ਪ੍ਰਧਾਨ ਉਵਾਚ ਸਾਹਸਂ ਨ ਹਿ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਰਾਜਨ੍ ਮੁਨੇਰ੍ਵਚਃ । ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਸ੍ਯ ਦृष੍ਟਾਨ੍ਤਃ ਕਥਿਤਸ੍ਤੇਨ ਮਾਰਿष
ਮੁੱਖ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹਮਕੜੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਰਾਜਨ, ਤੁਸੀਂ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਦਾ ਉਦਾਹਰਨ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਮਿਹਰਬਾਨ।
ਪੁਰਾ ਗਾਧਿਸੁਤਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋऽਤਿਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ । ਵਿਚਰਨ੍ਸ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਵਸਿष੍ਠਾਸ਼੍ਰਮਮਭ੍ਯਗਾਤ੍
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਗਾਧੀ ਦਾ ਪੁੱਤ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ, ਜੋ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾਣਯੋਗ ਸੀ, ਘੁੰਮਦਾ ਹੋਇਆ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਆਇਆ।
ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਚ ਤਂ ਰਾਜਾ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਃ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍ । ਉਪਵਿष੍ਟੋ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਮੁਨਿਨਾ ਦਤ੍ਤਵਿष੍ਟਰਃ
ਉਸਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਤਾਕਤਵਾਨ ਰਾਜਾ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ, ਜੋ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਮੌਰ ਸੀ, ਰਿਸ਼ੀ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਥਾਂ ਤੇ ਬੈਠ ਗਿਆ।
ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਿਤੋ ਵਸਿष੍ਠੇਨ ਭੋਜਨਾਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ । ਸਸੈਨ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸ੍ਥਿਤੋ ਰਾਜਾ ਗਾਧਿਪੁਤ੍ਰੋ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ
ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਖਾਣੇ ਲਈ ਸੱਦਿਆ। ਗਾਧੀ ਦਾ ਪੁੱਤ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ, ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਸਮੇਤ ਉੱਥੇ ਖੜਾ ਹੋਇਆ।
ਨਨ੍ਦਿਨ੍ਯਾऽऽਸਾਦਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਭੋਜ੍ਯਾਦਿਕਂ ਚ ਯਤ੍ । ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ਸਸੈਨ੍ਯਸ਼੍ਚ ਵਾਞ੍ਛਿਤਂ ਤਤ੍ਰ ਭੋਜਨਮ੍
ਨੰਦਿਨੀ ਨੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਰਾਜਾ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਫੌਜ ਨੇ ਉੱਥੇ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਖਾਣਾ ਖਾਧਾ।
ਪ੍ਰਤਾਪਂ ਤਞ੍ਚ ਨਨ੍ਦਿਨ੍ਯਾਃ ਪਰਿਜ੍ਞਾਯ ਸ ਪਾਰ੍ਥਿਵਃ । ਯਯਾਚੇ ਨਨ੍ਦਿਨੀਂ ਰਾਜਾ ਵਸਿष੍ਠਂ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮਮ੍
ਨੰਦਿਨੀ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਨੰਦਿਨੀ ਗਾਂ ਮੰਗਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਉਵਾਚ ਮੁਨੇ ਧੇਨੁਸਹਸ੍ਰਂ ਤੇ ਘਟੋਧ੍ਨੀਨਾਂ ਦਦਾਮ੍ਯਹਮ੍ । ਨਨ੍ਦਿਨੀਂ ਦੇਹਿ ਮੇ ਧੇਨੁਂ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਾਮਿ ਪਰਨ੍ਤਪ
ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਰਿਸ਼ੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਦੁੱਧ ਵਾਲੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਦਿਆਂਗਾ। ਮੈਨੂੰ ਨੰਦਿਨੀ ਗਾਂ ਦੇਵੋ, ਮੈਂ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਸਤਾਉਣ ਵਾਲੇ।
ਵਸਿष੍ਠ ਉਵਾਚ ਹੋਮਧੇਨੁਰਿਯਂ ਰਾਜਨ੍ਨ ਦਦਾਮਿ ਕਥਞ੍ਚਨ । ਸਹਸ੍ਰਞ੍ਚਾਪਿ ਧੇਨੂਨਾਂ ਤਵੇਦਂ ਤਵ ਤਿष੍ਠਤੁ
ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਰਾਜਾ, ਇਹ ਮੇਰੀ ਯਜਨ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਹੈ, ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦਾ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗਾਂਵਾਂ ਵੀ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਰਹਿਣ, ਪਰ ਇਹ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹੀ ਰਹੇਗੀ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਉਵਾਚ ਅਯੁਤਂ ਵਾਥ ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਂ ਵਾ ਦਦਾਮਿ ਮਨਸੇਪ੍ਸਿਤਮ੍ । ਦ੍ਦੇਹਿ ਮੇ ਨਨ੍ਦਿਨੀਂ ਸਾਧੋ ਗ੍ਰਹੀष੍ਯਾਮਿ ਬਲਾਦਥ
ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮੈਂ ਦੱਸਿਆ ਹੋਇਆ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਜਾਂ ਲੱਖ ਗਾਂਵਾਂ ਵੀ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ। ਮੈਨੂੰ ਨੰਦਿਨੀ ਦੇਵੋ, ਧਰਮਵਾਨ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਜ਼ੋਰ ਲਾ ਕੇ ਲੈ ਜਾਵਾਂਗਾ।
ਵਸਿष੍ਠ ਉਵਾਚ ਕਾਮਂ ਗृਹਾਣ ਨृਪਤੇ ਬਲਾਦਦ੍ਯ ਯਥਾਰੁਚਿ । ਨਾਹਂ ਦਦਾਮਿ ਤੇ ਰਾਜਨ੍ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਯਾ ਨਨ੍ਦਿਨੀਂ ਗृਹਾਤ੍
ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਰਾਜਾ, ਜੇ ਮਨ ਕਰੇ ਤਾਂ ਅੱਜ ਜ਼ੋਰ ਲਾ ਕੇ ਲੈ ਜਾ। ਪਰ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਘਰੋਂ ਨੰਦਿਨੀ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦਾ।
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨृਪਤਿਰ੍ਭृਤ੍ਯਾਨਾਦਿਦੇਸ਼ ਮਹਾਬਲਾਨ੍ । ਨਯਧ੍ਵਂ ਨਨ੍ਦਿਨੀਂ ਧੇਨੁਂ ਬਲਦਰ੍ਪਸੁਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਲਵਾਨ ਨੌਕਰਾਂ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ: 'ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਦੇ ਗੁਮਾਨ ਵਿਚ ਨੰਦਿਨੀ ਗਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਆਓ।'
ਤੇ ਭृਤ੍ਯਾ ਜਗृਹੁਸ੍ਤਾਂ ਤੁ ਹਠਾਦਾਕ੍ਰਮ੍ਯ ਯਨ੍ਤ੍ਰਿਤਾਮ੍ । ਵੇਪਮਾਨਾ ਮੁਨਿਂ ਪ੍ਰਾਹ ਸੁਰਭਿਃ ਸਾਸ਼੍ਰੁਲੋਚਨਾ
ਉਹ ਨੌਕਰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਨੰਦਿਨੀ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ, ਜ਼ੋਰ ਲਾ ਕੇ ਲੈ ਗਏ। ਕੰਬਦੀ ਹੋਈ, ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਜੂ ਲੈ ਕੇ, ਸੁਰਭੀ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਮੁਨੇ ਤ੍ਯਜਸਿ ਮਾਂ ਕਸ੍ਮਾਤ੍ਕਰ੍षਯਨ੍ਤਿ ਸੁਯਨ੍ਤ੍ਰਿਤਾਮ੍ । ਮੁਨਿਸ੍ਤਾਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚੇਦਂ ਤ੍ਯਜੇ ਨਾਹਂ ਸੁਦੁਗ੍ਧਦੇ
'ਮੁਨੇ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਕਿਉਂ ਛੱਡ ਰਹੇ ਹੋ, ਜਦ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਲਾ ਕੇ ਖਿੱਚ ਰਹੇ ਹਨ?' ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: 'ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡ ਰਿਹਾ, ਵਧੀਆ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ।'
ਬਲਾਨ੍ਨਯਤਿ ਰਾਜਾऽਸੌ ਪੂਜਿਤੋऽਦ੍ਯ ਮਯਾ ਸ਼ੁਭੇ । ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਨ ਚੇਚ੍ਛਾਮਿ ਤ੍ਯਕ੍ਤੁਂ ਤ੍ਵਾਂ ਮਨਸਾ ਕਿਲ
ਰਾਜਾ ਅੱਜ ਤੈਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਲਾ ਕੇ ਲੈ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਮੈਂ ਦਿਲੋਂ ਕਦੇ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਾ ਮੁਨਿਨਾ ਧੇਨੁਃ ਕ੍ਰੋਧਯੁਕ੍ਤਾ ਬਭੂਵ ਹ । ਹਮ੍ਭਾਰਵਂ ਚਕਾਰਾਸ਼ੁ ਕ੍ਰੂਰਸ਼ਬ੍ਦਂ ਸੁਦਾਰੁਣਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਨੀ ਨੇ ਜਦੋਂ ਆਖਿਆ, ਧੇਨੂ ਨੂੰ ਗੁੱਸਾ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਡਰਾਉਣੀ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਡੱਕ ਮਾਰੀ।
ਉਦ੍ਗਤਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਦੇਹਾਤ੍ਤੁ ਦੈਤ੍ਯਾ ਘੋਰਤਰਾਸ੍ਤਦਾ । ਸਾਯੁਧਾਸ੍ਤਿष੍ਠ ਤਿष੍ਠੇਤਿ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ਤਃ ਕਵਚਾਵृਤਾਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚੋਂ ਡਰਾਉਣੇ ਦੈਤ ਉੱਭਰ ਆਏ, ਜੋ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਤੇ ਕਵਚ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਹ 'ਰੁੱਕੋ, ਰੁੱਕੋ' ਚੀਕਦੇ ਹੋਏ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ।
ਸੈਨ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਂ ਹਤਂ ਤੈਸ੍ਤੁ ਨਨ੍ਦਿਨੀ ਪ੍ਰਤਿਮੋਚਿਤਾ । ਏਕਾਕੀ ਨਿਰ੍ਗਤੋ ਰਾਜਾ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋऽਤਿਦੁਃਖਿਤਃ
ਉਹ ਦੈਤਾਂ ਨੇ ਸਾਰੀ ਫੌਜ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਨੰਦਿਨੀ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਗਈ। ਰਾਜਾ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਉੱਥੋਂ ਨਿਕਲ ਗਿਆ।
ਹਨ੍ਤ ਪਾਪੋऽਤਿਦੀਨਾਤ੍ਮਾ ਨਿਨ੍ਦਨ੍ ਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਰਬਲਂ ਮਹਤ੍ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਂ ਬਲਂ ਦੁਰਾਰਾਧ੍ਯਂ ਮਤ੍ਵਾ ਤਪਸਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ
ਹਾਏ! ਮੈਂ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਰਾਜੇ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਨਿੰਦਿਆ ਤੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਮਿਲਣੀ ਔਖੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਤਪ ਕਰਣ ਦਾ ਪੱਕਾ ਇਰਾਦਾ ਕੀਤਾ।
ਤਪ੍ਤ੍ਵਾ ਬਹੂਨਿ ਵਰ੍षਾਣਿ ਤਪੋ ਘੋਰਂ ਮਹਾਵਨੇ । ऋषਿਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਪ ਗਾਧੇਯਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਰਂ ਵਿਧਿਂ ਪੁਨਃ
ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਾਲ ਤਕ ਕਠੋਰ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਗਾਧੀ ਦਾ ਪੁੱਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬਣ ਗਿਆ ਤੇ ਰਾਜੇ ਵਾਲਾ ਰਸਤਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਮਪਿ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਮਾ ਕृਥਾ ਵੈਰਮਦ੍ਭੁਤਮ੍ । ਕੁਲਨਾਸ਼ਕਰਂ ਨੂਨਂ ਤਾਪਸੈਃ ਸਹ ਸਂਯੁਗਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੂੰ ਵੀ ਕੋਈ ਅਜੀਬ ਵੈਰ ਨਾ ਪਾਲੀਂ। ਤਪੱਸੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਕਰਨੀ ਸਦਾ ਹੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਮੁਨਿਵਰ੍ਯਂ ਵ੍ਰਜਾਦ੍ਯ ਤ੍ਵਂ ਸਮਾਸ਼੍ਵਾਸ੍ਯ ਤਪੋਨਿਧਿਮ੍ । ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨੋऽਪਿ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਤਿष੍ਠਤ੍ਵਤ੍ਰ ਯਥਾਸੁਖਮ੍
ਹੁਣ ਤੂੰ ਜਾ ਕੇ ਉਹ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਮਨਾਉਂ, ਜੋ ਤਪ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਵੀ ਇੱਥੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬਾਲੋऽਯਂ ਨਿਰ੍ਧਨਃ ਕਿਂ ਤੇ ਕਰਿष੍ਯਤਿ ਨृਪਾਹਿਤਮ੍ । ਵृਥਾ ਤੇ ਵੈਰਭਾਵੋऽਯਮਨਾਥੇ ਦੁਰ੍ਬਲੇ ਸ਼ਿਸ਼ੌ
ਇਹ ਮੁੰਡਾ ਤਾਂ ਗਰੀਬ ਤੇ ਅਸਹਾਇ ਹੈ, ਰਾਜਨ, ਇਹ ਤੇਰਾ ਕੀ ਬਿਗਾੜ ਲੈਣਾ ਹੈ? ਇਸ ਨਿਰਾਸ਼੍ਰਿਤ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਬੱਚੇ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਣਾ ਬਿਲਕੁਲ ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਹੈ।
ਦਯਾ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਾ ਦੈਵਾਧੀਨਮਿਦਂ ਜਗਤ੍ । ਈਰ੍ष੍ਯਯਾ ਕਿਂ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਯਦ੍ਭਾਵ੍ਯਂ ਤਦ੍ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਹਰੇਕ ਥਾਂ ਤੇ ਦਇਆ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਜਗਤ ਤਾਂ ਭਾਗਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਈਰਖਾ ਕਰਕੇ ਕੀ ਲਾਭ? ਜੋ ਹੋਣਾ ਹੈ, ਉਹ ਤਾਂ ਹੋ ਕੇ ਰਹਿਣਾ ਹੈ।
ਵਜ੍ਰਂ ਤृਣਾਯਤੇ ਰਾਜਨ੍ ਦੈਵਯੋਗਾਨ੍ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਤृਣਂ ਵਜ੍ਰਾਯਤੇ ਕ੍ਵਾਪਿ ਸਮਯੇ ਦੈਵਯੋਗਤਃ
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਚਲਣ ਨਾਲ ਕਦੇ ਵਜਰ ਵੀ ਤਿਨਕੇ ਵਰਗਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਤੇ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਤਿਨਕਾ ਵੀ ਵਜਰ ਵਰਗਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਭ ਭਾਗਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਸ਼ਕੋ ਹਨ੍ਤਿ ਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਂ ਮਸ਼ਕੋ ਵੈ ਤਥਾ ਗਜਮ੍ । ਸਾਹਸਂ ਮੁਞ੍ਚ ਮੇਧਾਵਿਨ੍ ਕੁਰੁ ਮੇ ਵਚਨਂ ਹਿਤਮ੍
ਖ਼ਰਗੋਸ਼ ਵੀ ਬਾਘ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਮੱਛਰ ਵੀ ਹਾਥੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਸਮਝਦਾਰ, ਬੇਸਮਝੀ ਛੱਡ ਦੇ ਤੇ ਮੇਰੀ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਮੰਨ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਤਸ੍ਯ ਯੁਧਾਜਿਨ੍ਨृਪਸਤ੍ਤਮਃ । ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਤਂ ਮੁਨਿਂ ਮੂਰ੍ਘ੍ਨਾ ਜਗਾਮ ਸ੍ਵਪੁਰਂ ਨृਪਃ
ਵਿਆਸ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ: ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਯੁਧਾਜਿਤ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਪਸ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਮਨੋਰਮਾऽਪਿ ਸ੍ਵਸ੍ਥਾऽਭੂਦਾਸ਼੍ਰਮੇ ਤਤ੍ਰ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾ । ਪਾਲਯਾਮਾਸ ਪੁਤ੍ਰਂ ਤਂ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਮृਤਵ੍ਰਤਮ੍
ਮਨੋਰਮਾ ਵੀ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਸੁਖੀ ਰਹੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਦੀ, ਜੋ ਵਰਤ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਸੰਭਾਲ ਕੀਤੀ।
ਦਿਨੇ ਦਿਨੇ ਕੁਮਾਰੋऽਸੌ ਜਗਾਮੋਪਚਯਂ ਤਤਃ । ਮੁਨਿਬਾਲਗਤਃ ਕ੍ਰੀਡਨ੍ਨਿਰ੍ਭਯਃ ਸਰ੍ਵਤਃ ਸ਼ੁਭਃ
ਹਰ ਰੋਜ਼ ਉਹ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਵਧਦਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਮੁਨੀ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਖੇਡਦਾ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਨਿਡਰ ਤੇ ਚੰਗਾ ਸੀ।
ਏਕਸ੍ਮਿਨ੍ਸਮਯੇ ਤਤ੍ਰ ਵਿਦਲ੍ਲਂ ਸਮੁਪਾਗਤਮ੍ । ਕ੍ਲੀਬੇਤਿ ਮੁਨਿਪੁਤ੍ਰਸ੍ਤਮਾਮਨ੍ਤ੍ਰਯਤ੍ਤਦਨ੍ਤਿਕੇ
ਇੱਕ ਵਾਰ ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਬਿੱਲੀ ਆ ਗਈ। ਮੁਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਜਾ ਕੇ 'ਨਪੁੰਸਕ' ਆਖ ਦਿੱਤਾ।
ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਸ੍ਤੁ ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦਧਾਰੈਕਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਸ੍ਫੁਟਮ੍ । ਅਨੁਸ੍ਵਾਰਯੁਤਂ ਤਚ੍ਚ ਪ੍ਰੋਵਾਚਾਪਿ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਇਕ ਅੱਖਰ ਸਾਫ਼-ਸਾਫ਼ ਉਚਾਰਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨੱਕੀ ਸਬਦ ਸੀ, ਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਦੁਹਰਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ।