ਮਦੋਤ੍ਕਟਾਨ੍ਹੇਮਵਿਭੂषਿਤਾਂਸ਼੍ਚ ਗਜਾਨ੍ਗਿਰੇਃ ਸ਼ृਙ੍ਗਸਮਾਨਦੇਹਾਨ੍ । ਸ਼ਤਂ ਸਪਾਦਂ ਨृਪਸੂਨਵੇऽਸੌ ਦਦਾਵਥ ਪ੍ਰੇਮਯੁਤੋ ਨृਪੇਨ੍ਦ੍ਰਃ
ਰਾਜਾ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਸੌ ਪਚੀਹ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਹੋਏ ਹਾਥੀ ਦਿੱਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਸਨ।
ਦਾਸੀਸ਼ਤਂ ਕਾਞ੍ਚਨਭੂषਿਤਂ ਚ ਕਰੇਣੁਕਾਨਾਂ ਚ ਸ਼ਤਂ ਸੁਚਾਰੁ । ਸਮਰ੍ਪਯਾਮਾਸ ਵਰਾਯ ਰਾਜਾ ਵਿਵਾਹਕਾਲੇ ਮੁਦਿਤੋऽਨੁਵੇਲਮ੍
ਵਿਆਹ ਵੇਲੇ, ਖੁਸ਼ ਰਾਜਾ ਨੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਸੌ ਦਾਸੀਆਂ ਅਤੇ ਸੌ ਸੁੰਦਰ ਮਾਦਾ ਹਾਥੀਆਂ, ਸਬ ਕੁਝ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ, ਭੇਟ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਅਦਾਤ੍ਪੁਨਰ੍ਦਾਸਸਹਸ੍ਰਮੇਕਂ ਸਰ੍ਵਾਯੁਧੈਃ ਸਮ੍ਭृਤਭੂषਿਤਞ੍ਚ । ਰਤ੍ਨਾਨਿ ਵਾਸਾਂਸਿ ਯਥੋਚਿਤਾਨਿ ਦਿਵ੍ਯਾਨਿ ਚਿਤ੍ਰਾਣਿ ਤਥਾਵਿਕਾਨਿ
ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਹਜ਼ਾਰ ਦਾਸ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਹਥਿਆਰ ਤੇ ਗਹਿਣੇ ਸਨ, ਕੀਮਤੀ ਰਤਨ, ਢੁਕਵੇਂ ਕਪੜੇ ਅਤੇ ਅਨੋਖੇ, ਸੁੰਦਰ, ਦਿਵਿਆ ਪਹਿਨਾਵੇ ਦਿੱਤੇ।
ਦਦੌ ਪੁਨਰ੍ਵਾਸਗृਹਾਣਿ ਤਸ੍ਮੈ ਰਮ੍ਯਾਣਿ ਦੀਰ੍ਘਾਣਿ ਵਿਚਿਤ੍ਰਿਤਾਨਿ । ਸਿਨ੍ਧੂਦ੍ਭਵਾਨਾਂ ਤੁਰਗੋਤ੍ਤਮਾਨਾ- ਮਦਾਤ੍ਸਹਸ੍ਰਦ੍ਵਿਤਯਂ ਸੁਰਮ੍ਯਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁੰਦਰ, ਵੱਡੇ, ਸੋਹਣੇ ਘਰ ਦਿੱਤੇ, ਅਤੇ ਸਿੰਧ ਤੋਂ ਆਏ ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਚੰਗੇ ਘੋੜੇ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਧੀਆ ਸਨ।
ਕ੍ਰਮੇਲਕਾਨਾਞ੍ਚ ਸ਼ਤਤ੍ਰਯਂ ਵੈ ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਦਿਸ਼ਦ੍ਭਾਰਭृਤਾਂ ਸੁਚਾਰੁ । ਸ਼ਤਦ੍ਵਯਂ ਵੈ ਸ਼ਕਟੋਤ੍ਤਮਾਨਾਂ ਤਸ੍ਮੈ ਦਦੌ ਧਾਨ੍ਯਰਸੈਃ ਪ੍ਰਪੂਰਿਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਸੌ ਸੋਹਣੇ ਉਠ ਲੋਡ ਲੈਣ ਲਈ ਦਿੱਤੇ, ਅਤੇ ਦੋ ਸੌ ਵਧੀਆ ਰਥ, ਜੋ ਅਨਾਜ ਤੇ ਹੋਰ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਮਨੋਰਮਾਂ ਰਾਜਸੁਤਾਂ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਜਗਾਦ ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਿਹਿਤਾਞ੍ਜਲਿਃ ਪੁਰਃ । ਦਾਸੋऽਸ੍ਮਿ ਤੇ ਰਾਜਸੁਤੇ ਵਰਿष੍ਠੇ ਤਦ੍ਬ੍ਰੂਹਿ ਯਤ੍ਸ੍ਯਾਤ੍ਤੁ ਮਨੋਗਤਂ ਤੇ
ਮਨੋਹਰ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਆਖਣ ਲੱਗਾ: 'ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਜੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਸੇਵਕ ਹਾਂ। ਜੋ ਕੁਝ ਤੁਹਾਡੇ ਮਨ ਵਿਚ ਹੈ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ।'
ਤਂ ਚਾਰੁਵਾਕ੍ਯਂ ਨਿਜਗਾਦ ਸਾਪਿ ਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਯਸ੍ਤੁ ਤੇ ਭੂਪ ਕੁਲਸ੍ਯ ਵृਦ੍ਧਿਃ । ਸਮ੍ਮਾਨਿਤਾऽਹਂ ਮਮ ਸੂਨਵੇ ਤ੍ਵਯਾ ਦਤ੍ਤਾ ਯਤੋ ਰਤ੍ਨਵਰਾ ਸ੍ਵਕਨ੍ਯਾ
ਉਸ ਨੇ ਵੀ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਆਖੇ: 'ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਰਾਜ ਪਰਿਵਾਰ ਵਧੇ। ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਤੁਹਾਡੀ ਧੀ, ਜੋ ਰਤਨ ਵਰਗੀ ਹੈ, ਦਿੱਤੀ ਹੈ।'
ਨ ਬਨ੍ਦਿਪੁਤ੍ਰੀ ਨृਪ ਮਾਗਧੀ ਵਾ ਸ੍ਤੌਮੀਹ ਕਿਂ ਤ੍ਵਾਂ ਸ੍ਵਜਨਂ ਮਹਤ੍ਤਰਮ੍ । ਸੁਮੇਰੁਤੁਲ੍ਯਸ੍ਤੁ ਕृਤਃ ਸੁਤੋऽਦ੍ਯ ਮੇ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਨਾ ਭੂਪਤਿਨੋਤ੍ਤਮੇਨ
ਮਹਾਰਾਜ, ਨਾ ਤਾਂ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਗਾਇਕ ਦੀ ਧੀ ਹਾਂ, ਨਾ ਮਗਧ ਦੀ। ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਤੁਹਾਡੀ ਵਡਿਆਈ ਕਿਉਂ ਕਰਾਂ? ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਆਪਣੇ ਹੋ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧਕੇ। ਅੱਜ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰਾਜੇ ਦੇ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਪੁੱਤ ਸੂਮੇਰੁ ਪਹਾੜ ਵਰਗਾ ਉੱਚਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਹੋऽਤਿਚਿਤ੍ਰਂ ਨृਪਤੇਸ਼੍ਚਰਿਤ੍ਰਂ ਪਰਂ ਪਵਿਤ੍ਰਂ ਤਵ ਕਿਂ ਵਦਾਮਿ । ਯਦ੍ਭ੍ਰष੍ਟਰਾਜ੍ਯਾਯ ਸੁਤਾਯ ਮੇऽਦ੍ਯ ਦਤ੍ਤਾ ਤ੍ਵਯਾ ਪੂਜ੍ਯਸੁਤਾ ਵਰਿष੍ਠਾ
ਹੈ ਰਾਜਨ, ਤੇਰਾ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਵਾਕਈ ਅਜੀਬ ਤੇ ਬੜਾ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ। ਮੈਂ ਕੀ ਆਖਾਂ? ਮੇਰਾ ਪੁੱਤ ਰਾਜੋਂ ਹੱਥੋਂ ਗੁਆ ਬੈਠਾ, ਫਿਰ ਵੀ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੀ ਤੇ ਮਾਣਯੋਗ ਧੀ ਉਸਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।
ਵਨਾਧਿਵਾਸਾਯ ਕਿਲਾਧਨਾਯ ਪਿਤ੍ਰਾ ਵਿਹੀਨਾਯ ਵਿਸੈਨ੍ਯਕਾਯ । ਸਰ੍ਵਾਨਿਮਾਨ੍ਭੂਮਿਪਤੀਨ੍ਵਿਹਾਯ ਫਲਾਸ਼ਨਾਯਾਰ੍ਥਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾਯ
ਜੋ ਬੰਦਾ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ, ਮਾਲ ਤੋਂ ਖਾਲੀ, ਪਿਉ ਤੋਂ ਵਿੱਛੜਿਆ, ਸੈਨਾ ਤੋਂ ਵੀ ਸੱਖਣਾ, ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਲੋਂ ਛੱਡਿਆ ਹੋਇਆ, ਫਲ ਖਾ ਕੇ ਜੀਊਂਦਾ ਤੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ—
ਸਮਾਨਵਿਤ੍ਤੇऽਥ ਕੁਲੇ ਬਲੇ ਚ ਦਦਾਤਿ ਪੁਤ੍ਰੀਂ ਨृਪਤਿਸ਼੍ਚ ਭੂਯਃ । ਨ ਕੋऽਪਿ ਮੇ ਭੂਪਸੁਤੇऽਰ੍ਥਹੀਨੇ ਗੁਣਾਨ੍ਵਿਤਾਂ ਰੂਪਵਤੀਞ੍ਚ ਦਦ੍ਯਾਤ੍
ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਰਾਜੇ ਆਪਣੀਆਂ ਧੀਆਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹੜੇ ਦੌਲਤ, ਖਾਂਦਾਨ ਤੇ ਤਾਕਤ ਵਿਚ ਬਰਾਬਰ ਹੋਣ। ਕੋਈ ਵੀ ਆਪਣੇ ਗੁਣਵਾਨ ਤੇ ਸੋਹਣੀ ਧੀ ਕਿਸੇ ਗਰੀਬ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।
ਵੈਰਂ ਤੁ ਸਰ੍ਵੈਃ ਸਹ ਸਂਵਿਧਾਯ ਨृਪੈਰ੍ਵਰਿष੍ਠੈਰ੍ਬਲਸਂਯੁਤੈਸ਼੍ਚ । ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਾਯਾਥ ਸੁਤਾऽਰ੍ਪਿਤਾ ਮੇ ਕਿਂ ਵਰ੍ਣਯੇ ਧੈਰ੍ਯਮਿਦਂ ਤ੍ਵਦੀਯਮ੍
ਤੂੰ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਵੈਰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਸੁਦਰਸ਼ਨਾ ਮੈਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਤੇਰਾ ਇਹ ਹੌਸਲਾ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂ?
ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਵਾਕ੍ਯਾਨਿ ਨृਪਃ ਪ੍ਰਹृष੍ਟਃ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਰ੍ਵਾਕ੍ਯਮੁਵਾਚ ਭੂਯਃ । ਗृਹਾਣ ਰਾਜ੍ਯਂ ਮਮ ਸੁਪ੍ਰਸਿਦ੍ਧਂ ਭਵਾਮਿ ਸੇਨਾਪਤਿਰਦ੍ਯ ਚਾਹਮ੍
ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ ਤੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਫਿਰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਮੇਰਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਾਜ ਲੈ ਲਓ; ਅੱਜ ਤੋਂ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ।"
ਨੋਚੇਤ੍ਤਦਰ੍ਧਂ ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਯ ਚਾਤ੍ਰ ਸੁਤਾਨ੍ਵਿਤੋ ਰਾਜ੍ਯਫਲਾਨਿ ਭੁਙ੍ਕ੍ਸ਼੍ਵ । ਵਿਹਾਯ ਵਾਰਾਣਸਿਕਾਨਿਵਾਸਂ ਵਨੇ ਪੁਰੇ ਵਾਸਮਤੋ ਨ ਮੇऽਸ੍ਤਿ
ਜੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਇੱਥੇ ਅੱਧਾ ਰਾਜ ਲੈ ਲਓ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ ਰਾਜ ਦੇ ਸੁਖ ਭੋਗੋ। ਵਾਰਾਣਸੀ ਛੱਡ ਕੇ, ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੈ, ਨਾ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ।
ਨृਪਾਸ੍ਤੁ ਸਨ੍ਤ੍ਯੇਵ ਰੁषਾਨ੍ਵਿਤਾ ਵੈ ਗਤ੍ਵਾ ਕਰਿष੍ਯੇ ਪ੍ਰਥਮਂ ਤੁ ਸਾਨ੍ਤ੍ਵਨਮ੍ । ਤਤਃ ਪਰਂ ਦ੍ਵਾਵਪਰਾਵੁਪਾਯੌ ਨੋਚੇਤ੍ਤਤੋ ਯੁਦ੍ਧਮਹਂ ਕਰਿष੍ਯੇ
ਕਈ ਹੋਰ ਰਾਜੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹਨ; ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਜਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਾਂਗਾ। ਫਿਰ ਦੋ ਹੋਰ ਤਰੀਕੇ ਅਜ਼ਮਾਵਾਂਗਾ; ਜੇ ਉਹ ਵੀ ਨਾ ਚੱਲੇ ਤਾਂ ਫਿਰ ਜੰਗ ਕਰਾਂਗਾ।
ਜਯਾਜਯੋ ਦੈਵਵਸ਼ੋ ਤਥਾਪਿ ਧਰ੍ਮੇ ਜਯੋ ਨੈਵ ਕृਤੇऽਪ੍ਯਧਰ੍ਮੇ । ਤੇषਾਂ ਕਿਲਾਧਰ੍ਮਵਤਾਂ ਨृਪਾਣਾਂ ਕਥਂ ਭਵਿष੍ਯਤ੍ਯਨੁਚਿਨ੍ਤਿਤਂ ਵੈ
ਜਿੱਤ ਤੇ ਹਾਰ ਤਾਂ ਭਾਗ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਹਨ, ਪਰ ਧਰਮ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਪੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਧਰਮ ਨਾਲ ਨਹੀਂ। ਜੋ ਰਾਜੇ ਅਧਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅੰਤ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਹ ਸੋਚਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਆਕਰ੍ਣ੍ਯ ਤਦ੍ਭਾषਿਤਮਰ੍ਥਵਚ੍ਚ ਜਗਾਦ ਵਾਕ੍ਯਂ ਹਿਤਕਾਰਕਂ ਤਮ੍ । ਮਨੋਰਮਾ ਮਾਨਮਵਾਪ੍ਯ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਨਾ ਮੋਦਯੁਤਾ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ
ਉਸ ਦੀ ਅਰਥਪੂਰਨ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਨੋਰਮਾ ਨੇ ਉਸਦੇ ਭਲੇ ਲਈ ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਸੁਹਾਵਣੇ ਬੋਲ ਆਖੇ। ਉਸ ਤੋਂ ਆਦਰ ਮਿਲਣ 'ਤੇ, ਮਨੋਰਮਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਉਸਦਾ ਮਨ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ।
ਰਾਜਞ੍ਛਿਵਂ ਤੇऽਸ੍ਤੁ ਕੁਰੁष੍ਵ ਰਾਜ੍ਯਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਭਯਂ ਤ੍ਵਂ ਸ੍ਵਸੁਤੈਃ ਸਮੇਤਃ । ਸੁਤੋऽਪਿ ਮੇ ਨੂਨਮਵਾਪ੍ਯ ਰਾਜ੍ਯਂ ਸਾਕੇਤਪੁਰ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਚਰਿष੍ਯਤੀਹ
ਮਹਾਰਾਜ, ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ। ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਰਾਜ ਕਰ। ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਜਦੋਂ ਰਾਜ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਇਹੀ ਸਾਕੇਤ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕਰੇਗਾ।
ਵਿਸਰ੍ਜਯਾਸ੍ਮਾਨ੍ਨਿਜਸਦ੍ਮ ਗਨ੍ਤੁਂ ਸ਼ਿਵਂ ਭਵਾਨੀ ਤਵ ਸਂਵਿਧਾਸ੍ਯਤਿ । ਨ ਕਾऽਪਿ ਚਿਨ੍ਤਾ ਮਮ ਭੂਪ ਵਰ੍ਤਤੇ ਸਞ੍ਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ਤ੍ਯਾ ਪਰਮਾਮ੍ਬਿਕਾਂ ਵੈ
ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਭੇਜੋ; ਭਵਾਨੀ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਾਰਾ ਸੁਭਾ ਕੰਮ ਕਰ ਦੇਵੇਗੀ। ਰਾਜਾ ਜੀ, ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਪਰਮ ਮਾਤਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਦੋषਾ ਗਤਾ ਵਿਵਿਧਵਾਕ੍ਯਪਦੈ ਰਸਾਲੈ- ਰਨ੍ਯੋਨ੍ਯਭਾषਣਪਦੈਰਮृਤੋਪਮੈਸ਼੍ਚ । ਪ੍ਰਾਤਰ੍ਨृਪਾਃ ਸਮਧਿਗਮ੍ਯ ਕृਤਂ ਵਿਵਾਹਂ ਰੋषਾਨ੍ਵਿਤਾ ਨਗਰਬਾਹ੍ਯਗਤਾਸ੍ਤਥੋਚੁਃ
ਸਾਡੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵਿਚ ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਰਸ ਭਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਦੋਸ਼ ਦੂਰ ਹੋ ਗਏ; ਪਰ ਸਵੇਰੇ, ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ ਜਦ ਵਿਆਹ ਹੋ ਗਿਆ ਜਾਣ ਲਿਆ, ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾ ਕੇ ਇਉਂ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ।
ਅਦ੍ਯੈਵ ਤਂ ਨृਪਕਲਙ੍ਕਧਰਞ੍ਚ ਹਤ੍ਵਾ ਬਾਲਂ ਤਥੈਵ ਕਿਲ ਤਂ ਨ ਵਿਵਾਹਯੋਗ੍ਯਮ੍ । ਗृਹ੍ਣੀਮ ਤਾਂ ਸ਼ਸ਼ਿਕਲਾਂ ਨृਪਤੇਸ਼੍ਚ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਲਜ੍ਜਾਮਵਾਪ੍ਯ ਨਿਜਸਦ੍ਮ ਕਥਂ ਵ੍ਰਜੇਮ
ਅੱਜ ਹੀ ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਰਾਜਸੀ ਦਾਗ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਨੌਜਵਾਨ ਨੂੰ, ਜੋ ਵਿਆਹ ਲਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਮਾਰ ਦਈਏ; ਚੰਦਨੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਰਾਜੇ ਦੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਹੈ, ਫੜ ਲਈਏ; ਤੇ ਜਦ ਇੱਜ਼ਤ ਗਵਾ ਲਈ, ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਕਿਵੇਂ ਜਾਵਾਂ?
ਸ਼ृਣ੍ਵਨ੍ਤੁ ਤੂਰ੍ਯਨਿਨਦਾਨ੍ਕਿਲ ਵਾਦ੍ਯਮਾਨਾ- ਞ੍ਛਙ੍ਖਸ੍ਵਨਾਨਭਿਭਵਨ੍ਤਿ ਮृਦਙ੍ਗਸ਼ਬ੍ਦਾਃ । ਗੀਤਧ੍ਵਨਿਂ ਚ ਵਿਵਿਧਂ ਨਿਗਮਸ੍ਵਨਞ੍ਚ ਮਨ੍ਯਾਮਹੇ ਨृਪਤਿਨਾऽਤ੍ਰ ਕृਤੋ ਵਿਵਾਹਃ
ਸੁਣੋ, ਵਾਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਵੱਜ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਸ਼ੰਖ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਮ੍ਰਿਦੰਗ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਨਾਲ ਓਹਲੇ ਹੋ ਗਈ ਹੈ; ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗੀਤ ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਉਚਾਰਨਾ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ—ਸਾਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਇੱਥੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਵਿਆਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਅਸ੍ਮਾਨ੍ਪ੍ਰਤਾਰ੍ਯ ਵਚਨੈਰ੍ਵਿਧਿਵਚ੍ਚਕਾਰ ਵੈਵਾਹਿਕੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਕਰਪੀਡਨਂ ਵੈ । ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਮਦ੍ਯ ਕਿਮਹੋ ਪ੍ਰਵਿਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ਤੁ ਭੂਪਾਃ ਪਰਸ੍ਪਰਮਤਿਂ ਚ ਸਮਰ੍ਥਯਨ੍ਤੁ
ਉਸ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ ਠੱਗ ਲਿਆ ਤੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਸਮ ਵੀ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ; ਹੁਣ, ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਸੋਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਕਿ ਕੀ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਤੇ ਆਪਸ ਵਿਚ ਸਲਾਹ ਕਰਕੇ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਲੈਣ।
ਏਵਂ ਵਦਤ੍ਸੁ ਨृਪਤਿष੍ਵਥ ਕਨ੍ਯਾਕਾਯਾਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਿਵਾਹਵਿਧਿਮਪ੍ਰਤਿਮਪ੍ਰਭਾਵਃ । ਭੂਪਾਨ੍ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਯਿਤੁਮਾਸ਼ੁ ਜਗਾਮ ਰਾਜਾ ਕਾਸ਼ੀਪਤਿਃ ਸ੍ਵਸੁਹृਦੈਃ ਪ੍ਰਥਿਤਪ੍ਰਭਾਵੈਃ
ਜਦ ਰਾਜੇ ਇਉਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸੀ, ਆਪਣੀ ਧੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਸੱਦਣ ਲਈ ਤੁਰ ਪਿਆ।
ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਚ ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਨृਪਾਃ ਕਾਸ਼ੀਪਤਿਂ ਤਦਾ । ਨੋਚੁਃ ਕਿਞ੍ਚਿਦਪਿ ਕ੍ਰੋਧਾਨ੍ਮੌਨਮਾਧਾਯ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਜਦ ਕਾਸ਼ੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਆਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ, ਰਾਜੇ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਖੜੇ ਰਹੇ, ਤੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ।
ਸ ਗਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯਾਹ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਰਭਾषਤ । ਆਗਨ੍ਤਵ੍ਯਂ ਨृਪੈਃ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਭੋਜਨਾਰ੍ਥਂ ਗृਹੇ ਮਮ
ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਆਖਿਆ: 'ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਮੇਰੇ ਘਰ ਭੋਜਨ ਲਈ ਆਉਣ।'
ਕਨ੍ਯਯਾऽਸੌ ਵृਤੋ ਭੂਪਃ ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਹਿਤਾਹਿਤਮ੍ । ਭਵਦ੍ਭਿਸ੍ਤੁ ਸ਼ੁਭਃ ਕਾਰ੍ਯੋ ਮਹਾਨ੍ਤੋ ਹਿ ਦਯਾਲਵਃ
ਇਹ ਰਾਜਾ ਕੁੜੀ ਵਲੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਮੈਂ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਚੰਗਾ ਜਾਂ ਮਾੜਾ? ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਤੇ ਦਇਆਲੂ ਹੋ—ਸਹੀ ਕੰਮ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਕਰੋ।
ਤਨ੍ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਵਚਸ੍ਤਸ੍ਯ ਨृਪਾਃ ਕ੍ਰੋਧਪਰਿਪ੍ਲੁਤਾਃ । ਪ੍ਰਤ੍ਯੂਚੁਰ੍ਭੁਕ੍ਤਮਸ੍ਮਾਭਿਃ ਸ੍ਵਗृਹਂ ਨृਪਤੇ ਵ੍ਰਜ
ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ ਤੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: 'ਅਸੀਂ ਖਾ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ; ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਜਾ।'
ਕੁਰੁ ਕਾਰ੍ਯਾਣ੍ਯਸ਼ੇषਾਣਿ ਯਥੇष੍ਟਂ ਸੁਕृਤਂ ਕृਤਮ੍ । ਨृਪਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪ੍ਰਯਾਨ੍ਤ੍ਵਦ੍ਯ ਸ੍ਵਾਨਿ ਸ੍ਵਾਨਿ ਗृਹਾਣਿ ਵੈ
ਬਾਕੀ ਕੰਮ ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੋ ਕਰ ਲੋ; ਜੋ ਕਰਨਾ ਸੀ, ਉਹ ਹੋ ਗਿਆ। ਅੱਜ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਸੁਬਾਹੁਰਪਿ ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਜਗਾਮ ਸ਼ਙ੍ਕਿਤੋ ਗृਹਮ੍ । ਕਿਂ ਕਰਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਸਂਵਿਗ੍ਨਾਃ ਕ੍ਰੋਧਯੁਕ੍ਤਾ ਨृਪੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੁਬਾਹੂ ਵੀ ਚਿੰਤਤ ਤੇ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਆਪਣੇ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਸੋਚਦਾ ਕਿ ਗੁੱਸੇ ਤੇ ਉਲਝਣ ਵਾਲੇ ਵੱਡੇ ਰਾਜੇ ਕੀ ਕਰਨਗੇ।