ਮਨੁਨਾ ਪੁਟਿਤੈਰ੍ਵਰ੍ਣੈਰ੍ਮਾਤृਕਾਯਾ ਵਿਧਾਨਤਃ । ਦੇਵ੍ਯਾ ਅਙ੍ਗੇषੁ ਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਚਨ੍ਦਨਾਦ੍ਯੈਃ ਸਮਰ੍ਚਯੇਤ੍
ਮਾਤ੍ਰਿਕਾ ਦੇ ਅੱਖਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਾਤਾ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਚੰਦਨ ਆਦਿ ਲਗਾ ਕੇ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਗਨ੍ਧਃ ਕਾਲਾਗੁਰੁਭਵਃ ਕਰ੍ਪੂਰੇਣ ਸਮਨ੍ਵਿਤਃ । ਕਾਸ਼੍ਮੀਰਂ ਚਨ੍ਦਨਂ ਚਾਪਿ ਕਸ੍ਤੂਰੀਸਹਿਤਂ ਮੁਨੇ
ਸੁਗੰਧ ਅਗਰ, ਕਪੂਰ, ਕੇਸਰ, ਚੰਦਨ ਤੇ ਕਸਤੂਰੀ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਮੁਨੀ।
ਕੁਨ੍ਦਪੁष੍ਪਾਦਿਪੁष੍ਪਾਣਿ ਪਰਦੇਵ੍ਯੈ ਸਮਰ੍ਪਯੇਤ੍ । ਧੂਪੋऽਗੁਰੁਪੁਰੁਵ੍ਰਾਤੋਸ਼ੀਰਚਨ੍ਦਨਸ਼ਰ੍ਕਰਾਃ
ਕੁੰਦ ਤੇ ਹੋਰ ਫੁੱਲ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰੇ, ਅਤੇ ਅਗਰ, ਗੁਗਲ, ਉਸੀਰ, ਚੰਦਨ ਤੇ ਚੀਨੀ ਵਾਲਾ ਧੂਪ ਚੜ੍ਹਾਏ।
ਮਧੁਮਿਸ਼੍ਰਾਃ ਸ੍ਮृਤਾ ਦੇਵ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਿਯਾ ਧੂਪਾਤ੍ਮਨਾ ਸਦਾ । ਦੀਪਾਨਨੇਕਾਨ੍ਦਤ੍ਤ੍ਵਾਥ ਨੈਵੇਦ੍ਯਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯੇਤ੍ਸੁਧੀਃ
ਮਧੁ ਮਿਲਿਆ ਧੂਪ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਸਦਾ ਪਿਆਰਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਕਈ ਦੀਵੇ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਸਮਝਦਾਰ ਮਨੁੱਖ ਭੋਗ ਭੇਟ ਕਰੇ।
ਪ੍ਰਤਿਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਜਲਂ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼ਣੀਸ੍ਥਂ ਨ ਚਾਨ੍ਯਥਾ । ਤਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦਙ੍ਗਪੂਜਾਂ ਕਲ੍ਪੋਕ੍ਤਾਵਰਣਾਨਿ ਚ
ਹਰ ਚੀਜ਼ ਲਈ ਛਿੜਕਣ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਜਰੂਰ ਦੇਵੇ, ਕਦੇ ਵੀ ਨਾ ਛੱਡੇ; ਫਿਰ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਅੰਗ ਪੂਜਾ ਤੇ ਆਵਰਨ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਸਾਙ੍ਗਾਂ ਦੇਵੀਮਥਾਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਵੈਸ਼੍ਵਦੇਵਂ ਤਤਸ਼੍ਚਰੇਤ੍ । ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਸ੍ਥਣ੍ਡਿਲਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਰਾਧਾਯ ਹੁਤਾਸ਼ਨਮ੍
ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਸਮੇਤ ਮਾਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ, ਫਿਰ ਵੈਸ਼ਵਦੇਵ ਕਰੇ; ਦੱਖਣ ਪਾਸੇ ਚੌਕ ਤੇ ਅੱਗ ਰੱਖ ਕੇ, ਉੱਥੇ ਹਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੇ।
ਮੂਰ੍ਤਿਸ੍ਥਾਂ ਦੇਵਤਾਂ ਤਤ੍ਰਾਵਾਹ੍ਯ ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਚ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ । ਤਾਰਵ੍ਯਾਹृਤਿਭਿਰ੍ਹੁਤ੍ਵਾ ਮੂਲਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਵੈ ਤਤਃ
ਉੱਥੇ ਮੂਰਤੀ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਆਵਾਹਨ ਕਰਕੇ, ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੇ; ਫਿਰ ਵਿਆਹ੍ਰਿਤੀਆਂ ਤੇ ਮੂਲ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰੇ।
ਪਞ੍ਚਵਿਂਸ਼ਤਿਵਾਰਂ ਤੁ ਪਾਯਸੇਨ ਸਸਰ੍ਪਿषਾ । ਹੁਨੇਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਵ੍ਯਾਹृਤਿਭਿਃ ਪੁਨਸ਼੍ਚ ਜੁਹੁਯਾਨ੍ਮੁਨੇ
ਘਿਉ ਤੇ ਖੀਰ ਨਾਲ ਪੱਚੀ-ਵੀਹ ਵਾਰੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇਵੇ, ਤੇ ਫਿਰ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਵਿਆਹ੍ਰਿਤੀਆਂ ਨਾਲ ਮੁੜ ਆਹੁਤੀ ਪਾਵੇ।
ਗਨ੍ਧਾਦ੍ਯੈਰਰ੍ਚਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਦੇਵੀਂ ਪੀਠੇ ਤੁ ਯੋਜਯੇਤ੍ । ਵਹ੍ਨਿਂ ਵਿਸृਜ੍ਯ ਹਵਿषਾ ਪਰਿਤੋ ਵਿਕਿਰੇਦ੍ਬਲਿਮ੍
ਸੁਗੰਧ ਆਦਿ ਨਾਲ ਮਾਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਉਹਨੂੰ ਆਸਨ ਤੇ ਬਿਠਾਏ; ਅੱਗ ਨੂੰ ਹਵਨ ਨਾਲ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ, ਚੌਂਹ ਪਾਸੇ ਬਲੀ ਛਿੜਕ ਦੇਵੇ।
ਦੇਵਤਾਯਾਃ ਪਾਰ੍षਦੇਭ੍ਯੋ ਗਨ੍ਧਪੁष੍ਪਾਦਿਸਂਯੁਤਾਨ੍ । ਪਞ੍ਚੋਪਚਾਰਾਨ੍ਦਤ੍ਤ੍ਵਾਥ ਤਾਮ੍ਬੂਲਂ ਛਤ੍ਰਚਾਮਰੇ
ਮਾਤਾ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਗੰਧ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਸਮੇਤ ਪੰਜ ਸੇਵਾਵਾਂ ਭੇਟ ਕਰੇ, ਤੇ ਤਾਂਬੂ, ਛਤਰੀ ਤੇ ਪੱਖਾ ਵੀ ਚੜ੍ਹਾਏ।
ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਦੇਵ੍ਯੈ ਤਤੋ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਸਹਸ੍ਰਾਵृਤ੍ਤਿਤੋ ਜਪੇਤ੍ । ਜਪਂ ਸਮਰ੍ਪ੍ਯ ਚੈਸ਼ਾਨ੍ਯਾਂ ਵਿਕਿਰੇ ਦਿਸ਼ਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤੇ
ਫਿਰ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਮੰਤਰ ਭੇਟ ਕਰੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਜਪੇ; ਜਪ ਮੁਕਾ ਕੇ, ਜਿਥੇ ਈਸ਼ਾਨੀ ਸਥਾਪਤ ਹੈ, ਉਸ ਪਾਸੇ ਛਿੜਕ ਦੇਵੇ।
ਕਰ੍ਕਰੀਂ ਸ੍ਥਾਪਯੇਤ੍ਤਸ੍ਯਾਂ ਦੁਰ੍ਗਾਮਾਵਾਹ੍ਯ ਪੂਜਯੇਤ੍ । ਰਕ੍ਸ਼ ਰਕ੍ਸ਼ੇਤਿ ਚੋਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਨਾਲਮੁਕ੍ਤੇਨ ਵਾਰਿਣਾ
ਕਰਕਰੀ ਰੱਖ ਕੇ, ਉੱਥੇ ਦੁਰਗਾ ਦਾ ਆਵਾਹਨ ਕਰਕੇ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, 'ਬਚਾ, ਬਚਾ' ਉਚਾਰਨ ਕਰੇ, ਤੇ ਅਜਿਹਾ ਪਾਣੀ ਵਰਤੇ ਜੋ ਮੂੰਹ ਧੋਣ ਲਈ ਨਾ ਵਰਤਿਆ ਹੋਵੇ।
ਅਸ੍ਤ੍ਰਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਜਪਨ੍ਦੇਸ਼ਂ ਸੇਚਯੇਤ੍ਤੁ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍ । ਕਰ੍ਕਰੀਂ ਸ੍ਥਾਪਯੇਤ੍ਸ੍ਥਾਨੇ ਪੂਜਯੇਚ੍ਚਾਸ੍ਤ੍ਰਦੇਵਤਾਮ੍
ਅਸਤਰ ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਥਾਂ ਨੂੰ ਘੁੰਮ ਕੇ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕੇ। ਫਿਰ ਘੜਾ ਠੀਕ ਥਾਂ ਰੱਖ ਕੇ, ਅਸਤਰ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਗੁਰੁਸ੍ਤੁ ਸ਼ਿष੍ਯੇਣ ਸਹ ਭੁਞ੍ਜੀਤ ਵਾਗ੍ਯਤਃ । ਤਸ੍ਯਾਂ ਰਾਤ੍ਰੌ ਤੁ ਤਦ੍ਵੇਦ੍ਯਾਂ ਨਿਦ੍ਰਾਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ
ਫਿਰ ਗੁਰੂ ਆਪਣੇ ਚੇਲੇ ਨਾਲ ਚੁੱਪ ਚਾਪ ਭੋਜਨ ਕਰੇ। ਉਸ ਰਾਤ, ਉਹੀ ਥਾਂ ਤੇ, ਦੋਵੇਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁੱਤ ਜਾਣ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਤਤਃ ਕੁਣ੍ਡਸ੍ਯ ਸਂਸ੍ਕਾਰਂ ਸ੍ਥਣ੍ਡਿਲਸ੍ਯ ਚ ਵਾ ਮੁਨੇ । ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਮਾਸੇਨ ਯਥਾਵਿਧਿ ਵਿਧਾਨਤਃ
ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਮੁਨੀ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਅੱਗ ਵਾਲੇ ਕੁੰਡ ਅਤੇ ਯਗਯ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਨ ਦਾ ਢੰਗ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਮੂਲਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਸਮੁਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਵੀਕ੍ਸ਼ਯੇਦਸ੍ਤ੍ਰਮਨ੍ਤ੍ਰਤਃ । ਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼ਯੇਤ੍ਤਾਡਨਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਤੇਨੈਵ ਕਵਚੇਨ ਤੁ
ਮੂਲ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਅਸਤਰ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਵੇਖੇ, ਪਾਣੀ ਛਿੜਕੇ, ਅਤੇ ਉਸੇ ਕਵਚ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।
ਅਭ੍ਯੁਕ੍ਸ਼ਣਂ ਸਮੁਦ੍ਦਿष੍ਟਂ ਤਿਸ੍ਰਸ੍ਤਿਸ੍ਰਸ੍ਤਤਃ ਪਰਮ੍ । ਪ੍ਰਾਗਗ੍ਰਾ ਉਦਗਗ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਲਿਖੇਲ੍ਲੇਖਾਃ ਸਮਨ੍ਤਤਃ
ਪਾਣੀ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਛਿੜਕਣਾ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਹੋਰ। ਚਾਰੀਂ ਪਾਸੇ ਲਕੀਰਾਂ ਖਿੱਚੇ, ਕੁਝ ਪੂਰਬ ਵੱਲ, ਕੁਝ ਉੱਤਰ ਵੱਲ।
ਪ੍ਰਣਵੇਨ ਸਮਭ੍ਯੁਕ੍ਸ਼੍ਯ ਪੀਠਂ ਦੇਵ੍ਯਾਃ ਸਮਰ੍ਚਯੇਤ੍ । ਆਧਾਰਸ਼ਕ੍ਤਿਮਾਰਭ੍ਯ ਪੀਠਮਨ੍ਤ੍ਰਾਵਸਾਨਕਮ੍
ਓਂਕਾਰ ਨਾਲ ਆਸਨ ਨੂੰ ਛਿੜਕ ਕੇ, ਮਾਤਾ ਦੇ ਆਸਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ। ਆਧਾਰ ਸ਼ਕਤੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਆਸਨ ਮੰਤ੍ਰ ਤੱਕ ਪੂਜਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਪੀਠੇ ਸਮਾਵਾਹ੍ਯ ਸ਼ਿਵੌ ਪਰਮਕਾਰਣੌ । ਗਨ੍ਧਾਦ੍ਯੈਰੁਪਚਾਰੈਸ਼੍ਚ ਪੂਜਯੇਤ੍ਤੌ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਉਸ ਆਸਨ ਉੱਤੇ, ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹਨ, ਨੂੰ ਸੰਦਲ ਆਦਿ ਚੜ੍ਹਾਵਾਂ ਨਾਲ, ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਦੇਵੀਂ ਧ੍ਯਾਯੇਦृਤੁਸ੍ਨਾਤਾਂ ਸਂਸਕ੍ਤਾਂ ਸ਼ਙ੍ਕਰੇਣ ਤੁ । ਕਾਮਾਤੁਰਾਂ ਤਯੋਃ ਕ੍ਰੀਡਾਂ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਕਾਲਂ ਵਿਭਾਵਯੇਤ੍
ਮਾਤਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾਈ ਹੋਈ ਹੈ ਤੇ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਵਾਸਨਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਖੇਡ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਤੱਕ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਵੇਖੇ।
ਅਥ ਵਹ੍ਨਿਂ ਸਮਾਦਾਯ ਪਾਤ੍ਰੇਣ ਪੁਰਤੋ ਨ੍ਯਸੇਤ੍ । ਕ੍ਰਵ੍ਯਾਦਾਂਸ਼ਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਪੂਰ੍ਵੋਕ੍ਤੈਰ੍ਵੀਕ੍ਸ਼ਣਾਦਿਭਿਃ
ਫਿਰ ਅੱਗ ਲੈ ਕੇ, ਪਾਤਰ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖੇ। ਜੋ ਅਸ਼ੁੱਧ ਭਾਗ ਹਨ, ਉਹ ਹਟਾ ਦੇਵੇ। ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵੇਖਣ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਰਮ ਕਰੇ।
ਸਂਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਵਹ੍ਨਿਂ ਰਂ ਬੀਜਮੁਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਤਦਨਨ੍ਤਰਮ੍ । ਚੈਤਨ੍ਯਂ ਯੋਜਯੇਤ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਪ੍ਰਣਵੇਨਾਭਿਮਨ੍ਤ੍ਰਯੇਤ੍
ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਕੇ, 'ਰੰ' ਬੀਜ ਉਚਾਰਨ ਕਰੇ। ਉਸ ਵਿੱਚ ਚੇਤਨਾ ਜੋੜੇ, ਤੇ ਓਂਕਾਰ ਨਾਲ ਮੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰੇ।
ਸਪ੍ਤਵਾਰਂ ਤਤੋ ਧੇਨੁਮੁਦ੍ਰਾਂ ਸਨ੍ਦਰ੍ਸ਼ਯੇਦ੍ਗੁਰੁਃ । ਸ਼ਰੇਣ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਨੁਤ੍ਰੇਣਾਵਗੁਣ੍ਠਯੇਤ੍
ਫਿਰ ਗੁਰੂ ਸੱਤ ਵਾਰੀ ਗਾਂਵਾਲੀ ਮুদ্রਾ ਦਿਖਾਵੇ। ਤੀਰ ਵਾਲੀ ਮুদ্রਾ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ, ਤੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲੀ ਮুদ্রਾ ਨਾਲ ਢੱਕ ਦੇਵੇ।
ਅਰ੍ਚਿਤਂ ਤ੍ਰਿਃ ਪਰਿਭ੍ਰਾਮ੍ਯ ਪ੍ਰਾਦਕ੍ਸ਼ਿਣ੍ਯੇਨ ਸਤ੍ਤਮਃ । ਕੁਣ੍ਡੋਪਰਿ ਜਪਂਸ੍ਤਾਰਂ ਜਾਨੁਸ੍ਪृष੍ਟਮਹੀਤਲਃ
ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮ ਕੇ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰੇ। ਗੋਡਿਆਂ ਨਾਲ ਜਮੀਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ, ਕੁੰਡ ਉੱਤੇ ਮੰਤ੍ਰ ਜਾਪੇ।
ਸ਼ਿਵਬੀਜਧਿਯਾ ਦੇਵ੍ਯਾ ਯੋਨੌ ਵਹ੍ਨਿਂ ਵਿਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪੇਤ੍ । ਆਚਾਮਯੇਤ੍ਤਤੋ ਦੇਵਂ ਦੇਵੀਂ ਚ ਜਗਦਮ੍ਬਿਕਾਮ੍
ਸ਼ਿਵ ਬੀਜ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਅੱਗ ਨੂੰ ਮਾਤਾ ਦੀ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ। ਫਿਰ ਦੇਵਤਾ ਅਤੇ ਜਗਤ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਆਚਮਨ ਕਰਵਾਏ।
ਚਿਤ੍ਪਿਙ੍ਗਲ ਹਨਦਹਪਚਯੁਗ੍ਮਂ ਤਤਃ ਪਰਮ੍ । ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਾਜ੍ਞਾਪਯ ਸ੍ਵਾਹਾ ਮਨ੍ਤ੍ਰੋऽਯਂ ਵਹ੍ਨਿਦੀਪਨੇ
'ਚਿਤਪਿੰਗਲਾ ਹਨਦਹਪਚਯੁਗਮ ਸਰਵਜ੍ਞਾਜ੍ਞਾਪਯ ਸੁਵਾਹਾ' ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਅੱਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਜਵਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਹੈ।
ਅਗ੍ਨਿਂ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਿਤਂ ਵਨ੍ਦੇ ਜਾਤਵੇਦਂ ਹੁਤਾਸ਼ਨਮ੍ । ਸੁਵਰ੍ਣਵਰ੍ਣਮਮਲਂ ਸਮਿਦ੍ਧਂ ਵਿਸ਼੍ਵਤੋਮੁਖਮ੍
ਮੈਂ ਉਸ ਪ੍ਰਜਵਲਿਤ ਅੱਗ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੀ ਹੈ, ਹਵਨ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਸੋਨੇ ਵਰਗੀ ਰੰਗਤ ਵਾਲੀ, ਨਿਰਮਲ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਲ ਰਹੀ ਅਤੇ ਸਭ ਪਾਸਿਆਂ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਬੈਠੀ ਹੈ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣਾਨੇਨ ਤਂ ਵਹ੍ਨਿਂ ਸ੍ਤੁਵੀਤ ਪਰਮਾਦਰਾਤ੍ । ਤਤੋ ਨ੍ਯਸੇਦ੍ਵਹ੍ਨਿਮਨ੍ਤ੍ਰਂ षਡਙ੍ਗਂ ਦੇਸ਼ਿਕੋਤ੍ਤਮਃ
ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਉਹ ਅੱਗ ਦੀ ਵੱਡੀ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰੇ। ਫਿਰ ਚੰਗਾ ਗੁਰੂ ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ ਅੱਗ ਮੰਤ੍ਰ ਥਾਂ ਤੇ ਰੱਖੇ।
ਸਹਸ੍ਰਾਰ੍ਚਿਃ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿਪੂਰ੍ਣ ਉਤ੍ਤਿष੍ਠਪੁਰੁषਃ ਸ੍ਮृਤਃ । ਧੂਮਵ੍ਯਾਪੀ ਸਪ੍ਤਜਿਹ੍ਵੋ ਧਨੁਰ੍ਧਰ ਇਤਿ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੌਆਂ ਵਾਲਾ, ਸੁਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਉੱਠਿਆ ਹੋਇਆ, ਧੂੰਏਂ ਨਾਲ ਵਿਆਪਕ, ਸੱਤ ਜੀਭਾਂ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਧਨੁਸ਼ਧਾਰੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਜਾਤਿਯੁਕ੍ਤਾਃ षਡਙ੍ਗਾਃ ਸ੍ਯੁਃ ਪੂਰ੍ਵਸ੍ਥਾਨੇषੁ ਵਿਨ੍ਯਸੇਤ੍ । ਧ੍ਯਾਯੇਦ੍ਵਹ੍ਨਿਂ ਹੇਮਵਰ੍ਣਂ ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਂ ਪਦ੍ਮਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਛੇ ਅੰਗ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਗੁਣਾਂ ਸਮੇਤ, ਠੀਕ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਰੱਖਣੇ ਹਨ। ਉਹ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀ ਰੰਗਤ ਵਾਲੀ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਕਮਲ ਉੱਤੇ ਬੈਠੀ ਹੋਈ ਧਿਆਨ ਕਰੇ।