ਚਕਾਰ ਸ ਗਦਾਘਾਤਂ ਸਿਂਹਮੌਲੌ ਮਹਾਬਲਃ । ਨ ਚਚਾਲ ਹਰਿਃ ਸ੍ਥਾਨਾਤ੍ਤਾਡਿਤੋऽਪਿ ਮਹਾਬਲਃ
ਉਹ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗਦਾ ਨਾਲ ਸਿੰਘ-ਸਿਰ ਵਾਲੇ ਤੇ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ; ਪਰ ਹਰੀ, ਜੇਕਰ ਵੱਜਿਆ ਵੀ, ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਹਿਲਿਆ ਨਹੀਂ।
ਅਮ੍ਬਿਕਾ ਤਂ ਸਮਾਲੋਕ੍ਯ ਗਦਾਪਾਣਿਂ ਪੁਰਃਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਖਡ੍ਗੇਨ ਸ਼ਿਤਧਾਰੇਣ ਸ਼ਿਰਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਮੌਲਿਮਤ੍
ਅੰਬਿਕਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਦਾ ਫੜ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਦੇਖਿਆ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਤੇਜ਼ ਧਾਰ ਵਾਲੀ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਮੋਹਰ ਲਾਇਆ ਸਿਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਛਿਨ੍ਨੇ ਚ ਮਸ੍ਤਕੇ ਭੂਮੌ ਪਪਾਤ ਦੁਰ੍ਮੁਖੋ ਮृਤਃ । ਜਯਸ਼ਬ੍ਦਂ ਤਦਾ ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਮੁਦਿਤਾ ਨਿਰ੍ਜਰਾ ਭृਸ਼ਮ੍
ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟਿਆ ਗਿਆ, ਦੁਰਮੁਖਾ ਮਰਨ ਵਾਲਾ ਧਰਤੀ ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ; ਉਸ ਵੇਲੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋਏ ਦੇਵਤੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ।
ਤੁष੍ਟੁਵੁਸ੍ਤਾਂ ਤਦਾ ਦੇਵੀਂ ਦੁਰ੍ਮੁਖੇ ਨਿਹਤੇऽਮਰਾਃ । ਪੁष੍ਪਵृष੍ਟਿਂ ਤਥਾ ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਜਯਸ਼ਬ੍ਦਂ ਨਭਃਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਦੁਰਮੁਖਾ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੇਵਤੇ ਨੇ ਦੇਵੀ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ; ਜੋ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕੀਤੀ ਤੇ ਜਿੱਤ-ਜਿੱਤ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਗੂੰਜਾ ਦਿੱਤਾ।
ऋषਯਃ ਸਿਦ੍ਧਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਃ ਸਵਿਦ੍ਯਾਧਰਕਿਨ੍ਨਰਾਃ । ਜਹृषੁਸ੍ਤਂ ਹਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦਾਨਵਂ ਰਣਮਸ੍ਤਕੇ
ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਸਿੱਧਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਵਿਦਿਆਧਰਾਂ ਤੇ ਕਿਨਨਰਾਂ ਨੇ, ਜਦੋਂ ਰਣ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦਾਨਵ ਨੂੰ ਮਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ।
ਤਾਮ੍ਰਚਿਕ੍ਸ਼ੁਰਾਖ੍ਯਵਧਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਦੁਰ੍ਮੁਖਂ ਨਿਹਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮਹਿषਃ ਕ੍ਰੋਧਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਃ । ਉਵਾਚ ਦਾਨਵਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਕਿਂ ਜਾਤਮਿਤਿ ਚਾਸਕृਤ੍
ਜਦੋਂ ਦੁਰਮੁਖਾ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਦੀ ਸੁਣੀ, ਮਹਿਸ਼ਾ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਸਾਰੇ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗਾ, 'ਕੀ ਹੋਇਆ?'
ਨਿਹਤੌ ਦਾਨਵੌ ਸ਼ੂਰੌ ਰਣੇ ਦੁਰ੍ਮੁਖਬਾष੍ਕਲੌ । ਤਨ੍ਵ੍ਯਾ ਤਤ੍ਪਰਮਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਂ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤੁ ਦੈਵਚੇष੍ਟਿਤਮ੍
ਦੋ ਵੱਡੇ ਦਾਨਵ, ਦੁਰਮੁਖਾ ਤੇ ਬਾਸਕਲਾ, ਰਣ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ; ਇਹ ਨਾਜੁਕ ਦੇਵੀ ਦਾ ਅਸਧਾਰਣ ਕੰਮ, ਸਭ ਲੋਕ ਦੇਖਣ।
ਕਾਲੋ ਹਿ ਬਲਵਾਨ੍ਕਰ੍ਤਾ ਸਤਤਂ ਸੁਖਦੁਃਖਯੋਃ । ਨਰਾਣਾਂ ਪਰਤਨ੍ਤ੍ਰਾਣਾਂ ਪੁਣ੍ਯਪਾਪਾਨੁਯੋਗਤਃ
ਸਮਾਂ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਹੈ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਸੁਖ ਤੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਤੇ ਪਾਪ-ਪੁੰਨ ਦੇ ਅਸਰ ਹੇਠ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਨਿਹਤੌ ਦਾਨਵਸ਼੍ਰੇष੍ਠੌ ਕਿਂ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਮਤਃ ਪਰਮ੍ । ਬ੍ਰੁਵਨ੍ਤੁ ਮਿਲਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਯਦ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਕਾਰ੍ਯਸਙ੍ਕਟੇ
ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਵੱਡੇ ਦਾਨਵ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ, ਅੱਗੇ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਸਭ ਮਿਲ ਕੇ ਦੱਸੋ ਕਿ ਇਸ ਮੁਸ਼ਕਲ ਵੇਲੇ ਕੀ ਠੀਕ ਹੈ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਏਵਂ ਬ੍ਰੁਵਤਿ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਮਹਿषੇऽਤਿਬਲਾਨ੍ਵਿਤੇ । ਚਿਕ੍ਸ਼ੁਰਾਖ੍ਯਸ੍ਤੁ ਸੇਨਾਨੀਸ੍ਤਮੁਵਾਚ ਮਹਾਰਥਃ
ਜਦੋਂ ਮਹਿਸ਼ਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਸੀ, ਇਹ ਗੱਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਚਿਕਸ਼ੁਰ ਨਾਮ ਦਾ ਮਹਾਨ ਰਥੀ ਤੇ ਫੌਜ ਦਾ ਮੁਖੀ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ।
ਰਾਜਨ੍ਨਹਂ ਹਨਿष੍ਯਾਮਿ ਕਾ ਚਿਨ੍ਤਾ ਸ੍ਤ੍ਰੀਵਿਹਿਂਸਨੇ । ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਬਲੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਯਯੌ ਰਥਸਂਯੁਤਃ
ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਆਪ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਾਂਗਾ; ਔਰਤ ਨਾਲ ਲੜਨ ਵਿੱਚ ਕੀ ਡਰ? ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਲੈ ਕੇ ਤੇ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਪਾਰ੍ष੍ਣਿਰਕ੍ਸ਼ਂ ਤੁ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਾਮ੍ਰਂ ਮਹਾਬਲਮ੍ । ਮਹਤਾ ਸੈਨ੍ਯਘੋषੇਣ ਪੂਰਯਨ੍ਗਗਨਂ ਦਿਸ਼ਃ
ਤਾਮਰ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਦੂਜਾ ਸਾਥੀ ਬਣਾਇਆ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਦੇ ਸ਼ੋਰ ਨਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਗੂੰਜਾ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਤਮਾਗਚ੍ਛਨ੍ਤਮਾਲੋਕ੍ਯ ਦੇਵੀ ਭਗਵਤੀ ਸ਼ਿਵਾ । ਚਕਾਰ ਸ਼ਙ੍ਖਜ੍ਯਾਘੋषਂ ਘਣ੍ਟਾਨਾਦਂ ਮਹਾਦ੍ਭੁਤਮ੍
ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਦੇਖਿਆ, ਭਗਵਤੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਧਨੁ ਦੀ ਤੰਦ ਵਜਾਈ, ਤੇ ਘੰਟੀਆਂ ਦੀ ਅਸਧਾਰਣ ਧੁਨ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ।
ਤਤ੍ਰਸੁਸ੍ਤੇਨ ਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਤੇ ਚ ਸਰ੍ਵੇ ਸੁਰਾਰਯਃ । ਕਿਮੇਤਦਿਤਿ ਭਾषਨ੍ਤੋ ਦੁਦ੍ਰੁਵੁਰ੍ਭਯਕਮ੍ਪਿਤਾਃ
ਉਸ ਵੱਡੇ ਸ਼ੋਰ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵੈਰੀ ਡਰ ਕੇ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਏ, ਤੇ 'ਇਹ ਕੀ ਹੈ?' ਆਖਦੇ ਹੋਏ ਭੱਜ ਗਏ।
ਚਿਕ੍ਸ਼ੁਰਾਖ੍ਯਸ੍ਤੁ ਤਾਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪਲਾਯਨਪਰਾਯਣਾਨ੍ । ਉਵਾਚਾਤੀਵ ਸਂਕੁਦ੍ਧਃ ਕਿਂ ਭਯਂ ਵਃ ਸਮਾਗਤਮ੍
ਚਿਕਸ਼ੁਰ ਨੇ ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭੱਜਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, 'ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਹੜਾ ਡਰ ਆ ਗਿਆ?'
ਅਦ੍ਯੈਵਾਹਂ ਹਨਿष੍ਯਾਮਿ ਬਾਣੈਰ੍ਬਾਲਾਂ ਮਦੋਨ੍ਨਤਾਮ੍ । ਤਿष੍ਠਨ੍ਤ੍ਵਤ੍ਰ ਭਯਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਦੈਤ੍ਯਾਃ ਸਮਰਮੂਰ੍ਧਨਿ
ਅੱਜ ਹੀ ਮੈਂ ਉਸ ਅਹੰਕਾਰੀ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ; ਦੈਤਿਆ, ਡਰ ਛੱਡ ਕੇ ਇੱਥੇ ਰਣ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਰਹੋ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਦਾਨਵਸ਼੍ਰੇष੍ਠਸ਼੍ਚਾਪਪਾਣਿਰ੍ਬਲਾਨ੍ਵਿਤਃ । ਆਗਤ੍ਯ ਸਙ੍ਗਰੇ ਦੇਵੀਮਿਤ੍ਯੁਵਾਚ ਗਤਵ੍ਯਥਃ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਦਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ, ਧਨੁ ਲੈ ਕੇ ਤੇ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਰਣ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਕੋਲ ਆਇਆ ਤੇ ਬਿਨਾ ਚਿੰਤਾ ਦੇ ਆਖਿਆ।
ਕਿਂ ਗਰ੍ਜਸਿ ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼ਿ ਭੀषਯਨ੍ਤੀਤਰਾਨ੍ਨਰਾਨ੍ । ਨਾਹਂ ਬਿਭੇਮਿ ਤਨ੍ਵਙ੍ਗਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੇऽਦ੍ਯ ਵਿਚੇष੍ਟਿਤਮ੍
ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਹੈਂ, ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਂਦੀ ਹੋਈ? ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਅੱਜ ਦਾ ਕਰਤਬ ਸੁਣ ਕੇ ਵੀ, ਨਾਜੁਕ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਡਰਦਾ।
ਸ੍ਤ੍ਰੀਵਧੇ ਦੂषਣਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਤਥੈਵਾਕੀਰ੍ਤਿਸਮ੍ਭਵਮ੍ । ਉਪੇਕ੍ਸ਼ਾਂ ਕੁਰੁਤੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਮਦੀਯਂ ਵਾਮਲੋਚਨੇ
ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਔਰਤ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਬਦਨਾਮੀ ਤੇ ਨਿੰਦਿਆ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਸੋ ਮੇਰਾ ਮਨ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਛੱਡਣ ਵੱਲ ਝੁਕਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਯੁਦ੍ਧਂ ਕਟਾਕ੍ਸ਼ੈਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਹਾਵੈਸ਼੍ਚ ਸੁਨ੍ਦਰਿ । ਨ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਵਿਹਿਤਂ ਕ੍ਵਾਪਿ ਤ੍ਵਾਦृਸ਼ੀਨਾਂ ਕਦਾਚਨ
ਸੋਹਣੀਏ, ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਲੜਾਈ ਤਾਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਤੇ ਇਸ਼ਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਵਰਗੀਆਂ ਲਈ ਕਦੇ ਵੀ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ।
ਪੁष੍ਪੈਰਪਿ ਨ ਯੋਦ੍ਧਵ੍ਯਂ ਕਿਂ ਪੁਨਰ੍ਨਿਸ਼ਿਤੈਃ ਸ਼ਰੈਃ । ਭਵਾਦृਸ਼ੀਨਾਂ ਦੇਹੇषੁ ਦੁਨੋਤਿ ਮਾਲਤੀਦਲਮ੍
ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਲੜਾਈ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ, ਤੇ ਤੇਜ਼ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਤਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਾਂ ਮਾਲਤੀ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਚੋਟ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਧਿਗ੍ਜਨ੍ਮ ਮਾਨੁषੇ ਲੋਕੇ ਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਰਧਰ੍ਮਾਨੁਜੀਵਿਨਾਮ੍ । ਲਾਲਿਤੋऽਯਂ ਪ੍ਰਿਯੋ ਦੇਹਃ ਕृਨ੍ਤਨੀਯਃ ਸ਼ਿਤੈਃ ਸ਼ਰੈਃ
ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਜੋ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚਲਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ। ਇਹ ਪਿਆਰਾ ਤੇ ਲਾਡਲਾ ਸਰੀਰ ਤੇਜ਼ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟਣ ਲਈ ਬਣਿਆ ਹੈ।
ਤੈਲਾਭ੍ਯਙ੍ਗੈਃ ਪੁष੍ਪਵਾਤੈਸ੍ਤਥਾ ਮਿष੍ਟਾਨ੍ਨਭੋਜਨੈਃ । ਪੋषਿਤੋऽਯਂ ਪ੍ਰਿਯੋ ਦੇਹੋ ਘਾਤਨੀਯਃ ਪਰੇषੁਭਿਃ
ਇਹ ਪਿਆਰਾ ਸਰੀਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੇਲ ਦੀ ਮਲਿਸ਼, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਪਾਲਿਆ ਗਿਆ, ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਦੇਹਂ ਛਿਤ੍ਤ੍ਵਾਸਿਧਾਰਾਭਿਰ੍ਧਨਭृਜ੍ਜਾਯਤੇ ਨਰਃ । ਧਿਗ੍ਧਨਂ ਦੁਃਖਦਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਕਿਂ ਸੁਖਦਂ ਭਵੇਤ੍
ਤਲਵਾਰਾਂ ਦੀ ਧਾਰ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਧਨ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਧਨ ਪਹਿਲਾਂ ਦੁੱਖ ਹੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—ਫਿਰ ਕਿਹੜਾ ਸੁਖ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਤ੍ਵਮਪ੍ਯਜ੍ਞੈਵ ਵਾਮੋਰੁ ਯੁਦ੍ਧਮਾਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਸੇ ਯਤਃ । ਸੁਖਂ ਸਮ੍ਭੋਗਜਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਕਂ ਗੁਣਂ ਵੇਤ੍ਸਿ ਸਙ੍ਗਰੇ
ਤੂੰ ਵੀ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਕਮਰ ਵਾਲੀ, ਅਗਿਆਨਤਾ ਕਰਕੇ ਲੜਾਈ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਆਨੰਦ ਦੇ ਸੁਖ ਛੱਡ ਕੇ, ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜਾ ਲਾਭ ਜਾਣਦੀ ਹੈ?
ਖਡ੍ਗਪਾਤਂ ਗਦਾਘਾਤਂ ਭੇਦਨਞ੍ਜ ਸ਼ਿਲੀਮੁਖੈਃ । ਮਰਣਾਨ੍ਤੇ ਤੁ ਸਂਸ੍ਕਾਰੋ ਗੋਮਾਯੁਮੁਖਕਰ੍षਣਮ੍
ਤਲਵਾਰਾਂ ਦੇ ਵੱਜਣ, ਗਦਾ ਦੇ ਘਾਟ, ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਚੀਰਨਾ—ਇਹ ਸਭ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮਰਨ ਤੇ, ਸਿਰਫ਼ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਜਾਂ ਗਾਂ ਤੇ ਗਿੱਧਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਖਿੱਚਣਾ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯੈਵ ਕਵਿਭਿਰ੍ਧੂਰ੍ਤੈਃ ਕृਤਂ ਚਾਤੀਵ ਸ਼ਂਸਨਮ੍ । ਰਣੇ ਮृਤਾਨਾਂ ਸ੍ਵਃਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਰਰ੍ਥਵਾਦੋऽਸ੍ਤਿ ਕੇਵਲਃ
ਇਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਤਾਂ ਚਲਾਕ ਕਵੀਆਂ ਨੇ ਹੀ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਰਗ ਮਿਲਣ ਦੀ ਗੱਲ ਸਿਰਫ਼ ਕਹਿਣ ਦੀ ਹੀ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਗਚ੍ਛ ਵਰਾਰੋਹੇ ਯਤ੍ਰ ਤੇ ਰਮਤੇ ਮਨਃ । ਭਜ ਵਾ ਭੂਪਤਿਂ ਨਾਥਂ ਹਯਾਰਿਂ ਸੁਰਮਰ੍ਦਨਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਸੋਹਣੀ, ਉਥੇ ਜਾ ਜਿੱਥੇ ਤੇਰਾ ਮਨ ਰਮਦਾ ਹੈ। ਜਾਂ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਵਾਮੀ ਬਣਾਅ, ਜੋ ਘੋੜਿਆਂ ਦਾ ਵੈਰੀ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜੇਤਦਾ ਹੈ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਏਵਂ ਬ੍ਰੁਵਾਣਂ ਤਂ ਦੈਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਜਗਦਮ੍ਬਿਕਾ । ਕਿਂ ਮृषਾ ਭਾषਸੇ ਮੂਢ ਬੁਦ੍ਧਿਮਾਨਿਵ ਪਣ੍ਡਿਤਃ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦੋਂ ਦੈਤ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ਤਾਂ ਜਗਤ ਮਾਤਾ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: ਤੂੰ ਝੂਠ ਕਿਉਂ ਬੋਲਦਾ ਹੈਂ, ਮੂਰਖ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨਵਾਨ ਤੇ ਪੰਡਿਤ ਹੋਵੇਂ?
ਨੀਤਿਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਨ ਜਾਨਾਸਿ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਚਾਨ੍ਵੀਕ੍ਸ਼ਿਕੀਂ ਤਥਾ । ਨ ਸੇਵਿਤਾਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਵृਦ੍ਧਾ ਨ ਧਰ੍ਮੇ ਮਤਿਰਸ੍ਤਿ ਤੇ
ਤੂੰ ਨੀਤੀ ਦਾ ਗਿਆਨ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਨਾ ਹੀ ਵਿਦਿਆ ਦੀ ਖੋਜ। ਤੂੰ ਵੱਡਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਸਮਝ ਵੀ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਨਹੀਂ।