ਹਰਿਣਾ ਪ੍ਰੇਰਿਤਃ ਸੋऽਦ੍ਯ ਰਾਜਾ ਪਰਮਧਾਰ੍ਮਿਕਃ । ਆਗਮਿष੍ਯਤਿ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥਂ ਤੀਰ੍ਥੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਮਨੋਰਮੇ
ਅੱਜ, ਹਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰੇਰਣ ਨਾਲ, ਉਹ ਉੱਚ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਰਾਜਾ, ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸੁਹਣੇ ਤੀਰਥ 'ਤੇ ਆਵੇਗਾ।
ਤਾਵਤ੍ਤ੍ਵਂ ਗਚ੍ਛ ਤਤ੍ਰੈਵ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਬਾਲਕਂ ਸ਼ੁਭਮ੍ । ਯਾਵਨ੍ਨ ਯਾਤਿ ਨृਪਤਿਰ੍ਗ੍ਰਹੀਤੁਂ ਹਰਿਣੇਰਿਤਃ
ਇਸ ਲਈ, ਤੂੰ ਤੁਰੰਤ ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ, ਇਹ ਸ਼ੁਭ ਬੱਚਾ ਲੈ ਕੇ ਜਾ, ਜਦ ਤੱਕ ਰਾਜਾ, ਹਰੀ ਦੇ ਭੇਜੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੂੰ ਲੈਣ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ।
ਗਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਰ ਵਿਮੁਞ੍ਚੈਨਂ ਵਿਲਮ੍ਬਂ ਮਾ ਕृਥਾ ਵਰ । ਅਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਬਾਲਕਂ ਰਾਜਾ ਦੁਃਖਿਤਸ਼੍ਚ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ; ਦੇਰੀ ਨਾ ਕਰ, ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ। ਜੇ ਰਾਜਾ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖੇ, ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਚਮ੍ਪਕ ਮੁਞ੍ਚੈਨਂ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤੁ ਪੁਤ੍ਰਕਮ੍ । ਏਕਵੀਰੇਤਿ ਨਾਮ੍ਨਾਯਂ ਖ੍ਯਾਤਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਪृਥਿਵੀਤਲੇ
ਇਸ ਲਈ, ਚੰਪਕ, ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ ਤਾਂ ਕਿ ਰਾਜਾ ਬੱਚਾ ਲੈ ਸਕੇ; ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਇਕਵੀਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਵੇਗਾ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਇਤਿ ਤਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਚਮ੍ਪਕਸ੍ਤ੍ਵਰਯਾਨ੍ਵਿਤਃ । ਜਗਾਮ ਪੁਤ੍ਰਮਾਦਾਯ ਸ੍ਥਲੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਮਹੀਪਤੇ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਚੰਪਕਾ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਗਿਆ, ਹੇ ਰਾਜਾ।
ਮੁਮੋਚ ਬਾਲਕਂ ਤਤ੍ਰ ਯਤ੍ਰ ਪੂਰ੍ਵਂ ਸ੍ਥਿਤੋ ਹ੍ਯਭੂਤ੍ । ਆਰੁਹ੍ਯ ਸ੍ਵਵਿਮਾਨਂ ਤੁ ਯਯੌ ਸ੍ਵਾਸ਼੍ਰਮਮਣ੍ਡਲਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਓਥੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਜਿੱਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀ, ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਵਿਮਾਨ 'ਚ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਦੈਵ ਕਮਲਾਕਾਨ੍ਤੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯਾ ਸਹ ਜਗਦ੍ਗੁਰੁਃ । ਵਿਮਾਨਵਰਮਾਰੂਢੋ ਜਗਾਮ ਨृਪਤਿਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਕਮਲਾ ਦੇ ਪਿਆਰੇ, ਜਗਤ ਦੇ ਗੁਰੂ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾਰ ਵਿਮਾਨ 'ਚ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਰਾਜਾ ਵੱਲ ਆਏ।
ਦृष੍ਟਸ੍ਤਦਾ ਤੇਨ ਨृਪੇਣ ਵਿष੍ਣੁਃ ਸਮੁਤ੍ਤਰਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਿਮਾਨਮੁਖ੍ਯਾਤ੍ । ਜਹਰ੍ष ਰਾਜਾ ਹਰਿਦਰ੍ਸ਼ਨੇਨ ਪਪਾਤ ਭੂਮੌ ਖਲੁ ਦਣ੍ਡਵਚ੍ਚ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਉੱਤੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਿਮਾਨ 'ਚ ਦੇਖਿਆ; ਹਰੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਰਾਜਾ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਗਿਆ।
ਉਤ੍ਤਿष੍ਠ ਵਤ੍ਸੇਤਿ ਹਰਿਃ ਪਤਨ੍ਤ- ਮਾਸ਼੍ਵਾਸਯਦ੍ਭੂਮਿਗਤਂ ਸ੍ਵਭਕ੍ਤਮ੍ । ਸੋऽਪ੍ਯੁਤ੍ਸੁਕੋ ਵਾਸੁਦੇਵਂ ਪੁਰਃਸ੍ਥਂ ਤੁष੍ਟਾਵ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਮੁਖਰੀਕृਤੋऽਥ
ਹਰੀ ਨੇ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਪਏ ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਨੂੰ ਆਸ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, 'ਉਠ ਬੱਚਾ!' ਰਾਜਾ, ਉਤਸੁਕ ਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋਇਆ ਤੇ ਮਨੋਂ-ਮਨੋਂ ਉਸ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਣ ਲੱਗਾ।
ਦੇਵਾਧਿਦੇਵਾਖਿਲਲੋਕਨਾਥ ਕृਪਾਨਿਧੇ ਲੋਕਗੁਰੋ ਰਮੇਸ਼ । ਮਨ੍ਦਸ੍ਯ ਮੇ ਤੇ ਕਿਲ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਯ- ਤ੍ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਂ ਯੋਗਿਜਨੈਰਲਭ੍ਯਮ੍
ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਾ, ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਦਇਆ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ, ਜਗਤ ਦੇ ਗੁਰੂ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ! ਮੇਰੇ ਵਰਗੇ ਮੰਦ ਨੂੰ ਤੇਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਕਿ ਯੋਗੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਵੱਡੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਯੇ ਨਿਃਸ੍ਪृਹਾਸ੍ਤੇ ਵਿषਯੈਰਪੇਤਾ- ਸ੍ਤੇषਾਂ ਤ੍ਵਦੀਯਂ ਖਲੁ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ । ਆਸ਼ਾਪਰੋऽਹਂ ਭਗਵਨ੍ਨਨਨ੍ਤ ਯੋਗ੍ਯੋ ਨ ਤੇ ਦਰ੍ਸ਼ਨੇ ਦੇਵਦੇਵ
ਜੋ ਲੋਕ ਇੱਛਾ ਰਹਿਤ ਤੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹਨ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਮੈਂ, ਹੇ ਅਨੰਤ ਭਗਵਾਨ, ਇੱਛਾਵਾਨ ਹਾਂ ਤੇ ਤੇਰੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।
ਇਤਿ ਸ੍ਤੁਤਸ੍ਤੇਨ ਨृਪੇਣ ਵਿष੍ਣੁ- ਸ੍ਤਮਾਹ ਵਾਕ੍ਯੇਨ ਸੁਧਾਮਯੇਨ । ਵृਣੀष੍ਵ ਰਾਜਨ੍ ਮਨਸੇਪ੍ਸਿਤਂ ਤੇ ਦਦਾਮਿ ਤੁष੍ਟਸ੍ਤਪਸਾ ਤਵੇਤਿ
ਰਾਜੇ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਾਂ 'ਚ ਕਿਹਾ: 'ਰਾਜਾ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਮਨ ਚਾਹੇ, ਉਹ ਮੰਗ; ਤੇਰੀ ਤਪस्या ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਂ ਉਹ ਦੇਵਾਂਗਾ।'
ਤਤੋ ਨृਪਸ੍ਤਂ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਪਾਦਯੋਃ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਵਿष੍ਣੁਂ ਪੁਰਤਃ ਸ੍ਥਿਤਂ ਚ । ਤਪਸ੍ਤੁ ਤਪ੍ਤਂ ਹਿ ਮਯਾ ਸੁਤਾਰ੍ਥੇ ਪੁਤ੍ਰਂ ਦਦਸ੍ਵਾਤ੍ਮਸਮਂ ਮੁਰਾਰੇ
ਫਿਰ ਰਾਜਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਕੇ, ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੇ ਹੋਏ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਮੈਂ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਤਪ ਕੀਤਾ ਹੈ; ਹੇ ਮੁਰਾ ਦੇ ਵਧ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਦੇ।'
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨृਪਪ੍ਰਾਰ੍ਥਿਤਮਾਦਿਦੇਵ- ਸ੍ਤਮਾਹ ਰਾਜਾਨਮਮੋਘਵਾਕ੍ਯਮ੍ । ਯਯਾਤਿਸੂਨੋ ਵ੍ਰਜ ਤਤ੍ਰ ਤੀਰ੍ਥੇ ਕਲਿਨ੍ਦਕਨ੍ਯਾਤਮਸਾਪ੍ਰਸਙ੍ਗੇ
ਰਾਜੇ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਸੁਣ ਕੇ, ਆਦਿ-ਦੇਵ ਨੇ ਅਟੱਲ ਬੋਲ ਕਹੇ: 'ਹੇ ਯਯਾਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਉਸ ਤੀਰਥ ਤੇ ਜਾ, ਜਿੱਥੇ ਕਾਲਿੰਦ ਦੀ ਕੁੜੀ ਯਮੁਨਾ ਤੇ ਤਮਸਾ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।'
ਮਯਾਦ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਸ੍ਤੁ ਯਥੇਪ੍ਸਿਤਸ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰੈਵ ਮੁਕ੍ਤੋऽਸ੍ਤ੍ਯਮਿਤਪ੍ਰਭਾਵਃ । ਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਸੂਤੋ ਮਮ ਵੀਰ੍ਯਜਸ਼੍ਚ ਕृਤਸ੍ਤਵਾਰ੍ਥੇऽਥ ਗृਹਾਣ ਰਾਜਨ੍
'ਅੱਜ, ਤੇਰਾ ਚਾਹਿਆ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਸੀਮ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਹੀ ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਮੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਲਕਸ਼ਮੀ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਤੇ ਮੇਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਬਣਿਆ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਰਾਜਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਲੈ।'
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਹਰੇਰ੍ਵਾਕ੍ਯਮਤੀਵ ਮृष੍ਟਂ ਸਨ੍ਤੁष੍ਟਚਿਤ੍ਤਃ ਪ੍ਰਬਭੂਵ ਰਾਜਾ । ਹਰਿਸ੍ਤੁ ਦਤ੍ਤ੍ਵੇਤਿ ਵਰਂ ਜਗਾਮ ਵੈਕੁਣ੍ਠਲੋਕਂ ਰਮਯਾ ਯੁਤਸ਼੍ਚ
ਹਰੀ ਦੇ ਬਹੁਤ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਦਾ ਮਨ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਹਰੀ ਨੇ ਵਰ ਦੇ ਕੇ, ਰਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਵੈਕੁੰਠ ਲੋਕ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਗਤੇ ਹਰੌ ਸੋऽਥ ਯਯਾਤਿਸੂਨੁ- ਰ੍ਯਯਾਵਨੁਦ੍ਧਾਤਰਥੇਨ ਰਾਜਾ । ਪ੍ਰੇਮਾਨ੍ਵਿਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸੁਤੋऽਸ੍ਤਿ ਯਤ੍ਰ ਵਚੋ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯੇਤਿ ਜਨਾਰ੍ਦਨਸ੍ਯ
ਹਰੀ ਦੇ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯਯਾਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਰਾਜਾ, ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਰਥ 'ਚ ਉਸ ਥਾਂ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜਨਾਰਦਨ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ।
ਸ ਤਤ੍ਰ ਗਤ੍ਵਾਤਿਮਨੋਹਰਂ ਤਂ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਬਾਲਂ ਭੁਵਿ ਖੇਲਮਾਨਮ੍ । ਮੁਖੇ ਨਿਵੇਸ਼੍ਯੈਕਕਰੇਣ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਣਂ ਪਦਾਙ੍ਗੁष੍ਠਮਨਨ੍ਯਸਤ੍ਤ੍ਵਃ
ਉਥੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣਾ ਬੱਚਾ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਇਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪੈਰ ਦਾ ਅੰਗੂਠਾ ਮੂੰਹ 'ਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਚ ਲੀਨ ਸੀ।
ਤਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਂ ਮਦਨਸ੍ਵਰੂਪਂ ਨਾਰਾਯਣਾਂਸ਼ਂ ਕਮਲਾਪ੍ਰਸੂਤਮ੍ । ਹਰਿਪ੍ਰਭਾਵਂ ਹਰਿਵਰ੍ਮਨਾਮਾ ਹਰ੍षਪ੍ਰਫੁਲ੍ਲਾਨਨਪਙ੍ਕਜੋऽਭੂਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਮਦਨ ਵਰਗਾ ਸੋਹਣਾ, ਨਾਰਾਇਣ ਦਾ ਅੰਸ਼, ਕਮਲਾ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਹਰੀ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਸੀ; ਰਾਜਾ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਖਿੜ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਹਰਿਵਰਮਨ ਰੱਖਿਆ।
ਗृਹ੍ਣਨ੍ ਸੁਵੇਗਾਤ੍ ਕਰਪਙ੍ਕਜਾਭ੍ਯਾਂ ਬਭੂਵ ਪ੍ਰੇਮਾਰ੍ਣਵਮਗ੍ਨਦੇਹਃ । ਮੂਰ੍ਧਨ੍ਯੁਪਾਘ੍ਰਾਯ ਮੁਦਾਨ੍ਵਿਤੋऽਸੌ ਨਨਨ੍ਦ ਰਾਜਾ ਸੁਤਮਾਲਿਲਿਙ੍ਗ
ਉਸ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਕਮਲ-ਹੱਥਾਂ 'ਚ ਲੈ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਦਾ ਸਰੀਰ ਪਿਆਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ 'ਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ। ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਸੁੰਘ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਤੇ ਆਨੰਦ ਮਨਾਇਆ।
ਮੁਖਂ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯਾਤਿਮਨੋਹਰਂ ਤ- ਮੁਵਾਚ ਨੇਤ੍ਰਾਮ੍ਬੁਨਿਰੁਦ੍ਧਕਣ੍ਠਃ । ਦਤ੍ਤੋऽਸਿ ਦੇਵੇਨ ਜਨਾਰ੍ਦਨੇਨ ਮਾਤ੍ਰਾ ਹਿ ਪੁਤ੍ਰਾਵਮਦੁਃਖਭੀਤੇਃ
ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣਾ ਚਿਹਰਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਗਲਾ ਭਰ ਆਇਆ, ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਤੈਨੂੰ ਜਨਾਰਦਨ ਦੇਵ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਪੁੱਤਰ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਤੇ ਮੈਂ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਈਏ।'
ਤਪ੍ਤਂ ਮਯਾ ਪੁਤ੍ਰ ਤਪਸ੍ਤਵਾਰ੍ਥੇ ਸੁਦੁष੍ਕਰਂ ਵਰ੍षਸ਼ਤਂ ਚ ਪੂਰ੍ਣਮ੍ । ਤੇਨੈਵ ਤੁष੍ਟੇਨ ਰਮਾਪ੍ਰਿਯੇਣ ਦਤ੍ਤੋऽਸਿ ਸਂਸਾਰਸੁਖੋਦਯਾਯ
'ਪੁੱਤਰ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਮੈਂ ਸੌ ਸਾਲ ਦੀ ਕਠਿਨ ਤਪस्या ਕੀਤੀ। ਰਮਾ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਨੇ ਉਸ ਤਪ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਤੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਸੰਸਾਰ 'ਚ ਖੁਸ਼ੀ ਪੈਦਾ ਹੋਵੇ।'
ਮਾਤਾ ਰਮਾ ਤ੍ਵਾਂ ਤਨੁਜਂ ਮਦਰ੍ਥੇ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਗਤਾ ਸਾ ਹਰਿਣਾ ਸਮੇਤਾ । ਧਨ੍ਯਾ ਤੁ ਸਾ ਯਾ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਤਮਙ੍ਕੇ ਕृਤ੍ਵਾ ਸੁਤਂ ਤ੍ਵਾਂ ਮੁਦਿਤਾਨਨਾ ਸ੍ਯਾਤ੍
ਮਾਤਾ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤ ਛੱਡ ਕੇ ਮੇਰੇ ਵਾਸਤੇ ਹਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਚਲੀ ਗਈ। ਪਰ ਉਹ ਮਾਂ ਵਾਕਈ ਧਨਵਾਂ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਹੱਸਦੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੀ।
ਤ੍ਵਮੇਵ ਸਂਸਾਰਸਮੁਦ੍ਰਨੌਕਾ- ਰੂਪਃ ਕृਤਃ ਪੁਤ੍ਰ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਧਰੇਣ । ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਨृਪਤਿਃ ਸੁਤਂ ਤਂ ਮੁਦਾ ਸਮਾਦਾਯ ਯਯੌ ਗृਹਾਯ
ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਪੁੱਤ, ਤੈਨੂੰ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਨੌਕਾ ਬਣਾਇਆ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਪੁਰੀਸਮੀਪੇ ਨृਪਮਾਗਤਂ ਤ- ਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਸਰ੍ਵੇ ਸਚਿਵਾਸ੍ਤੁ ਰਾਜ੍ਞਃ । ਯਯੁਃ ਸਮੀਪਂ ਨृਪਤੇਸ਼੍ਚ ਲੋਕਾਃ ਸੋਪਾਯਨਾਸ੍ਤੇ ਸਪੁਰੋਹਿਤਾਸ਼੍ਚ
ਰਾਜਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਉਣ ਦੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਮੰਤਰੀ, ਲੋਕ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਪੁਰੋਹਿਤ ਉਪਹਾਰ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਮਿਲਣ ਆਏ।
ਬਨ੍ਦੀਜਨਾ ਗਾਯਨਕਾਸ਼੍ਚ ਸੂਤਾਃ ਸਮਾਯਯੁਃ ਸਮ੍ਮੁਖਮਾਸ਼ੁ ਰਾਜ੍ਞਃ । ਨृਪਃ ਪੁਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਪੁਰਃ ਸਮਾਗਤਂ ਜਨਂ ਸਮਾਸ਼੍ਵਾਸ੍ਯ ਵਾਕ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਦृष੍ਟ੍ਯਾ
ਬੰਦੀ, ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਰਥ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਏ। ਰਾਜਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਬੋਲੀ ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤਾ।
ਸਮ੍ਪੂਜਿਤਃ ਪੌਰਜਨੇਨ ਰਾਜਾ ਵਿਵੇਸ਼ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਯੁਤੋ ਨਗਰ੍ਯਾਮ੍ । ਮਾਰ੍ਗੇषੁ ਲਾਜੈਃ ਕੁਸੁਮੈਃ ਸਮਨ੍ਤਾ- ਦ੍ਵਿਕੀਰ੍ਯਮਾਣੋ ਨृਪਤਿਰ੍ਜਗਾਮ
ਨਗਰ ਵਾਸੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਅਨਾਜ ਤੇ ਫੁੱਲ ਛਿੜਕੇ ਗਏ।
ਗृਹਂ ਸਮृਦ੍ਧਂ ਸਚਿਵੈਃ ਸਮੇਤਃ ਸੁਤਂ ਸਮਾਦਾਯ ਮੁਦਾ ਕਰਾਭ੍ਯਾਮ੍ । ਰਾਜ੍ਯੇ ਦਦੌ ਚਾਥ ਸੁਤਂ ਮਨੋਜ੍ਞਂ ਸਦ੍ਯਃਪ੍ਰਸੂਤਂ ਚ ਮਨੋਭਵਾਭਮ੍
ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਸੋਹਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸੋਹਣੇ, ਨਵੇਂ ਜਨਮੇ ਪੁੱਤ, ਜੋ ਮਨਮੋਹਣੇ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਨੂੰ ਰਾਜ ਦਿੱਤਾ।
ਰਾਜ੍ਞੀ ਗृਹੀਤ੍ਵਾਭਿਨਵਂ ਤਨੂਜਂ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਰਾਜਾਨਮਨਿਨ੍ਦਿਤਾ ਸਾ । ਰਾਜਨ੍ ਕੁਤਸ਼੍ਚੈਵ ਸੁਤਃ ਸੁਜਨ੍ਮਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਮਨ੍ਮਥਤੁਲ੍ਯਰੂਪਃ
ਰਾਣੀ ਨੇ ਨਵਾਂ ਜਨਮਿਆ ਪੁੱਤ ਲੈ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਰਾਜਾ, ਇਹ ਸੋਹਣੀ ਸ਼ਕਲ ਵਾਲਾ, ਮਨਮੋਹਣੇ ਵਰਗਾ ਪੁੱਤ ਤੈਨੂੰ ਕਿੱਥੋਂ ਮਿਲਿਆ?'
ਕੇਨੈष ਦਤ੍ਤਃ ਕਥਯਾਸ਼ੁ ਕਾਨ੍ਤ ਚੇਤੋ ਮਦੀਯਂ ਪ੍ਰਹृਤਂ ਸੁਤੇਨ । ਨृਪਸ੍ਤਦੋਵਾਚ ਮੁਦਾਨ੍ਵਿਤੋऽਸੌ ਪ੍ਰਿਯੇ ਰਮੇਸ਼ੇਨ ਸੁਤੋ ਹਿ ਮਹ੍ਯਮ੍
'ਇਹ ਪੁੱਤ ਕਿਸ ਨੇ ਦਿੱਤਾ? ਜਲਦੀ ਦੱਸੋ, ਪਿਆਰੇ, ਮੇਰਾ ਮਨ ਇਸ ਪੁੱਤ ਨਾਲ ਖਿੱਚਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।' ਰਾਜਾ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਕਿਹਾ: 'ਪਿਆਰੀ, ਇਹ ਪੁੱਤ ਮੈਨੂੰ ਰਮੇਸ਼ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।'