ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਚੈਕਾਦਸ਼ੇ ਵਰ੍षੇ ਤਸ੍ਮੈ ਕੁਲਪੁਰੋਹਿਤਃ । ਯਥੋਚਿਤਾਂ ਦਦੌ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਸ ਯਥੋਚਿਤਾਮ੍
ਜਦ ਉਹ ਗਿਆਰਵੀਂ ਉਮਰ 'ਚ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਪੰਡਤ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਿਦਿਆ ਦਿੱਤੀ, ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਵਿਦਿਆ ਲੈ ਲਈ।
ਧਨੁਰ੍ਵੇਦਂ ਕृਪਃ ਪੂਰ੍ਣਂ ਦਦਾਵਸ੍ਮੈ ਸੁਸਂਸ੍ਕृਤਮ੍ । ਅਰ੍ਜੁਨਾਯ ਯਥਾ ਦ੍ਰੋਣਃ ਕਰ੍ਣਾਯ ਭਾਰ੍ਗਵੋ ਯਥਾ
ਕ੍ਰਿਪਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਧਨੁਰਵੈਦ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਿਖਾਈ ਵਿਦਿਆ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਤੇ ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਕਰਣ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵਿਦ੍ਯੋ ਬਲਵਾਨ੍ਵਭੂਵ ਦੁਰਤਿਕ੍ਰਮਃ । ਧਨੁਰ੍ਵੇਦੇ ਤਥਾ ਵੇਦੇ ਪਾਰਗਃ ਪਰਮਾਰ੍ਥਵਿਤ੍
ਵਿਦਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਬਲਵਾਨ ਤੇ ਅਜੈਯ ਹੋ ਗਿਆ; ਧਨੁਰਵੈਦ ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਪਰਮ ਸੱਚ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਧਰ੍ਮਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਰ੍ਥਕੁਸ਼ਲਃ ਸਤ੍ਯਵਾਦੀ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ । ਚਕਾਰ ਰਾਜ੍ਯਂ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਪੁਰਾ ਧਰ੍ਮਸੁਤੋ ਯਥਾ
ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਅਰਥ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਾਲਾ, ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਉਹ ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਜਾ ਬਣ ਕੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਧਰਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਤਤਃ ਸੁਵਰ੍ਣਵਰ੍ਮਾਖ੍ਯੋ ਰਾਜਾ ਕਾਸ਼ਿਪਤਿਃ ਕਿਲ । ਵਪੁष੍ਟਮਾਂ ਸ਼ੁਭਾ ਕਨ੍ਯਾਂ ਦਦੌ ਪਾਰੀਕ੍ਸ਼ਿਤਾਯ ਚ
ਫਿਰ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੁਵਰਨਵਰਮਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੋਹਣੀ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਕੁੜੀ ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ।
ਸ ਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਾਸਿਤਾਪਾਙ੍ਗੀਂ ਮੁਮੁਦੇ ਜਨਮੇਜਯਃ । ਕਾਸ਼ਿਰਾਜਸੁਤਾਂ ਕਾਨ੍ਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਰਾਜਾ ਯਥਾ ਪੁਰਾ
ਜਨਮੇਜਯ ਨੇ ਕਾਸ਼ੀ ਰਾਜਾ ਦੀ ਕਾਲੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਈ, ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਣੇ ਰਾਜੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੀਤਮ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਸਨ।
ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੀਰ੍ਯੋ ਮੁਮੁਦੇ ਸੁਭਦ੍ਰਾਂ ਚ ਯਥਾਰ੍ਜੁਨਃ । ਵਿਜਹਾਰ ਮਹੀਪਾਲੋ ਵਨੇषੂਪਵਨੇषੁ ਚ
ਵਿਚਿਤ੍ਰਵੀਰਯ ਨੇ ਸੁਭਦਰਾ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ, ਤੇ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਵੀ, ਜਿਵੇਂ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਈ, ਰਾਜਾ ਜੰਗਲਾਂ ਤੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ।
ਤਯਾ ਕਮਲਪਤ੍ਰਾਕ੍ਸ਼੍ਯਾ ਸ਼ਚ੍ਯਾ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁਰ੍ਯਥਾ । ਪ੍ਰਜਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸੁਸਨ੍ਤੁष੍ਟਾ ਬਭੂਵੁਃ ਸੁਖਲਾਲਿਤਾਃ
ਕਮਲ ਪੱਤਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਉਸ ਰਾਣੀ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਸ਼ਚੀ ਮਿਲੀ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਜਾ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਤੇ ਸੁਖੀ ਹੋ ਗਈ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਣਃ ਕਰ੍ਮਕੁਸ਼ਲਾਸ਼੍ਚਕ੍ਰੁਃ ਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ । ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਵ ਕਾਲੇ ਤੁ ਮੁਨਿਰੁਤ੍ਤਙ੍ਕਨਾਮਕਃ
ਮੰਤਰੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ, ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਚੰਗੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਰਹੇ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤੰਕ ਨਾਮ ਦਾ ਰਿਸ਼ੀ ਆਇਆ।
ਤਕ੍ਸ਼ਕੇਣ ਪਰਿਕ੍ਲਿष੍ਟੋ ਹਸ੍ਤਿਨਾਪੁਰਮਭ੍ਯਗਾਤ੍ । ਵੈਰਸ੍ਯਾਪਚਿਤਿਂ ਕੋऽਸ੍ਯ ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਯਾਦਿਤਿ ਚਿਨ੍ਤਯਨ੍
ਤਕਸ਼ਕ ਦੀ ਤਕਲੀਫ਼ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਆਇਆ, ਸੋਚਦਾ ਸੀ—ਇਸ ਵੈਰ ਦਾ ਬਦਲਾ ਕੌਣ ਲਵੇਗਾ।
ਪਰੀਕ੍ਸ਼ਿਤਸੁਤਂ ਮਤ੍ਵਾ ਤਂ ਨृਪਂ ਸਮੁਪਾਗਤਃ । ਕਾਰ੍ਯਾਕਾਰ੍ਯਂ ਨ ਜਾਨਾਸਿ ਸਮਯੇ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ
ਉਸ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸਮਝ ਕੇ ਮਿਲਿਆ ਤੇ ਕਿਹਾ, 'ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਤੂੰ ਸਮੇਂ ਤੇ ਕੀ ਕਰਨਾ ਤੇ ਕੀ ਨਾ ਕਰਨਾ, ਇਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ।'
ਅਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਕਰੋष੍ਯਦ੍ਯ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਨ ਕਰੋषਿ ਵੈ । ਕਿਂ ਤ੍ਵਾਂ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਾਮ੍ਯਦ੍ਯ ਗਤਾਮਰ੍षਂ ਨਿਰੁਦ੍ਯਮਮ੍
'ਅੱਜ ਤੂੰ ਉਹ ਕਰਦਾ ਹੈਂ ਜੋ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਤੇ ਜੋ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਉਹ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਿਉਂ ਮੰਗਾਂ, ਜਦ ਤੂੰ ਗੁੱਸੇ ਤੇ ਯਤਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਂ?'
ਅਵੈਰਜ੍ਞਮਤਨ੍ਤ੍ਰਜ੍ਞਂ ਬਾਲਚੇष੍ਟਾਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ । ਜਨਮੇਜਯ ਉਵਾਚ ਕਿਂ ਵੈਰਂ ਨ ਮਯਾ ਜ੍ਞਾਤਂ ਨ ਕਿਂ ਪ੍ਰਤਿਕृਤਂ ਮਯਾ
ਜਨਮੇਜਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੈਰ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਵੈਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹੇ ਸੁਭਾਗਾ, ਦੱਸੋ ਕਿ ਵੈਰ ਜਾਂ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ?
ਤਦ੍ਵਦ ਤ੍ਵਂ ਮਹਾਭਾਗ ਕਰੋਮਿ ਯਦਨਨ੍ਤਰਮ੍ । ਉਤ੍ਤਙ੍ਕ ਉਵਾਚ ਪਿਤਾ ਤੇ ਨਿਹਤੋ ਭੂਪ ਤਕ੍ਸ਼ਕੇਣ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਾ
ਉਤਤੰਕ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਰਾਜਾ, ਤੁਹਾਡੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਦੁਰਾਚਾਰੀ ਤਕਸ਼ਕ ਨੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਣਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸਮਾਹੂਯ ਪृਚ੍ਛ ਸ੍ਵਪਿਤृਨਾਸ਼ਨਮ੍ । ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਰਾਜਾ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਸਤ੍ਤਮਾਨ੍
ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛੋ।
ਊਚੁਸ੍ਤੇ ਦ੍ਵਿਜਸ਼ਾਪੇਨ ਦष੍ਟਃ ਸਰ੍ਪੇਣ ਵੈ ਮृਤਃ । ਜਨਮੇਜਯ ਉਵਾਚ ਸ਼ਾਪੋऽਤ੍ਰ ਕਾਰਣਂ ਰਾਜ੍ਞਃ ਸ਼ਪ੍ਤਸ੍ਯ ਮੁਨਿਨਾ ਕਿਲ
ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਾਰਨ ਸੱਪ ਦੇ ਡੱਸਣ ਨਾਲ ਮਰ ਗਿਆ।
ਤਕ੍ਸ਼ਕਸ੍ਯ ਤੁ ਕੋ ਦੋषੋ ਬ੍ਰੂਹਿ ਮੇ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮ । ਉਤ੍ਤਙ੍ਕ ਉਵਾਚ ਤਕ੍ਸ਼ਕੇਣ ਧਨਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਕਸ਼੍ਯਪਃ ਸਨ੍ਨਿਵਾਰਿਤਃ
ਜਨਮੇਜਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਰਾਜੇ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਸ਼ਾਪ ਹੈ, ਪਰ ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਤਕਸ਼ਕ ਦੀ ਕੀ ਗਲਤੀ ਹੈ, ਦੱਸੋ।
ਨ ਸ ਕਿਂ ਤਕ੍ਸ਼ਕੋ ਵੈਰੀ ਪਿਤृਹਾ ਤਵ ਭੂਪਤੇ । ਭਾਰ੍ਯਾ ਰੁਰੋਃ ਪੁਰਾ ਭੂਪ ਦष੍ਟਾ ਸਰ੍ਪੇਣ ਸਾ ਮृਤਾ
ਉਤਤੰਕ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤਕਸ਼ਕ ਨੇ ਕਸ਼ਯਪ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ਵਤ ਦੇ ਕੇ ਰੋਕ ਲਿਆ ਸੀ। ਤਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਕੀ ਤਕਸ਼ਕ ਤੁਹਾਡਾ ਵੈਰੀ ਜਾਂ ਪਿਤਾ ਦਾ ਹਤਿਆਰਾ ਹੈ?
ਅਵਿਵਾਹਿਤਾ ਤੁ ਮੁਨਿਨਾ ਜੀਵਿਤਾ ਚ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਿਯਾ । ਰੁਰੁਣਾਪਿ ਕृਤਾ ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾ ਚਾਤਿਦਾਰੁਣਾ
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਪਹਿਲਾਂ ਰੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਸੱਪ ਨੇ ਡੱਸਿਆ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਮਰ ਗਈ ਸੀ। ਪਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਮੁੜ ਜੀਵਤ ਹੋ ਗਈ।
ਯਂ ਯਂ ਸਰ੍ਪਂ ਪ੍ਰਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤਂ ਤਂ ਹਨ੍ਮ੍ਯਾਯੁਧੇਨ ਵੈ । ਏਵਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਂ ਸ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਪਾਣੀ ਰੁਰੁਸ੍ਤਦਾ
ਉਥੇ ਰੁਰੂ ਨੇ ਵੱਡਾ ਵਚਨ ਲਿਆ: "ਜਿਸ ਵੀ ਸੱਪ ਨੂੰ ਵੇਖਾਂਗਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰ ਨਾਲ ਮਾਰਾਂਗਾ।"
ਵ੍ਯਚਰਤ੍ਪृਥਿਵੀਂ ਰਾਜਨ੍ਨਿਘ੍ਨਨ੍ਸਰ੍ਪਾਨ੍ਯਤਸ੍ਤਤਃ । ਏਕਦਾ ਸ ਵਨੇ ਘੋਰਂ ਡੁਣ੍ਡੁਭਂ ਜਰਸਾਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਇਹ ਵਚਨ ਲੈ ਕੇ, ਰੁਰੂ ਹਥਿਆਰ ਲੈ ਕੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਫਿਰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਸੱਪ ਮਿਲਦਾ, ਮਾਰ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।
ਅਪਸ਼੍ਯਦ੍ਦਣ੍ਡਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਹਨ੍ਤੁਂ ਤਂ ਸਮੁਪਾਯਯੌ । ਅਭ੍ਯਹਨ੍ਰੁषਿਤੋ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਤਮੁਵਾਚਾਥ ਡੁਣ੍ਡੁਭਃ
ਇੱਕ ਵਾਰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਡਰਾਉਣੇ ਤੇ ਬੁੱਢੇ ਡੁੰਡੁਭਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਲਈ ਲਾਠੀ ਚੁੱਕੀ।
ਨਾਪਰਾਧ੍ਨੋਮਿ ਤੇ ਵਿਪ੍ਰ ਕਸ੍ਮਾਨ੍ਮਾਮਭਿਹਂਸਿ ਵੈ । ਰੁਰੁਰੁਵਾਚ ਪ੍ਰਾਣਪ੍ਰਿਯਾ ਮੇ ਦਯਿਤਾ ਦष੍ਟਾ ਸਰ੍ਪੇਣ ਸਾ ਮृਤਾ
ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਪਰ ਡੁੰਡੁਭਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਕੋਈ ਅਪਮਾਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਫਿਰ ਮੈਨੂੰ ਕਿਉਂ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ?"
ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞੇਯਂ ਤਦਾ ਸਰ੍ਪ ਦੁਃਖਿਤੇਨ ਮਯਾ ਕृਤਾ । ਡੁਣ੍ਡੁਭ ਉਵਾਚ ਨਾਹਂ ਦਸ਼ਾਮਿ ਤੇऽਨ੍ਯੇ ਵੈ ਯੇ ਦਸ਼ਨ੍ਤਿ ਭੁਜਙ੍ਗਮਾਃ
ਰੁਰੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ, ਜੋ ਮੇਰੀ ਜਾਨ ਸੀ, ਸੱਪ ਦੇ ਡੱਸਣ ਨਾਲ ਮਰ ਗਈ। ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਇਹ ਵਚਨ ਲਿਆ ਸੀ, ਹੇ ਸੱਪ।"
ਸ਼ਰੀਰਸਮਯੋਗੇਨ ਨ ਮਾਂ ਹਿਂਸਿਤੁਮਰ੍ਹਸਿ । ਉਤ੍ਤਙ੍ਕ ਉਵਾਚ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਾਂ ਮਾਨੁषੀਂ ਵਾਣੀਂ ਸਰ੍ਪੇਣੋਕ੍ਤਾਂ ਮਨੋਹਰਾਮ੍
ਡੁੰਡੁਭਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਡੱਸਦਾ, ਹੋਰ ਸੱਪ ਹਨ ਜੋ ਡੱਸਦੇ ਹਨ। ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਦੇ।"
ਰੁਰੁਃ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਕੋऽਸਿ ਤ੍ਵਂ ਕਸ੍ਮਾਦ੍ਡੁਣ੍ਡੁਭਤਾਂ ਗਤਃ । ਸਰ੍ਪ ਉਵਾਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋऽਹਂ ਪੁਰਾ ਵਿਪ੍ਰ ਸਖਾ ਮੇ ਖਗਮਾਭਿਧਃ
ਉਤਤੰਕ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਹ ਮਨਮੋਹਣੀ ਮਨੁੱਖੀ ਬੋਲੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਰੁਰੂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਤੇ ਡੁੰਡੁਭਾ ਕਿਵੇਂ ਬਣਿਆ?"
ਵਿਪ੍ਰੋ ਧਰ੍ਮਭृਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਃ ਸਤ੍ਯਵਾਦੀ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ । ਸ ਮਯਾ ਵਞ੍ਜਿਤੋ ਮੌਰ੍ਖ੍ਯਾਤ੍ਸਰ੍ਪਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਚ ਤਾਰ੍ਣਕਮ੍
ਸੱਪ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ। ਮੇਰਾ ਦੋਸਤ ਖਗਮਾ ਨਾਮ ਦਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਜੋ ਧਰਮਵਾਨ, ਸੱਚਾ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।"
ਭਯਂ ਚ ਪ੍ਰਾਪਿਤੋऽਤ੍ਯਰ੍ਥਮਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਗृਹੇ ਸ੍ਥਿਤਃ । ਤੇਨ ਭੀਤੇਨ ਸ਼ਪ੍ਤੋऽਹਂ ਵਿਹ੍ਵਲੇਨਾਤਿਵੇਪਿਨਾ
ਮੈਂ ਮੂਰਖਤਾ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੱਪ ਬਣਾਕੇ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਦਿੱਤਾ। ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਡਰ ਲਾਇਆ।
ਭਵ ਸਰ੍ਪੋ ਮਨ੍ਦਬੁਦ੍ਧੇ ਯੇਨਾਹਂ ਧਰ੍षਿਤਸ੍ਤ੍ਵਯਾ । ਮਯਾ ਪ੍ਰਸਾਦਿਤੋऽਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਸਰ੍ਪੇਣਾਸੌ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ
ਉਹ ਡਰ ਕੇ, ਕਾਂਪਦਾ ਹੋਇਆ, ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ: "ਮੂਰਖ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਦੁਖੀ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਸੱਪ ਬਣ ਜਾ।"
ਮਾਮੁਵਾਚਾਥ ਤਤ੍ਕ੍ਰੋਧਾਤ੍ਕਿਞ੍ਚਿਚ੍ਛਾਨ੍ਤਿਮਵਾਪ੍ਯ ਚ । ਰੁਰੁਸ੍ਤੇ ਮੋਚਿਤਾ ਸ਼ਾਪਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਸਰ੍ਪ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਮਨਾਇਆ, ਫਿਰ ਉਹ ਕੁਝ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਰੁਰੂ ਤੇਰੇ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਤੈਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦੇਵੇਗਾ, ਹੇ ਸੱਪ।"