ਅਗ੍ਰੇ ਕृਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਜਾਃ ਸਰ੍ਵਾਸ਼੍ਚੇਲੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਯਦੂਤ੍ਤਮਾਃ । ਕਤਿਚਿਦ੍ਦਿਵਸੈਃ ਪ੍ਰਾਪੁਃ ਪੁਰੀਂ ਦ੍ਵਾਰਵਤੀਂ ਕਿਲ
ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਲਾ ਕੇ, ਯਾਦਵਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਉੱਚ ਲੋਕ ਚੱਲ ਪਏ। ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦਵਾਰਕਾ ਸ਼ਹਿਰ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।
ਸ਼ਿਲ੍ਪਿਭਿਃ ਕਾਰਯਾਮਾਸ ਜੀਰ੍ਣੋਦ੍ਧਾਰਂ ਹਿ ਮਾਧਵਃ । ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਯਾਦਵਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤਾਵੇਤੌ ਬਲਕੇਸ਼ਵੌ
ਮਾਧਵ ਨੇ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਨਾਲ ਜੋ ਕੁਝ ਟੁੱਟਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਕਰਵਾਈ। ਉਥੇ ਹੀ ਯਾਦਵਾਂ ਨੂੰ, ਬਲਰਾਮ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਮੇਤ, ਵਸਾਇਆ।
ਤਰਸਾ ਮਥੁਰਾਮੇਤ੍ਯ ਸਂਸ੍ਥਿਤੌ ਨਿਰ੍ਜਨਾਂ ਪੁਰੀਮ੍ । ਤਦਾ ਤਤ੍ਰੈਵ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਬਲਵਾਨ੍ ਯਵਨਾਧਿਪਃ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮਥੁਰਾ ਆ ਪਹੁੰਚੇ ਤੇ ਸੁੰਨੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ। ਉਥੇ ਹੀ ਯਵਨ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਆ ਗਿਆ।
ਜ੍ਞਾਤ੍ਵੈਨਮਾਗਤਂ ਕृष੍ਣੋ ਨਿਰ੍ਯਯੌ ਨਗਰਾਦ੍ਬਹਿਃ । ਪਦਾਤਿਰਗ੍ਰੇ ਤਸ੍ਯਾਭੂਦ੍ਯਵਨਸ੍ਯ ਜਨਾਰ੍ਦਨਃ
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਜਾਣ ਲਿਆ ਕਿ ਉਹ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਗਿਆ। ਜਨਾਰਦਨ ਪੈਦਲ ਯਵਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਖੜਾ ਹੋਇਆ।
ਪੀਤਾਮ੍ਬਰਧਰਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਪ੍ਰਾਹਸਨ੍ਮਧੁਸੂਦਨਃ । ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪੁਰਤੋ ਯਾਨ੍ਤਂ ਕृष੍ਣਂ ਕਮਲਲੋਚਨਮ੍
ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਮਹਿਮਾ ਵਾਲਾ ਮਧੁਸੂਦਨ ਹੱਸ ਪਿਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਕਮਲ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਦੇਖ ਕੇ।
ਯਵਨੋऽਪਿ ਪਦਾਤਿਃ ਸਨ੍ਪृष੍ਠਤੋऽਨੁਗਤਃ ਖਲਃ । ਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤੋ ਯਤ੍ਰ ਰਾਜਰ੍षਿਰ੍ਮੁਚੁਕੁਨ੍ਦੋ ਮਹਾਬਲਃ
ਯਵਨ ਵੀ ਪੈਦਲ ਹੋ ਕੇ, ਮੰਦ-ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਿੱਥੇ ਮਹਾਂਬਲੀ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਮੁਚੁਕੁੰਦ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਪ੍ਰਯਯੌ ਭਗਵਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਕਾਲਯਵਨੋ ਹਰਿਃ । ਤਤ੍ਰੈਵਾਨ੍ਤਰ੍ਦਧੇ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਮੁਚੁਕੁਨ੍ਦਂ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਚ
ਭਗਵਾਨ ਹਰੀ, ਯਵਨ ਨਾਲ, ਉਥੇ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਮੁਚੁਕੁੰਦ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਉਥੇ ਹੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਤ੍ਰੈਵ ਯਵਨਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਸੁਪ੍ਤਭੂਤਮਪਸ਼੍ਯਤ । ਮਤ੍ਵਾ ਤਂ ਵਾਸੁਦੇਵਂ ਸ ਪਾਦੇਨਾਤਾਡਯਨ੍ਨृਪਮ੍
ਉਥੇ ਯਵਨ ਆ ਪਹੁੰਚਿਆ ਤੇ ਇੱਕ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ ਵੇਖਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਸੁਦੇਵ ਸਮਝ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਪੈਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ।
ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧਃ ਕ੍ਰੋਧਰਕ੍ਤਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤਂ ਦਦਾਹ ਮਹਾਬਲਃ । ਤਂ ਦਗ੍ਧ੍ਵਾ ਮੁਚੁਕੁਨ੍ਦੋऽਥ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਕਮਲੇਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਮੁਚੁਕੁੰਦ ਜਾਗਿਆ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਉਸ ਨੇ ਯਵਨ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਮੁਚੁਕੁੰਦ ਨੇ ਕਮਲ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਵਾਸੁਦੇਵਂ ਸੁਦੇਵੇਸ਼ਂ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤੋ ਵਨਮ੍ । ਜਗਾਮ ਦ੍ਵਾਰਕਾਂ ਕृष੍ਣੋ ਬਲਦੇਵਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਉਸ ਨੇ ਵਾਸੁਦੇਵ, ਜੋ ਚੰਗਿਆਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਸੀ, ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਬਲਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ, ਦਵਾਰਕਾ ਵੱਲ ਗਿਆ।
ਉਗ੍ਰਸੇਨਂ ਨृਪਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਿਜਹਾਰ ਯਥਾਰੁਚਿ । ਅਹਰਦ੍ਰੁਕ੍ਮਿਣੀ ਕਾਮਂ ਸ਼ਿਸ਼ੁਪਾਲਸ੍ਵਯਂਵਰਾਤ੍
ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਮੁਤਾਬਕ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਇਆ। ਰੁਕਮੀਣੀ ਨੂੰ ਸ਼ਿਸ਼ੁਪਾਲ ਦੇ ਸਵਯੰਵਰ ਤੋਂ ਜਬਰਦਸਤੀ ਲੈ ਆਇਆ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਨ ਵਿਵਾਹੇਨ ਚਕ੍ਰੇ ਦਾਰਵਿਧਿਂ ਹਰਿਃ । ਤਤੋ ਜਾਮ੍ਬਵਤੀਂ ਸਤ੍ਯਾਂ ਮਿਤ੍ਰਵਿਨ੍ਦਾਞ੍ਚ ਭਾਮਿਨੀਮ੍
ਹਰੀ ਨੇ ਰਾਕਸ਼ਸੀ ਰੀਤੀ ਨਾਲ ਰੁਕਮੀਣੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਜਾਮਬਵਤੀ, ਸਤਿਆਭਾਮਾ ਤੇ ਸੋਹਣੀ ਮਿਤ੍ਰਵਿੰਦਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ।
ਕਾਲਿਨ੍ਦੀਂ ਲਕ੍ਸ਼ਣਾਂ ਭਦ੍ਰਾਂ ਤਥਾ ਨਾਗ੍ਨਜਿਤੀਂ ਸ਼ੁਭਾਮ੍ । ਪृਥਕ੍ਪृਥਕ੍ਸਮਾਨੀਯਾਪ੍ਯੁਪਯੇਮੇ ਜਨਾਰ੍ਦਨਃ
ਜਨਾਰਦਨ ਨੇ ਕਾਲਿੰਦੀ, ਲਕਸ਼ਣਾ, ਭਦਰਾ ਤੇ ਨਾਗਨਜਿਤੀ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲਿਆ ਕੇ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ।
ਅष੍ਟਾਵੇਵ ਮਹੀਪਾਲ ਪਤ੍ਨ੍ਯਃ ਪਰਮਸ਼ੋਭਨਾਃ । ਪ੍ਰਾਸੂਤ ਰੁਕ੍ਮਿਣੀ ਪੁਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮ੍ਨਂ ਚਾਰੁਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍
ਹੇ ਰਾਜਾ! ਆਠ ਮਹਾਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਰਾਣੀਆਂ ਸਨ। ਰੁਕਮੀਣੀ ਨੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਜਨਮਿਆ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਰੂਪਵਾਨ ਸੀ।
ਜਾਤਕਰ੍ਮਾਦਿਕਂ ਤਸ੍ਯ ਚਕਾਰ ਮਧੁਸੂਦਨਃ । ਹृਤੋऽਸੌ ਸੂਤਿਕਾਗੇਹਾਚ੍ਛਮ੍ਬਰੇਣ ਬਲੀਯਸਾ
ਮਧੁਸੂਦਨ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਜਨਮ ਤੇ ਹੋਰ ਰਸਮਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਪਰ ਸ਼ੰਬਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜਨਮ ਘਰ ਤੋਂ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।
ਨੀਤਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਪੁਰੀਂ ਬਾਲੋ ਮਾਯਾਵਤ੍ਯੈ ਸਮਰ੍ਪਿਤਃ । ਵਾਸੁਦੇਵੋ ਹृਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪੁਤ੍ਰਂ ਸ਼ੋਕਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਉਹ ਬੱਚਾ ਆਪਣੀ ਸ਼ਹਿਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਤੇ ਮਾਯਾਵਤੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ। ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਲੁੱਟਿਆ ਦੇਖ ਕੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ।
ਜਗਾਮ ਸ਼ਰਣਂ ਦੇਵੀਂ ਭਕ੍ਤਿਯੁਕ੍ਤੇਨ ਚੇਤਸਾ । ਵृਤ੍ਰਾਸੁਰਾਦਯੋ ਦੈਤ੍ਯਾ ਲੀਲਯੈਵ ਯਯਾ ਹਤਾਃ
ਉਸ ਨੇ ਭਗਤੀ ਭਰੇ ਮਨ ਨਾਲ ਦੇਵੀ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲਈ। ਜਿਸ ਨੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਤੇ ਹੋਰ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤੋऽਸੌ ਯੋਗਮਾਯਾਯਾਸ਼੍ਚਕਾਰ ਪਰਮਾਂ ਸ੍ਮृਤਿਮ੍ । ਵਚੋਭਿਃ ਪਰਮੋਦਾਰੈਰਕ੍ਸ਼ਰੈਃ ਸ੍ਤਵਨੈਃ ਸ਼ੁਭੈਃ
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਯੋਗਮਾਇਆ ਦੀ ਮਹਾਂ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ। ਵਧੀਆ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਸਤੁਤੀ ਵਾਲੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ ਮਾਤਰ੍ਮਯਾਤਿਤਪਸਾ ਪਰਿਤੋषਿਤਾ ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਗ੍ਜਨ੍ਮਨਿ ਪ੍ਰਸੁਮਨਾਦਿਭਿਰਰ੍ਚਿਤਾਸਿ । ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਜੇਨ ਬਦਰੀਵਨਖਣ੍ਡਮਧ੍ਯੇ ਕਿਂ ਵਿਸ੍ਮृਤੋ ਜਨਨਿ ਤੇ ਤ੍ਵਯਿ ਭਕ੍ਤਿਭਾਵਃ
ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮਾਂ, ਮੇਰੀ ਕਠੋਰ ਤਪस्या ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈ ਹੋ, ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਫੁੱਲਾਂ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਮਾਂ, ਧਰਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਬਦਰੀ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ, ਕੀ ਮੇਰਾ ਤੇਰੇ ਲਈ ਭਕਤੀ ਭਾਵ ਭੁੱਲ ਗਿਆ ਹੈ?
ਸੂਤੀਗृਹਾਦਪਹृਤਃ ਕਿਮੁ ਬਾਲਕੋ ਮੇ ਕੇਨਾਪਿ ਦੁष੍ਟਮਨਸਾਪ੍ਯਥ ਕੌਤੁਕਾਦ੍ਵਾ । ਮਾਨਾਪਹਾਰਕਰਣਾਯ ਮਮਾਦ੍ਯ ਨੂਨਂ ਲਜ੍ਜਾ ਤਵਾਮ੍ਬ ਖਲੁ ਭਕ੍ਤਜਨਸ੍ਯ ਯੁਕ੍ਤਾ
ਕੀ ਮੇਰਾ ਬੱਚਾ ਜਨਮ ਘਰ ਤੋਂ ਕਿਸੇ ਮੰਦ-ਮਨ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਮਜ਼ਾਕ ਵਜੋਂ ਉਠਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ? ਮਾਂ, ਅੱਜ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਨਿਮਰਤਾ ਸਿਖਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਭਗਤਾਂ ਲਈ ਇਹ ਸ਼ਰਮ ਉਚਿਤ ਹੈ।
ਦੁਰ੍ਗੋ ਮਹਾਨਤਿਤਰਾਂ ਨਗਰੀ ਸੁਗੁਪ੍ਤਾ ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਮੇऽਸ੍ਤਿ ਸਦਨਂ ਕਿਲ ਮਧ੍ਯਭਾਗੇ । ਅਨ੍ਤਃਪੁਰੇ ਚ ਪਿਹਿਤਂ ਨਨੁ ਸੂਤਿਗੇਹਂ ਬਾਲੋ ਹृਤਃ ਖਲੁ ਤਥਾਪਿ ਮਮੈਵ ਦੋषਾਤ੍
ਦੁਰਗਾ ਸ਼ਹਿਰ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਥੇ ਮੇਰਾ ਘਰ ਵੀ ਬਿਲਕੁਲ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਜਨਮ ਘਰ ਅੰਦਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਫਿਰ ਵੀ ਬੱਚਾ ਚੋਰੀ ਹੋ ਗਿਆ—ਇਹ ਮੇਰੀ ਹੀ ਗਲਤੀ ਹੈ।
ਨਾਹਂ ਗਤਃ ਪਰਪੁਰਂ ਨ ਚ ਯਾਦਵਾਸ਼੍ਚ ਰਕ੍ਸ਼ਾਵਤੀਵ ਨਗਰੀ ਕਿਲ ਵੀਰਵਰ੍ਯੈਃ । ਮਾਯਾ ਤਵੈਵ ਜਨਨਿ ਪ੍ਰਕਟਪ੍ਰਭਾਵਾ ਮੇ ਬਾਲਕਃ ਪਰਿਹृਤਃ ਕੁਹਕੇਨ ਕੇਨ
ਨਾ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰ ਗਿਆ, ਨਾ ਯਾਦਵ, ਸ਼ਹਿਰ ਵੀਰਾਂ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮਾਂ, ਇਹ ਤੇਰੀ ਹੀ ਪ੍ਰਗਟ ਮਾਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਬੱਚਾ ਕਿਸੇ ਜਾਦੂਗਰ ਨੇ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।
ਨੋ ਵੇਦ੍ਮ੍ਯਹਂ ਜਨਨਿ ਤੇ ਚਰਿਤਂ ਸੁਗੁਪ੍ਤਂ ਕੋ ਵੇਦ ਮਨ੍ਦਮਤਿਰਲ੍ਪਵਿਦੇਵ ਦੇਹੀ । ਕ੍ਵਾਸੌ ਗਤੋ ਮਮ ਭਟੈਰ੍ਨ ਚ ਵੀਕ੍ਸ਼ਿਤੋ ਵਾ ਹਰ੍ਤਾਮ੍ਬਿਕੇ ਜਵਨਿਕਾ ਤਵ ਕਲ੍ਪਿਤੇਯਮ੍
ਮਾਂ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਗੂੜ੍ਹੇ ਕਰਤਬ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ; ਕੌਣ ਜਾਣ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਮਨ ਮੰਦਾ ਤੇ ਸਮਝ ਘੱਟ ਹੋਵੇ? ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਗਿਆ? ਮੇਰੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖਿਆ, ਨਾ ਲੱਭਿਆ। ਅੰਬਿਕਾ, ਤੇਰੀ ਬਣਾਈ ਪਰਦਾ ਸੱਚਮੁੱਚ ਅਟੱਲ ਹੈ।
ਚਿਤ੍ਰਂ ਨ ਤੇऽਤ੍ਰ ਪੁਰਤੋ ਮਮ ਮਾਤृਗਰ੍ਭੋ ਨੀਤਸ੍ਤ੍ਵਯਾਰ੍ਧਸਮਯੇ ਕਿਲ ਮਾਯਯਾਸੌ । ਯਂ ਰੋਹਿਣੀ ਹਲਧਰਂ ਸੁषੁਵੇ ਪ੍ਰਸਿਦ੍ਧਂ ਦੂਰੇ ਸ੍ਥਿਤਾ ਪਤਿਪਰਾ ਮਿਥੁਨਂ ਵਿਨਾਪਿ
ਇਹ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੀ ਅੱਖਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰਾ ਬੱਚਾ ਅਧ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਗਰਭ ਤੋਂ ਲੈ ਗਈ। ਰੋਹਿਨੀ, ਜੋ ਹਲਧਰ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਬੱਚਾ ਦੂਰ ਜਾ ਕੇ ਜਨਮਿਆ, ਪਤੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ।
ਸृष੍ਟਿਂ ਕਰੋषਿ ਜਗਤਾਮਨੁਪਾਲਨਂ ਚ ਨਾਸ਼ਂ ਤਥੈਵ ਪੁਨਰਪ੍ਯਨਿਸ਼ਂ ਗੁਣੈਸ੍ਤ੍ਵਮ੍ । ਕੋ ਵੇਦ ਤੇऽਮ੍ਬ ਚਰਿਤਂ ਦੁਰਿਤਾਨ੍ਤਕਾਰਿ ਪ੍ਰਾਯੇਣ ਸਰ੍ਵਮਖਿਲਂ ਵਿਹਿਤਂ ਤ੍ਵਯੈਤਤ੍
ਤੁਸੀਂ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਦੀ ਹੋ, ਉਸ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੋ, ਤੇ ਮੁੜ ਮੁੜ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੋ। ਮਾਂ, ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਤੇਰੇ ਕਰਤਬ ਕੌਣ ਜਾਣ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਤੇਰੇ ਹੀ ਦੁਆਰਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਉਤ੍ਪਾਦ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਜਨਨਪ੍ਰਭਵਂ ਪ੍ਰਮੋਦਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਨਰ੍ਵਿਰਹਜਂ ਕਿਲ ਦੁਃਖਭਾਰਮ੍ । ਤ੍ਵਂ ਕ੍ਰੀਡਸੇ ਸੁਲਲਿਤੈਃ ਖਲੁ ਤੈਰ੍ਵਿਹਾਰੈ- ਰ੍ਨੋ ਚੇਤ੍ਕਥਂ ਮਮ ਸੁਤਾਪ੍ਤਿਰਤਿਰ੍ਵृਥਾ ਸ੍ਯਾਤ੍
ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਕੇ, ਫਿਰ ਤੁਸੀਂ ਵਿੱਛੋੜੇ ਦੀ ਭਾਰੀ ਦੁੱਖ ਵੀ ਦਿੰਦੀ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੁੰਦਰ ਖੇਡਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡਦੀ ਹੋ—ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਗਹਿਰੀ ਪ੍ਰੀਤ ਕਿਵੇਂ ਵਿਅਰਥ ਹੋ ਸਕਦੀ?
ਮਾਤਾਸ੍ਯ ਰੋਦਿਤਿ ਭृਸ਼ਂ ਕੁਰਰੀਵ ਬਾਲਾ ਦੁਃਖਂ ਤਨੋਤਿ ਮਮ ਸਨ੍ਨਿਧਿਗਾ ਸਦੈਵ । ਕष੍ਟਂ ਨ ਵੇਤ੍ਸਿ ਲਲਿਤੇऽਪ੍ਰਮਿਤਪ੍ਰਭਾਵੇ ਮਾਤਸ੍ਤ੍ਵਮੇਵ ਸ਼ਰਣਂ ਭਵਪੀਡਿਤਾਨਾਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਬਹੁਤ ਰੋ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁਰਰੀ ਪੰਛੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਦੁੱਖ ਮੇਰੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੱਧਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਸੋਹਣੀ ਤੇ ਅਣਮਾਪ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਾਲੀ, ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ? ਮਾਂ, ਸੰਸਾਰਕ ਪੀੜਤਾਂ ਲਈ ਤੂੰ ਹੀ ਆਸਰਾ ਹੈ।
ਸੀਮਾ ਸੁਖਸ੍ਯ ਸੁਤਜਨ੍ਮ ਤਦੀਯਨਾਸ਼ੋ ਦੁਃਖਸ੍ਯ ਦੇਵਿ ਭਵਨੇ ਵਿਬੁਧਾ ਵਦਨ੍ਤਿ । ਤਤ੍ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਜਨਨਿ ਪ੍ਰਥਮੇ ਪ੍ਰਨष੍ਟੇ ਪੁਤ੍ਰੇ ਮਮਾਦ੍ਯ ਹृਦਯਂ ਸ੍ਫੁਟਤੀਵ ਮਾਤਃ
ਘਰ ਵਿੱਚ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਜਨਮ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਹੱਦ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਦੁੱਖ ਦੀ ਚੋਟੀ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜਿਵੇਂ ਗਿਆਨੀਆਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਮਾਂ, ਹੁਣ ਪਹਿਲਾ ਪੁੱਤਰ ਗੁਆਚ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਟੁੱਟਣ ਵਾਲਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਮਾਂ।
ਯਜ੍ਞਂ ਕਰੋਮਿ ਤਵ ਤੁष੍ਟਿਕਰਂ ਵ੍ਰਤਂ ਵਾ ਦੈਵਂ ਚ ਪੂਜਨਮਥਾਖਿਲਦੁਃਖਹਾ ਤ੍ਵਮ੍ । ਮਾਤਃ ਸੁਤੋऽਤ੍ਰ ਯਦਿ ਜੀਵਤਿ ਦਰ੍ਸ਼ਯਾਸ਼ੁ ਤ੍ਵਂ ਵੈ ਕ੍ਸ਼ਮਾ ਸਕਲਸ਼ੋਕਵਿਨਾਸ਼ਨਾਯ
ਕੀ ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਲਈ ਯਗ ਜਾਂ ਵਰਤ ਕਰਾਂ, ਜਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਾਂ? ਪਰ ਮਾਂ, ਤੂੰ ਹੀ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਜੇ ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਜੀਵਤ ਹੈ, ਤੁਰੰਤ ਉਸ ਨੂੰ ਮੈਨੂੰ ਵਿਖਾ; ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਸੋਖ ਨਾਸ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰਥ ਹੈ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਏਵਂ ਸ੍ਤੁਤਾ ਤਦਾ ਦੇਵੀ ਕृष੍ਣੇਨਾਕ੍ਲਿष੍ਟਕਰ੍ਮਣਾ । ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਦਰ੍ਸ਼ਨਾ ਭੂਤ੍ਵਾ ਤਮੁਵਾਚ ਜਗਦ੍ਗੁਰੁਮ੍
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਕਰਮ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਹਨ, ਦੁਆਰਾ ਸਤਿਕਾਰ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਦੇਵੀ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।