ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਮੁਨਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਵੈष੍ਣਵਾਗਮਲੋਕਨਾਤ੍ । ਊਰ੍ਧ੍ਵਪੁਣ੍ਡ੍ਰਪ੍ਰਮਾਣਾਨਿ ਦਿਵ੍ਯਾਨ੍ਯਙ੍ਗੁਲਿਭੇਦਤਃ
ਹੇ ਮੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ੇਰ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਵੈਸ਼ਨਵ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਉੱਤੇ ਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਲਕੀਰ ਦੀਆਂ ਦਿਵਿਆ ਮਾਪਾਂ ਤੇ ਉਂਗਲਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਵਰ੍ਣਾਭਿਮਨ੍ਤ੍ਰਦੇਵਾਂਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਫਲਾਨਿ ਚ । ਪਰ੍ਵਤਾਗ੍ਰੇ ਨਦੀਤੀਰੇ ਸ਼ਿਵਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਮੈਂ ਅੱਖਰ, ਮੰਤ੍ਰ, ਦੇਵੀ ਹਿੱਸੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫਲ ਵੀ ਸਮਝਾਵਾਂਗਾ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ, ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ।
ਸਿਨ੍ਧੁਤੀਰੇ ਚ ਵਲ੍ਮੀਕੇ ਤੁਲਸੀਮੂਲਮਾਸ਼੍ਰਿਤੇ । ਮृਦ ਏਤਾਸ੍ਤੁ ਸਙ੍ਗ੍ਰਾਹ੍ਯਾ ਵਰ੍ਜਯੇਦਨ੍ਯਮृਤ੍ਤਿਕਾਃ
ਸਿੰਧੂ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਦੀਮਕ ਦੇ ਟਿੱਬੇ ਜਾਂ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੇ ਮੂਲ ਤੋਂ ਇਹ ਮਿੱਟੀ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਹੋਰ ਕਿਸਮ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਨਹੀਂ ਲੈਣੀ।
ਸ਼੍ਯਾਮਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਕਰਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਰਕ੍ਤਂ ਵਸ਼੍ਯਕਰਂ ਭਵੇਤ੍ । ਸ਼੍ਰੀਕਰਂ ਪੀਤਮਿਤ੍ਯਾਹੁਰ੍ਧਰ੍ਮਦਂ ਸ਼੍ਵੇਤਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਕਾਲੀ ਮਿੱਟੀ ਮਨ ਨੂੰ ਠੰਢ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਲਾਲ ਮਿੱਟੀ ਵਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪੀਲੀ ਮਿੱਟੀ ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਚਿੱਟੀ ਮਿੱਟੀ ਧਰਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਅਙ੍ਗੁष੍ਠਃ ਪੁष੍ਟਿਦਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤੋ ਮਧ੍ਯਮਾਯੁष੍ਕਰੀ ਭਵੇਤ੍ । ਅਨਾਮਿਕਾਨ੍ਨਦਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਮੁਕ੍ਤਿਦਾ ਚ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਿਨੀ
ਅੰਗੂਠਾ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਮੱਧਲੀ ਉਂਗਲ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਨਾਮਿਕਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਤਰਜਨੀ ਮੋਖਸ਼ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਏਤੈਰਙ੍ਗੁਲਿਭੇਦੈਸ੍ਤੁ ਕਾਰਯੇਨ੍ਨ ਨਖੈਃ ਸ੍ਪृਸ਼ੇਤ੍ । ਵਰ੍ਤਿਦੀਪਾਵਲਿਕृਤਿਂ ਵੇਣਪਤ੍ਰਾਕृਤਿਂ ਤਥਾ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਉਂਗਲਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਲਕੀਰ ਲਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਨਖਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਛੂਹਣਾ। ਇਹ ਲਕੀਰ ਬੱਤੀ, ਦੀਵੇ ਦੀ ਲੜੀ ਜਾਂ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਲਟ ਵਰਗੀ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ।
ਪਦ੍ਮਸ੍ਯ ਮੁਕੁਲਾਕਾਰਂ ਤਥਾ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ । ਮਤ੍ਸ੍ਯਕੂਰ੍ਮਾਕृਤਿਂ ਵਾਪਿ ਸ਼ਙ੍ਖਾਕਾਰਂ ਤਤਃ ਪਰਮ੍
ਇਸ ਨੂੰ ਕੌਸ਼ਲ ਨਾਲ ਕਮਲ ਦੇ ਕਲੀ ਦੀ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਫਿਰ ਮੱਛੀ, ਕੱਛੂਏ ਜਾਂ ਸ਼ੰਖ ਦੀ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਦਸ਼ਾਙ੍ਗੁਲਿਪ੍ਰਮਾਣਂ ਤੁ ਉਤ੍ਤਮੋਤ੍ਤਮਮੁਚ੍ਯਤੇ । ਨਵਾਙ੍ਗੁਲਂ ਮਧ੍ਯਮਂ ਸ੍ਯਾਦष੍ਟਾਙ੍ਗੁਲਮਤਃ ਪਰਮ੍
ਦਸ ਉਂਗਲਾਂ ਦੀ ਲਕੀਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਨੌਂ ਉਂਗਲਾਂ ਦੀ ਮੱਧਮ ਤੇ ਅੱਠ ਉਂਗਲਾਂ ਦੀ ਉਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਸਪ੍ਤषਟ੍ਪਞ੍ਚਭਿਃ ਪੁਣ੍ਡ੍ਰਂ ਮਧ੍ਯਮਂ ਤ੍ਰਿਵਿਧਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍ । ਚਤੁਸ੍ਤ੍ਰਿਦ੍ਵ੍ਯਙ੍ਗੁਲੈਃ ਪੁਣ੍ਡ੍ਰਂ ਕਨਿष੍ਠਂ ਤ੍ਰਿਵਿਧਂ ਭਵੇਤ੍
ਸੱਤ, ਛੇ ਜਾਂ ਪੰਜ ਉਂਗਲਾਂ ਦੀ ਲਕੀਰ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੱਧਮ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਚਾਰ, ਤਿੰਨ ਜਾਂ ਦੋ ਉਂਗਲਾਂ ਦੀ ਲਕੀਰ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨੀਵੀਂ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਲਲਾਟੇ ਕੇਸ਼ਵਂ ਵਿਦ੍ਯਾਨ੍ਨਾਰਾਯਣਮਥੋਦਰੇ । ਮਾਧਵਂ ਹृਦਿ ਵਿਨ੍ਯਸ੍ਯ ਗੋਵਿਨ੍ਦਂ ਕਣ੍ਠਕੂਪਕੇ
ਲਲਾਟ ਉੱਤੇ ਕੇਸ਼ਵ, ਪੇਟ ਉੱਤੇ ਨਾਰਾਇਣ, ਦਿਲ ਉੱਤੇ ਮਾਧਵ ਅਤੇ ਗਲੇ ਦੇ ਖੋਹ ਉੱਤੇ ਗੋਵਿੰਦ ਜਾਣੋ।
ਉਦਰੇ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇ ਵਿष੍ਣੁਰਿਤ੍ਯਭਿਧੀਯਤੇ । ਤਤ੍ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਬਾਹੁਮਧ੍ਯੇ ਚ ਮਧੁਸੂਦਨਮੇਵ ਚ
ਪੇਟ ਦੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਵਿਸ਼ਣੂ, ਪਾਸੇ ਤੇ ਬਾਂਹ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਮਧੁਸੂਦਨ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮਂ ਕਰ੍ਣਦੇਸ਼ੇ ਵਾਮਕੁਕ੍ਸ਼ੌ ਤੁ ਵਾਮਨਮ੍ । ਸ਼੍ਰੀਧਰਂ ਬਾਹੁਕੇ ਵਾਮੇ ਹृषੀਕੇਸ਼ਂ ਤੁ ਕਰ੍ਣਕੇ
ਕੰਨ ਦੇ ਕੋਲ ਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮ, ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਪੇਟ ਉੱਤੇ ਵਾਮਨ, ਖੱਬੀ ਬਾਂਹ ਉੱਤੇ ਸ਼੍ਰੀਧਰ ਅਤੇ ਕੰਨ ਉੱਤੇ ਹ੍ਰੀਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪृष੍ਠੇ ਚ ਪਦ੍ਮਨਾਭਂ ਤੁ ਕਕੁਦ੍ਦਾਮੋਦਰਂ ਸ੍ਮਰੇਤ੍ । ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੈਤਾਨਿ ਨਾਮਾਨਿ ਵਾਸੁਦੇਵੇਤਿ ਮੂਰ੍ਧਨਿ
ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਪਦਮਨਾਭ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕੁਬੜ ਅਤੇ ਪੇਟ ਉੱਤੇ ਕਕੁੱਦ ਅਤੇ ਅਮੋਦਰ ਦੇ ਨਾਮ ਲੈਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਬਾਰਾਂ ਨਾਮ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਯਾਦ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਪੂਜਾਕਾਲੇ ਚ ਹੋਮੇ ਚ ਸਾਯਂ ਪ੍ਰਾਤਃ ਸਮਾਹਿਤਃ । ਨਾਮਾਨ੍ਯੁਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਵਿਧਿਨਾ ਧਾਰਯੇਦੂਰ੍ਧ੍ਵਪੁਣ੍ਡ੍ਰਕਮ੍
ਪੂਜਾ ਵੇਲੇ, ਹੋਮ ਸਮੇਂ, ਸ਼ਾਮ ਤੇ ਸਵੇਰੇ, ਮਨ ਲਾ ਕੇ, ਇਹਨਾਂ ਨਾਮਾਂ ਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਉੱਤੇ ਵਾਲਾ ਤਿਲਕ ਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਸ਼ੁਚਿਰ੍ਵਾਪ੍ਯਨਾਚਾਰੋ ਮਨਸਾ ਪਾਪਮਾਚਰੇਤ੍ । ਸ਼ੁਚਿਰੇਵ ਭਵੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਪੁਣ੍ਡ੍ਰਾਙ੍ਕਿਤੋ ਨਰਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਅਸ਼ੁੱਧ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਚੰਗੀ ਚਾਲ ਨਾ ਰੱਖਦਾ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਮਨ ਵਿਚ ਪਾਪ ਕਰ ਲਵੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਤਿਲਕ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵਪੁਣ੍ਡ੍ਰਧਰੋ ਮਰ੍ਤ੍ਯੋ ਮ੍ਰਿਯਤੇ ਯਤ੍ਰ ਕੁਤ੍ਰਚਿਤ੍ । ਸ਼੍ਵਪਾਕੋऽਪਿ ਵਿਮਾਨਸ੍ਥੋ ਮਮ ਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ
ਉੱਤੇ ਵਾਲਾ ਤਿਲਕ ਲਾਇਆ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਮਰੇ, ਜੇ ਉਹ ਚਾਹੇ ਨੀਚ ਜਾਤ ਦਾ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਵਿਮਾਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਆਦਰ ਪਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਕਾਨ੍ਤਿਨੋ ਮਹਾਭਾਗਾ ਮਤ੍ਸ੍ਵਰੂਪਵਿਦੋऽਮਲਾਃ । ਸਾਨ੍ਤਰਾਲਾਨ੍ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤਿ ਪੁਣ੍ਡ੍ਰਾਨ੍ਵਿष੍ਣੁਪਦਾਕृਤੀਨ੍
ਜੋ ਮੇਰੇ ਹੀ ਹੋ ਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਵੱਡੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਮੇਰੀ ਸੱਚੀ ਸੂਰਤ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਛੱਡ ਕੇ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਪਰਮੈਕਾਨ੍ਤਿਨੋऽਪ੍ਯੇਵਂ ਮਤ੍ਪਾਦੈਕਪਰਾਯਣਾਃ । ਹਰਿਦ੍ਰਾਚੂਰ੍ਣਸਂਯੁਕ੍ਤਾਞ੍ਛੂਲਾਕਾਰਾਂਸ੍ਤੁ ਵਾਮਲਾਨ੍
ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭਗਤੀ ਵਾਲੇ ਹਨ ਤੇ ਮੇਰੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਹਲਦੀ ਦੇ ਚੂਰਨ ਨਾਲ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਤ੍ਰਿਸੂਲ ਵਾਲੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਅਨ੍ਯੇ ਤੁ ਵੈष੍ਣਵਾਃ ਪੁਣ੍ਡ੍ਰਾਨਚ੍ਛਿਦ੍ਰਾਨਪਿ ਭਕ੍ਤਿਤਃ । ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵੀਰਨ੍ਦੀਪਪਦ੍ਮਵੇਣੁਪਤ੍ਰੋਪਮਾਕृਤੀਨ੍
ਹੋਰ ਵਿਸ਼ਨੂ ਭਗਤ ਭੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਲਗਾਤਾਰ ਨਿਸ਼ਾਨ ਜਾਂ ਦੀਵੇ, ਕਮਲ, ਬਾਂਸਰੀ ਜਾਂ ਪੱਤੇ ਵਰਗੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਅਚ੍ਛਿਦ੍ਰਾਨਪਿ ਸਚ੍ਛਿਦ੍ਰਾਨ੍ ਕੁਰ੍ਯੁਃ ਕੇਵਲਵੈष੍ਣਵਾਃ । ਅਚ੍ਛਿਦ੍ਰਕਰਣੇ ਤੇषਾਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਵਾਯੋ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਕੁਝ ਸੱਚੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਭਗਤ ਦੋਵੇਂ ਕਿਸਮ ਦੇ, ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਵਾਲੇ ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਾਸਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣਾਉਣ ਵਿਚ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ।
ਏਕਾਨ੍ਤਿਨਾਂ ਪ੍ਰਪਨ੍ਨਾਨਾਂ ਪਰਮੈਕਾਨ੍ਤਿਨਾਮਪਿ । ਅਚ੍ਛਿਦ੍ਰਪੁਣ੍ਡ੍ਰਾਕਰਣੇ ਪ੍ਰਤ੍ਯਵਾਯੋ ਮਹਾਨ੍ਭਵੇਤ੍
ਪਰ ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਰਪਿਤ ਤੇ ਉੱਚੀ ਭਗਤੀ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਜੇ ਲਗਾਤਾਰ ਤਿਲਕ ਬਣਾਉਣ, ਤਾਂ ਵੱਡਾ ਦੋਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵਪੁਣ੍ਡ੍ਰਂ ਤੁ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਦਣ੍ਡਾਕਾਰਂ ਤੁ ਸ਼ੋਭਨਮ੍ । ਮਧ੍ਯੇ ਛਿਦ੍ਰਂ ਵੈष੍ਣਵਾਸ਼੍ਚ ਨਮੋऽਨ੍ਤੈਃ ਕੇਸ਼ਵਾਦਿਭਿਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉੱਤੇ ਵਾਲਾ ਤਿਲਕ ਸੋਹਣਾ ਦੰਡ ਵਰਗਾ, ਵਿਚਕਾਰ ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇ ਕੇ, ਤੇ ਅੰਤਾਂ ਉੱਤੇ ਕੇਸ਼ਵ ਆਦਿਕ ਨਾਮ ਲਿਖ ਕੇ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਲਾਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਮਲਾਨ੍ਯੂਰ੍ਧ੍ਵਪੁਣ੍ਡ੍ਰਾਣਿ ਸਾਨ੍ਤਰਾਲਾਨਿ ਯੋ ਨਰਃ । ਕਰੋਤਿ ਵਿਪੁਲਂ ਤਤ੍ਰ ਮਨ੍ਦਿਰਂ ਮੇ ਕਰੋਤਿ ਸਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪਵਿੱਤਰ ਉੱਤੇ ਵਾਲੇ ਤਿਲਕ ਵਿਚਕਾਰ ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇ ਕੇ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਥੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਵੱਡਾ ਮੰਦਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵਪੁਣ੍ਡ੍ਰਸ੍ਯ ਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਵਿਸ਼ਾਲੇ ਸੁਮਨੋਹਰੇ । ਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯਾ ਸਾਕਂ ਸਹਾਸੀਨੋ ਰਮਤੇ ਵਿष੍ਣੁਰਵ੍ਯਯਃ
ਉੱਤੇ ਵਾਲੇ ਤਿਲਕ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਜੋ ਚੌੜਾ ਤੇ ਸੁਹਾਵਣਾ ਹੋਵੇ, ਉਥੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਜੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਜੀ ਨਾਲ ਬੈਠ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਨਿਰਨ੍ਤਰਾਲਂ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦੂਰ੍ਧ੍ਵਪੁਣ੍ਡ੍ਰਂ ਦ੍ਵਿਜਾਧਮਃ । ਸ ਹਿ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਥਿਤਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਸ਼੍ਰਿਯਂ ਚੈਵ ਵ੍ਯਪੋਹਤਿ
ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਨੀਚ ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਵਿਦਵਾਨ ਉੱਤੇ ਵਾਲਾ ਤਿਲਕ ਬਿਨਾ ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਥੋਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅਚ੍ਛਿਦ੍ਰਮੂਰ੍ਧ੍ਵਪੁਣ੍ਡ੍ਰਂ ਤੁ ਯਃ ਕਰੋਤਿ ਵਿਮੂਢਧੀਃ । ਸ ਪਰ੍ਯਾਯੇਣ ਤਾਨੇਤਿ ਨਰਕਾਨੇਕਵਿਂਸ਼ਤਿਮ੍
ਜੋ ਮੂਰਖ ਮਨੁੱਖ ਲਗਾਤਾਰ ਉੱਤੇ ਵਾਲਾ ਤਿਲਕ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅੰਤ ਵਿਚ ਇਕਵੀਹ ਨਰਕਾਂ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ऋਜੂਨਿ ਸ੍ਫੁਟਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਾਨਿ ਸਾਨ੍ਤਰਾਲਾਨਿ ਵਿਨ੍ਯਸੇਤ੍ । ਊਰ੍ਧ੍ਵਪੁਣ੍ਡ੍ਰਾਣਿ ਦਣ੍ਡਾਬ੍ਜਦੀਪਮਤ੍ਸ੍ਯਨਿਭਾਨਿ ਚ
ਉੱਤੇ ਵਾਲੇ ਤਿਲਕ ਸਿੱਧੇ, ਚੰਗੇ ਪਾਸੇ ਵਾਲੇ ਤੇ ਵਿਚਕਾਰ ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇ ਕੇ ਲਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਦੰਡ, ਕਮਲ, ਦੀਵਾ ਜਾਂ ਮੱਛੀ ਵਰਗੇ ਹੋਣ।
ਸ਼ਿਖੋਪਵੀਤਵਦ੍ਧਾਰ੍ਯਮੂਰ੍ਧ੍ਵਪੁਣ੍ਡ੍ਰਂ ਦ੍ਵਿਜੇਨ ਚ । ਵਿਨਾ ਕृਤਾਸ਼੍ਚੇਦ੍ਵਿਫਲਾਃ ਕ੍ਰਿਯਾਃ ਸਰ੍ਵਾ ਮਹਾਮੁਨੇ
ਦੋਵੇਂ ਵਾਰ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ ਉੱਤੇ ਵਾਲਾ ਤਿਲਕ ਇਉਂ ਲਾਵੇ ਜਿਵੇਂ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਜਨੇਊ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਜੇ ਇਹ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਵਿਅਰਥ ਹਨ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਮੁਨੀ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਰ੍ਵੇषੁ ਕਾਰ੍ਯੇषੁ ਕਾਰ੍ਯਂ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ । ਊਰ੍ਧ੍ਵਪੁਣ੍ਡ੍ਰਂ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਂ ਚ ਵਰ੍ਤੁਲਂ ਚਤੁਰਸ੍ਰਕਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਹਰ ਕੰਮ ਵਿਚ ਸਮਝਦਾਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਉੱਤੇ ਵਾਲਾ ਤਿਲਕ, ਤ੍ਰਿਸੂਲ, ਗੋਲ ਜਾਂ ਚੌਕੋਰ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਰ੍ਧਚਨ੍ਦ੍ਰਾਦਿਕਂ ਲਿਙ੍ਗਂ ਵੇਦਨਿष੍ਠੋ ਨ ਧਾਰਯੇਤ੍ । ਜਨ੍ਮਨਾ ਲਬ੍ਧਜਾਤਿਸ੍ਤੁ ਵੇਦਪਨ੍ਥਾਨਮਾਸ਼੍ਰਿਤਃ
ਜੋ ਵਿਦਿਆਵਾਨ ਹੈ, ਉਹ ਅਰਧਚੰਦ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਲਿੰਗ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਨਾ ਲਾਵੇ; ਜੋ ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਵੇਦ ਮਾਰਗ ਉੱਤੇ ਹੈ, ਉਹੀ ਵੇਦਾਂ ਵਾਲਾ ਰਸਤਾ ਫੜੇ।