ਸ਼ਂਤਨੁਰ੍ਨਾਮ ਰਾਜਰ੍षਿਸ੍ਤਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਾ ਭਵਾਨਘੇ
ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ੇ, ਸ਼ਾਂਤਨੁ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਹੈ, ਤੂੰ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣੇਂਗੀ।
ਏਵਂ ਸ਼ਾਪਵਿਨਿਰ੍ਮੋਕ੍ਸ਼ੋ ਭਵਿਤਾ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਜ਼ਰੂਰ ਮਿਲੇਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਗਂਗਾऽਪਿ ਨਿਰ੍ਗਤਾ ਦੇਵੀ ਚਿਂਤ੍ਯਮਾਨਾ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਗੰਗਾ ਦੇਵੀ, ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਸੋਚਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਵੀ ਉਤਰੇ ਆਈ।
ਸ਼ਂਤਨੁਰ੍ਨਾਮ ਰਾਜਰ੍षਿਰ੍ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਸਤ੍ਯਸਂਗਰਃ
ਸ਼ਾਂਤਨੁ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਸੀ, ਜੋ ਧਰਮੀ ਅਤੇ ਸੱਚ ਤੇ ਡਿੱਠਾ ਸੀ।
ਤਦਾ ਚ ਸਲਿਲਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨਿਃਸृਤਾ ਵਰਵਰ੍ਣਿਨੀ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਪਾਣੀ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਬੇਹੱਦ ਸੋਹਣੀ ਔਰਤ ਉਭਰੀ।
ਅਂਕੇ ਸ੍ਥਿਤਾਂ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਂ ਚਾਹ ਮਾਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਕਿਂ ਵਰਾਨਨੇ
ਉਸ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਗੋਦ ਵਿਚ ਬੈਠੀ ਉਸ ਔਰਤ ਨੂੰ, ਬਿਨਾਂ ਪੁੱਛੇ, ਕਿਹਾ, 'ਸੋਹਣੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀਏ।'
ਸਾ ਤਮਾਹ ਵਰਾਰੋਹਾ ਯਦਰ੍ਥਂ ਰਾਜਸਤ੍ਤਮ
ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਆਏ ਹੋ?'
ਤਾਮਵੋਚਦਥੋ ਰਾਜਾ ਰੂਪਯੌਵਨਸ਼ਾਲਿਨੀਮ੍ 2.3.
ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਨੇ, ਉਸ ਨੌਜਵਾਨ ਤੇ ਸੋਹਣੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
ਸ੍ਥਿਤਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮੂਰੁਂ ਮੇ ਤ੍ਵਮਾਸ਼੍ਲਿष੍ਯ ਚ ਭਾਮਿਨਿ
'ਹੇ ਮਨਮੋਹਣੀਏ, ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਸੱਜੀ ਰਾਨ ਨੂੰ ਲਗ ਕੇ ਬੈਠੀ ਹੋ।'
ਸ੍ਨੁषਾ ਮੇ ਭਵ ਕਲ੍ਯਾਣਿ ਜਾਤੇ ਪੁਤ੍ਰੇऽਤਿਵਾਞ੍ਛਿਤੇ
'ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀਏ, ਜਦੋਂ ਮੇਰੇ ਘਰ ਚਾਹੀਦਾ ਪੁੱਤਰ ਜੰਮੇ, ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਪੁੱਤਰੀ ਵਧੂ ਬਣੀਂ।'
ਤਥੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਾ ਗਤਾ ਸਾ ਵੈ ਕਾਮਿਨੀ ਦਿਵ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾ
ਉਹ ਮਨਮੋਹਣੀ, ਦੇਵੀ ਵਰਗੀ ਔਰਤ ਨੇ 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਖਿਆ' ਕਹਿ ਕੇ ਉਥੋਂ ਚਲੀ ਗਈ।
ਤਤਃ ਕਾਲੇਨ ਕਿਯਤਾ ਜਾਤੇ ਪੁਤ੍ਰੇ ਵਯਸ੍ਵਿਨਿ
ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਹੇ ਨੌਜਵਾਨੀਏ, ਇਕ ਪੁੱਤਰ ਜੰਮਿਆ।
ਵृਤ੍ਤਾਂਤਂ ਕਥਯਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਪੁਨਰੂਚੇ ਨਿਜਂ ਸੁਤਮ੍
ਸਾਰਾ ਵਾਕਿਆ ਦੱਸ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਕਾਮਯਾਨਾ ਵਰਾਰੋਹਾ ਤਾ ਭਜੇਥਾ ਮਨੋਰਮਾਮ੍
'ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਔਰਤ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ ਬਣਾ ਲੈ।'
ਧਰ੍ਮਪਤ੍ਨੀਂ ਚ ਤਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਭਵਿਤਾ ਤ੍ਵਂ ਸੁਖੀ ਕਿਲ ਏਵਂ ਸਂਦਿਸ਼੍ਯ ਤਂ ਪੁਤ੍ਰਂ ਭੂਪਤਿਃ ਪ੍ਰੀਤਮਾਨਸਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਧਰਮਪਤਨੀ ਬਣਾਕੇ, ਤੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਖੁਸ਼ ਰਹੇਂਗਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਦਿਲ ਨਾਲ ਆਖਿਆ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਰਾਜ੍ਯਸ਼੍ਰਿਯਂ ਸਰ੍ਵਾਂ ਵਨਂ ਰਾਜਾ ਵਿਵੇਸ਼ ਹ
ਸਾਰੀ ਰਾਜਸੀ ਸ਼ਾਨ-ਸ਼ੌਕਤ ਦੇ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਜਗਾਮ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਰਾਜਾऽਸੌ ਦੇਹਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਤੇਜਸਾ
ਉਹ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਜਾਂ ਵੈ ਪਾਲਯਾਮਾਸ ਧਰ੍ਮਦਂਡੋ ਮਹੀਪਤਿਃ ।। 2.3.
ਰਾਜਾ ਨੇ ਧਰਮ ਨਾਲ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ।
ਦੇਵਵ੍ਰਤੋਤ੍ਪਤਿਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਬਭੂਵ ਮृਗਯਾਸ਼ੀਲੋ ਨਿਘ੍ਨਨ੍ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾਨ੍ਮृਗਾਨ੍ਨृਪਃ
ਦੇਵਵ੍ਰਤ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ। ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸ਼ੌਕ ਸੀ, ਉਹ ਸ਼ੇਰ ਤੇ ਹਿਰਣ ਮਾਰਦਾ ਸੀ।
ਸ ਕਦਾਚਿਦ੍ਵਨੇ ਘੋਰੇ ਗਂਗਾਤੀਰੇ ਚਰਨ੍ਨृਪਃ
ਇੱਕ ਵਾਰ, ਰਾਜਾ ਡਰਾਉਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਂ ਨृਪਤਿਰ੍ਮਗ੍ਨਃ ਪਿਤ੍ਰੋਕ੍ਤੇਯਂ ਵਰਾਨਨਾ
ਜਦ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ; ਇਹੀ ਗੱਲ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੇ ਆਖੀ ਸੀ, ਹੇ ਸੋਹਣੀ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ।
ਪਿਬਨ੍ਮੁਖਾਂਬੁਜਂ ਤਸ੍ਯਾ ਨ ਤृਪ੍ਤਿਮਗ੍ਮਨ੍ਨृਪਃ
ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਕੰਵਲ ਵਰਗੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦਾ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਰਾਜੇ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਨਾ ਹੋਈ।
ਮਹਾਭਿषਂ ਸਾऽਪਿ ਮਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰੇਮਯੁਕ੍ਤਾ ਬਭੂਵ ਹ
ਉਹ ਵੀ, ਉਸਨੂੰ ਮਹਾਬੀਾ ਸਮਝ ਕੇ, ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ।
ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਾਮਸਿਤਾਪਾਂਗੀਂ ਰਾਜਾ ਪ੍ਰੀਤਮਨਾ ਭृਸ਼ਮ੍
ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਕੋਨੇ ਕਾਲੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਦਿਲ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।
ਦੇਵੀ ਵਾ ਤ੍ਵਂ ਚ ਵਾਮੋਰੁ ਮਾਨੁषੀ ਵਾ ਵਰਾਨਨੇ
ਸੁੰਦਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਤੂੰ ਚਾਹੇ ਦੇਵੀ ਹੋਵੇਂ ਜਾਂ ਮਨੁੱਖੀ, ਸੋਹਣੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ,
ਯਾऽਸਿ ਕਾऽਸਿ ਵਰਾਰੋਹੇ ਭਾਰ੍ਯਾ ਮੇ ਭਵ ਸੁਂਦਰਿ
ਤੂੰ ਜੋ ਵੀ ਹੈਂ, ਸੋਹਣੇ ਨਿੱਤਲ ਵਾਲੀ, ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਬਣ ਜਾ, ਸੋਹਣੀਏ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਮਹਾਭਿषਂ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਨृਪਂ ਜਾਨਾਤਿ ਜਾਹ੍ਨਵੀ
ਸੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਰਾਜਾ ਮਹਾਬੀਾ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਪੂਰ੍ਵਪ੍ਰੇਮਸਮਾਯੋਗਾਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਾਚਂ ਨृਪਸ੍ਯ ਤਾਮ੍ 2.4.
ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਪਿਆਰ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਕਰਕੇ, ਜਦ ਉਸਨੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣੀ,
ਸ੍ਤ੍ਰ੍ਯੁਵਾਚ ਕਾ ਨ ਵਾਂਛਤਿ ਚਾਰ੍ਵਂਗੀ ਭਾਵਿਤ੍ਵਾਤ੍ਸਦृਸ਼ਂ ਪਤਿਮ੍
ਔਰਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਕਿਹੜੀ ਸੋਹਣੀ ਇਸਤਰੀ ਚੰਗਾ ਪਤੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੀ, ਜਦ ਉਹ ਸੋਚਦੀ ਹੈ?
ਵਾਗ੍ਬਂਧੇਨ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਚਰਿष੍ਯਾਮਿ ਪਤਿਂ ਕਿਲ
ਬੋਲਣ ਦੇ ਵਾਅਦੇ ਨਾਲ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਬਣ ਜਾਵਾਂਗੀ।