ततः महामessengerः देवीस्य आदेशं श्रुत्वा, स्वमित्रं प्रति विनयपूर्वकं इदं निवेदयामास—यदीशः बलिष्ठः स्यात्, मम प्रतिज्ञां सत्यं सम्पादयतु। दूतः देवीवचनं श्रुत्वा, सम्पूर्णं वृत्तान्तं आरम्भात् शुम्भाय असुरेशाय निवेदयामास। तस्य अप्रियं वचनं श्रुत्वा, शुम्भः महाबलः असुराधिपः अत्यन्तं कोपितः अभवत्। ततः असुरेशः धूम्राक्षनाम्ना असुरं आज्ञापयामास—मम वचनं शृणु, धूम्राक्ष, यथा मम आज्ञां पालय। स तां दुष्टां स्त्रीं शीघ्रं मम समीपं आनय, यदि आवश्यकं तदा तस्याः केशेषु आक्र्ष्य हत्वा अपि आनय; त्वं शीघ्रं अग्रे गच्छ। एवं आज्ञां प्राप्त्वा धूम्रलोचनः असुरेशः षष्टिसहस्रबलाढ्यैः असुरैः सह प्रस्थितः। हिमाचलमुपेत्य, देवीं समीपं आगत्य उच्चैः वाचयामास—हे शुभे, शीघ्रं असुरेशस्य वशं गच्छ। शुम्भं महाबलम् अंगीकुरु, सर्वसुखानि अनुभव; अन्यथा तव केशेषु आक्र्ष्य तव असुरेशस्य समीपं नयिष्यामि। एवं असुरेण उक्ता देवी प्रत्युवाच—यथार्थं वदसि, महाबल। शुम्भः असुरराजः तद्वद् त्वमपि; किं करिष्यसि? इति उक्त्वा, असुरेशः शस्त्रधरः त्वरितं अग्रे अभ्यधावत्। देवी महाबला गर्जनं कृत्वा तं क्षणात् भस्मीकृतवती; ततः, हे राजन्, देवी स्ववाहनena तस्य सैन्यं अपि विनाशयामास। सैन्यं दिशो दिशः शीघ्रं पलायितम्, मूर्छितं च विलपन्ति; एष वृत्तान्तः शुम्भाय निवेदितः। शुम्भः क्रुद्धः, तस्य मुखं कोपात् विकृतम्; कोपवशात् बलाढ्यः असुरराजः ज्वलितः अभवत्। ततः चण्डं, मुण्डं, रक्तबीजं च क्रमशः प्रेषयामास; त्रीणि महाबलानि असुराणि, यशः प्रसिद्धानि, प्रस्थितानि। ते तां देवीं बलात् गृहीतुं आरभन्त; किन्तु आक्रमन्तः तीक्ष्णा जगदधारिणी देवी तान् प्रतियुध्यत्। देवी शूलं गृहित्वा, त्वरितं भूमौ क्षिप्तवती; असुराणां सैन्यानां च वधं श्रुत्वा, द्वौ असुरेशौ तद्वृत्तान्तं श्रुतवन्तौ। शुम्भः च निशुम्भः च महाबलौ समागच्छताम्; निशुम्भः अपि शुम्भः च भयंकरं युद्धं आरभताम्। तौ उभौ असुरौ देवी द्वारा पराजितौ हतौ च। एवं शुम्भं अग्रगण्यं असुरं हत्वा, सर्वव्यापिनी देवी— देवैरुत्तमवाक्यैः स्तूता, स्वयं वाणीदेव्या अपि स्तूता; हे राजन्, एवं देवीस्य अद्भुतं रूपं वर्णितम्। काली, महालक्ष्मी, सरस्वतीरूपेण क्रमशः, परमा देवी जगत्सृष्टिं करोति। सा देवी एव जगत् धारयति, संहारं च करोति; तां देवतानां देवीं शरणं गच्छ, या संसारमोहं अपाकरोति। सा महामाया पूज्यतमाऽस्ति, तव कार्यं साधयिष्यति; श्रीनारायणः उवाच—एवं मुनिवरस्य उत्तमं वचनं श्रुत्वा— राजा देवीं सर्वकामदायिनीं शरणं गच्छति; उपवासं कृत्वा, संयमितः, मनः एकाग्रं कृत्वा, योगयुक्तः। स देवीमृत्तिकामूर्तिं भक्त्या पूजितवान्; पूजायाः समाप्तौ, स्वशरीररक्तं हविः अर्पितवान्। ततः देवतानां देवी, जगदुत्पत्तिस्थानम्, करुणया पूर्णा, तं प्रसन्ना समागत्य उवाच—वरं इच्छ। राजा महादेव्याः मोहविनाशं, परमज्ञानं, विघ्नरहितं राज्यं च याचितवान्। देवी उवाच—हे राजन्, विघ्नरहितं राज्यं, मोहविनाशकं ज्ञानं, एतद् अहमेव तुभ्यं इहैव दास्यामि। शृणु च, भूमिपते, तव भविष्यजन्मस्य कर्माणि—भानुजन्म प्राप्त्वा, सावर्र्णिः भविष्यसि। तत्र तस्मिन्मन्वन्तरे, मनुत्वं महाबलं प्राप्त्वा, मम वरात् विस्तीर्णं समृद्धवंशं प्राप्स्यसि। एवं वरं दत्वा देवी अन्तर्धानम् अगच्छत्; तस्य कृपया स मन्वन्तरस्य अधिपः अभवत्। एवं सावर्र्णेः जन्मकर्माणि वर्णितानि; यः पठति वा शृणोति वा, स देवीकृपां प्राप्नोति। अधुना भ्रामरीवृत्तान्तः वर्ण्यते। श्रीनारायणः उवाच—शेषाणां मनूनां अद्भुतं उत्पत्तिवृत्तान्तं शृणु; स्मरणमात्रेण देवीभक्तिः जायते। वैवस्वतमनोरपि षड्वंशजाः, विशुद्धाः, कीर्तिमन्तः—करूषः, पृषध्रः, नाभागः, दिष्टः—शर्यातिः, त्रिशङ्कुः च, सर्वे महाबलिनः। ते षट् कलिन्दीतटं उत्तमं गत्वा, प्राणं निगृह्य, अन्नत्यागं कृत्वा, पृथिवीं देवीं पृथग् मूर्तिं निर्माय, पूजां आरभन्त। विविधैः द्रव्यैः, श्रद्धया पूजां कृतवन्तः; सर्वे तपोमूर्तयः, महाबलिनः। ते पत्रभक्षः, वायुभक्षः, जलभक्षः, धूमपानः, सूर्यकिरणभक्षः, क्रमशः तपः कृतवन्तः। सततं पूजां कृत्वा, तेषां शुद्धबुद्धिः उत्पन्ना, सर्वमोहविनाशिनी। ते मनोमनसा देवीचरणे एकचित्ताः अभवत्; शुद्धबुद्ध्या सर्वं जगत् आत्मनि अनुभूतवन्तः। तेषां शीघ्रं अद्भुतं दर्शनं अभवत्; द्वादशवर्षान्ते, तेषां तपोबलात् जगदीश्वरी देवी साक्षात् प्रकटिता।