ਸ਼ਰਣਾਰ੍ਥਞ੍ਚ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਦੇਵੀ ਭਗਵਤੀ ਹਿ ਨਃ । ਨਿਰਾਤਙ੍ਕੈਸ਼੍ਚ ਗਨ੍ਤਵ੍ਯਂ ਮਾਰ੍ਗੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਭੂਪਸਙ੍ਕੁਲੇ
ਦੇਵੀ ਭਗਵਤੀ ਸਾਡੇ ਪਾਸ ਆਈ ਹੈ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ। ਇਸ ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਾਹ ਤੇ ਨਿਰਭੈ ਹੋ ਕੇ ਚਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਮृਤਾ ਮਯਾ ਮਹਾਦੇਵੀ ਰਕ੍ਸ਼ਣਾਰ੍ਥਮੁਪਾਗਤਾ । ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਸੇਨਾਪਤਿਸ੍ਤੇਨ ਪਥਾऽਵ੍ਰਜਤ੍
ਮੈਂ ਮਹਾਂਦੇਵੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਆਈ ਹੈ। ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਉਸ ਰਾਹ ਤੇ ਚੱਲ ਪਿਆ।
ਯੁਧਾਜਿਤ੍ਤੁ ਸੁਸਙ੍ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਸ੍ਤਾਨੁਵਾਚ ਮਹੀਪਤੀਨ੍ । ਕਿਂ ਸ੍ਥਿਤਾ ਭਯਸਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤਾ ਨਿਘ੍ਨਨ੍ਤੁ ਕਨ੍ਯਕਾਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਯੁਧਾਜਿਤ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹੋ ਕੇ ਇਕੱਠੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: ਤੁਸੀਂ ਡਰ ਕੇ ਖੜੇ ਹੋ, ਕਿਉਂ? ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰੋ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਕੁੜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਹੈ!
ਅਵਮਨ੍ਯ ਚ ਨਃ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਬਲਹੀਨੋ ਬਲਾਧਿਕਾਨ੍ । ਕਨ੍ਯਾਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਸਂਯਾਤਿ ਨਿਰ੍ਭਯਸ੍ਤਰਸਾ ਸ਼ਿਸ਼ੁਃ
ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਸਾਰੇ ਨੂੰ ਨਿਕਸਾ ਕੇ, ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਤਾਕਤਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਉਹ ਨਿਰਭੈ ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕਿਂ ਭੀਤਾਃ ਕਾਮਿਨੀਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸਿਂਹੋਪਰਿ ਸੁਸਂਸ੍ਥਿਤਾਮ੍ । ਨੋਪੇਕ੍ਸ਼੍ਯੋ ਹਿ ਮਹਾਭਾਗਾ ਹਨ੍ਤਵ੍ਯੋऽਤ੍ਰ ਸਮਾਹਿਤੈਃ
ਤੁਸੀਂ ਡਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਹਿਲਾ ਸਿੰਘ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੈਠੀ ਹੈ? ਉਹ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ, ਮਹਾਨ ਲੋਕੋ; ਇੱਥੇ ਹੀ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰੋ।
ਹਤ੍ਵੈਨਂ ਸਙ੍ਗ੍ਰਹੀष੍ਯਾਮਃ ਕਨ੍ਯਾਂ ਚਾਰੁਵਿਭੂषਣਾਮ੍ । ਨਾਯਂ ਕੇਸਰਿਣਾਦਤ੍ਤਾਂ ਛੇਤ੍ਤੁਮਰ੍ਹਤਿ ਜਮ੍ਬੁਕਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਅਸੀਂ ਸੋਹਣੇ ਗਹਣਿਆਂ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਫੜ ਲਾਂਗੇ। ਇਹ ਗਿੱਦੜ ਸਿੰਘ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਚੀਜ਼ ਲੈਣ ਦੇ ਲਾਇਕ ਨਹੀਂ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸੈਨ੍ਯਸਂਯੁਕ੍ਤਃ ਸ਼ਤ੍ਰੁਜਿਤ੍ਸਹਿਤਸ੍ਤਦਾ । ਯੋਦ੍ਧੁਕਾਮਃ ਸੁਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਯੁਧਾਜਿਤ੍ਕ੍ਰੋਧਸਂਵृਤਃ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਯੁਧਾਜਿਤ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਤੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਜਿਤ ਦੇ ਨਾਲ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਤੇ ਜੰਗ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ ਆ ਗਿਆ।
ਮੁਮੋਚ ਵਿਸ਼ਿਖਾਂਸ੍ਤੂਰ੍ਣਂ ਸਮਪੁਂਖਾਞ੍ਛਿਲਾਸ਼ਿਤਾਨ੍ । ਧਨੁਰਾਕृष੍ਯ ਕਰ੍ਣਾਨ੍ਤਂ ਕਰ੍ਮਾਰਪਰਿਮਾਰ੍ਜਿਤਾਨ੍
ਉਸ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ ਤਿੱਖੇ ਤੇ ਇਕਸਾਰ ਪੰਖ ਵਾਲੇ ਤੀਰ ਛੱਡੇ, ਧਨੁਸ਼ ਨੂੰ ਕੰਨ ਤੱਕ ਖਿੱਚ ਕੇ, ਜੋ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਵਲੋਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਹਨ੍ਤੁਕਾਮਃ ਸੁਦੁਰ੍ਮੇਧਾਃ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਮਥੋਪਰਿ । ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਸ੍ਤੁ ਤਾਨ੍ਬਾਣੈਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛੇਦਾਪਤਤਃ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍
ਮੰਦ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਾ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਉੱਤੇ। ਪਰ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਆਉਂਦੇ ਤੀਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤੇ।
ਏਵਂ ਯੁਦ੍ਧੇ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤੇऽਥ ਚੁਕੋਪ ਚਣ੍ਡਿਕਾ ਭृਸ਼ਮ੍ । ਦੁਰ੍ਗਾਦੇਵੀ ਮੁਮੋਚਾਥ ਬਾਣਾਨ੍ ਯੁਧਾਜਿਤਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਜਦੋਂ ਜੰਗ ਚਲ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਚੰਡਿਕਾ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ। ਫਿਰ ਦੁਰਗਾ ਦੇਵੀ ਨੇ ਯੁਧਾਜਿਤ ਉੱਤੇ ਤੀਰ ਛੱਡੇ।
ਨਾਨਾਰੂਪਾ ਤਦਾ ਜਾਤਾ ਨਾਨਾਸ਼ਸ੍ਰਧਰਾ ਸ਼ਿਵਾ । ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਤੁਮੁਲਂ ਤਤ੍ਰ ਚਕਾਰ ਜਗਦਮ੍ਬਿਕਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਹ ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਆਈ, ਹਰ ਇੱਕ ਹਥਿਆਰ ਫੜ ਕੇ। ਜਗਦੰਬਾ ਨੇ ਉਥੇ ਭਿਆਨਕ ਹਲਚਲ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਸ਼ਤ੍ਰੁਜਿਨ੍ਨਿਹਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਯੁਧਾਜਿਦਪਿ ਪਾਰ੍ਥਿਵਃ । ਪਤਿਤੌ ਤੌ ਰਥਾਭ੍ਯਾਂ ਤੁ ਜਯਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਤਦਾऽਭਵਤ੍
ਉਥੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਜਿਤ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਯੁਧਾਜਿਤ ਰਾਜਾ ਵੀ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਦੋਵੇਂ ਆਪਣੇ ਰਥਾਂ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਗਏ, ਤੇ ਫਿਰ ਜਿੱਤ ਦਾ ਨਾਅਰਾ ਉਠਿਆ।
ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਪਰਮਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਭੂਪਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਵਿਲੋਕ੍ਯ ਤਾਮ੍ । ਨਿਧਨਂ ਮਾਤੁਲਸ੍ਯਾਪਿ ਭਾਗਿਨੇਯਸ੍ਯ ਸਂਯੁਗੇ
ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਤੇ ਮਾਮੇ-ਭਾਣਜੇ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਬੜੀ ਹੈਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਏ।
ਸੁਬਾਹੁਰਪਿ ਤਦ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਨਿਧਨਂ ਸਂਯੁਗੇ ਤਯੋਃ । ਤੁष੍ਟਾਵ ਪਰਮਪ੍ਰੀਤੋ ਦੁਰ੍ਗਾਂ ਦੁਰ੍ਗਾਰ੍ਤਿਨਾਸ਼ਿਨੀਮ੍
ਸੁਬਾਹੂ ਨੇ ਵੀ, ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦੁರ್ಗਾ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ।
ਸੁਬਾਹੁਰੁਵਾਚ ਨਮੌ ਦੇਵ੍ਯੈ ਜਗਦ੍ਧਾਤ੍ਰ੍ਯੈ ਸ਼ਿਵਾਯੈ ਸਤਤਂ ਨਮਃ । ਦੁਰ੍ਗਾਯੈ ਭਗਵਤ੍ਯੈ ਤੇ ਕਾਮਦਾਯੈ ਨਮੋ ਨਮਃ
ਸੁਬਾਹੂ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮੈਂ ਜਗਤ ਦੀ ਮਾਂ, ਸਦਾ ਮੰਗਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਤੇਰੀ ਸਦਾ ਵੰਦਨਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਭਗਵਤੀ ਦੁर्गਾ, ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਤੈਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਨਮਃ ਸ਼ਿਵਾਯੈ ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯੈ ਤੇ ਵਿਦ੍ਯਾਯੈ ਮੋਕ੍ਸ਼ਦੇ ਨਮਃ । ਵਿਸ਼੍ਵਵ੍ਯਾਪ੍ਤ੍ਯੈ ਜਗਨ੍ਮਾਤਰ੍ਜਗਦ੍ਧਾਤ੍ਰ੍ਯੈ ਨਮਃ ਸ਼ਿਵੇ
ਮੈਂ ਸ਼ਾਂਤ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀ, ਮੋਖਸ਼ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗਿਆਨ ਰੂਪ, ਜਗਤ ਦੀ ਮਾਂ, ਜਗਤ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਵਾਲੀ, ਸਭ ਥਾਵਾਂ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਮੰਗਲਮਈ।
ਨਾਹਂ ਗਤਿਂ ਤਵ ਧਿਯਾ ਪਰਿਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ ਵੈ ਜਾਨਾਮਿ ਦੇਵਿ ਸਗੁਣਃ ਕਿਲ ਨਿਰ੍ਗੁਣਾਯਾਃ । ਕਿਂ ਸ੍ਤੌਮਿ ਵਿਸ਼੍ਵਜਨਨੀਂ ਪ੍ਰਕਟਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਭਕ੍ਤਾਰ੍ਤਿਨਾਸ਼ਨਪਰਾਂ ਪਰਮਾਞ੍ਚ ਸ਼ਕ੍ਤਿਮ੍
ਹੇ ਮਾਂ! ਮੇਰੀ ਅਕਲ ਨਾਲ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਰਾਹ ਨੂੰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਿਰਗੁਣ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਕਿਉਂ ਤੇਰੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਾਂ, ਜਦ ਤੂੰ ਆਪ ਹੀ ਸਭ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੈਂ, ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈਂ।
ਵਾਗ੍ਦੇਵਤਾ ਤ੍ਵਮਸਿ ਸਰ੍ਵਗਤੈਵ ਬੁਦ੍ਧਿ- ਰ੍ਵਿਦ੍ਯਾ ਮਤਿਸ਼੍ਚ ਗਤਿਰਪ੍ਯਸਿ ਸਰ੍ਵਜਨ੍ਤੋਃ । ਤ੍ਵਾਂ ਸ੍ਤੌਮਿ ਕਿਂ ਤ੍ਵਮਸਿ ਸਰ੍ਵਮਨੋਨਿਯਨ੍ਤ੍ਰੀ ਕਿਂ ਸ੍ਤੂਯਤੇ ਹਿ ਸਤਤਂ ਖਲੁ ਚਾਤ੍ਮਰੂਪਮ੍
ਤੂੰ ਬੋਲੀ ਦੀ ਦੇਵੀ, ਹਰ ਥਾਂ ਮੌਜੂਦ, ਬੁੱਧੀ, ਗਿਆਨ, ਸਮਝ ਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਮੰਜਿਲ ਹੈਂ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਤੂੰ ਤਾਂ ਸਭ ਦੇ ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਵਸ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਹੈਂ। ਅਸਲ ਰੂਪ ਦੀ ਸਦਾ ਸਿਫ਼ਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਹਰਸ਼੍ਚ ਹਰਿਰਪ੍ਯਨਿਸ਼ਂ ਸ੍ਤੁਵਨ੍ਤੋ ਨਾਨ੍ਤਂ ਗਤਾਃ ਸੁਰਵਰਾਃ ਕਿਲ ਤੇ ਗੁਣਾਨਾਮ੍ । ਕ੍ਵਾਹਂ ਵਿਭੇਦਮਤਿਰਮ੍ਬ ਗੁਣੈਰ੍ਵृਤੋ ਵੈ ਵਕ੍ਤੁਂ ਕ੍ਸ਼ਮਸ੍ਤਵ ਚਰਿਤ੍ਰਮਹੋऽਪ੍ਰਸਿਦ੍ਧਃ
ਬ੍ਰਹਮਾ, ਮਹਾਦੇਵ ਤੇ ਵਿਣੂ ਵੀ ਤੇਰੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਅੰਤ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕੇ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਦਾ ਤੇਰੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ, ਟੁੱਟੇ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਤੇਰੇ ਅਜਿਹੇ ਅਣਜਾਣ ਚਲਣਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਬਿਆਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਮਾਂ?
ਸਤ੍ਸਙ੍ਗਤਿਃ ਕਥਮਹੋ ਨ ਕਰੋਤਿ ਕਾਮਂ ਪ੍ਰਾਸਙ੍ਗਿਕਾਪਿ ਵਿਹਿਤਾ ਖਲੁ ਚਿਤ੍ਤਸ਼ੁਦ੍ਧਿਃ । ਜਾਮਾਤੁਰਸ੍ਯ ਵਿਹਿਤੇਨ ਸਮਾਗਮੇਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਮਯਾऽਦ੍ਭੁਤਮਿਦਂ ਤਵ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਵੈ
ਚੰਗੀ ਸੰਗਤ ਚਾਹੇ ਅਚਾਨਕ ਹੀ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਮਨ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦੇਂਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਜਾਮਾਤ ਨਾਲ ਹੋਈ ਮੁਲਾਕਾਤ ਰਾਹੀਂ, ਮੈਨੂੰ ਤੇਰਾ ਇਹ ਅਚੰਭਤ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋਇਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾऽਪਿ ਵਾਞ੍ਛਤਿ ਸਦੈਵ ਹਰੋ ਹਰਿਸ਼੍ਚ ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਾਃ ਸੁਰਾਸ਼੍ਚ ਮੁਨਯੋ ਵਿਦਿਤਾਰ੍ਥਤਤ੍ਤ੍ਵਾਃ । ਯਦ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਜਨਨਿ ਤੇऽਦ੍ਯ ਮਯਾ ਦੁਰਾਪਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਵਿਨਾ ਦਮਸ਼ਮਾਦਿਸਮਾਧਿਭਿਸ਼੍ਚ
ਬ੍ਰਹਮਾ, ਮਹਾਦੇਵ, ਵਿਣੂ, ਇੰਦਰ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀ ਵੀ ਸਦਾ ਤੇਰੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਮਾਂ। ਅੱਜ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਦਰਸ਼ਨ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਤਪ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਜਾਂ ਸਮਾਧੀ ਦੇ ਮਿਲ ਗਿਆ।
ਕ੍ਵਾਹਂ ਸੁਮਨ੍ਦਮਤਿਰਾਸ਼ੁ ਤਵਾਵਲੋਕਂ ਕ੍ਵੇਦਂ ਭਵਾਨਿ ਭਵਭੇषਜਮਦ੍ਵਿਤੀਯਮ੍ । ਜ੍ਞਾਤਾऽਸਿ ਦੇਵਿ ਸਤਤਂ ਕਿਲ ਭਾਵਯੁਕ੍ਤਾ ਭਕ੍ਤਾਨੁਕਮ੍ਪਨਪਰਾਮਰਵਰ੍ਗਪੂਜ੍ਯਾ
ਮੈਂ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮੰਦੀ ਅਕਲ ਵਾਲਾ ਹਾਂ, ਤੇਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਤਾਂ ਜਗਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਦਵਾ ਹੈ। ਹੇ ਮਾਂ! ਤੂੰ ਭਾਵ ਭਰਪੂਰ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਸਦਾ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈਂ, ਭਗਤਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈਂ।
ਕਿਂ ਵਰ੍ਣਯਾਮਿ ਤਵ ਦੇਵਿ ਚਰਿਤ੍ਰਮੇਤਦ੍ ਯਦ੍ਰਕ੍ਸ਼ਿਤੋऽਸ੍ਤਿ ਵਿषਮੇऽਤ੍ਰ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨੋऽਯਮ੍ । ਸ਼ਤ੍ਰੂ ਹਤੌ ਸੁਬਲਿਨੌ ਤਰਸਾ ਤ੍ਵਯਾਦ੍ਯ ਭਕ੍ਤਾਨੁਕਮ੍ਪਿ ਚਰਿਤਂ ਪਰਮਂ ਪਵਿਤ੍ਰਮ੍
ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਕਿਰਤਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਬਿਆਨ ਕਰਾਂ, ਹੇ ਮਾਂ, ਜਦ ਕਿ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਤੂੰ ਇਥੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਵੇਲੇ ਬਚਾ ਲਿਆ। ਅੱਜ ਤੂੰ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ; ਤੇਰਾ ਭਗਤਾਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਭਰਿਆ ਚਲਣ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ।
ਨਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਮੇਤਦਿਤਿ ਦੇਵਿ ਵਿਚਾਰਿਤੇऽਰ੍ਥੇ ਤ੍ਵਂ ਪਾਸਿ ਸਰ੍ਵਮਖਿਲਂ ਸ੍ਥਿਰਜਙ੍ਗਮਂ ਵੈ । ਤ੍ਰਾਤਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਚ ਵਿਨਿਹਤ੍ਯ ਰਿਪੁਰ੍ਦਯਾਤਃ ਸਂਰਕ੍ਸ਼ਿਤੋऽਯਮਧੁਨਾ ਧ੍ਰੁਵਸਨ੍ਧਿਸੂਨੁਃ
ਇਹ ਕੋਈ ਅਜੀਬ ਗੱਲ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਮਾਂ, ਜਦ ਸੋਚੀਏ ਤਾਂ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ, ਚਾਹੇ ਜੜ ਹੋਣ ਜਾਂ ਚੇਤਨ, ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੀ ਹੈਂ। ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਤੂੰ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ; ਹੁਣ ਧ੍ਰੁਵਸੰਧੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ।
ਭਕ੍ਤਸ੍ਯ ਸੇਵਨਪਰਸ੍ਯ ਸ੍ਵਯਸ਼ੋऽਤਿਦੀਪ੍ਤਂ ਕਰ੍ਤੁਂ ਭਵਾਨਿ ਰਚਿਤਂ ਚਰਿਤਂ ਤ੍ਵਯੈਤਤ੍ । ਨੋਚੇਤ੍ਕਥਂ ਸੁਪਰਿਗृਹ੍ਯ ਸੁਤਾਂ ਮਦੀਯਾਂ ਯੁਦ੍ਧੇ ਭਵੇਤ੍ਕੁਸ਼ਲਵਾਨਨਵਦ੍ਯਸ਼ੀਲਃ
ਹੇ ਭਵਾਨੀ! ਜੋ ਭਗਤ ਤੇਰੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਖਾਤਰ ਤੇਰਾ ਨਾਮ ਹੋਰ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਧੀ, ਜੋ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਉਹ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇੰਨੀ ਵਧੀਆ ਕਿਵੇਂ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ?
ਸ਼ਕ੍ਤਾऽਸਿ ਜਨ੍ਮਮਰਣਾਦਿਭਯਾਨ੍ਵਿਹਨ੍ਤੁਂ ਕਿਂ ਚਿਤ੍ਰਮਤ੍ਰ ਕਿਲ ਭਕ੍ਤਜਨਸ੍ਯ ਕਾਮਮ੍ । ਤ੍ਵਂ ਗੀਯਸੇ ਜਨਨਿ ਭਕ੍ਤਜਨੈਰਪਾਰਾ ਤ੍ਵਂ ਪਾਪਪੁਣ੍ਯਰਹਿਤਾ ਸਗੁਣਾऽਗੁਣਾ ਚ
ਤੂੰ ਜਨਮ, ਮੌਤ ਆਦਿਕ ਡਰਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰਥ ਹੈਂ; ਭਗਤ ਲਈ ਇਹ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਮਾਂ! ਤੂੰ ਭਗਤਾਂ ਵਲੋਂ ਅਪਾਰ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਪਾਪ-ਪੁੰਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀ ਤੇ ਨਿਰਗੁਣ ਵੀ ਹੈਂ।
ਤ੍ਵਦ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਦਹਮਹੋ ਸੁਕृਤੀ ਕृਤਾਰ੍ਥੋ ਜਾਤੋऽਸ੍ਮਿ ਦੇਵਿ ਭੁਵਨੇਸ਼੍ਵਰਿ ਧਨ੍ਯਜਨ੍ਮਾ । ਬੀਜਂ ਨ ਤੇ ਨ ਭਜਨਂ ਕਿਲ ਵੇਦ੍ਮਿ ਮਾਤ- ਰ੍ਜ੍ਞਾਤਸ੍ਤਵਾਦ੍ਯ ਮਹਿਮਾ ਪ੍ਰਕਟਪ੍ਰਭਾਵਃ
ਤੇਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਮਾਂ, ਮੈਂ ਧੰਨ, ਕਾਮਯਾਬ ਤੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਜਨਮ ਲੈ ਲਿਆ, ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰਾਣੀ। ਮੈਨੂੰ ਤੇਰਾ ਮੂਲ ਜਾਂ ਭਜਨ ਨਹੀਂ ਪਤਾ, ਪਰ ਅੱਜ ਤੇਰੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਸ਼ਕਤੀ ਮੈਨੂੰ ਜਾਣੂ ਹੋ ਗਈ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਏਵਂ ਸ੍ਤੁਤਾ ਤਦਾ ਦੇਵੀ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਵਦਨਾ ਸ਼ਿਵਾ । ਉਵਾਚ ਚ ਨृਪਂ ਦੇਵੀ ਵਰਂ ਵਰਯ ਸੁਵ੍ਰਤ
ਵਿਆਸ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ: ਜਦੋਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਮਾਂ ਦੀ ਇੰਨੀ ਸਿਫ਼ਤ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਮਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਚਿਹਰਾ ਕਰਕੇ, ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਹੇ ਸੁਚਰਿਤਰ! ਕੋਈ ਵਰ ਮੰਗ।'
ਦੇਵੀਮਹਿਮਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਭਵਾਨ੍ਯਾਃ ਸ ਨृਪੋਤ੍ਤਮਃ । ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਵਚਨਂ ਤਤ੍ਰ ਸੁਬਾਹੁਰ੍ਭਕ੍ਤਿਸਂਯੁਤਃ
ਵਿਆਸ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ: ਭਵਾਨੀ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਸੁਬਾਹੂ, ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਥੇ ਆਖਣ ਲੱਗਾ।
ਸੁਬਾਹੁਰੁਵਾਚ ਏਕਤੋ ਦੇਵਲੋਕਸ੍ਯ ਰਾਜ੍ਯਂ ਭੂਮਣ੍ਡਲਸ੍ਯ ਚ । ਏਕਤੋ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਤੇ ਵੈ ਨ ਚ ਤੁਲ੍ਯਂ ਕਦਾਚਨ
ਸੁਬਾਹੂ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਦੇਵਲੋਕ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਤੇਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।