ध्यानयोगेन समीपमृत्युम् अवगम्य धर्मात्मा कश्यपः तक्षकात् धनम् आदाय स्वगृहं प्रत्यगच्छत्। ततः कश्यपम् निवर्त्य तक्षकः सप्तमे दिवसे राजानं हन्तुम् इच्छन् शीघ्रं नागसाह्वयनाम नगरम् अगच्छत्। तत्र नगरस्य सीम्नि राजा रत्नैः, मन्त्रैः, औषधैः च यत्नेन रक्षितः, सावधानतया पर्यवेक्षितः, राजमहलमध्ये स्थितः इति शृणोति। तदा तक्षकः ब्राह्मणशापभीतः, चिन्तायुक्तः, योगबलात् विचारयामास—कथं गृहं प्रविश्यामि? कथं पापराजानम्, ब्राह्मणशापदग्धम्, मोहितम्, द्विजातिहन्तारम्, छलयामि? पाण्डववंशे जातः कश्चन न कदापि एवं कर्म अकरोत्—येन मृतसर्पः ऋषेशिरसि स्थापितः। कालगतिं विज्ञाय राजा दोष्यं कर्म अकरोत्; सः महलमध्ये रक्षां स्थापयित्वा गृहम् प्रविष्टः। अद्य राजा चिन्तामुक्तः मृत्युम् छलयति इति मन्यते; कथं ब्राह्मणस्य वचनात् तं दहामि? मोहितः राजा मृत्युम् अनिवर्तनीयम् न जानाति; अतः अद्य रक्षां स्थापयित्वा महलम् आरोहति, सुखं भुङ्क्ते। यदि अनन्तवीर्यस्य मृत्युः विधिना निश्चितः, तर्हि कोऽपि उपायः, कोटियत्नैरपि, तं निवारयितुं न शक्यते। पाण्डवपुत्रः राजा मृत्युम् आगतम् विज्ञाय, स्थिरमनाः तत्र स्थितः, जीवने मनः स्थापयामास। सदा राजा दानपुण्यकर्माणि कुर्यात्; धर्मेण रोगः नश्यति, ततो दीर्घायुः भवति। अन्यथा यदि मृत्युनिर्णयः न सम्पूर्णः, तर्हि मृत्युसमये स्नानदानादिकं स्वर्गाय याति; अन्यथा नरकाय। द्विजातिहिंसया कृतं पापम्, ब्राह्मणशापः च, राज्ञः मृत्युकाले भयंकररूपेण आगच्छतः। तस्य पार्श्वे न कश्चन ब्राह्मणः तं चेतयितुं आसीत्; ब्रह्मनिर्दिष्टः मृत्युः सर्वथा अनिवार्यः। एवं चिन्तयित्वा तक्षकः समीपस्थाः सर्पान् तपस्विनः इव रूपं दत्त्वा प्रेषयामास। तक्षकः फलमूलानि आदाय, स्वयम् कृमिरूपेण फले प्रविष्टः। ततः ते सर्पाः शीघ्रं फलानि आदाय राजमहलम् आगच्छन्, तत्र स्थित्वा महलसमीपे तिष्ठन्ति। रक्षकाः तपस्विनः दृष्ट्वा तेषां प्रयोजनम् अपृच्छन्; ते ऊचुः—‘वनाश्रमात् अद्य राजानं द्रष्टुं आगच्छामः।’ ‘अभिमन्युपुत्रं वीरं, तेजस्विनं, आथर्वणमन्त्रैः पोषयितुं, आशीर्वादितुं आगच्छामः।’ ‘राज्ञः दर्शनकामाः ऋषयः आगता इति राजानं सूचय; आशीर्वादं कृत्वा, मधुरफलानि दत्त्वा, गच्छामः।’ ‘भारतवंशे कदापि द्वारपालाः न दृश्यन्ति, न श्रुतं तपस्विनः राजदर्शनात् निवार्यन्ति।’ ‘राजा परिक्षित् यत्र तत्र गच्छामः, आशीर्वादं दत्त्वा, अनुमतिः प्राप्य, निर्गच्छामः।’ सूतः उवाच—एवं तपस्विनां वचनं श्रुत्वा रक्षकाः ब्राह्मणान् इति मन्यन्ते, राजाज्ञया प्रत्युत्तरम् ददुः। ‘अद्य, हे ब्राह्मणाः, राजानं द्रष्टुं न शक्यते; एषा नः निश्चितिः। श्वः सर्वे तपस्विनः राजमहले आगच्छन्तु।’ ‘महलम् ब्राह्मणैः न आरोहणीयम्, हे उत्तमऋषयः; एषा राजाज्ञा ब्राह्मणशापभीत्या—न संशयः।’ तदा ब्राह्मणाः ऊचुः—‘फलानि, मूलानि, जलम् च आनयतु।’ ब्राह्मणाः रक्षकान् तानि राज्ञे दातुम् आदेशयामासुः। ये गच्छन्ति, ते राज्ञः समीपं प्रत्यागच्छन्, तपस्विनः आगता इति निवेदयन्ति। राजा ऊचुः—‘यद् फलमूलादिकम् अस्ति, तत् आनयतु।’ ‘तपस्विनः किमर्थम् आगता, श्वः पुनः आगमनम्, इति पृच्छन्तु; मम नमः तेषु स्थापयन्तु, अद्य न दर्शनम् दास्यामि।’ ततः गत्वा फलमूलादिकम् आदाय, तानि राज्ञे आदरात् प्रददुः। यदा ब्राह्मणरूपिणः सर्पाः रक्षकाः च निर्गच्छन्, राजा फलानि आदाय, मन्त्रिणः इदं अब्रवीत्— ‘मम मित्राणि अद्य सर्वाणि फलानि खादन्तु; अहम् स्वयं ब्राह्मणैः प्रदत्तं महत् फलम् खादिष्यामि।’ इत्युक्त्वा उत्तरायाः पुत्रः फलानि मित्रेभ्यः दत्त्वा, पक्कं फलम् हस्ते आदाय, स्वयं च फलम् विदारयामास। यदा राजा फलम् विदारयति, तत्र लघु कृमिः दृष्टः—श्यामनेत्रः रक्तवर्णः च, यं राजा स्वयं पश्यति। तं दृष्ट्वा राजा विस्मितान् मन्त्रिणः उवाच—‘सूर्यः अस्तं गतः; अद्य विषात् मे भीः न अस्ति।’ ‘शापं स्वीकुर्यामि—एषः कृमिः मां दंशतु।’ इत्युक्त्वा राजा तं कृमिं ग्रीवायाम् स्थापयामास। यदा दिनेशः अस्तं गतः, कृमिः ग्रीवायाम् दृढं स्थितः; ततः तक्षकः, मृत्युरूपः, भीषाणः अभवत्। राजा तेन आवृतः, दष्टः; मन्त्रिणः विस्मयग्रस्ताः, शोकविह्वलाः, रुदन्ति। भीषणं सर्पं दृष्ट्वा ते भयात् पलायन्ति; रक्षकाः सर्वे क्रन्दन्ति, महान् शब्दः अभवत्। सर्पवेष्टितः, महाबलः नष्टः, उत्तरायाः पुत्रः राजा न किञ्चिद् अब्रवीत्, न च चलितः।