ਗੁਰੁਣਾ ਹृਤਦਾਰੇਣ ਕृਤਮੇਤਨ੍ਮਹਾਵ੍ਰਤਮ੍ । ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਕੁਰੁ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਵਧਾਯ ਚ
ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਲੈ ਜਾਣ ਨਾਲ ਉਸ ਵਲੋਂ ਇਹ ਵੱਡਾ ਵਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਵੀ ਰਾਵਣ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਇਹ ਵਰਤ ਕਰ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰੇਣ ਵृਤ੍ਰਨਾਸ਼ਾਯ ਕृਤਂ ਵ੍ਰਤਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਤ੍ਰਿਪੁਰਸ੍ਯ ਵਿਨਾਸ਼ਾਯ ਸ਼ਿਵੇਨਾਪਿ ਪੁਰਾ ਕृਤਮ੍
ਇੰਦਰ ਨੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਵਰਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਤ੍ਰਿਪੁਰ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਵੀ ਇਹ ਵਰਤ ਕੀਤਾ।
ਹਰਿਣਾ ਮਧੁਨਾਸ਼ਾਯ ਕृਤਂ ਮੇਰੌ ਮਹਾਮਤੇ । ਵਿਧਿਵਤ੍ਕੁਰੁ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥ ਵ੍ਰਤਮੇਤਦਤਨ੍ਦ੍ਰਿਤਃ
ਹਰੀ ਨੇ ਮਧੂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਇਹ ਵਰਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਕਾਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵਾਰਸ, ਤੂੰ ਵੀ ਇਹ ਵਰਤ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਤੇ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਕਰ।
ਸ਼੍ਰੀਰਾਮ ਉਵਾਚ ਕਾ ਦੇਵੀ ਕਿਂ ਪ੍ਰਭਾਵਾ ਸਾ ਕੁਤੋ ਜਾਤਾ ਕਿਮਾਹ੍ਵਯਾ । ਵ੍ਰਤਂ ਕਿਂ ਵਿਧਿਵਦ੍ਬ੍ਰੂਹਿ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੋऽਸਿ ਦਯਾਨਿਧੇ
ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਇਹ ਦੇਵੀ ਕੌਣ ਹੈ? ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕੀ ਹੈ? ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਜਨਮੀ ਸੀ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕੀ ਹੈ? ਵਰਤ ਕਰਨ ਦਾ ਢੰਗ ਦੱਸੋ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਤੇ ਦਇਆ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਹੋ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਸ਼ृਣੁ ਰਾਮ ਸਦਾ ਨਿਤ੍ਯਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਰਾਦ੍ਯਾ ਸਨਾਤਨੀ । ਸਰ੍ਵਕਾਮਪ੍ਰਦਾ ਦੇਵੀ ਪੂਜਿਤਾ ਦੁਃਖਨਾਸ਼ਿਨੀ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸੁਣੋ ਰਾਮਾ, ਉਹ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ, ਆਦਿ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਸਦਾ-ਕਾਇਮ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ। ਉਹ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕਾਰਣਂ ਸਰ੍ਵਜਨ੍ਤੂਨਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦੀਨਾਂ ਰਘੂਦ੍ਵਹ । ਤਸ੍ਯਾਃ ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ ਵਿਨਾ ਕੋऽਪਿ ਸ੍ਪਨ੍ਦਿਤੁਂ ਨ ਕ੍ਸ਼ਮੋ ਭਵੇਤ੍
ਰਘੂ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵਾਰਸ, ਉਹ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ ਦੇ ਵੀ। ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕੋਈ ਵੀ ਹਿਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਵਿष੍ਣੋਃ ਪਾਲਨਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਸਾ ਕਰ੍ਤृਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਪਿਤੁਰ੍ਮਮ । ਰੁਦ੍ਰਸ੍ਯ ਨਾਸ਼ਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਸਾ ਤ੍ਵਨ੍ਯਾਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਪਰਾ ਸ਼ਿਵਾ
ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਰੁਦਰ ਦੀ ਨਾਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ।
ਯਚ੍ਚ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਵਸ੍ਤੁ ਸਦਸਦ੍ਭੁਵਨਤ੍ਰਯੇ । ਤਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਯਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਸ੍ਤਦੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਃ ਕੁਤੋ ਭਵੇਤ੍
ਰਘੂ ਨੰਦਨ, ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਦਿਸਦਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ, ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕਿਸ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ ਹੋਵੇਗੀ?
ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਨ ਯਦਾ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਨ ਰੁਦ੍ਰੋ ਨ ਦਿਵਾਕਰਃ । ਨ ਚੇਨ੍ਦ੍ਰਾਦ੍ਯਾਃ ਸੁਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਨ ਧਰਾ ਨ ਧਰਾਧਰਾਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਨਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਸੀ, ਨਾ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਨਾ ਰੁਦਰ, ਨਾ ਸੂਰਜ। ਇੰਦਰ ਆਦਿ ਦੇਵਤੇ, ਧਰਤੀ ਜਾਂ ਪਹਾੜ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸਨ।
ਤਦਾ ਸਾ ਪ੍ਰਕृਤਿਃ ਪੂਰ੍ਣਾ ਪੁਰੁषੇਣ ਪਰੇਣ ਵੈ । ਸਂਯੁਤਾ ਵਿਹਰਤ੍ਯੇਵ ਯੁਗਾਦੌ ਨਿਰ੍ਗੁਣਾ ਸ਼ਿਵਾ
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਪਰਮ ਪੁਰਖ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਯੁੱਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤੇ ਨਿਰਗੁਣ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਵਿਰਾਜ ਰਹੀ ਸੀ।
ਸਾ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸਗੁਣਾ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਕਰੋਤਿ ਭੁਵਨਤ੍ਰਯਮ੍ । ਪੂਰ੍ਵਂ ਸਂਸृਜ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦੀਨ੍ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼ਕ੍ਤੀਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ
ਫਿਰ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ ਨੂੰ ਰਚ ਕੇ, ਉਹ ਸਭ ਨੂੰ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਤਾਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਜਨ੍ਤੁਰ੍ਜਨ੍ਮਸਂਸਾਰਬਨ੍ਧਨਾਤ੍ । ਸਾ ਵਿਦ੍ਯਾ ਪਰਮਾ ਜ੍ਞੇਯਾ ਵੇਦਾਦ੍ਯਾ ਵੇਦਕਾਰਿਣੀ
ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਜੀਵ ਜਨਮ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਵੇਦ ਆਦਿ ਦੀ ਰਚਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਅਸਂਖ੍ਯਾਤਾਨਿ ਨਾਮਾਨਿ ਤਸ੍ਯਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਿਭਿਃ ਕਿਲ । ਗੁਣਕਰ੍ਮਵਿਧਾਨੈਸ੍ਤੁ ਕਲ੍ਪਿਤਾਨਿ ਚ ਕਿਂ ਬ੍ਰੁਵੇ
ਉਸ ਦੇ ਨਾਮ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ ਵਲੋਂ ਉਸ ਦੇ ਗੁਣ ਤੇ ਕਰਮ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਗਿਣਤੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹਨ। ਹੋਰ ਕੀ ਦੱਸਾਂ?
ਅਕਾਰਾਦਿਕ੍ਸ਼ਕਾਰਾਨ੍ਤੈਃ ਸ੍ਵਰੈਰ੍ਵਰ੍ਣੈਸ੍ਤੁ ਯੋਜਿਤੈਃ । ਅਸਂਖ੍ਯੇਯਾਨਿ ਨਾਮਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ ਰਘੁਨਨ੍ਦਨ
ਰਘੂ ਨੰਦਨ, 'ਅ' ਤੋਂ 'ਕ੍ਸ਼' ਤੱਕ ਦੇ ਸੁਰ ਤੇ ਵਰਣਾਂ ਦੇ ਜੋੜ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਨਾਮ ਅਣਗਿਣਤ ਹਨ।
ਰਾਮ ਉਵਾਚ ਵਿਧਿਂ ਮੇ ਬ੍ਰੂਹਿ ਵਿਪ੍ਰਰ੍षੇ ਵ੍ਰਤਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਸਮਾਸਤਃ । ਕਰੋਮ੍ਯਦ੍ਯੈਵ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਵਾਞ੍ਛ੍ਰੀਦੇਵ੍ਯਾਃ ਪੂਜਨਂ ਤਥਾ
ਰਾਮ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵੈਦਿਕ ਰਿਸ਼ੀ, ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਵਰਤ ਦਾ ਢੰਗ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸੋ। ਮੈਂ ਅੱਜ ਹੀ ਸ਼੍ਰੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਕਰਾਂਗਾ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਪੀਠਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਮੇ ਸ੍ਥਾਨੇ ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਜਗਦਮ੍ਬਿਕਾਮ੍ । ਉਪਵਾਸਾਨ੍ਨਵੈਵ ਤ੍ਵਂ ਕੁਰੁ ਰਾਮ ਵਿਧਾਨਤਃ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇੱਕ ਸਮਤਲ ਥਾਂ 'ਤੇ ਪੀਠ ਬਣਾ ਕੇ, ਜਗਦੰਬਾ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ, ਤੂੰ ਨੌ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਉਪਵਾਸ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰ, ਰਾਮਾ।
ਆਚਾਰ੍ਯੋऽਹਂ ਭਵਿष੍ਯਾਮਿ ਕਰ੍ਮਣ੍ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਮਹੀਪਤੇ । ਦੇਵਕਾਰ੍ਯਵਿਧਾਨਾਰ੍ਥਮੁਤ੍ਸਾਹਂ ਪ੍ਰਕਰੋਮ੍ਯਹਮ੍
ਮੈਂ ਇਸ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਤੇਰਾ ਆਚਾਰਯ ਬਣਾਂਗਾ, ਰਾਜਨ। ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਹੋਵੇ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਾਂਗਾ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਸਤ੍ਯਂ ਮਤ੍ਵਾ ਰਾਮਃ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍ । ਕਾਰਯਿਤ੍ਵਾ ਸ਼ੁਭਂ ਪੀਠਂ ਸ੍ਥਾਪਯਿਤ੍ਵਾਮ੍ਬਿਕਾਂ ਸ਼ਿਵਾਮ੍
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਤੇ ਸੋਚ ਕੇ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਮ ਨੇ ਸ਼ੁਭ ਪੀਠ ਬਣਵਾਇਆ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਅੰਬਿਕਾ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ।
ਵਿਧਿਵਤ੍ਪੂਜਨਂ ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚਕਾਰ ਵ੍ਰਤਵਾਨ੍ ਹਰਿਃ । ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਚਾਸ਼੍ਵਿਨੇ ਮਾਸਿ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਗਿਰਿਵਰੇ ਤਦਾ
ਹਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਰਤ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਜਦੋਂ ਆਸ਼ਵਿਨ ਮਹੀਨਾ ਆਇਆ, ਉਸ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਮਾਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੀਤੀ।
ਉਪਵਾਸਪਰੋ ਰਾਮਃ ਕृਤਵਾਨ੍ਵ੍ਰਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਹੋਮਞ੍ਚ ਵਿਧਿਵਤ੍ਤਤ੍ਰ ਬਲਿਦਾਨਞ੍ਚ ਪੂਜਨਮ੍
ਰਾਮ ਨੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਰਤ ਰੱਖਿਆ ਤੇ ਓਥੇ ਹੀ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਹਵਨ, ਬਲੀ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਭ੍ਰਾਤਰੌ ਚਕ੍ਰਤੁਃ ਪ੍ਰੇਮ੍ਣਾ ਵ੍ਰਤਂ ਨਾਰਦਸਮ੍ਮਤਮ੍ । ਅष੍ਟਮ੍ਯਾਂ ਮਧ੍ਯਰਾਤ੍ਰੇ ਤੁ ਦੇਵੀ ਭਗਵਤੀ ਹਿ ਸਾ
ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਨਾਰਦ ਜੀ ਵਲੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰ ਵਰਤ ਰੱਖਿਆ। ਅੱਠਵੀਂ ਰਾਤ ਨੂੰ, ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਵੇਲੇ, ਭਗਵਤੀ ਮਾਤਾ ਆਪ ਆਈ।
ਸਿਂਹਾਰੂਢਾ ਦਦੌ ਤਤ੍ਰ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਪ੍ਰਤਿਪੂਜਿਤਾ । ਗਿਰਿਸ਼ृਙ੍ਗੇ ਸ੍ਥਿਤੋਵਾਚ ਰਾਘਵਂ ਸਾਨੁਜਂ ਗਿਰਾ
ਮਾਤਾ ਸਿੰਘ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ, ਓਥੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦਿਤਾ। ਪੂਜਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਖੜੀ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਘਵ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਬੋਲਣ ਲੱਗੀ।
ਮੇਘਗਮ੍ਭੀਰਯਾ ਚੇਦਂ ਭਕ੍ਤਿਭਾਵੇਨ ਤੋषਿਤਾ । ਦੇਵ੍ਯੁਵਾਚ ਰਾਮ ਰਾਮ ਮਹਾਬਾਹੋ ਤੁष੍ਟਾऽਸ੍ਮ੍ਯਦ੍ਮ ਵ੍ਰਤੇਨ ਤੇ
ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਮਾਤਾ ਨੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦੀਆਂ ਅਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਕਿਹਾ:
ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਸ੍ਵ ਵਰਂ ਕਾਮਂ ਯਤ੍ਤੇ ਮਨਸਿ ਵਰ੍ਤਤੇ । ਨਾਰਾਯਣਾਂਸ਼ਸਮ੍ਭੂਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵਂਸ਼ੇ ਮਾਨਵੇऽਨਘੇ
"ਰਾਮਾ, ਰਾਮਾ, ਵੱਡੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਵਰਤ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ। ਜੋ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਚਾਹ ਹੈ, ਉਹ ਮੰਗ ਲੈ। ਤੂੰ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਤੋਂ ਜੰਮਿਆ, ਮਨੂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਹੈਂ।"
ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਵਧਾਯੈਵ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਿਤਸ੍ਤ੍ਵਮਰੈਰਸਿ । ਪੁਰਾ ਮਤ੍ਸ੍ਯਤਨੁਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਵਾ ਘੋਰਞ੍ਚ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਮ੍
"ਰਾਵਣ ਦੇ ਸੰਘਾਰ ਲਈ ਦੇਵਤੇ ਤੈਨੂੰ ਮੰਗਦੇ ਆਏ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਤੂੰ ਮੱਛੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਡਰਾਉਣੇ ਰਾਖਸ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ।"
ਤ੍ਵਯਾ ਵੈ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤਾ ਵੇਦਾਃ ਸੁਰਾਣਾਂ ਹਿਤਮਿਚ੍ਛਤਾ । ਭੂਤ੍ਵਾ ਕਚ੍ਛਪਰੂਪਸ੍ਤੁ ਧृਤਵਾਨ੍ਮਨ੍ਦਰਂ ਗਿਰਿਮ੍
"ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਕੱਛੂਏ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦਿੱਤੀ।"
ਅਕੂਪਾਰਂ ਪ੍ਰਮਨ੍ਥਾਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਦੇਵਾਨਪੋषਯਃ । ਕੋਲਰੂਪਂ ਪਰਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਦਸ਼ਨਾਗ੍ਰੇਣ ਮੇਦਿਨੀਮ੍
"ਆਪਣੀ ਪਿੱਠ ਨੂੰ ਮਥਣ ਵਾਲਾ ਬਣਾਕੇ, ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਲਿਆ। ਫਿਰ ਸੂਰ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਦੰਦਾਂ ਉੱਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।"
ਧृਤਵਾਨਸਿ ਯਦ੍ਰਾਮ ਹਿਰਣ੍ਯਾਕ੍ਸ਼ਂ ਜਘਾਨ ਚ । ਨਾਰਸਿਂਹੀਂ ਤਨੁਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਹਿਰਣ੍ਯਕਸ਼ਿਪੁਂ ਪੁਰਾ
"ਰਾਮ, ਤੂੰ ਉਹ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ। ਪਹਿਲਾਂ ਨਰਸਿੰਘ ਬਣ ਕੇ—"
ਪ੍ਰਹ੍ਲਾਦਂ ਰਾਮ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤ੍ਵਾ ਹਤਵਾਨਸਿ ਰਾਘਵ । ਵਾਮਨਂ ਵਪੁਰਾਸ੍ਥਾਯ ਪੁਰਾ ਛਲਿਤਵਾਨ੍ਬਲਿਮ੍
"ਰਾਮ, ਤੂੰ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ ਤੇ ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼ਿਪ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ। ਫਿਰ ਵਾਮਣ ਬਣ ਕੇ, ਬਲੀ ਨੂੰ ਛਲਿਆ।"
ਭੂਤ੍ਵੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯਾਨੁਜਃ ਕਾਮਂ ਦੇਵਕਾਰ੍ਯਪ੍ਰਸਾਧਕਃ । ਜਮਦਗ੍ਨਿਸੁਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਮੇ ਵਿष੍ਣੋਰਂਸ਼ੇਨ ਸਙ੍ਗਤਃ
"ਇੰਦਰ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਬਣ ਕੇ, ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਸਿਰੇ ਚੜ੍ਹਾਇਆ। ਜਮਦਗਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਤੂੰ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ।"