ਕ੍ਰੀਡਾਂ ਚਕ੍ਰੇ ਨਦੀਤੀਰੇ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਸੁਨ੍ਦਰੀ । ਗਰ੍ਭਂ ਵਿਸ਼੍ਵਾਵਸੋਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਨਿਰ੍ਗਤਾ ਵਰਵਰ੍ਣਿਨੀ
ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੋਭਾ, ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਖੇਡ ਰਹੀ ਸੀ। ਵਿਸ਼੍ਵਾਵਸੁ ਤੋਂ ਗਰਭ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਉੱਥੋਂ ਚਲੀ ਗਈ।
ਸ੍ਥੂਲਕੇਸ਼ਾਸ਼੍ਰਮੇ ਗਤ੍ਵਾ ਵਿਸਸਰ੍ਜ ਵਰਾਪ੍ਸਰਾਃ । ਕਨ੍ਯਕਾਂ ਚ ਨਦੀਤੀਰੇ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਸੁਨ੍ਦਰੀਮ੍
ਉਹ ਵਧੀਆ ਅਪਸਰਾ ਸਥੂਲਕੇਸ਼ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਗਈ ਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੋਭਾ, ਉਸ ਸੁੰਦਰ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਛੱਡ ਆਈ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾਨਾਥਾਂ ਤਦਾ ਕਨ੍ਯਾਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮਃ । ਪੁਪੋष ਸ੍ਥੂਲਕੇਸ਼ਸ੍ਤੁ ਨਾਮ੍ਨਾ ਚਕ੍ਰੇ ਪ੍ਰਮਦ੍ਵਰਾਮ੍
ਜਦੋਂ ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਹ ਅਨਾਥ ਕੁੜੀ ਵੇਖੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ। ਸਥੂਲਕੇਸ਼ ਨੇ ਉਸਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਤੇ ਨਾਮ ਪ੍ਰਮਦਵਰਾ ਰੱਖਿਆ।
ਸਾ ਕਾਲੇ ਯੌਵਨਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਸਰ੍ਵਲਕ੍ਸ਼ਣਸਂਯੁਤਾ । ਰੁਰੁਰ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾਥ ਤਾਂ ਬਾਲਾਂ ਕਾਮਬਾਣਾਰ੍ਦਿਤੋ ਹ੍ਯਭੂਤ੍
ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਕੁੜੀ ਜਵਾਨ ਹੋ ਗਈ, ਸਾਰੇ ਚੰਗੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨਾਲ। ਜਦੋਂ ਰੁਰੂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ।
ਪਰੀਕ੍ਸ਼ਿਦ੍ਰਾਜ੍ਞੋ ਗੁਪ੍ਤਗृਹੇ ਵਾਸਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਪਰੀਕ੍ਸ਼ਿਦੁਵਾਚ ਕਾਮਾਰ੍ਤਃ ਸ ਮੁਨਿਰ੍ਗਤ੍ਵਾ ਰੁਰੁਃ ਸੁਪ੍ਤੋ ਨਿਜਾਸ਼੍ਰਮੇ । ਪਿਤਾ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਦੀਨਂ ਤਂ ਕਿਂ ਰੁਰੋ ਵਿਮਨਾ ਅਸਿ
ਪਰਿਖ਼ਿਤ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਤਕਲੀਫ਼ ਨਾਲ ਰੁਰੂ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਉਸਦਾ ਪਿਓ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਪਿਓ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਦੁਖੀ ਵੇਖ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਰੁਰੂ, ਤੂੰ ਇੰਨਾ ਉਦਾਸ ਕਿਉਂ ਹੈਂ?'
ਸ ਤਮਾਹਾਤਿਕਾਮਾਰ੍ਤਃ ਸ੍ਥੂਲਕੇਸ਼ਸ੍ਯ ਚਾਸ਼੍ਰਮੇ । ਕਨ੍ਯਾ ਪ੍ਰਮਦ੍ਵਰਾ ਨਾਮ ਸਾ ਮੇ ਭਾਰ੍ਯਾ ਭਵੇਦਿਤਿ
ਉਹ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਕੇ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, 'ਸਥੂਲਕੇਸ਼ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮਦਵਰਾ ਨਾਮ ਦੀ ਕੁੜੀ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਵਿਆਹਤਾ ਬਣ ਜਾਵੇ।'
ਸ ਗਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਮਤਿਸ੍ਤੂਰ੍ਣਂ ਸ੍ਥੂਲਕੇਸ਼ਂ ਮਹਾਮੁਨਿਮ੍ । ਪ੍ਰਮੁਹ੍ਯ ਸੁਮੁਖਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਯਯਾਚੇ ਤਾਂ ਵਰਾਨਨਾਮ੍
ਫਿਰ ਪ੍ਰਮਤੀ ਜਲਦੀ ਸਥੂਲਕੇਸ਼ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ, ਹੱਸਦੇ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਸੋਹਣੀ ਕੁੜੀ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ।
ਦਦੌ ਵਾਚਂ ਸ੍ਥੂਲਕੇਸ਼ਃ ਪ੍ਰਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਸ਼ੁਭੇऽਹਨਿ । ਵਿਵਾਹਾਰ੍ਥਂ ਚ ਸਮ੍ਭਾਰਂ ਰਚਯਾਮਾਸਤੁਰ੍ਵਨੇ
ਸਥੂਲਕੇਸ਼ ਨੇ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ, 'ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਚੰਗੇ ਸਮੇਂ ਤੇ ਦੇਵਾਂਗਾ।' ਫਿਰ ਦੋਵੇਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ।
ਪ੍ਰਮਤਿਃ ਸ੍ਥੂਲਕੇਸ਼ਸ਼੍ਚ ਵਿਵਾਹਾਰ੍ਥਂ ਸਮੁਦ੍ਯਤੌ । ਬਭੂਵਤੁਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਾਨੌ ਸਮੀਪਸ੍ਥੌ ਤਪੋਵਨੇ
ਪ੍ਰਮਤੀ ਤੇ ਸਥੂਲਕੇਸ਼, ਦੋਵੇਂ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ, ਵਿਆਹ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਤਿਆਰੀ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਤੇ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਰਹੇ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਵਸਰੇ ਕਨ੍ਯਾ ਰਮਮਾਣਾ ਗृਹਾਙ੍ਗਣੇ । ਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤਂ ਪਨ੍ਨਗਂ ਪਾਦੇਨਾਸ੍ਪृਸ਼ਚ੍ਚਾਰੁਲੋਚਨਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਹ ਕੁੜੀ ਘਰ ਦੇ ਅੰਗਣ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਲੜਕੀ ਦੇ ਪੈਰ ਨਾਲ ਸੁੱਤੇ ਸੱਪ ਨੂੰ ਛੂਹ ਗਿਆ।
ਦष੍ਟਾ ਤੁ ਪਨ੍ਨਗੇਨਾਥ ਸਾ ਮਮਾਰ ਵਰਾਙ੍ਗਨਾ । ਕੋਲਾਹਲਸ੍ਤਦਾ ਜਾਤੋ ਮृਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਮਦ੍ਵਰਾਮ੍
ਸੱਪ ਦੇ ਡੱਸਣ ਨਾਲ ਉਹ ਵਧੀਆ ਨਾਰੀ ਮਰ ਗਈ। ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਮਦਵਰਾ ਨੂੰ ਮਰਾ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਵੱਡਾ ਹੰਗਾਮਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਮਿਲਿਤਾ ਮੁਨਯਃ ਸਰ੍ਵੇ ਚੁਕ੍ਰੁਸ਼ੁਃ ਸ਼ੋਕਸਂਯੁਤਾਃ । ਭੂਮੌ ਤਾਂ ਪਤਿਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪਿਤਾ ਤਸ੍ਯਾਤਿਦੁਃਖਿਤਃ
ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਜਦੋਂ ਉਸਦੇ ਪਿਉ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਿਆ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ।
ਰੁਰੋਦ ਵਿਗਤਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦੀਪ੍ਯਮਾਨਾਂ ਸੁਤੇਜਸਾ । ਰੁਰੁਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਦਾਕ੍ਰਨ੍ਦਂ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਰ੍ਥਂ ਸਮਾਗਤਃ
ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਾਣ ਰਹਿਤ ਪਰ ਚਮਕਦਾਰ ਧੀ ਉੱਤੇ ਰੋਣਾ ਕੀਤਾ। ਜਦੋਂ ਰੁਰੂ ਨੇ ਉਹ ਰੋਲਾ ਸੁਣਿਆ, ਉਹ ਵੇਖਣ ਆ ਗਿਆ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਪਤਿਤਾਂ ਤਤ੍ਰ ਸਜੀਵਾਮਿਵ ਕਾਮਿਨੀਮ੍ । ਰੁਦਨ੍ਤਂ ਸ੍ਥੂਲਕੇਸ਼ਂ ਚ ਦृष੍ਟ੍ਵਾਨ੍ਯਾਨृषਿਸਤ੍ਤਮਾਨ੍
ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਪਈ ਹੋਈ, ਜੀਉਂਦੀ ਵਰਗਾ ਵੇਖਿਆ। ਸਥੂਲਕੇਸ਼ ਤੇ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ—
ਰੁਰੁਃ ਸ੍ਥਾਨਾਦ੍ਬਹਿਰ੍ਗਤ੍ਵਾ ਰੁਰੋਦ ਵਿਰਹਾਕੁਲਃ । ਅਹੋ ਦੈਵੇਨ ਸਰ੍ਪੋऽਯਂ ਪ੍ਰੇषਿਤਃ ਪਰਮਾਦ੍ਭੁਤਃ
ਰੁਰੂ ਉਥੋਂ ਬਾਹਰ ਗਿਆ ਤੇ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਕੇ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, 'ਹਾਏ, ਕਿਸਮਤ ਨੇ ਇਹ ਸੱਪ ਭੇਜਿਆ, ਇਹ ਤਾਂ ਵੱਡਾ ਅਚੰਭਾ ਹੈ!'
ਮਮ ਸ਼ਰ੍ਮਵਿਘਾਤਾਯ ਦੁਃਖਹੇਤੁਰਯਂ ਕਿਲ । ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਕ੍ਵ ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਮृਤਾ ਮੇ ਪ੍ਰਾਣਵਲ੍ਲਭਾ
'ਇਹ ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਮੇਰੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ, ਕਿੱਥੇ ਜਾਵਾਂ, ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਤਾਂ ਮਰ ਗਈ।'
ਨ ਵੈ ਜੀਵਿਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਵਿਯੁਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਿਯਯਾਨਯਾ । ਨਾਲਿਙ੍ਗਿਤਾ ਵਰਾਰੋਹਾ ਨ ਮਯਾ ਚੁਮ੍ਬਿਤਾ ਮੁਖੇ
ਸੱਚ ਪੁੱਛੋ ਤਾਂ, ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ ਜੀਊਣ ਦਾ ਮਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਸੁਰਤ ਵਾਲੀ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਨਾ ਤਾਂ ਗਲੇ ਲੱਗੀ, ਨਾ ਹੀ ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਚੁੰਮਿਆ।
ਨ ਪਾਣਿਗ੍ਰਹਣਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਮਨ੍ਦਭਾਗ੍ਯੇਨ ਸਰ੍ਵਥਾ । ਲਾਜਾਹੋਮਸ੍ਤਥਾ ਚਾਗ੍ਨੌ ਨ ਕृਤਸ੍ਤ੍ਵਨਯਾ ਸਹ
ਮੇਰੀ ਮੰਦੀ ਕਿਸਮਤ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਉਸ ਦਾ ਹੱਥ ਫੇਰੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਫੜਿਆ। ਅੱਗ ਅੱਗੇ ਲਾਜ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਵੀ ਉਸ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਨਹੀਂ ਪਾਈ।
ਮਾਨੁष੍ਯਂ ਧਿਗਿਦਂ ਕਾਮਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤ੍ਵਦ੍ਯ ਮਮਾਸਵਃ । ਦੁਃਖਿਤਸ੍ਯ ਨ ਵਾ ਮृਤ੍ਯੁਰ੍ਵਾਞ੍ਛਿਤਃ ਸਮੁਪੈਤਿ ਹਿ
ਇਹ ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਵੀ ਕਿੰਨਾ ਫਿਟਕਾਰ ਜੋ ਅੱਜ ਮੇਰੀ ਜਿੰਦ ਛੱਡ ਰਹੀ ਹੈ। ਦੁੱਖੀ ਨੂੰ ਤਾਂ ਮੌਤ ਵੀ, ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।
ਸੁਖਂ ਤਰ੍ਹਿ ਕਥਂ ਦਿਵ੍ਯਮਾਪ੍ਯਤੇ ਭੁਵਿ ਵਾਞ੍ਛਿਤਮ੍ । ਪ੍ਰਪਤਾਮਿ ਹ੍ਰਦੇ ਘੋਰੇ ਪਾਵਕੇ ਪ੍ਰਪਤਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਫਿਰ ਚਾਹੇ ਸੁਰਗ ਦਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਦਾ, ਮੇਰੀ ਚਾਹੀਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਹੁਣ ਤਾਂ ਮੈਂ ਡਰਾਉਣੇ ਦਰਿਆ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਜਾਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਛਾਲ ਮਾਰ ਲਵਾਂਗਾ।
ਵਿषਮਦ੍ਮਿ ਗਲੇ ਪਾਸ਼ਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਣਾਂਸ੍ਤ੍ਯਜਾਮ੍ਯਹਮ੍ । ਵਿਲਪ੍ਯੈਵਂ ਰੁਰੁਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਿਚਾਰ੍ਯ ਮਨਸਾ ਪੁਨਃ
ਮੈਂ ਜ਼ਹਿਰ ਪੀ ਲਵਾਂਗਾ ਜਾਂ ਗਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਫੰਦਾ ਪਾ ਕੇ ਜਿੰਦ ਦੇ ਦਿਆਂਗਾ। ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਉਹ ਉੱਥੇ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਵਿਚ ਵਾਰ ਵਾਰ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਉਪਾਯਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਾਸ ਸ੍ਥਿਤਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਦੀਤਟੇ । ਮਰਣਾਤ੍ਕਿਂ ਫਲਂ ਮੇ ਸ੍ਯਾਦਾਤ੍ਮਹਤ੍ਯਾ ਦੁਰਤ੍ਯਯਾ
ਉਹ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ ਕੋਈ ਰਾਹ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਮੌਤ ਨਾਲ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦ ਖਤਮ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਕੀ ਮਿਲੇਗਾ?
ਦੁਃਖਿਤਸ਼੍ਚ ਪਿਤਾ ਮੇ ਸ੍ਯਾਜ੍ਜਨਨੀ ਚਾਤਿਦੁਃਖਿਤਾ । ਦੈਵਸ੍ਤੁष੍ਟੋ ਭਵੇਤ੍ਕਾਮਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਾਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤਜੀਵਿਤਮ੍
ਮੇਰੇ ਪਿਉ ਨੂੰ ਵੀ ਦੁੱਖ ਹੋਵੇਗਾ ਤੇ ਮਾਂ ਨੂੰ ਤਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਧ ਦੁੱਖ ਪਹੁੰਚੇਗਾ। ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤਕਦੀਰ ਮੇਰੀ ਜਿੰਦ ਛੱਡਣ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਰੱਜ ਜਾਵੇ।
ਸਰ੍ਵਃ ਪ੍ਰਮੁਦਿਤਸ਼੍ਚ ਸ੍ਯਾਨ੍ਮਤ੍ਕ੍ਸ਼ਯੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਉਪਕਾਰਃ ਪ੍ਰਿਯਾਯਾਃ ਕਃ ਪਰਲੋਕੇ ਭਵੇਦਪਿ
ਮੇਰੇ ਮਰਨ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਣਗੇ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਨੂੰ, ਚਾਹੇ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਵੀ, ਕੀ ਲਾਭ ਹੋਵੇਗਾ?
ਮृਤੇ ਮਯ੍ਯਾਤ੍ਮਘਾਤੇਨ ਵਿਰਹਾਤ੍ਪੀਡਿਤੇऽਪਿ ਚ । ਪਰਲੋਕੇ ਪ੍ਰਿਯਾ ਸਾਪਿ ਨ ਮੇ ਸ੍ਯਾਦਾਤ੍ਮਘਾਤਿਨਃ
ਜੇ ਮੈਂ ਵਿਛੋੜੇ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਆਪ ਮਾਰ ਲਵਾਂ, ਤਾਂ ਵੀ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਉਹ ਪਿਆਰੀ ਮੇਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਜੋ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦ ਆਪ ਖਤਮ ਕਰ ਲੈਂਦਾ, ਉਸ ਲਈ ਨਹੀਂ।
ਏਤਦਰ੍ਥਂ ਮृਤੇ ਦੋषਾ ਮਯਿ ਨੈਵਾਮृਤੇ ਪੁਨਃ । ਵਿਮृਸ਼੍ਯੈਵ ਰੁਰੁਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾਚਮ੍ਯ ਸ਼ੁਚਿਃ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਜੇ ਮੈਂ ਮਰ ਗਿਆ ਤਾਂ ਸਾਰੀ ਗਲਤੀ ਮੇਰੀ ਹੀ ਰਹੇਗੀ, ਜਿਉਂਦਾ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਉਹ ਉੱਥੇ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਖੜਾ ਸੀ।
ਅਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵਚਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਜਲਂ ਪਾਣਾਵਸੌ ਮੁਨਿਃ । ਯਨ੍ਮਯਾ ਸੁਕृਤਂ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਕृਤਂ ਦੇਵਾਰ੍ਚਨਾਦਿਕਮ੍
ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਉਸ ਮੁਨੀ ਨੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਪਾਣੀ ਲਿਆ ਤੇ ਆਖਿਆ: ਜੇ ਮੈਂ ਕੁਝ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤੇਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਆਦਿ—
ਗੁਰਵਃ ਪੂਜਿਤਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਹੁਤਂ ਜਪ੍ਤਂ ਤਪਃ ਕृਤਮ੍ । ਅਧੀਤਾਸ੍ਤ੍ਵਖਿਲਾ ਵੇਦਾ ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਸਂਸ੍ਕृਤਾ ਯਦਿ
ਜੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ, ਹਵਨ ਕੀਤਾ, ਜਪ ਕੀਤਾ, ਤਪ ਕੀਤਾ, ਸਾਰੇ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹੇ, ਤੇ ਗਾਇਤਰੀ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ—
ਰਵਿਰਾਰਾਧਿਤਸ੍ਤੇਨ ਸਞ੍ਜੀਵਤੁ ਮਮ ਪ੍ਰਿਯਾ । ਯਦਿ ਜੀਵੇਨ੍ਨ ਮੇ ਕਾਨ੍ਤਾ ਤ੍ਯਜੇ ਪ੍ਰਾਣਾਨਹਂ ਤਤਃ
ਜੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਕੋਈ ਪੁੰਨ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਨੂੰ ਫੇਰ ਜਿੰਦ ਮਿਲੇ। ਜੇ ਉਹ ਨਹੀਂ ਜੀਉਂਦੀ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦ ਛੱਡ ਦਿਆਂਗਾ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਜ੍ਜਲਂ ਭੂਮੌ ਚਿਕ੍ਸ਼ੇਪਾਰਾਧ੍ਯ ਦੇਵਤਾਃ । ਰਾਜੋਵਾਚ ਏਵਂ ਵਿਲਪਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਯਾ ਦੁਃਖਿਤਸ੍ਯ ਚ
ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਪਾਣੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵਾਹ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।