ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਨ੍ਤਰ੍ਹਿਤਾ ਦੇਵੀ ਦੁਰ੍ਗਾ ਦੁਰ੍ਗਾਰ੍ਤਿਨਾਸ਼ਿਨੀ । ਨਤਾ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨੇਨਾਥ ਸ੍ਤੁਤਾ ਚ ਬਹੁਵਿਸ੍ਤਰਮ੍
ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲੀ ਦੁਰਗਾ ਦੇਵੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਈ। ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਲੰਬੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।
ਅਨ੍ਤਰ੍ਹਿਤਾਂ ਤੁ ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਜਾਨਃ ਸਰ੍ਵ ਏਵ ਤੇ । ਪ੍ਰਣੇਮੁਸ੍ਤਂ ਸਮਾਗਮ੍ਯ ਯਥਾ ਸ਼ਕ੍ਰਂ ਸੁਰਾਸ੍ਤਥਾ
ਉਹ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸੁਬਾਹੁਰਪਿ ਤਂ ਨਤ੍ਵਾ ਸ੍ਥਿਤਸ਼੍ਚਾਗ੍ਰੇ ਮੁਦਾਨ੍ਵਿਤਃ । ਊਚੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਮਹੀਪਾਲਾ ਅਯੋਧ੍ਯਾਧਿਪਤਿਂ ਤਦਾ
ਸੁਬਾਹੂ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਤ੍ਵਮਸ੍ਮਾਕਂ ਪ੍ਰਭੁਃ ਸ਼ਾਸ੍ਤਾ ਸੇਵਕਾਸ੍ਤੇ ਵਯਂ ਸਦਾ । ਕੁਰੁ ਰਾਜ੍ਯਮਯੋਧ੍ਯਾਯਾਂ ਪਾਲਯਾਸ੍ਮਾਨ੍ਨृਪੋਤ੍ਤਮ
ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਮਾਲਕ ਤੇ ਰਾਜਾ ਹੋ; ਅਸੀਂ ਸਦਾ ਤੁਹਾਡੇ ਸੇਵਕ ਹਾਂ। ਅਯੋਧਿਆ ਦਾ ਰਾਜ ਸੰਭਾਲੋ ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਦਿਓ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ।
ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਨ੍ਮਹਾਰਾਜ ਦृष੍ਟਾ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼੍ਵਰੀ ਸ਼ਿਵਾ । ਆਦਿਸ਼ਕ੍ਤਿਰ੍ਭਵਾਨੀ ਸਾ ਚਤੁਰ੍ਵਰ੍ਗਫਲਪ੍ਰਦਾ
ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਮਹਾਰਾਜ, ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਮਾਲਕ, ਸ਼ਿਵਾ, ਆਦਿ ਸ਼ਕਤੀ ਭਵਾਨੀ, ਜੋ ਚਾਰ ਪੁਰਸ਼ਾਰਥਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋਈ।
ਧਨ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਂ ਕृਤਕृਤ੍ਯੋऽਸਿ ਬਹੁਪੁਣ੍ਯੋ ਧਰਾਤਲੇ । ਯਸ੍ਮਾਚ੍ਚ ਤ੍ਵਤ੍ਕृਤੇ ਦੇਵੀ ਪ੍ਰਾਦੁਰ੍ਭੂਤਾ ਸਨਾਤਨੀ
ਤੁਸੀਂ ਧੰਨ ਹੋ, ਤੁਹਾਡਾ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਪੁੰਨ ਵਾਲੇ ਹੋ। ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਦੀਵੀ ਦੇਵੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ।
ਨ ਜਾਨੀਮੋ ਵਯਂ ਸਰ੍ਵੇ ਪ੍ਰਭਾਵਂ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ । ਚਣ੍ਡਿਕਾਯਾਸ੍ਤਮੋਯੁਕ੍ਤਾ ਮਾਯਯਾ ਮੋਹਿਤਾਃ ਸਦਾ
ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਚੰਡਿਕਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ। ਉਹਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਸਦਾ ਭਟਕਦੇ ਤੇ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ।
ਧਨਦਾਰਸੁਤਾਨਾਂ ਚ ਚਿਨ੍ਤਨੇऽਭਿਰਤਾਃ ਸਦਾ । ਮਗ੍ਨਾ ਮਹਾਰ੍ਵਣੇ ਘੋਰੇ ਕਾਮਕ੍ਰੋਧਝषਾਕੁਲੇ
ਸਦਾ ਧਨ, ਪਤਨੀ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ। ਇੱਛਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਦੀਆਂ ਮਛੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਭਿਆਨਕ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ ਹਾਂ।
ਪृਚ੍ਛਾਮਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਮਹਾਭਾਗ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੋऽਸਿ ਮਹਾਮਤੇ । ਕੇਯਂ ਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਕੁਤੋ ਜਾਤਾ ਕਿਂ ਪ੍ਰਭਾਵਾ ਵਦਸ੍ਵ ਤਤ੍
ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੁੱਛਦੇ ਹਾਂ, ਵੱਡੇ ਭਾਗ ਵਾਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਮਝਦਾਰ ਹੋ। ਇਹ ਸ਼ਕਤੀ ਕੌਣ ਹੈ, ਕਿੱਥੋਂ ਆਈ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕੀ ਹੈ? ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ।
ਭਵ ਤ੍ਵਂ ਨੌਸ਼੍ਚ ਸਂਸਾਰੇ ਸਾਧਵੋऽਤਿ ਦਯਾਪਰਾਃ । ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨੋ ਵਦ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥ ਦੇਵੀਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਦਇਆਵਾਨ ਹੋ ਜਾਓ, ਜਿਵੇਂ ਚੰਗੇ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਦਇਆਵਾਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਕਕੁਤਸਥ, ਸਾਨੂੰ ਦੇਵੀ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਦੱਸੋ।
ਯਤ੍ਪ੍ਰਭਾਵਾ ਚ ਸਾ ਦੇਵੀ ਯਤ੍ਸ੍ਵਰੁਪਾ ਯਦੁਦ੍ਭਵਾ । ਸਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਸ੍ਤ੍ਵਂ ਬ੍ਰੂਹਿ ਨृਵਰੋਤ੍ਤਮ
ਉਹ ਦੇਵੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕੀ ਹੈ, ਉਹਦੀ ਅਸਲ ਰੂਪ ਤੇ ਉਤਪਤੀ ਕੀ ਹੈ? ਅਸੀਂ ਇਹ ਸਭ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ; ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਤੁਸੀਂ ਦੱਸੋ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਇਤਿ ਪृष੍ਟਸ੍ਤਦਾ ਤੈਸ੍ਤੁ ਧ੍ਰੁਵਸਨ੍ਧਿਸੁਤੋ ਨृਪਃ । ਵਿਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਮਨਸਾ ਦੇਵੀਂ ਤਾਨੁਵਾਚ ਮੁਦਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਧ੍ਰੁਵਸੰਧੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰਾਜਾ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨ ਉਵਾਚ ਕਿਂ ਬ੍ਰਵੀਮਿ ਮਹੀਪਾਲਾਸ੍ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚਰਿਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਯੋ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਸੇਸ਼ਾਃ ਸੁਰਗਣਾਸ੍ਤਥਾ
ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮੈਂ ਕੀ ਆਖਾਂ, ਰਾਜੇਓ, ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਬਾਰੇ? ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵ ਸਮੂਹ ਵੀ, ਉਹਦੇ ਕਰਤਬ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ।
ਸਰ੍ਵਸ੍ਯਾਦ੍ਯਾ ਮਹਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਰ੍ਵਰੇਣ੍ਯਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਰੁਤ੍ਤਮਾ । ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕੀਯਂ ਮਹੀਪਾਲਾ ਜਗਤ੍ਪਾਲਨਤਤ੍ਪਰਾ
ਉਹ ਸਭ ਦੀ ਆਦਿ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਵਡਿਆਈਯੋਗ ਸ਼ਕਤੀ, ਸਤਵ ਗੁਣ ਵਾਲੀ, ਰਾਜੇਓ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸृਜਤੇ ਯਾ ਰਜੋਰੂਪਾ ਸਤ੍ਤ੍ਵਰੂਪਾ ਚ ਪਾਲਨੇ । ਸਂਹਾਰੇ ਚ ਤਮੋਰੂਪਾ ਤ੍ਰਿਗੁਣਾ ਸਾ ਸਦਾ ਮਤਾ
ਉਹ ਰਜੋ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਚਨਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਸਤਵ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਲਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਤਮੋ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸਦਾ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਨਿਰ੍ਗੁਣਾ ਪਰਮਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਸਰ੍ਵਕਾਮਫਲਪ੍ਰਦਾ । ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਕਾਰਣਂ ਸਾ ਹਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦੀਨਾਂ ਨृਪੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਉਹ ਨਿਰਗੁਣ, ਸਰਵੋਤਮ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦਾ ਵੀ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ।
ਨਿਰ੍ਗੁਣਾ ਸਰ੍ਵਥਾ ਜ੍ਞਾਤੁਮਸ਼ਕ੍ਯਾ ਯੋਗਿਭਿਰ੍ਨृਪਾਃ । ਸਗੁਣਾ ਸੁਖਸੇਵ੍ਯਾ ਸਾ ਚਿਨ੍ਤਨੀਯਾ ਸਦਾ ਬੁਧੈਃ
ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ, ਜੋ ਗੁਣ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਯੋਗੀਆਂ ਵਲੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀ ਉਹ ਮਾਤਾ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਰਾਜਾਨ ਊਚੁਃ ਬਾਲ ਏਵ ਵਨਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਤੁ ਨੂਨਂ ਭਯਾਤੁਰਃ । ਕਥਂ ਜ੍ਞਾਤਾ ਤ੍ਵਯਾ ਦੇਵੀ ਪਰਮਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਰੁਤ੍ਤਮਾ
ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੂੰ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜੰਗਲ ਚਲਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਉਸ ਉੱਚੀ ਸ਼ਕਤੀਵਾਨ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣਿਆ?
ਉਪਾਸਿਤਾ ਕਥਂ ਚੈਵ ਪੂਜਿਤਾ ਚ ਕਥਂ ਨृਪ । ਯਾ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਤੁ ਸਾਹਾਯ੍ਯਂ ਚਕਾਰ ਤ੍ਵਰਯਾਨ੍ਵਿਤਾ
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਉਸ ਮਾਤਾ ਦੀ ਕਿਵੇਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ? ਜਦੋਂ ਉਹ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈ, ਤਦ ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਉਸ ਦੀ ਮਦਦ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਾਈ?
ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨ ਉਵਾਚ ਬਾਲਭਾਵਾਨ੍ਮਯਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਬੀਜਂ ਤਸ੍ਯਾਃ ਸੁਸਮ੍ਮਤਮ੍ । ਸ੍ਮਰਾਮਿ ਪ੍ਰਜਪਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਕਾਮਬੀਜਾਭਿਧਂ ਨृਪਾਃ
ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੇਰੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਮਾਤਾ ਦਾ ਮੰਤਰ ਮਿਲਿਆ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ, ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਕਾਮ-ਬੀਜ ਮੰਤਰ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਤੇ ਜਪਦਾ ਹਾਂ।
ऋषਿਭਿਃ ਕਥ੍ਯਮਾਨਾ ਸਾ ਮਯਾ ਜ੍ਞਾਤਾਮ੍ਬਿਕਾ ਸ਼ਿਵਾ । ਸ੍ਮਰਾਮਿ ਤਾਂ ਦਿਵਾਰਾਤ੍ਰਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪਰਮਯਾ ਪਰਾਮ੍
ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸਿਖਾਈ ਹੋਈ, ਮੈਂ ਅੰਬਿਕਾ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣਿਆ, ਜੋ ਮੰਗਲਮਈ ਹੈ। ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਉੱਚੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਤਨ੍ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਵਚਸ੍ਤਸ੍ਯ ਰਾਜਾਨੋ ਭਕ੍ਤਿਤਤ੍ਪਰਾਃ । ਤਾਂ ਮਤ੍ਵਾ ਪਰਮਾਂ ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ ਨਿਰ੍ਯਯੁਃ ਸ੍ਵਗृਹਾਨ੍ਪ੍ਰਤਿ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਭਕਤੀ ਵਿੱਚ ਲਗਨ ਵਾਲੇ ਹੋ ਗਏ। ਉਸ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸਮਝ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਲ ਚਲੇ ਗਏ।
ਸੁਬਾਹੁਰਗਮਤ੍ਕਾਸ਼੍ਯਾਂ ਤਮਾਪृਚ੍ਛ੍ਯ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍ । ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨੋऽਪਿ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਨਿਰ੍ਜ੍ਜਗਾਮ ਸੁਕੋਸਲਾਨ੍
ਸੁਬਾਹੂ ਨੇ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ ਕਾਸੀ ਵਲ ਰੁਖ ਕੀਤਾ। ਸੁਦਰਸ਼ਨ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਸੁਕੋਸਲਾ ਵਲ ਚਲ ਪਿਆ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਣਸ੍ਤੁ ਨृਪਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਹਤਂ ਸ਼ਤ੍ਰੁਜਿਤਂ ਮृਧੇ । ਜਿਤਂ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਞ੍ਚੈਵ ਬਭੂਵੁਃ ਪ੍ਰੇਮਸਂਯੁਤਾਃ
ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਰਾਜਾ ਸ਼ਤ੍ਰੁਜਿਤ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਜਿੱਤ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ।
ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਨृਪਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸਾਕੇਤਨਿਵਾਸਿਨਃ । ਉਪਾਯਨਾਨ੍ਯੁਪਾਦਾਯ ਪ੍ਰਯਯੁਃ ਸਮ੍ਮੁਖੇ ਜਨਾਃ
ਸਾਕੇਤ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਰਾਜਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਤੋਹਫੇ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਲ ਚਲੇ ਗਏ।
ਤਥਾ ਪ੍ਰਕृਤਯਃ ਸਰ੍ਵੇ ਨਾਨੋਪਾਯਨਪਾਣਯਃ । ਧ੍ਰੁਵਸਨ੍ਧਿਸੁਤਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਮੁਦਿਤਾਃ ਪ੍ਰਯਯੁਃ ਪ੍ਰਜਾਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੋਹਫੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ, ਧ੍ਰੁਵਸੰਧੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਦੇ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਣ ਆਏ।
ਸ੍ਤ੍ਰਿਯੋਪਸਂਯੁਤਃ ਸੋऽਥ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਾਯੋਧ੍ਯਾਂ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਃ । ਸਮ੍ਮਾਨ੍ਯ ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਂਸ਼੍ਚ ਯਯੌ ਰਾਜਾ ਨਿਵੇਸ਼ਨਮ੍
ਫਿਰ ਸੁਦਰਸ਼ਨ, ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਅਯੋਧਿਆ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਰਾਜਾ ਮਹਲ ਵਲ ਗਿਆ।
ਵਨ੍ਦਿਭਿਃ ਸ੍ਤੂਯਮਾਨਸ੍ਤੁ ਵਨ੍ਦ੍ਯਮਾਨਸ਼੍ਚ ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਭਿਃ । ਕਨ੍ਯਾਭਿਃ ਕੀਰ੍ਯਮਾਣਸ਼੍ਚ ਲਾਜੈਃ ਸੁਮਨਸੈਸ੍ਤਥਾ
ਵੰਦਕਾਂ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ, ਮੰਤਰੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਵਲੋਂ ਲਾਜ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਛਿੜਕਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ।
ਦੇਵੀਸ੍ਥਾਪਨਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਗਤ੍ਵਾऽਯੋਧ੍ਯਾਂ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਗृਹਂ ਰਾਜ੍ਞਃ ਸੁਹृਦ੍ਵृਤਃ । ਸ਼ਤ੍ਰੁਜਿਨ੍ਮਾਤਰਂ ਪ੍ਰਾਹ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਸ਼ੋਕਸਙ੍ਕੁਲਾਮ੍
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਅਯੋਧਿਆ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰਾਜਾ, ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਸ਼ਤ੍ਰੁਜਿਤ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮਾਤਰ੍ਨ ਤੇ ਮਯਾ ਪੁਤ੍ਰਃ ਸਙ੍ਗ੍ਰਾਮੇ ਨਿਹਤਃ ਕਿਲ । ਨ ਪਿਤਾ ਤੇ ਯੁਧਾਜਿਚ੍ਚ ਸ਼ਪੇ ਤੇ ਚਰਣੌ ਤਥਾ
ਮਾਂ, ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਤੇਰਾ ਪਤੀ ਵੀ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਨਹੀਂ ਮਰਿਆ। ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਇਹ ਸਚਾਈ ਦੀ ਕਸਮ ਖਾਂਦਾ ਹਾਂ।