ਪੂਰ੍ਵਾਰ੍ਜਿਤਾਨਾਂ ਪਾਪਾਨਾਂ ਵਿਨਾਸ਼ਾਯ ਮਹਾਤ੍ਮਭਿਃ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਾ ਹੇਮਹਾਰੀ ਚ ਸੁਰਾਪੋ ਗੁਰੁਤਲ੍ਪਗਃ
ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਮਹਾਨ ਜੀਵਾਂ ਨੇ ਇਹ ਨਿਯਮ ਬਣਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਹੱਤਿਆਰਾ, ਸੋਨਾ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਵਿਅਭਿਚਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵੀ—
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਬ੍ਦਵ੍ਰਤੇ ਚੀਰ੍ਣੇ ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਂ ਯਾਤਿ ਯਤਸ੍ਤਤਃ । ਮਨ੍ਵਾਦਿਭਿਰ੍ਯਥੋਦ੍ਦਿष੍ਟਂ ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਧਾਨਤਃ
—ਜੇ ਉਹ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਵ੍ਰਤ ਰੱਖੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਮਨੂ ਆਦਿ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਥਾ ਕृਤ੍ਵਾ ਨਰਃ ਪਾਪਾਨ੍ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਵਾ ਨ ਵਾਨਘ । ਵਿਗੀਤਵਚਨਾਸ੍ਤੇ ਕਿਂ ਮੁਨਯਸ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵਦਰ੍ਸ਼ਿਨਃ
ਪਰ ਇਹ ਸਭ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੀ ਮਨੁੱਖ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਸਚਮੁਚ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਪਾਪ ਰਹਿਤ! ਇਸ ਬਾਰੇ ਸੱਚ ਜਾਣਣ ਵਾਲੇ ਮੁਨੀਆਂ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ ਹੈ?
ਯਾਜ੍ਞਵਲ੍ਕ੍ਯਾਦਯਃ ਸਰ੍ਵੇ ਧਰ੍ਮਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਪ੍ਰਵਰ੍ਤਕਾਃ । ਭਵਿਤਵ੍ਯਂ ਭਵਤ੍ਯੇਵ ਯਦ੍ਯੇਵਂ ਨਿਸ਼੍ਚਯਃ ਪ੍ਰਭੋ
ਯਾਜ਼ਨਵਲਕ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਧਰਮ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਆਚਾਰਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਹੋਣਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੱਕਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜੇ ਐਸਾ ਨਿਸ਼ਚਯ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।
ਆਯੁਰ੍ਵੇਦਃ ਸ ਮਿਥ੍ਯੈਵ ਮਨ੍ਤ੍ਰਵਾਦਾਸ੍ਤਥਾਖਿਲਾਃ । ਉਦ੍ਯਮਸ੍ਤੁ ਵृਥਾ ਸਰ੍ਵਮੇਵਂ ਚੇਦ੍ਦੈਵਨਿਰ੍ਮਿਤਮ੍
ਜੇ ਸਭ ਕੁਝ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਯੁਰਵੇਦ ਝੂਠ ਹੈ, ਮੰਤ੍ਰ ਆਦਿ ਵੀ ਝੂਠੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਹਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿਅਰਥ ਹੈ।
ਭਵਿਤਵ੍ਯਂ ਭਵਤ੍ਯੇਵ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਿਸ੍ਤੁ ਨਿਰਰ੍ਥਿਕਾ । ਅਗ੍ਨਿष੍ਟੋਮਾਦਿਕਂ ਵ੍ਯਰ੍ਥਂ ਨਿਯਤਂ ਸ੍ਵਰ੍ਗਸਾਧਨਮ੍
ਜੇ ਜੋ ਹੋਣਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੱਕਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਸਾਰੀ ਕਿਰਿਆ ਵਿਅਰਥ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਅਗਨਿਸ਼ਟੋਮ ਆਦਿ ਜਿਹੜੇ ਸੁਆਰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਬੇਕਾਰ ਹਨ।
ਯਦਾ ਤਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣਂ ਹਿ ਵृਥੈਵ ਪਰਿਭਾषਿਤਮ੍ । ਵਿਤਥੇ ਤਤ੍ਪ੍ਰਮਾਣੇ ਤੁ ਧਰ੍ਮੋਚ੍ਛੇਦਃ ਕੁਤੋ ਨ ਹਿ
ਜੇ ਐਸਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਵੀ ਵਿਅਰਥ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਚਰਚਾ ਝੂਠੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਜੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਝੂਠੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਧਰਮ ਦਾ ਨਾਸ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ?
ਉਦ੍ਯਮੇ ਚ ਕृਤੇ ਸਿਦ੍ਧਿਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ੇਣੈਵ ਸਾਧ੍ਯਤੇ । ਤਸ੍ਮਾਦਤ੍ਰ ਪ੍ਰਕਰ੍ਤਵ੍ਯਃ ਪ੍ਰਪਞ੍ਚਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਕਲ੍ਪਿਤਃ
ਪਰ ਜਦੋਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਫਲਤਾ ਸਿੱਧਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਗਤ ਮਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾਯਂ ਬਾਲਕਃ ਕ੍ਸ਼ੇਮਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਮਮ ਪੁਤ੍ਰਕਃ । ਮਿਥ੍ਯਾ ਯਦਿ ਪ੍ਰਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਵਚਨਂ ਸ਼ੁਭਮਿਚ੍ਛਤਾ
ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੋਏ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, 'ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹੇ', ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਗੱਲ ਝੂਠੀ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਚੰਗੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ ਇਹ ਕਹਿ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਤਤ੍ਰ ਦੂषਣਂ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਪਵਦਨ੍ਤਿ ਮਨੀषਿਣਃ । ਵਸੁਦੇਵ ਉਵਾਚ ਨਿਸ਼ਾਮਯ ਮਹਾਭਾਗੇ ਸਤ੍ਯਮੇਤਦ੍ ਬ੍ਰਵੀਮਿ ਤੇ
ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਵਿਦਵਾਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਵਸੁਦੇਵ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸੁਣੋ, ਹੇ ਮਹਾ-ਭਾਗੇ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਉਦ੍ਯਮਃ ਖਲੁ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਃ ਫਲਂ ਦੈਵਵਸ਼ਾਨੁਗਮ੍ । ਤ੍ਰਿਵਿਧਾਨੀਹ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਸਂਸਾਰੇऽਤ੍ਰ ਪੁਰਾਵਿਦਃ
ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਫਲ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਮ ਦੱਸੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਵਦਨ੍ਤੀਹ ਜੀਵਾਨਾਂ ਪੁਰਾਣੇष੍ਵਾਗਮੇषੁ ਚ । ਸਞ੍ਚਿਤਾਨਿ ਚ ਜੀਰ੍ਣਾਨਿ ਪ੍ਰਾਰਬ੍ਧਾਨਿ ਸੁਮਧ੍ਯਮੇ
ਉਹ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਅਤੇ ਆਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਸੰਚਿਤ, ਖਤਮ ਹੋਏ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਕਰਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ।
ਵਰ੍ਤਮਾਨਾਨਿ ਵਾਮੋਰੁ ਵਿਵਿਧਾਨੀਹ ਦੇਹਿਨਾਮ੍ । ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਾਨਿ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਬੀਜਭੂਤਾਨਿ ਯਾਨਿ ਚ
ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਕਮਰ ਵਾਲੀ, ਦੇਹਧਾਰੀ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਰਤਮਾਨ ਕਰਮ ਵੀ ਹਨ, ਚੰਗੇ ਤੇ ਮੰਦੇ, ਜੋ ਬੀਜ ਵਾਂਗ ਹਨ।
ਬਹੁਜਨ੍ਮਸਮੁਤ੍ਥਾਨਿ ਕਾਲੇ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਸਰ੍ਵਥਾ । ਪੂਰ੍ਵਦੇਹਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਜੀਵਃ ਕਰ੍ਮਵਸ਼ਾਨੁਗਃ
ਕਈ ਜਨਮਾਂ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਹੋਏ ਕਰਮ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਪਿਛਲਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਜੀਵ ਕਰਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਵਾ ਨਰਕਂ ਵਾਪਿ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸ੍ਵਕृਤੇਨ ਵੈ । ਦਿਵ੍ਯਂ ਦੇਹਞ੍ਚ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਯਾਤਨਾਦੇਹਮਰ੍ਥਜਮ੍
ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਸੁਆਰਗ ਜਾਂ ਨਰਕ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਦਿਵਿਆ ਸਰੀਰ ਜਾਂ ਦੁਖਾਂ ਵਾਲਾ ਸਰੀਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਭੁਨਕ੍ਤਿ ਵਿਵਿਧਾਨ੍ ਭੋਗਾਨ੍ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਵਾ ਨਰਕੇऽਥਵਾ । ਭੋਗਾਨ੍ਤੇ ਚ ਯਦੋਤ੍ਪਤ੍ਤੇਃ ਸਮਯਸ੍ਤਸ੍ਯ ਜਾਯਤੇ
—ਉਹ ਸੁਆਰਗ ਜਾਂ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭੋਗ ਭੋਗਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਭੋਗ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਦ ਨਵੇਂ ਜਨਮ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਲਿਙ੍ਗਦੇਹੇਨ ਸਹਿਤਂ ਜਾਯਤੇ ਜੀਵਸਂਜ੍ਞਿਤਮ੍ । ਤਦੈਵ ਸਞ੍ਚਿਤੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਕਰ੍ਮਭ੍ਯਃ ਕਰ੍ਮਭਿਃ ਪੁਨਃ
—ਉਹ ਆਪਣੀ ਲਿੰਗ-ਦੇਹ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਜੀਵ ਨਾਮ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਫਿਰ ਸੰਚਿਤ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਕਰਮ ਦੁਬਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਯੋਜਯਤ੍ਯੇਵ ਤਂ ਕਾਲਂ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਪ੍ਰਾਕ੍ਕृਤਾਨਿ ਚ । ਦੇਹੇਨਾਨੇਨ ਭਾਵ੍ਯਾਨਿ ਸ਼ੁਭਾਨਿ ਚਾਸ਼ੁਭਾਨਿ ਚ
—ਉਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਫਿਰ ਜੁੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਿਛਲੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਇਸ ਸਰੀਰ ਨਾਲ, ਚੰਗੇ ਤੇ ਮੰਦੇ ਫਲ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਰਬ੍ਧਾਨਿ ਚ ਜੀਵੇਨ ਭੋਕ੍ਤਵ੍ਯਾਨਿ ਸੁਲੋਚਨੇ । ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਨਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਰ੍ਤਮਾਨਾਨਿ ਭਾਮਿਨਿ
ਸੁੰਦਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਆ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੀਵ ਨੂੰ ਭੋਗਣਾ ਹੀ ਪੈਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਜੋ ਕਰਮ ਹੁਣ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਨਾਲ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਸੋਹਣੀ।
ਸਞ੍ਚਿਤਾਨਿ ਤਥੈਵਾਸ਼ੁ ਯਥਾਰ੍ਥਂ ਵਿਹਿਤੇਨ ਚ । ਪ੍ਰਾਰਬ੍ਧਕਰ੍ਮਣਾਂ ਭੋਗਾਤ੍ਸਂਕ੍ਸ਼ਯੋ ਨਾਨ੍ਯਥਾ ਭਵੇਤ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਕਰਮ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਸਹੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜਲਦੀ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਆ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਉਹ ਭੋਗਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮੁਕਦੇ ਨਹੀਂ।
ਤੇਨਾਯਂ ਤੇ ਕੁਮਾਰੋ ਵੈ ਦੇਯਃ ਕਂਸਾਯ ਸਰ੍ਵਥਾ । ਨ ਮਿਥ੍ਯਾ ਵਚਨਂ ਮੇऽਸ੍ਤਿ ਲੋਕਨਿਨ੍ਦਾਭਿਦੂषਿਤਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਤੇਰਾ ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਹਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਕਂਸ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਪਵੇਗਾ; ਮੇਰਾ ਕਹਿਆ ਕਦੇ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਨਾ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਨਾਲ ਦਾਗੀ।
ਅਨਿਤ੍ਯੇऽਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤੁ ਸਂਸਾਰੇ ਧਰ੍ਮਸਾਰੇ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ । ਦੈਵਾਧੀਨਂ ਹਿ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਮਰਣਂ ਜਨਨਂ ਤਥਾ
ਇਸ ਅਸਥਿਰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਧਰਮ ਦਾ ਮੂਲ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੈ; ਜਨਮ ਤੇ ਮੌਤ ਸਭ ਦੇ ਲਈ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਛੋਕੋ ਨ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯੋ ਦੇਹਿਨਾ ਹਿ ਨਿਰਰ੍ਥਕਃ । ਸਤ੍ਯਂ ਯਸ੍ਯ ਗਤਂ ਕਾਨ੍ਤੇ ਵृਥਾ ਤਸ੍ਯੈਵ ਜੀਵਿਤਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਜੀਵਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਕਰਨਾ ਥੋੜਾ ਹੀ ਚੰਗਾ ਹੈ, ਇਹ ਬੇਕਾਰ ਹੈ; ਜਿਸ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵੀ ਵਿਅਰਥ ਹੈ।
ਇਹਲੋਕੋ ਗਤੋ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਪਰਲੋਕਃ ਕੁਤਸ੍ਤਤਃ । ਅਤੋ ਦੇਹਿ ਸੁਤਂ ਸੁਭ੍ਰੁ ਕਂਸਾਯ ਪ੍ਰਦਦਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਜਦੋਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਹੀ ਖੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਅਗਲਾ ਸੰਸਾਰ ਕਿੱਥੋਂ ਆਵੇਗਾ? ਇਸ ਲਈ, ਸੋਹਣੀ ਭਵਾਂ ਵਾਲੀ, ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਦੇ, ਮੈਂ ਕਂਸ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿਆਂ।
ਸਤ੍ਯਸਂਸ੍ਤਰਣਾਦ੍ਦੇਵਿ ਸ਼ੁਭਮਗ੍ਰੇ ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਸੁਕृਤਂ ਪੁਮ੍ਭਿਃ ਸੁਖੇ ਦੁਃਖੇ ਸਤਿ ਪ੍ਰਿਯੇ
ਦੇਵੀ, ਸੱਚ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਨਾਲ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇਗਾ; ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਸੁਖ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਦੁੱਖ, ਪਿਆਰੀ।
(ਸਤ੍ਯਸਂਰਕ੍ਸ਼ਣਾਦ੍ਦੇਵਿ ਸ਼ੁਭਮੇਵ ਭਵਿष੍ਯਤਿ) ॥ ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਵਤਿ ਕਾਨ੍ਤੇ ਸਾ ਦੇਵਕੀ ਸ਼ੋਕਸਂਯੁਤਾ । ਦਦੌ ਪੁਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਸੂਤਂ ਚ ਵੇਪਮਾਨਾ ਮਨਸ੍ਵਿਨੀ
ਦੇਵੀ, ਸੱਚ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਦਾ ਚੰਗਾ ਹੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਵਿਅਾਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦ ਉਸ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਨੇ ਇਹ ਕਹਿਆ, ਤਾਂ ਦੇਵਕੀ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਕੰਬਦੀ ਹੋਈ ਤੇ ਮਨ ਵਿਚ ਡਿੱਠੀ, ਆਪਣੇ ਨਵੇਂ ਜਨਮੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਵਸੁਦੇਵੋऽਪਿ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਆਦਾਯ ਸ੍ਵਸੁਤਂ ਸ਼ਿਸ਼ੁਮ੍ । ਜਗਾਮ ਕਂਸਸਦਨਂ ਮਾਰ੍ਗੇ ਲੋਕੈਰਭਿष੍ਟੁਤਃ
ਵਸੁਦੇਵ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕਂਸ ਦੇ ਮਹਲ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ, ਰਸਤੇ ਵਿਚ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਵਡਿਆਈ ਹੋਈ।
ਲੋਕਾ ਊਚੁਃ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤੁ ਵਸੁਦੇਵਂ ਭੋ ਲੋਕਾ ਏਵਂ ਮਨਸ੍ਵਿਨਮ੍ । ਸ੍ਵਵਾਕ੍ਯਮਨੁਰੁਧ੍ਯੈਵ ਬਾਲਮਾਦਾਯ ਯਾਤ੍ਯਸੌ
ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਲੋਕ ਵਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਵੇਖਣ, ਜੋ ਇੰਨਾ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਮਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਆਪਣਾ ਕਹਿਆ ਨਿਭਾ ਕੇ, ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਮृਤ੍ਯਵੇ ਦਾਤੁਕਾਮੋऽਦ੍ਯ ਸਤ੍ਯਵਾਗਨਸੂਯਕਃ । ਸਫਲਂ ਜੀਵਿਤਂ ਚਾਸ੍ਯ ਧਰ੍ਮਂ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤੁ ਚਾਦ੍ਭੁਤਮ੍
ਅੱਜ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮੌਤ ਨੂੰ ਸੌਂਪਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ, ਸੱਚਾ ਤੇ ਬੇ-ਝੂਠ; ਲੋਕ ਉਸ ਦਾ ਅਜੋਬਾ ਧਰਮ ਵੇਖਣ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸਫਲ ਹੋਈ।
ਯਃ ਪੁਤ੍ਰਂ ਯਾਤਿ ਕਂਸਾਯ ਦਾਤੁਂ ਕਾਲਾਤ੍ਮਨੇऽਪਿ ਹਿ । ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਇਤਿ ਸਂਸ੍ਤੂਯਮਾਨਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਕਂਸਾਲਯਂ ਨृਪ
ਜੋ ਕਂਸ ਨੂੰ, ਜੋ ਮੌਤ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਪੁੱਤਰ ਦੇਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ— ਵਿਅਾਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇੰਝ ਵਡਿਆਈ ਹੋਈ, ਉਹ ਕਂਸ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ, ਰਾਜਾ।