ਉਪੇਕ੍ਸ਼ਾ ਕਿਂ ਚੇਯਂ ਤਵ ਸੁਰਸਮੂਹੇऽਤਿਵਿषਮਾ ॥ ਹਰੇਰ੍ਮੂਰ੍ਧ੍ਨੋ ਨਾਸ਼ੋ ਮਤਮਿਹ ਮਹਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਜਨਕਮ੍ । ਮਹਦ੍ਦੁਃਖਂ ਮਾਤਸ੍ਤ੍ਵਮਸਿ ਜਨਨਚ੍ਛੇਦਕੁਸ਼ਲਾ
ਕੀ ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਉਪੇਖਾ ਹੈ ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਖਤ ਹੈ? ਹਰੀ ਦੇ ਸਿਰ ਦਾ ਨਾਸ, ਸਾਡੇ ਵਿਚਾਰ ਵਿੱਚ, ਵੱਡਾ ਅਚੰਭਾ ਹੈ। ਹੇ ਮਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਜਨਮ ਦੀ ਡੋਰ ਕੱਟਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ, ਪਰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਹੈ।
ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਦੋषਂ ਸਕਲਸੁਰਤਾਪਾਦਿਤਂ ਦੇਵਿ ਚਿਤ੍ਤੇ ਕਿਂ ਵਾ ਵਿष੍ਣਾਵਮਰਜਨਿਤਂ ਦੁष੍ਕृਤਂ ਪਾਤਿਤਂ ਤੇ । ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਵਾ ਕਿਂ ਸਮਰਜਨਿਤਃ ਕੋऽਪਿ ਗਰ੍ਵੋऽਤਿਵੇਗਾ- ਚ੍ਛੇਤ੍ਤੁਂ ਮਾਤਸ੍ਤਵ ਵਿਲਸਿਤਂ ਨੈਵ ਵਿਦ੍ਮੋऽਤ੍ਰ ਭਾਵਮ੍
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਉੱਤੇ ਆਇਆ ਦੋਸ਼ ਜਾਣ ਕੇ, ਜਾਂ ਵਿਸ਼ਨੁ ਵੱਲੋਂ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਕੋਈ ਪਾਪ ਇਸ ਡਿੱਗਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ, ਜਾਂ, ਹੇ ਮਾਂ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਹੰਕਾਰ ਸੀ? ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਹੇ ਮਾਂ, ਇਸ ਵਿਚ ਤੁਹਾਡੀ ਲੀਲਾ ਦਾ ਭਾਵ ਕੀ ਹੈ।
ਕਿਂ ਵਾ ਦੈਤ੍ਯੈਃ ਸਮਰਵਿਜਿਤੈਸ੍ਤੀਰ੍ਥਦੇਸ਼ੇ ਸੁਰਮ੍ਯੇ ਘੋਰਂ ਤਪ੍ਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤਿ ਵਰਂ ਲਬ੍ਧਵਦ੍ਭਿਰ੍ਭਵਤ੍ਯਾਃ । ਅਨ੍ਤਰ੍ਧਾਨਂ ਗਮਿਤਮਧੁਨਾ ਵਿष੍ਣੁਸ਼ੀਰ੍षਂ ਭਵਾਨਿ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਕਿਂ ਵਾ ਵਿਗਤਸ਼ਿਰਸਂ ਵਾਸੁਦੇਵਂ ਵਿਨੋਦਃ
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਣ ਜਾਂ ਸੁੰਦਰ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ, ਜਦ ਭਵਾਨੀ ਦੀ ਕਠੋਰ ਤਪस्या ਕਰਕੇ, ਵਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਅੱਜ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਏ ਹਨ? ਹੁਣ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਸਿਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਗਿਆ—ਕੀ ਉਹ ਲੁਕ ਗਿਆ, ਜਾਂ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਸਿਰ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਖੁਸ਼ੀ ਹੈ?
ਸਿਨ੍ਧੋਃ ਪੁਤ੍ਰ੍ਯਾਂ ਰੋषਿਤਾ ਕਿਂ ਤ੍ਵਮਾਦ੍ਯੇ ਕਸ੍ਮਾਦੇਨਾਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਸੇ ਨਾਥਹੀਨਾਮ੍ । ਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤਵ੍ਯਸ੍ਤੇ ਸ੍ਵਾਂਸ਼ਜਾਤਾਪਰਾਧੋ ਵ੍ਯੁਤ੍ਥਾਪ੍ਯੈਨਂ ਮੋਦਿਤਾ ਮਾਂ ਕੁਰੁष੍ਵ
ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਧੀ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹੈਂ? ਤੂੰ ਪਹਿਲੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਰੱਖਵਾਲੇ ਤੋਂ ਵਾਂਝੀ ਹੋ ਗਈ, ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਿਹਾਰ ਰਹੀ ਹੈਂ? ਆਪਣੀ ਭਾਗ ਤੋਂ ਹੋਈ ਗਲਤੀ ਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਜੀਵੰਤ ਕਰ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ।
ਏਤੇ ਸੁਰਾਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਸਤਤਂ ਨਮਨ੍ਤਿ ਕਾਰ੍ਯੇषੁ ਮੁਖ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਥਿਤਪ੍ਰਭਾਵਾਃ । ਸ਼ੋਕਾਰ੍ਣਵਾਤ੍ਤਾਰਯ ਦੇਵਿ ਦੇਵਾ- ਨੁਤ੍ਥਾਪ੍ਯ ਦੇਵਂ ਸਕਲਾਧਿਨਾਥਮ੍
ਇਹ ਦੇਵਤੇ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੇਰੇ ਅੱਗੇ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਹਨ। ਹੇ ਦੇਵੀ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਉਠਾ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਬਚਾ।
ਮੂਰ੍ਧਾ ਗਤਃ ਕ੍ਵਾਮ੍ਬ ਹਰੇਰ੍ਨ ਵਿਦ੍ਮੋ ਨਾਨ੍ਯੋऽਸ੍ਤ੍ਯੁਪਾਯਃ ਖਲੁ ਜੀਵਨੇऽਦ੍ਯ । ਯਥਾ ਸੁਧਾ ਜੀਵਨਕਰ੍ਮਦਕ੍ਸ਼ਾ ਤਥਾ ਜਗਜ੍ਜੀਵਿਤਦਾਸਿ ਦੇਵਿ
ਮਾਂ, ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਕਿ ਹਰੀ ਦਾ ਸਿਰ ਕਿੱਥੇ ਗਿਆ। ਅੱਜ ਉਸ ਦੀ ਜਿੰਦ ਲਈ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਹੀਂ। ਜਿਵੇਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰਮ ਦੀ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤੂੰ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦਿੰਦੀ ਹੈਂ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਏਵਂ ਸ੍ਤੁਤਾ ਤਦਾ ਦੇਵੀ ਗੁਣਾਤੀਤਾ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰੀ । ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਪਰਮਾ ਮਾਯਾ ਵੇਦੈਃ ਸਾਙ੍ਗੈਸ਼੍ਚ ਸਾਮਗੈਃ
ਸੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ, ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਮਹਾਂਇਸ਼ਵਰੀ, ਪਰਮ ਮਾਇਆ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਈ।
ਤਾਨੁਵਾਚ ਤਦਾ ਵਾਣੀ ਚਾਕਾਸ਼ਸ੍ਥਾਸ਼ਰੀਰਿਣੀ । ਦੇਵਾਨ੍ਪ੍ਰਤਿ ਸੁਖੈਃ ਸ਼ਬ੍ਦੈਰ੍ਜਨਾਨਨ੍ਦਕਰੀ ਸ਼ੁਭਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ, ਬਿਨਾ ਸਰੀਰ ਵਾਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਖਦਾਇਕ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ।
ਮਾ ਕੁਰੁਧ੍ਵਂ ਸੁਰਾਸ਼੍ਚਿਨ੍ਤਾਂ ਸ੍ਵਸ੍ਥਾਸ੍ਤਿष੍ਠਨ੍ਤੁ ਚਾਮਰਾਃ । ਸ੍ਤੁਤਾਹਂ ਨਿਗਮੈਃ ਕਾਮਂ ਸਨ੍ਤੁष੍ਟਾਸ੍ਮਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰੋ; ਅਮਰ ਲੋਕ ਸੁਖੀ ਰਹੋ। ਮੈਂ ਵੇਦਾਂ ਨਾਲ ਜਿਵੇਂ ਚਾਹਿਆ, ਸਤਿਕਾਰ ਪਾਇਆ ਹੈ—ਮੈਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹਾਂ, ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਯਃ ਪੁਮਾਨ੍ਮਾਨੁषੇ ਲੋਕੇ ਸ੍ਤੌਤ੍ਯੇਤਾਂ ਮਾਮਕੀਂ ਸ੍ਤੁਤਿਮ੍ । ਪਤਿष੍ਯਤਿ ਸਦਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਕਾਮਾਨਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੀ ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰੇਗਾ।
ਸ਼ृਣੋਤਿ ਵਾ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮਿਦਂ ਮਦੀਯਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤ੍ਰਿਕਾਲਂ ਸਤਤਂ ਨਰੋ ਯਃ । ਵਿਮੁਕ੍ਤਦੁਃਖਃ ਸ ਭਵੇਤ੍ਸੁਖੀ ਚ ਵੇਦੋਕ੍ਤਮੇਤਨ੍ਨਨੁ ਵੇਦਤੁਲ੍ਯਮ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਦਿਨ ਵਿੱਚ, ਮੇਰੀ ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਸੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਸ਼ृਣ੍ਵਨ੍ਤੁ ਕਾਰਣਂ ਚਾਦ੍ਯ ਯਦ੍ਗਤਂ ਵਦਨਂ ਹਰੇਃ । ਅਕਾਰਣਂ ਕਥਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਸਂਸਾਰੇऽਤ੍ਰ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਹੁਣ ਸੁਣੋ ਕਿ ਹਰੀ ਦਾ ਸਿਰ ਕਿਉਂ ਗਿਆ। ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਕੰਮ ਬਿਨਾ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ।
ਉਦਧੇਸ੍ਤਨਯਾਂ ਵਿष੍ਣੁਃ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਮਨ੍ਤਿਕੇ ਪ੍ਰਿਯਾਮ੍ । ਜਹਾਸ ਵਦਨਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਮਨੋਰਮਮ੍
ਵਿਸ਼ਨੂ, ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਬੈਠੀ ਪਿਆਰੀ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਧੀ ਦਾ ਸੁੰਦਰ ਚਿਹਰਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੁਸਕਰਾਇਆ।
ਤਯਾ ਜ੍ਞਾਤਂ ਹਰਿਰ੍ਨੂਨਂ ਕਥਂ ਮਾਂ ਹਸਤਿ ਪ੍ਰਭੁਃ । ਵਿਰੂਪਂ ਹਰਿਣਾ ਦृष੍ਟਂ ਮੁਖਂ ਮੇ ਕੇਨ ਹੇਤੁਨਾ
ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਸੋਚਿਆ: 'ਪ੍ਰਭੂ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਿਉਂ ਹੱਸ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਹਰੀ ਨੇ ਮੇਰਾ ਚਿਹਰਾ ਵਿਗੜਿਆ ਹੋਇਆ ਕਿਉਂ ਵੇਖਿਆ?'
ਵਿਨਾਪਿ ਕਾਰਣੇਨਾਦ੍ਯ ਕਥਂ ਹਾਸ੍ਯਸ੍ਯ ਸਮ੍ਭਵਃ । ਸਪਤ੍ਨੀਵ ਕृਤਾ ਤੇਨ ਮਨ੍ਯੇऽਨ੍ਯਾ ਵਰਵਰ੍ਣਿਨੀ
ਅੱਜ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਹਾਸਾ ਕਿਵੇਂ ਆਇਆ? ਮੈਂ ਸੋਚਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਹੋਰ, ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀਆ ਰੰਗ ਵਾਲੀ ਪਤਨੀ ਲੈ ਲਈ ਹੈ, ਮੈਨੂੰ ਸਹਪਤਨੀ ਵਾਂਗ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤਃ ਕੋਪਯੁਤਾ ਜਾਤਾ ਮਹਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀ ਤਮੋਗੁਣਾ । ਤਾਮਸੀ ਤੁ ਤਦਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਸ੍ਤਸ੍ਯਾ ਦੇਹੇ ਸਮਾਵਿਸ਼ਤ੍
ਫਿਰ, ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ ਅਤੇ ਤਾਮਸ ਗੁਣ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਤਾਮਸੀ ਸ਼ਕਤੀ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ।
ਕੇਨਚਿਤ੍ਕਾਲਯੋਗੇਨ ਦੇਵਕਾਰ੍ਯਾਰ੍ਥਸਿਦ੍ਧਯੇ । ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾ ਤਾਮਸੀ ਸ਼ਕ੍ਤਿਸ੍ਤਸ੍ਯਾ ਦੇਹੇऽਤਿਦਾਰੁਣਾ
ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਜੋੜ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਸਿਧੀ ਲਈ, ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਤਾਮਸੀ ਸ਼ਕਤੀ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵੜ ਗਈ।
ਤਾਮਸ੍ਯਾਵਿष੍ਟਦੇਹਾ ਸਾ ਚੁਕੋਪਾਤਿਸ਼ਯਂ ਤਦਾ । ਸ਼ਨਕੈਃ ਸਮੁਵਾਚੇਦਮਿਦਂ ਪਤਤੁ ਤੇ ਸ਼ਿਰਃ
ਤਾਮਸੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ ਅਤੇ ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ: 'ਤੇਰਾ ਸਿਰ ਥੱਲੇ ਪਵੇ!'
ਸ੍ਤ੍ਰੀਸ੍ਵਭਾਵਾਚ੍ਚ ਭਾਵਿਤ੍ਵਾਤ੍ਕਾਲਯੋਗਾਦ੍ਵਿਨਿਰ੍ਗਤਃ । ਅਵਿਚਾਰ੍ਯ ਤਦਾ ਦਤ੍ਤਃ ਸ਼ਾਪਃ ਸ੍ਵਸੁਖਨਾਸ਼ਨਃ
ਆਪਣੀ ਸਤਰੀ ਸਵਭਾਵ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਸੋਚੇ ਬਿਨਾ, ਆਪਣੀ ਖੁਸ਼ੀ ਖੋਹਣ ਵਾਲਾ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਸਪਤ੍ਨੀਸਮ੍ਭਵਂ ਦੁਃਖਂ ਵੈਧਵ੍ਯਾਦਧਿਕਂ ਤ੍ਵਿਤਿ । ਵਿਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਮਨਸੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਤਾਮਸੀਸ਼ਕ੍ਤਿਯੋਗਤਃ
ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਸਹਪਤਨੀ ਹੋਣ ਦਾ ਦੁੱਖ ਵਿਧਵਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ, ਇਸ ਤਾਮਸੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ, ਉਸ ਨੇ ਐਸਾ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ।
ਅਨृਤਂ ਸਾਹਸਂ ਮਾਯਾ ਮੂਰ੍ਖਤ੍ਵਮਤਿਲੋਭਤਾ । ਅਸ਼ੌਚਂ ਨਿਰ੍ਦਯਤ੍ਵਂ ਚ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਦੋषਾਃ ਸ੍ਵਭਾਵਜਾਃ
ਝੂਠ, ਬੇਸਮਝੀ, ਧੋਖਾ, ਮੂਰਖਤਾ, ਵਧੇਰੇ ਲਾਲਚ, ਗੰਦਗੀ ਤੇ ਨਿਰਦਯਤਾ — ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਦੋਸ਼ ਹਨ।
ਸਸ਼ੀਰ੍षਂ ਵਾਸੁਦੇਵਂ ਤਂ ਕਰੋਮ੍ਯਦ੍ਯ ਯਥਾ ਪੁਰਾ । ਸ਼ਿਰੋऽਸ੍ਯ ਸ਼ਾਪਯੋਗੇਨ ਨਿਮਗ੍ਨਂ ਲਵਣਾਮ੍ਬੁਧੌ
ਅੱਜ ਮੈਂ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦਾ ਸਿਰ ਮੁੜ ਜੋੜਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀ; ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਸਦਾ ਸਿਰ ਲੂਣ ਵਾਲੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁਬ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਨ੍ਯਚ੍ਚ ਕਾਰਣਂ ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ਵਰ੍ਤਤੇ ਸੁਰਸਤ੍ਤਮਾਃ । ਭਵਤਾਂ ਚ ਮਹਤ੍ਕਾਰ੍ਯਂ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮੋ, ਹੋਰ ਵੀ ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਹੈ; ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਇਕ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਪੁਰਾ ਦੈਤ੍ਯੋ ਮਹਾਬਾਹੁਰ੍ਹਯਗ੍ਰੀਵੋऽਤਿਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ । ਤਪਸ਼੍ਚਕ੍ਰੇ ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾਸ੍ਤੀਰੇ ਪਰਮਦਾਰੁਣਮ੍
ਪਹਿਲਾਂ ਇਕ ਮਹਾਨ ਦੈਤ, ਹਯਗਰੀਵ, ਜਿਸ ਦੀ ਬਾਂਹ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਕਠੋਰ ਤਪ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਜਪਨ੍ਨੇਕਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਮਾਯਾਬੀਜਾਤ੍ਮਕਂ ਮਮ । ਨਿਰਾਹਾਰੋ ਜਿਤਾਤ੍ਮਾ ਚ ਸਰ੍ਵਭੋਗਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ
ਉਹ ਮੇਰਾ ਇਕ ਅੱਖਰ ਵਾਲਾ ਮੰਤ੍ਰ, ਜੋ ਮਾਇਆ ਦਾ ਬੀਜ ਹੈ, ਜਪਦਾ ਸੀ; ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਸੁਖ-ਵਿਲਾਸ ਛੱਡ ਕੇ।
ਧ੍ਯਾਯਨ੍ਮਾਂ ਤਾਮਸੀਂ ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ ਸਰ੍ਵਭੂषਣਭੂषਿਤਾਮ੍ । ਏਵਂ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਂ ਚ ਤਪਸ਼੍ਚਕ੍ਰੇऽਤਿਦਾਰੁਣਮ੍
ਉਹ ਮੇਰੀ ਤਾਮਸੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਜੋ ਹਰ ਗਹਿਣੇ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਸੀ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਕਠੋਰ ਤਪ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।
ਤਦਾਹਂ ਤਾਮਸਂ ਰੂਪਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਰ ਸਮਾਗਤਾ । ਦਰ੍ਸ਼ਨੇ ਪੁਰਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਧ੍ਯਾਤਂ ਤਤ੍ਤੇਨ ਯਾਦृਸ਼ਮ੍
ਫਿਰ ਮੈਂ ਤਾਮਸੀ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਉਥੇ ਆਈ, ਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਹੀ ਰੂਪ ਵਿਖਾਇਆ, ਜਿਸਦਾ ਉਹ ਧਿਆਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਸਿਂਹੋਪਰਿ ਸ੍ਥਿਤਾ ਤਤ੍ਰ ਤਮਵੋਚਂ ਦਯਾਨ੍ਵਿਤਾ । ਵਰਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਮਹਾਭਾਗ ਦਦਾਮਿ ਤਵ ਸੁਵ੍ਰਤ
ਮੈਂ ਸਿੰਘ ਉੱਤੇ ਖੜੀ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦਇਆ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਿਆ, ਜੋ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਸੋ ਮੰਗ ਲੈ। ਹੇ ਪੱਕੇ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲਿਆ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਮਨਚਾਹੀ ਦਾਤ ਦੇਵਾਂਗੀ।"
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚੋ ਦੇਵ੍ਯਾ ਦਾਨਵਃ ਪ੍ਰੇਮਪੂਰਿਤਃ । ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਪ੍ਰਣਾਮਂ ਚ ਚਕਾਰ ਤ੍ਵਰਿਤਸ੍ਤਦਾ
ਦੇਵੀ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੈਤ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੁਰੰਤ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰੂਪਂ ਮਦੀਯਂ ਸ ਪ੍ਰੇਮੋਸ੍ਫੁਲ੍ਲਵਿਲੋਚਨਃ । ਹਰ੍षਾਸ਼੍ਰੁਪੂਰ੍ਣਨਯਨਸ੍ਤੁष੍ਟਾਵ ਸ ਚ ਮਾਂ ਤਦਾ
ਮੇਰਾ ਰੂਪ ਦੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਖਿੜ ਗਈਆਂ, ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈਆਂ; ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੇਰੀ ਸਤਕਾਰੀ ਕੀਤੀ।