ਯਂ ਰਂ ਲਂ ਵਂ ਹਮਿਤਿ ਚ ਪੁष੍ਪਾਞ੍ਜਲਿਮਥਾਰ੍ਪਯੇਤ੍ । ਏਵਂ ਪੂਜਾਂ ਵਿਧਾਯਾਥ ਚਾਨ੍ਤੇ ਮੁਦ੍ਰਾਃ ਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਯੇਤ੍
'ਯੰ', 'ਰੰ', 'ਲੰ', 'ਵੰ', 'ਹੰ' ਉਚਾਰ ਕੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਅੰਜਲੀ ਭੀ ਅਰਪਣ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ ਅਖੀਰ ਵਿਚ ਮੂਦਰਾਵਾਂ ਵਿਖਾਉਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਧ੍ਯਾਯੇਤ੍ਤੁ ਮਨਸਾ ਦੇਵੀਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਮੁਚ੍ਚਾਰਯੇਚ੍ਛਨੈਃ । ਨ ਕਮ੍ਪਯੇਚ੍ਛਿਰੋ ਗ੍ਰੀਵਾ ਦਨ੍ਤਾਨ੍ਨੈਵ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਯੇਤ੍
ਮਨ ਵਿਚ ਦੇਵੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮੰਤਰ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਉਚਾਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਿਰ ਜਾਂ ਗਰਦਨ ਨਹੀਂ ਹਿਲਾਉਣੀ, ਨਾ ਹੀ ਦੰਦ ਵਿਖਾਉਣੇ।
ਵਿਧਿਨਾष੍ਟੋਤ੍ਤਰਸ਼ਤਮष੍ਟਾਵਿਂਸ਼ਤਿਰੇਵ ਵਾ । ਦਸ਼ਵਾਰਮਸ਼ਕ੍ਤੋ ਵਾ ਨਾਤੋ ਨ੍ਯੂਨਂ ਕਦਾਚਨ
ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਸੋ ਅੱਠ ਵਾਰੀ, ਜਾਂ ਅਠਾਈ ਵਾਰੀ, ਜਾਂ ਜੇ ਸਮਰਥ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਦੱਸ ਵਾਰੀ ਜਾਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਘੱਟ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ।
ਤਤ ਉਦ੍ਵਾਸਯੇਦ੍ਦੇਵੀਮੁਤ੍ਤਮੇਤ੍ਯਨੁਵਾਕਤਃ । ਨ ਗਾਯਤ੍ਰੀਂ ਜਪੇਦ੍ਵਿਦ੍ਵਾਞ੍ਜਲਮਧ੍ਯੇ ਕਥਞ੍ਚਨ
ਫਿਰ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਵਿਦਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਕਦੇ ਵੀ ਜਲ ਹਥੇਲੀ ਵਿਚ ਰੱਖ ਕੇ ਗਾਇਆਤਰੀ ਦਾ ਜਾਪ ਨਾ ਕਰੇ।
ਯਤਃ ਸਾਗ੍ਨਿਮੁਖੀ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤੇਤ੍ਯਾਹੁਃ ਕੇਚਿਨ੍ਮਹਰ੍षਯਃ । ਸੁਰਭਿਰ੍ਜ੍ਞਾਨਸ਼ੂਰ੍ਪਂ ਚ ਕੂਰ੍ਮੋ ਯੋਨਿਸ਼੍ਚ ਪਙ੍ਕਜਮ੍
ਕਿਉਂਕਿ ਕੁਝ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅੱਗ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸੁਗੰਧ, ਗਿਆਨ ਦੀ ਛਾਂਟਣ ਵਾਲੀ ਛਾਣੀ, ਕੱਛੂਆ, ਜਣਨੀ ਅਤੇ ਕਮਲ ਹੈ।
ਲਿਙ੍ਗਂ ਨਿਰ੍ਵਾਣਕਂ ਚੈਵ ਜਪਾਨ੍ਤੇऽष੍ਟੌ ਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਯੇਤ੍ । ਯਦਕ੍ਸ਼ਰਪਦਭ੍ਰष੍ਟਂ ਸ੍ਵਰਵ੍ਯਞ੍ਜਨਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਜਾਪ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਲਿੰਗ, ਨਿਰਵਾਣ ਲਿੰਗ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅੱਠ ਮੂਦਰਾਵਾਂ ਵਿਖਾਉਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਅੱਖਰ, ਸ਼ਬਦ ਜਾਂ ਸੁਰ ਜਾਂ ਵਿਆੰਜਨ ਛੁੱਟ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵੀ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਕ੍ਸ਼ਮ੍ਯਤਾਂ ਦੇਵਿ ਕਸ਼੍ਯਪਪ੍ਰਿਯਵਾਦਿਨਿ । ਗਾਯਤ੍ਰੀਤਰ੍ਪਣਂ ਚਾਤਃ ਕਰਣੀਯਂ ਮਹਾਮੁਨੇ
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਭ ਮਾਫ ਕਰ ਦੇ। ਹੇ ਕਸ਼ਯਪ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ, ਗਾਇਆਤਰੀ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਛਨ੍ਦ ਆਖ੍ਯਾਤਂ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰऋषਿਃ ਸ੍ਮृਤਃ । ਸਵਿਤਾ ਦੇਵਤਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਵਿਨਿਯੋਗਸ਼੍ਚ ਤਰ੍ਪਣੇ
ਗਾਇਆਤਰੀ ਛੰਦ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਰਿਸ਼ੀ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਸਵੀਤਾ ਦੇਵਤਾ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਇਹ ਤਰਪਣ ਲਈ ਹੈ।
ਭੂਰਿਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ऋਗ੍ਵੇਦਪੁਰੁषਂ ਤਰ੍ਪਯਾਮਿ ਚ । ਭੁਵ ਇਤ੍ਯੇਤਦੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦਮਥੋ ਵਦੇਤ੍
'ਭੂ:' ਆਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਰਿਗਵੇਦ ਦੇ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। 'ਭੁਵ:' ਆਖ ਕੇ, ਫਿਰ ਯਜੁਰਵੇਦ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਰ੍ਵ੍ਯਾਹृਤਿਂ ਸਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਸਾਮਵੇਦਂ ਸਮੁਚ੍ਚਰੇਤ੍ । ਮਹ ਇਤ੍ਯੇਤਦੁਕ੍ਤ੍ਵਾਨ੍ਤੇऽਥਰ੍ਵਵੇਦਂ ਚ ਤਰ੍ਪਯੇਤ੍
'ਸਵ:' ਉਚਾਰ ਕੇ, ਸਾਮਵੇਦ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿਚ 'ਮਹ:' ਆਖ ਕੇ, ਅਥਰਵੇਦ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਜਨਃ ਪਦਾਨ੍ਤ ਇਤਿਹਾਸਪੁਰਾਣਮਿਤੀਰਯੇਤ੍ । ਤਪਃ ਸਰ੍ਵਾਗਮਂ ਚੈਵ ਪੁਰੁषਂ ਤਰ੍ਪਯਾਮਿ ਚ
'ਜਨ:' ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਇਤਿਹਾਸ ਤੇ ਪੁਰਾਣ ਦੱਸਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। 'ਤਪ:' ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਲਈ, ਤੇ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਸਤ੍ਯਂ ਚ ਸਤ੍ਯਲੋਕਾਖ੍ਯਪੁਰੁषਂ ਤਰ੍ਪਯਾਮਿ ਚ । ੴ ਭੂਰ੍ਭੂਰ੍ਲੋਕਪੁਰੁषਂ ਤਰ੍ਪਯਾਮਿ ਤਤੋ ਵਦੇਤ੍
'ਸਤ੍ਯੰ', ਮੈਂ ਸਤ੍ਯਲੋਕ ਨਾਮਕ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। 'ਓਮ ਭੂ:' ਮੈਂ ਧਰਤੀ ਲੋਕ ਦੇ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਫਿਰ ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਭੁਵਸ਼੍ਚੇਤਿ ਭੁਵਰ੍ਲੋਕਪੁਰੁषਂ ਤਰ੍ਪਯਾਮਿ ਚ । ਸ੍ਵਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਲੋਕਪੁਰੁषਂ ਤਰ੍ਪਯਾਮਿ ਤਤਃ ਪਰਮ੍
'ਭੁਵ:' ਮੈਂ ਭੁਵਰਲੋਕ ਦੇ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। 'ਸਵ:' ਮੈਂ ਸਵਰਗਲੋਕ ਦੇ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਫਿਰ ਅੱਗੇ।
ੴਭੂਰੇਕਪਦਾ ਨਾਮ ਗਾਯਤ੍ਰੀਂ ਤਰ੍ਪਯਾਮਿ ਚ । ਭੁਵੋ ਦ੍ਵਿਪਦਾਂ ਗਾਯਤ੍ਰੀਂ ਤਰ੍ਪਯਾਮੀਤਿ ਕੀਰ੍ਤਯੇਤ੍
'ਓਮ ਭੂ:' ਮੈਂ ਇੱਕ ਪੈਰ ਵਾਲੀ ਗਾਇਆਤਰੀ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। 'ਭੁਵ:' ਮੈਂ ਦੋ ਪੈਰ ਵਾਲੀ ਗਾਇਆਤਰੀ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਸ਼੍ਚ ਤ੍ਰਿਪਦਾਂ ਗਾਯਤ੍ਰੀਂ ਤਰ੍ਪਯਾਮਿ ਤਤੋ ਵਦੇਤ੍ । ੴਭੂਰ੍ਭੁਵਃ ਸ੍ਵਸ਼੍ਚੇਤਿ ਤਥਾ ਗਾਯਤ੍ਰੀਂ ਚ ਚਤੁष੍ਪਦਾਮ੍
ਫਿਰ, ਤਿੰਨ ਚਰਨ ਵਾਲੀ ਗਾਇਤਰੀ ਅਤੇ 'ਸਵਹ' ਨੂੰ ਮੈਂ ਤਰਪਣ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। 'ਓਮ ਭੂਃ, ਭੁਵਃ, ਸਵਃ' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਾਰ ਚਰਨ ਵਾਲੀ ਗਾਇਤਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਤਰਪਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਉषਸੀਂ ਚੈਵ ਗਾਯਤ੍ਰੀਂ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀਂ ਚ ਸਰਸ੍ਵਤੀਮ੍ । ਵੇਦਾਨਾਂ ਮਾਤਰਂ ਪृਥ੍ਵੀਮਜਾਂ ਚੈਵ ਤੁ ਕੌਸ਼ਿਕੀਮ੍
ਉਸ਼ਾ ਦੀ ਗਾਇਤਰੀ, ਸਾਵਿਤਰੀ, ਸਰਸਵਤੀ, ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਧਰਤੀ, ਅਜਾ ਅਤੇ ਕੌਸ਼ਿਕੀ ਨੂੰ ਵੀ ਤਰਪਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਾਙ੍ਕृਤਿਂ ਵੈ ਸਾਰ੍ਵਜਿਤਿਂ ਗਾਯਤ੍ਰੀਂ ਤਰ੍ਪਣੇ ਵਦੇਤ੍ । ਤਰ੍ਪਣਾਨ੍ਤੇ ਚ ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਜਾਤਵੇਦਸਮੀਰਯੇਤ੍
ਸਾਂਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਸਾਰਵਜਿਤੀ ਗਾਇਤਰੀ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਸਮੇਂ ਉਚਾਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਤਰਪਣ ਦੇ ਅੰਤ 'ਜਾਤਵੇਦਸ' ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਸਿਮਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮਾਨਸ੍ਤੋਕੇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਚ ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਪ੍ਰਜਪੇਤ੍ਸੁਧੀਃ । ਤਤੋऽਪਿ ਤ੍ਰ੍ਯਮ੍ਬਕੋ ਮਨ੍ਤ੍ਰਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯਰ੍ਥਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਃ
ਸੁਝਾਣਾ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ 'ਮਾਨਸਤੋਕ' ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰੇ। ਫਿਰ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ 'ਤ੍ਰਯੰਬਕ' ਮੰਤ੍ਰ ਵੀ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤਚ੍ਛਂਯੋਰਿਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਚ ਜਪੇਚ੍ਛਾਨ੍ਤ੍ਯਰ੍ਥਮੇਵ ਤੁ । ਅਤੋ ਦੇਵਾ ਇਤਿ ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਸਰ੍ਵਾਙ੍ਗਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਨਂ ਚਰੇਤ੍
'ਤੱਚੰਯੋ' ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ 'ਅਤੋ ਦੇਵਾ' ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਯੋਨਾਪृਥਿਵਿਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਭੂਮ੍ਯੈ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਣਾਮਕਮ੍ । ਯਥਾਵਿਧਿ ਚ ਗੋਤ੍ਰਾਦੀਨੁਚ੍ਚਰੇਦ੍ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਃ
'ਸ੍ਯੋਨਾ ਪૃਥਿਵੀ' ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੇ ਗੋਤ ਆਦਿਕ ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਵਿਧਾਨਂ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਯਾਃ ਪ੍ਰਾਤਃਕਾਲੇ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ । ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਕਰ੍ਮ ਸਮਾਪ੍ਯਾਨ੍ਤੇऽਪ੍ਯਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਂ ਸ੍ਵਯਂ ਹੁਨੇਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਵੇਰੇ ਦੀ ਸੰਧਿਆ ਦਾ ਕਰਮ ਵਿਧਾਨ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ। ਸੰਧਿਆ ਕਰਮ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੇ, ਆਪ ਹੀ ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪਞ੍ਚਾਯਤਨਪੂਜਾਂ ਚ ਤਤਃ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਸਮਾਹਿਤਃ । ਸ਼ਿਵਾਂ ਸ਼ਿਵਂ ਗਣਪਤਿਂ ਸੂਰ੍ਯਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਤਥਾਰ੍ਚਯੇਤ੍
ਫਿਰ, ਮਨ ਨੂੰ ਇਕਾਗਰ ਕਰਕੇ ਪੰਜ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵਾ, ਸ਼ਿਵ, ਗਣਪਤੀ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪੌਰੁषੇਣ ਤੁ ਸੂਕ੍ਤੇਨ ਵ੍ਯਾਹृਤ੍ਯਾ ਵਾ ਸਮਾਹਿਤਃ । ਮੂਲਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਵਾ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਹ੍ਰੀਸ਼੍ਚ ਤੇ ਇਤਿ ਮਨ੍ਤ੍ਰਤਃ
ਪੌਰੁਸ਼ ਸੁਕਤ, ਜਾਂ ਵਿਆਹ੍ਰਿਤੀਆਂ, ਜਾਂ ਮੂਲ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, 'ਹ੍ਰੀਸ਼ਚ ਤੇ' ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਭਵਾਨੀਂ ਤੁ ਯਜੇਨ੍ਮਧ੍ਯੇ ਤਥੈਸ਼ਾਨ੍ਯਾਂ ਤੁ ਮਾਧਵਮ੍ । ਆਗ੍ਨੇਯ੍ਯਾਂ ਗਿਰਿਜਾਨਾਥਂ ਗਣੇਸ਼ਂ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਂ ਦਿਸ਼ਿ
ਭਵਾਨੀ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰ, ਮਾਧਵ ਨੂੰ ਈਸ਼ਾਨ ਕੋਣ ਵਿੱਚ, ਗਿਰਿਜਾ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਅਗਨਿ ਕੋਣ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਗਣੇਸ਼ ਨੂੰ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਵਾਲੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪੂਜਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵਾਯਵ੍ਯਾਮਰ੍ਚਯੇਤ੍ਸੂਰ੍ਯਮਿਤਿ ਦੇਵਸ੍ਥਿਤਿਕ੍ਰਮਃ । षੋਡਸ਼ਾਨੁਪਚਾਰਾਂਸ਼੍ਚ षੋਡਸ਼ਰ੍ਗ੍ਭਿਰ੍ਹਰੇਨ੍ਨਰਃ
ਵਾਯੂ ਕੋਣ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਬਿਠਾਉਣ ਦੀ ਕ੍ਰਮ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸੋਲਾਂ ਉਪਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸੋਲਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਚੜ੍ਹਾਉਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦੇਵੀਮਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਪੁਰਤੋ ਯਜੇਦਨ੍ਯਾਨਨੁਕ੍ਰਮਾਤ੍ । ਨ ਦੇਵੀਪੂਜਨਾਤ੍ਪੁਣ੍ਯਮਧਿਕਂ ਕ੍ਵਚਿਦੀਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ
ਦੇਵੀ ਦੀ ਸਾਹਮਣੇ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਵੀ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਪੂਜਾ ਦਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ।
ਅਤ ਏਵ ਤੁ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਸੁ ਸਨ੍ਧ੍ਯੋਪਾਸ੍ਤਿਃ ਸ਼੍ਰੁਤੀਰਿਤਾ । ਨਾਕ੍ਸ਼ਤੈਰਰ੍ਚਯੇਰ੍ਦ੍ਵਿष੍ਣੁਂ ਨ ਤੁਲਸ੍ਯਾ ਗਣੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ ਸੰਧਿਆ ਸਮੇਂ ਸੰਧਿਆ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੂੰ ਅੱਖ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਗਣੇਸ਼ ਨੂੰ ਤੁਲਸੀ ਨਾਲ ਕਦੇ ਵੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਦੂਰ੍ਵਾਭਿਰ੍ਨਾਰ੍ਚਯੇਦ੍ਦੁਰ੍ਗਾਂ ਕੇਤਕੈਰ੍ਨ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ । ਮਲ੍ਲਿਕਾਜਾਤਿਕੁਸੁਮਂ ਕੁਟਜਂ ਪਨਸਂ ਤਥਾ
ਦੁਰਗਾ ਨੂੰ ਦੂਬ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਕੇਤਕੀ ਦੇ ਫੁੱਲ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਪੂਜਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਨਾ ਹੀ ਮੱਲਿਕਾ, ਜਾਤੀ, ਕੁਟਜ ਜਾਂ ਪਨਸ ਦੇ ਫੁੱਲ ਚੜ੍ਹਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਕਿਂਸ਼ੁਕਂ ਬਕੁਲਂ ਕੁਨ੍ਦਂ ਲੋਧ੍ਰਂ ਤੁ ਕਰਵੀਰਕਮ੍ । ਸ਼ਿਂਸ਼ਪਾऽਪਰਾਜਿਤਾਪੁष੍ਪਂ ਬਬ੍ਧੂਕਾਗਸ੍ਤ੍ਯਪੁष੍ਪਕੇ
ਕਿੰਸ਼ੁਕ, ਬਕੁਲ, ਕੁੰਦ, ਲੋਧਰ, ਕਰਵੀਰ, ਸ਼ਿੰਸ਼ਪਾ, ਅਪਰਾਜਿਤਾ, ਬੱਧੂਕ ਜਾਂ ਅਗਸਤ ਦੇ ਫੁੱਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ।
ਮਦਨ੍ਤਂ ਸਿਨ੍ਦੁਵਾਰਂ ਚ ਪਾਲਾਸ਼ਕੁਸੁਮਂ ਤਥਾ । ਦੂਰ੍ਵਾਙ੍ਕੁਰਂ ਬਿਲ੍ਵਦਲਂ ਕੁਸ਼ਮਞ੍ਜਰਿਕਾਂ ਤਥਾ
ਮਦੰਤ, ਸਿੰਦੁਵਾਰ, ਪਾਲਾਸ਼ ਦੇ ਫੁੱਲ, ਦੂਬ ਦੇ ਅੰਕੁਰ, ਬਿਲਵ ਪੱਤਾ ਜਾਂ ਕੁਸ਼ ਦੀ ਮੰਜਰੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।