ਤਦਰ੍ਧਂ ਵਾ ਤਦਰ੍ਧਂ ਵਾ ਮਾਸਦ੍ਵਾਦਸ਼ਕਂ ਤੁ ਵਾ । ਤਦਰ੍ਧਂ ਵਾ ਤਦਰ੍ਧਂ ਵਾ ਮਾਸਮੇਕਮਥਾਪਿ ਵਾ
ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਅੱਧਾ ਸਮਾਂ, ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਵੀ ਅੱਧਾ, ਜਾਂ ਬਾਰਾਂ ਮਹੀਨੇ ਲਈ; ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਅੱਧਾ, ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਵੀ ਅੱਧਾ, ਜਾਂ ਇਕ ਮਹੀਨਾ।
ਦਿਨਦ੍ਵਾਦਸ਼ਕਂ ਵਾਪਿ ਦਿਨषਟ੍ਕਮਥਾਪਿ ਵਾ । ਤਦਰ੍ਧਂ ਦਿਨਮੇਕਂ ਵਾ ਵ੍ਰਤਸਙ੍ਕਲ੍ਪਨਾਵਧਿ
ਜਾਂ ਬਾਰਾਂ ਦਿਨ, ਜਾਂ ਛੇ ਦਿਨ; ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਅੱਧਾ, ਜਾਂ ਇਕ ਦਿਨ—ਇਹ ਵਰਤ ਦੇ ਨਿਸ਼ਚੈ ਦੀ ਹੱਦ ਹੈ।
ਅਗ੍ਨਿਮਾਧਾਯ ਵਿਧਿਵਦ੍ਵਿਰਜਾਹੋਮਕਾਰਣਾਤ੍ । ਹੁਤ੍ਵਾऽऽਜ੍ਯੇਨ ਸਮਿਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਚਰੁਣਾ ਚ ਯਥਾਵਿਧਿ
ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਗ ਬਾਲ ਕੇ, ਘੀ, ਲੱਕੜੀਆਂ ਅਤੇ ਯਗ੍ਯ ਦੀ ਖੀਰ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪੂਤਾਹਾਤ੍ਪੁਰਤੋ ਭੂਯਸ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵਾਨਾਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਮੁਦ੍ਦਿਸ਼ਨ੍ । ਜੁਹੁਯਾਨ੍ਮੂਲਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਤੈਰੇਵ ਸਮਿਦਾਦਿਭਿਃ
ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਕੇ, ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੁੰਹ ਕਰਕੇ, ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਲਈ, ਉਹੀ ਲੱਕੜੀਆਂ ਆਦਿ ਲੈ ਕੇ, ਮੂਲ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਤ੍ਵਾਨ੍ਯੇਤਾਨਿ ਮੇ ਦੇਹੇ ਸ਼ੁਧ੍ਯਨ੍ਤਾਮਿਤ੍ਯਨੁਸ੍ਮਰਨ੍ । ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਭੂਤਾਦਿਤਨ੍ਮਾਤ੍ਰਾਃ ਪਞ੍ਚਕਰ੍ਮੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਚ
ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਕਿ ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਤੱਤ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਣ, ਫਿਰ ਉਹ ਪੰਜ ਭੂਤ, ਤਨਮਾਤਰਾਂ ਅਤੇ ਪੰਜ ਕਰਮ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਕਰੇ।
ਜ੍ਞਾਨਕਰ੍ਮਵਿਭੇਦੇਨ ਪਞ੍ਚ ਪਞ੍ਚ ਵਿਭਾਗਸ਼ਃ । ਤ੍ਵਗਾਦਿਧਾਤਵਃ ਸਪ੍ਤ ਪਞ੍ਚ ਪ੍ਰਾਣਾਦਿਵਾਯਵਃ
ਜਾਣ ਅਤੇ ਕਰਮ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਕੇ, ਪੰਜ-ਪੰਜ ਦੇ ਗੁਣ ਗਿਣੇ ਜਾਣ; ਚਮੜੀ ਆਦਿ ਸੱਤ ਧਾਤੂਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਣ ਆਦਿ ਪੰਜ ਵਾਯੂਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਝੇ।
ਮਨੋ ਬੁਦ੍ਧਿਰਹਙ੍ਕਾਰੋ ਗੁਣਾਃ ਪ੍ਰਕृਤਿਪੂਰੁषੌ । ਰਾਗੋ ਵਿਦ੍ਯਾ ਕਲਾ ਚੈਵ ਨਿਯਤਿਃ ਕਾਲ ਏਵ ਚ
ਮਨ, ਬੁੱਧੀ, ਅਹੰਕਾਰ, ਤਿੰਨ ਗੁਣ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੇ ਪੁਰਖ, ਮੋਹ, ਗਿਆਨ, ਕਲਾ, ਨਿਯਮ ਅਤੇ ਸਮਾਂ ਵੀ ਜਾਣੇ।
ਮਾਯਾ ਚ ਸ਼ੁਦ੍ਧਵਿਦ੍ਯਾ ਚ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਸਦਾਸ਼ਿਵੌ । ਸ਼ਕ੍ਤਿਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿਵਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਚ ਤਤ੍ਤ੍ਵਾਨਿ ਕ੍ਰਮਸ਼ੋ ਵਿਦੁਃ
ਮਾਇਆ, ਸ਼ੁੱਧ ਗਿਆਨ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਸਦਾ ਸ਼ਿਵ, ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਤੱਤ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਤੱਤ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਸ੍ਤੁ ਵਿਰਜੈਰ੍ਹੁਤ੍ਵਾ ਹੋਤਾਸੌ ਵਿਰਜੋ ਭਵੇਤ੍ । ਅਥ ਗੋਮਯਮਾਦਾਯ ਪਿਣ੍ਡੀਕृਤ੍ਯਾਭਿਮਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯ ਚ
ਸ਼ੁੱਧ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰਕੇ, ਯਜਮਾਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਗੋਬਰ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਲੇ ਵਾਂਗ ਬਣਾਕੇ, ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰੇ।
ਨ੍ਯਸ੍ਯਾਗ੍ਨੌ ਤਂ ਚ ਸਂਰਕ੍ਸ਼੍ਯ ਦਿਨੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਹਵਿष੍ਯਭੁਕ੍ । ਪ੍ਰਭਾਤੇ ਚ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਂ ਪੁਰੋਦਿਤਮ੍
ਉਸ ਗੋਲੇ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰੇ; ਉਸ ਦਿਨ ਹਵਨ ਦਾ ਭੋਜਨ ਕਰਕੇ, ਚੌਦਵੀਂ ਦੀ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕਰੇ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਨੇ ਨਿਰਾਹਾਰਃ ਕਾਲਸ਼ੇषਂ ਸਮਾਪਯੇਤ੍ । ਪ੍ਰਾਤਃ ਪਰ੍ਵਣਿ ਚਾਪ੍ਯੇਵਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਹੋਮਾਵਸਾਨਤਃ
ਉਸ ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਸਮਾਂ ਉਪਵਾਸ ਕਰੇ; ਤੇ ਸਵੇਰੇ ਪਰਵ ਦੇ ਦਿਨ ਵੀ ਐਸਾ ਹੀ ਕਰਕੇ, ਹੋਮ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਤੇ।
ਉਪਸਂਹृਤ੍ਯ ਰੁਦ੍ਰਾਗ੍ਨਿਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਭਸ੍ਮ ਯਤ੍ਨਤਃ । ਤਤਸ਼੍ਚ ਜਟਿਲੋ ਮੁਣ੍ਡਃ ਸ਼ਿਖੈਕਜਟ ਏਵ ਚ
ਰੁਦ੍ਰ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਮੇਟ ਕੇ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਭਸਮ ਇਕੱਠੀ ਕਰੇ; ਫਿਰ ਜਟਾਧਾਰੀ, ਮੁੰਡਤ ਜਾਂ ਇਕ ਜਟਾ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਭੂਤ੍ਵਾ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪੁਨਰ੍ਵੀਤਲਜ੍ਜਸ਼੍ਚੇਤ੍ਸ੍ਯਾਦ੍ਦਿਗਮ੍ਬਰਃ । ਅਨ੍ਯਃ ਕਾषਾਯਵਸਨਸ਼੍ਚਰ੍ਮਚੀਰਾਮ੍ਬਰੋऽਥਵਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣ ਕੇ, ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਲੱਜਾ ਛੱਡ ਕੇ ਨੰਗਾ ਫਿਰੇ; ਜਾਂ ਕੇਸਰੀ ਰੰਗ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਜਾਂ ਚਮੜੇ ਦਾ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਏਕਾਮ੍ਬਰੋ ਵਲ੍ਕਲਵਾਨ੍ਭਵੇਦ੍ਦਣ੍ਡੀ ਚ ਮੇਖਲੀ । ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲ੍ਯ ਚਰਣੌ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਦ੍ਵਿਰਾਚਮ੍ਯਾਤ੍ਮਨਸ੍ਤਨੁਮ੍
ਇੱਕ ਵਸਤ੍ਰ, ਛਾਲ ਦਾ ਕੱਪੜਾ, ਦੰਡ ਤੇ ਮੇਖਲਾ ਪਹਿਨ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਪੈਰ ਧੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰੇ।
ਸਙ੍ਕਲੀਕृਤ੍ਯ ਤਦ੍ਭਸ੍ਮ ਵਿਰਜਾਨਲਸਮ੍ਭਵਮ੍ । ਅਗ੍ਨਿਰਿਤ੍ਯਾਦਿਭਿਰ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਃ षਡ੍ਭਿਰਾਥਰ੍ਵਣੈਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਉਹ ਭਸਮ ਜੋ ਸ਼ੁੱਧ ਅੱਗ ਤੋਂ ਬਣੀ, ਇਕੱਠੀ ਕਰਕੇ, 'ਅੱਗਿ' ਆਦਿ ਛੇ ਅਥਰਵਣ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ।
ਵਿਮृਜ੍ਯਾਙ੍ਗਾਨਿ ਮੂਰ੍ਧਾਦਿਚਰਣਾਨ੍ਤਂ ਚ ਤੈਃ ਸ੍ਪृਸ਼ੇਤ੍ । ਤਤਸ੍ਤੇਨ ਕ੍ਰਮੇਣੈਵ ਸਮੁਦ੍ਧੂਲ੍ਯ ਚ ਭਸ੍ਮਨਾ
ਉਹ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਸਿਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੈਰ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਮਲੇ; ਫਿਰ ਉਸੇ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਭਸਮ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਛਿੜਕੇ।
ਸਰ੍ਵਾਙ੍ਗੋਦ੍ਧੂਲਨਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਣਵੇਨ ਸ਼ਿਵੇਨ ਵਾ । ਤਤਸ਼੍ਚ ਪੁਣ੍ਡ੍ਰਂ ਰਚਯੇਤ੍ਤ੍ਰਿਯਾਯੁषਸਮਾਹ੍ਵਯਮ੍
ਸਾਰੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਭਸਮ ਛਿੜਕਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਓਂਕਾਰ ਜਾਂ ਸ਼ਿਵ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ; ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਲਾਈਆਂ ਵਾਲਾ 'ਤ੍ਰਿਯਾਯੁਸ਼' ਨਿਸ਼ਾਨ ਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਿਵਭਾਵਂ ਸਮਾਗਮ੍ਯ ਸ਼ਿਵਭਾਵਮਥਾਚਰੇਤ੍ । ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਤ੍ਰਿਸਨ੍ਧ੍ਯਮਪ੍ਯੇਵਮੇਤਤ੍ਪਾਸ਼ੁਪਤਂ ਵ੍ਰਤਮ੍
ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਸ਼ਿਵ ਵਰਗਾ ਵਰਤਾਓ ਕਰੇ; ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਸੰਧਿਆ ਵੀ ਕਰੇ—ਇਹੀ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਵਰਤ ਹੈ।
ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਪ੍ਰਦਂ ਚੈਵ ਪਸ਼ੁਤ੍ਵਂ ਵਿਨਿਵਰ੍ਤਯੇਤ੍ । ਤਤ੍ਪਸ਼ੁਤ੍ਵਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਕृਤ੍ਵਾ ਪਾਸ਼ੁਪਤਂ ਵ੍ਰਤਮ੍
ਇਹ ਵਰਤ ਭੋਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਅਵਸਥਾ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਅਵਸਥਾ ਛੱਡ ਕੇ, ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਵਰਤ ਧਾਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪੂਜਨੀਯੋ ਮਹਾਦੇਵੋ ਲਿਙ੍ਗਮੂਰ੍ਤਿਃ ਸਦਾਸ਼ਿਵਃ । ਭਸ੍ਮਸ੍ਨਾਨਂ ਮਹਾਪੁਣ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਸੌਖ੍ਯਕਰਂ ਪਰਮ੍
ਮਹਾਂਦੇਵ, ਲਿੰਗ ਰੂਪ, ਸਦਾ ਸ਼ਿਵ—ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੂਜਣਯੋਗ ਹਨ; ਭਸਮ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾਉਣਾ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਆਯੁष੍ਯਂ ਬਲਮਾਰੋਗ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੀਪੁष੍ਟਿਵਰ੍ਧਨਂ ਯਤਃ । ਰਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥਂ ਮਙ੍ਗਲਾਰ੍ਥਂ ਚ ਸਰ੍ਵਸਮ੍ਪਤ੍ਸਮृਦ੍ਧਯੇ
ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਉਮਰ, ਤਾਕਤ, ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ, ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਰੱਖਿਆ, ਚੰਗੇ ਨਸੀਬ ਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਦੀ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ਲਈ ਵੀ ਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਭਸ੍ਮਸ੍ਨਿਗ੍ਧਮਨੁष੍ਯਾਣਾਂ ਮਹਾਮਾਰੀਭਯਂ ਨ ਚ । ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਕਂ ਪੌष੍ਟਿਕਂ ਭਸ੍ਮ ਕਾਮਦਂ ਚ ਤ੍ਰਿਧਾ ਭਵੇਤ੍
ਜਦੋਂ ਇਹ ਭਸਮ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਇਹ ਭਸਮ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ—ਮਨ ਨੂੰ ਠੰਢ ਪਾਉਣ ਵਾਲੀ, ਪੋਸ਼ਣ ਵਾਲੀ ਤੇ ਮਨਚਾਹੀ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੀ।
ਤ੍ਰਿਵਿਧਭਸ੍ਮਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਤ੍ਰਿਵਿਧਤ੍ਵਂ ਕਥਂ ਚਾਸ੍ਯ ਭਸ੍ਮਨਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ । ਏਤਤ੍ਕਥਯ ਮੇ ਦੇਵ ਮਹਤ੍ਕੌਤੂਹਲਂ ਮਮ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਇਹ ਭਸਮ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਵੇਂ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ? ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸੋ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਇੱਛਾ ਹੈ ਜਾਣਨ ਦੀ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਤ੍ਰਿਵਿਧਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਦੇਵਰ੍षੇ ਭਸ੍ਮਨਃ ਸ਼ृਣੁ । ਮਹਾਪਾਪਕ੍ਸ਼ਯਕਰਂ ਮਹਾਕੀਰ੍ਤਿਕਰਂ ਪਰਮ੍
ਸ੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਦੇਵਰਿਸ਼ੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਭਸਮ ਦੇ ਤਿੰਨ ਰੂਪ ਸਮਝਾਵਾਂਗਾ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ। ਇਹ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦੀ ਤੇ ਉੱਚੀ ਇੱਜ਼ਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਗੋਮਯਂ ਯੋਨਿਸਮ੍ਬਦ੍ਧਂ ਤਦ੍ਧਸ੍ਤੇਨੈਵ ਗृਹ੍ਯਤੇ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੈਰ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਸ੍ਤੁ ਸਨ੍ਦਗ੍ਧਂ ਤਚ੍ਛਾਨ੍ਤਿਕृਦਿਹੋਚ੍ਯਤੇ
ਗੋਮਾਤਾ ਦਾ ਲੇੜ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਵੇ, ਹੱਥ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇਸਨੂੰ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਾੜਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਭਸਮ ਮਨ ਨੂੰ ਠੰਢ ਪਾਉਣ ਵਾਲੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਾਵਧਾਨਸ੍ਤੁ ਗृਹ੍ਣੀਯਾਨ੍ਨਰੋ ਵੈ ਗੋਮਯਂ ਤੁ ਯਤ੍ । ਅਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ੇ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਤਤ੍षਡਙ੍ਗੇਨ ਦਹੇਦਤਃ
ਸਾਵਧਾਨ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਗੋਮਾਤਾ ਦਾ ਲੇੜ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਫੜ ਕੇ, ਸਰੀਰ ਦੇ ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜ ਕੇ, ਉਸਨੂੰ ਸਾੜੇ।
ਪੌष੍ਟਿਕਂ ਤਤ੍ਸਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਕਾਮਦਂ ਚ ਤਤਃ ਸ਼ृਣੁ । ਪ੍ਰਾਸਾਦੇਨ ਦਹੇਦੇਤਤ੍ਕਾਮਦਂ ਭਸ੍ਮ ਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍
ਇਸਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਵਾਲੀ ਭਸਮ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਮਨਚਾਹੀ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਭਸਮ ਬਾਰੇ ਸੁਣ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਭਸਮ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਸਾੜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਮਨਚਾਹੀ ਭਸਮ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਦੇਵਰ੍षੇ ਭਸ੍ਮਵ੍ਰਤਪਰਃ ਸ਼ੁਚਿਃ । ਗਵਾਂ ਗੋष੍ਠੇषੁ ਗਤ੍ਵਾ ਤੁ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਤੁ ਗੋਕੁਲਮ੍
ਹੇ ਦੇਵਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਸਮ ਦੀ ਰੀਤ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਗੋਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇ ਤੇ ਗੋਮਾਤਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰੇ।
ਗਵਾਂ ਵਰ੍ਣਾਨੁਰੂਪਾਣਾਂ ਗृਹ੍ਣੀਯਾਦ੍ਗੋਮਯਂ ਸ਼ੁਭਮ੍ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਯ ਚ ਗੌਃ ਸ਼੍ਵੇਤਾ ਰਕ੍ਤਾ ਗੌਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਚ
ਉਸਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੋਮਾਤਾ ਦੇ ਰੰਗ ਅਨੁਸਾਰ ਚੰਗਾ ਲੇੜ ਲਵੇ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਗਾਂ ਚਿੱਟੀ, ਤੇ ਖ਼ਤਰੀ ਦੀ ਗਾਂ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪੀਤਵਰ੍ਣਾ ਤੁ ਵੈਸ਼੍ਯਸ੍ਯ ਕृष੍ਣਾ ਸ਼ੂਦ੍ਰਸ੍ਯ ਕਥ੍ਯਤੇ । ਪੌਰ੍ਣਮਾਸ੍ਯਾਮਮਾਵਾਸ੍ਯਾਮष੍ਟਮ੍ਯਾਂ ਵਾ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਧੀਃ
ਵੈਸ਼ ਦੀ ਗਾਂ ਪੀਲੀ ਤੇ ਸ਼ੂਦਰ ਦੀ ਕਾਲੀ ਕਹੀ ਗਈ ਹੈ। ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ, ਅਮਾਵੱਸ ਜਾਂ ਅਠਮੀ ਨੂੰ, ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ, ਇਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।