ਅਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਾਗ੍ਨਿਜਂ ਤਦ੍ਵਦ੍ਵਿਰਜਾਨਲਜਂ ਮੁਨੇ । ਔਪਾਸਨਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਸਮਿਦਗ੍ਨਿਸਮੁਦ੍ਭਵਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਅਗਨਿਹੋਤਰ ਦੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਬਣੀ ਭਸਮ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ ਤੋਂ, ਉਪਾਸਨਾ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਤੋਂ, ਤੇ ਹਵਨ ਦੀ ਲੱਕੜਾਂ ਦੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਭਸਮ ਵੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪਚਨਾਗ੍ਨਿਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਦਾਵਾਨਲਸਮੁਦ੍ਭਵਮ੍ । ਤ੍ਰੈਵਰ੍ਣਿਕਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵੇषਾਮਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਸਮੁਦ੍ਭਵਮ੍
ਰੋਟੀ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਤੋਂ, ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਭਸਮ, ਤੇ ਤਿੰਨ ਵਰਨਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਅਗਨਿਹੋਤਰ ਦੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਭਸਮ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਵਿਰਜਾਨਲਜਂ ਚੈਵ ਧਾਰ੍ਯਂ ਭਸ੍ਮ ਮਹਾਮੁਨੇ । ਔਪਾਸਨਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਗृਹਸ੍ਥਾਨਾਂ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਭਸਮ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਮੁਨੀ, ਲਾਉਣ ਯੋਗ ਹੈ। ਉਪਾਸਨਾ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਭਸਮ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਗ੍ਰਿਹਸਥਾਂ ਲਈ ਹੈ।
ਸਮਿਦਗ੍ਨਿਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਧਾਰ੍ਯਂ ਵੈ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਣਾ । ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਾਗਾਰਪਚਨਾਗ੍ਨਿਸਮੁਦ੍ਭਵਮ੍
ਹਵਨ ਦੀ ਲੱਕੜਾਂ ਦੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਭਸਮ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਲਾਉਣ, ਤੇ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਲਈ ਗਿਆਨਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਘਰ ਦੀ ਰੋਟੀ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਭਸਮ ਲਾਉਣ ਯੋਗ ਹੈ।
ਅਨ੍ਯੇषਾਮਪਿ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਧਾਰ੍ਯਂ ਦਾਵਾਨਲੋਦ੍ਭਵਮ੍ । ਕਾਲਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰਾ ਪੌਰ੍ਣਮਾਸੀ ਦੇਸ਼ਃ ਸ੍ਵੀਯਃ ਪਰਿਗ੍ਰਹਃ
ਹੋਰ ਸਭ ਲਈ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਭਸਮ ਲਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸਮਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦਾ ਦਿਨ ਚੰਗਾ ਹੈ, ਥਾਂ ਆਪਣੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤੇ ਭਸਮ ਖੁਦ ਹੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਾਰਾਮਾਦ੍ਯਰਣ੍ਯਂ ਵਾ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਃ ਸ਼ੁਭਲਕ੍ਸ਼ਣਃ । ਤਤ੍ਰ ਪੂਰ੍ਵਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਂ ਸੁਸ੍ਨਾਤਃ ਸੁਕृਤਾਹ੍ਨਿਕਃ
ਖੇਤ, ਬਾਗ ਜਾਂ ਜੰਗਲ, ਜਿੱਥੇ ਚੰਗੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੋਣ, ਓਥੇ ਤੇਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਤੇ ਪੂਜਾ-ਪਾਠ ਕਰ ਕੇ, ਇਹ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਨੁਜ੍ਞਾਪ੍ਯ ਸ੍ਵਮਾਚਾਰ੍ਯਂ ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਚ । ਪੂਜਾਂ ਵੈਸ਼ੇषਿਕੀਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼ੁਕ੍ਲਾਮ੍ਬਰਧਰਃ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਆਪਣੇ ਅਚਾਰਯ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ, ਖਾਸ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤੇ ਆਪ ਚਿੱਟੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ੁਦ੍ਧਯਜ੍ਞੋਪਵੀਤੀ ਚ ਸ਼ੁਕ੍ਲਮਾਲ੍ਯਾਨੁਲੇਪਨਃ । ਦਰ੍ਭਾਸਨੇ ਸਮਾਸੀਨੋ ਦਰ੍ਭਮੁष੍ਟਿਂ ਪ੍ਰਗृਹ੍ਯ ਚ
ਸਾਫ ਜਨੇਊ ਪਾ ਕੇ, ਚਿੱਟੇ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਚਿੱਟੀ ਚੋਣ ਲਾ ਕੇ, ਦਰਭਾ ਦੀ ਚੌਕੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਕੇ, ਹੱਥ ਵਿਚ ਦਰਭਾ ਦੀ ਗੰਢ ਫੜਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮਤ੍ਰਯਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਙ੍ਮੁਖੋ ਵਾਪ੍ਯੁਦਙ੍ਮੁਖਃ । ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਦੇਵਂ ਚ ਦੇਵੀਂ ਚ ਤਦ੍ਵਿਜ੍ਞਾਪਨਵਰ੍ਤ੍ਮਨਾ
ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਕਰਕੇ, ਪੂਰਬ ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ, ਦੇਵਤਾ ਤੇ ਦੇਵੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੱਦਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਵ੍ਰਤਮੇਤਤ੍ਕਰੋਮੀਤਿ ਭਵੇਤ੍ਸਙ੍ਕਲ੍ਪਦੀਕ੍ਸ਼ਿਤਃ । ਯਾਵਚ੍ਛਰੀਰਪਾਤਂ ਵਾ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਬ੍ਦਮਥਾਪਿ ਵਾ
ਇਹ ਵਰਤ ਮੈਂ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਇਹ ਨਿਸ਼ਚੈ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਵਰਤ ਦੀ ਦীক্ষਾ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਤਾਂ ਜਿੰਦਗੀ ਭਰ ਲਈ ਜਾਂ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਲਈ।
ਤਦਰ੍ਧਂ ਵਾ ਤਦਰ੍ਧਂ ਵਾ ਮਾਸਦ੍ਵਾਦਸ਼ਕਂ ਤੁ ਵਾ । ਤਦਰ੍ਧਂ ਵਾ ਤਦਰ੍ਧਂ ਵਾ ਮਾਸਮੇਕਮਥਾਪਿ ਵਾ
ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਅੱਧਾ ਸਮਾਂ, ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਵੀ ਅੱਧਾ, ਜਾਂ ਬਾਰਾਂ ਮਹੀਨੇ ਲਈ; ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਅੱਧਾ, ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਵੀ ਅੱਧਾ, ਜਾਂ ਇਕ ਮਹੀਨਾ।
ਦਿਨਦ੍ਵਾਦਸ਼ਕਂ ਵਾਪਿ ਦਿਨषਟ੍ਕਮਥਾਪਿ ਵਾ । ਤਦਰ੍ਧਂ ਦਿਨਮੇਕਂ ਵਾ ਵ੍ਰਤਸਙ੍ਕਲ੍ਪਨਾਵਧਿ
ਜਾਂ ਬਾਰਾਂ ਦਿਨ, ਜਾਂ ਛੇ ਦਿਨ; ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਅੱਧਾ, ਜਾਂ ਇਕ ਦਿਨ—ਇਹ ਵਰਤ ਦੇ ਨਿਸ਼ਚੈ ਦੀ ਹੱਦ ਹੈ।
ਅਗ੍ਨਿਮਾਧਾਯ ਵਿਧਿਵਦ੍ਵਿਰਜਾਹੋਮਕਾਰਣਾਤ੍ । ਹੁਤ੍ਵਾऽऽਜ੍ਯੇਨ ਸਮਿਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਚਰੁਣਾ ਚ ਯਥਾਵਿਧਿ
ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਗ ਬਾਲ ਕੇ, ਘੀ, ਲੱਕੜੀਆਂ ਅਤੇ ਯਗ੍ਯ ਦੀ ਖੀਰ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪੂਤਾਹਾਤ੍ਪੁਰਤੋ ਭੂਯਸ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵਾਨਾਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਮੁਦ੍ਦਿਸ਼ਨ੍ । ਜੁਹੁਯਾਨ੍ਮੂਲਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਤੈਰੇਵ ਸਮਿਦਾਦਿਭਿਃ
ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਕੇ, ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੁੰਹ ਕਰਕੇ, ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਲਈ, ਉਹੀ ਲੱਕੜੀਆਂ ਆਦਿ ਲੈ ਕੇ, ਮੂਲ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਤ੍ਵਾਨ੍ਯੇਤਾਨਿ ਮੇ ਦੇਹੇ ਸ਼ੁਧ੍ਯਨ੍ਤਾਮਿਤ੍ਯਨੁਸ੍ਮਰਨ੍ । ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਭੂਤਾਦਿਤਨ੍ਮਾਤ੍ਰਾਃ ਪਞ੍ਚਕਰ੍ਮੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਚ
ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਕਿ ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਤੱਤ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਣ, ਫਿਰ ਉਹ ਪੰਜ ਭੂਤ, ਤਨਮਾਤਰਾਂ ਅਤੇ ਪੰਜ ਕਰਮ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਕਰੇ।
ਜ੍ਞਾਨਕਰ੍ਮਵਿਭੇਦੇਨ ਪਞ੍ਚ ਪਞ੍ਚ ਵਿਭਾਗਸ਼ਃ । ਤ੍ਵਗਾਦਿਧਾਤਵਃ ਸਪ੍ਤ ਪਞ੍ਚ ਪ੍ਰਾਣਾਦਿਵਾਯਵਃ
ਜਾਣ ਅਤੇ ਕਰਮ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਕੇ, ਪੰਜ-ਪੰਜ ਦੇ ਗੁਣ ਗਿਣੇ ਜਾਣ; ਚਮੜੀ ਆਦਿ ਸੱਤ ਧਾਤੂਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਣ ਆਦਿ ਪੰਜ ਵਾਯੂਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਝੇ।
ਮਨੋ ਬੁਦ੍ਧਿਰਹਙ੍ਕਾਰੋ ਗੁਣਾਃ ਪ੍ਰਕृਤਿਪੂਰੁषੌ । ਰਾਗੋ ਵਿਦ੍ਯਾ ਕਲਾ ਚੈਵ ਨਿਯਤਿਃ ਕਾਲ ਏਵ ਚ
ਮਨ, ਬੁੱਧੀ, ਅਹੰਕਾਰ, ਤਿੰਨ ਗੁਣ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੇ ਪੁਰਖ, ਮੋਹ, ਗਿਆਨ, ਕਲਾ, ਨਿਯਮ ਅਤੇ ਸਮਾਂ ਵੀ ਜਾਣੇ।
ਮਾਯਾ ਚ ਸ਼ੁਦ੍ਧਵਿਦ੍ਯਾ ਚ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਸਦਾਸ਼ਿਵੌ । ਸ਼ਕ੍ਤਿਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿਵਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਚ ਤਤ੍ਤ੍ਵਾਨਿ ਕ੍ਰਮਸ਼ੋ ਵਿਦੁਃ
ਮਾਇਆ, ਸ਼ੁੱਧ ਗਿਆਨ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਸਦਾ ਸ਼ਿਵ, ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਤੱਤ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਤੱਤ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਸ੍ਤੁ ਵਿਰਜੈਰ੍ਹੁਤ੍ਵਾ ਹੋਤਾਸੌ ਵਿਰਜੋ ਭਵੇਤ੍ । ਅਥ ਗੋਮਯਮਾਦਾਯ ਪਿਣ੍ਡੀਕृਤ੍ਯਾਭਿਮਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯ ਚ
ਸ਼ੁੱਧ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰਕੇ, ਯਜਮਾਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਗੋਬਰ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਲੇ ਵਾਂਗ ਬਣਾਕੇ, ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰੇ।
ਨ੍ਯਸ੍ਯਾਗ੍ਨੌ ਤਂ ਚ ਸਂਰਕ੍ਸ਼੍ਯ ਦਿਨੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਹਵਿष੍ਯਭੁਕ੍ । ਪ੍ਰਭਾਤੇ ਚ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਂ ਪੁਰੋਦਿਤਮ੍
ਉਸ ਗੋਲੇ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰੇ; ਉਸ ਦਿਨ ਹਵਨ ਦਾ ਭੋਜਨ ਕਰਕੇ, ਚੌਦਵੀਂ ਦੀ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕਰੇ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਨੇ ਨਿਰਾਹਾਰਃ ਕਾਲਸ਼ੇषਂ ਸਮਾਪਯੇਤ੍ । ਪ੍ਰਾਤਃ ਪਰ੍ਵਣਿ ਚਾਪ੍ਯੇਵਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਹੋਮਾਵਸਾਨਤਃ
ਉਸ ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਸਮਾਂ ਉਪਵਾਸ ਕਰੇ; ਤੇ ਸਵੇਰੇ ਪਰਵ ਦੇ ਦਿਨ ਵੀ ਐਸਾ ਹੀ ਕਰਕੇ, ਹੋਮ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਤੇ।
ਉਪਸਂਹृਤ੍ਯ ਰੁਦ੍ਰਾਗ੍ਨਿਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਭਸ੍ਮ ਯਤ੍ਨਤਃ । ਤਤਸ਼੍ਚ ਜਟਿਲੋ ਮੁਣ੍ਡਃ ਸ਼ਿਖੈਕਜਟ ਏਵ ਚ
ਰੁਦ੍ਰ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਮੇਟ ਕੇ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਭਸਮ ਇਕੱਠੀ ਕਰੇ; ਫਿਰ ਜਟਾਧਾਰੀ, ਮੁੰਡਤ ਜਾਂ ਇਕ ਜਟਾ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਭੂਤ੍ਵਾ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪੁਨਰ੍ਵੀਤਲਜ੍ਜਸ਼੍ਚੇਤ੍ਸ੍ਯਾਦ੍ਦਿਗਮ੍ਬਰਃ । ਅਨ੍ਯਃ ਕਾषਾਯਵਸਨਸ਼੍ਚਰ੍ਮਚੀਰਾਮ੍ਬਰੋऽਥਵਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣ ਕੇ, ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਲੱਜਾ ਛੱਡ ਕੇ ਨੰਗਾ ਫਿਰੇ; ਜਾਂ ਕੇਸਰੀ ਰੰਗ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਜਾਂ ਚਮੜੇ ਦਾ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਏਕਾਮ੍ਬਰੋ ਵਲ੍ਕਲਵਾਨ੍ਭਵੇਦ੍ਦਣ੍ਡੀ ਚ ਮੇਖਲੀ । ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲ੍ਯ ਚਰਣੌ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਦ੍ਵਿਰਾਚਮ੍ਯਾਤ੍ਮਨਸ੍ਤਨੁਮ੍
ਇੱਕ ਵਸਤ੍ਰ, ਛਾਲ ਦਾ ਕੱਪੜਾ, ਦੰਡ ਤੇ ਮੇਖਲਾ ਪਹਿਨ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਪੈਰ ਧੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰੇ।
ਸਙ੍ਕਲੀਕृਤ੍ਯ ਤਦ੍ਭਸ੍ਮ ਵਿਰਜਾਨਲਸਮ੍ਭਵਮ੍ । ਅਗ੍ਨਿਰਿਤ੍ਯਾਦਿਭਿਰ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਃ षਡ੍ਭਿਰਾਥਰ੍ਵਣੈਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਉਹ ਭਸਮ ਜੋ ਸ਼ੁੱਧ ਅੱਗ ਤੋਂ ਬਣੀ, ਇਕੱਠੀ ਕਰਕੇ, 'ਅੱਗਿ' ਆਦਿ ਛੇ ਅਥਰਵਣ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ।
ਵਿਮृਜ੍ਯਾਙ੍ਗਾਨਿ ਮੂਰ੍ਧਾਦਿਚਰਣਾਨ੍ਤਂ ਚ ਤੈਃ ਸ੍ਪृਸ਼ੇਤ੍ । ਤਤਸ੍ਤੇਨ ਕ੍ਰਮੇਣੈਵ ਸਮੁਦ੍ਧੂਲ੍ਯ ਚ ਭਸ੍ਮਨਾ
ਉਹ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਸਿਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੈਰ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਮਲੇ; ਫਿਰ ਉਸੇ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਭਸਮ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਛਿੜਕੇ।
ਸਰ੍ਵਾਙ੍ਗੋਦ੍ਧੂਲਨਂ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਣਵੇਨ ਸ਼ਿਵੇਨ ਵਾ । ਤਤਸ਼੍ਚ ਪੁਣ੍ਡ੍ਰਂ ਰਚਯੇਤ੍ਤ੍ਰਿਯਾਯੁषਸਮਾਹ੍ਵਯਮ੍
ਸਾਰੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਭਸਮ ਛਿੜਕਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਓਂਕਾਰ ਜਾਂ ਸ਼ਿਵ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ; ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਲਾਈਆਂ ਵਾਲਾ 'ਤ੍ਰਿਯਾਯੁਸ਼' ਨਿਸ਼ਾਨ ਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਿਵਭਾਵਂ ਸਮਾਗਮ੍ਯ ਸ਼ਿਵਭਾਵਮਥਾਚਰੇਤ੍ । ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਤ੍ਰਿਸਨ੍ਧ੍ਯਮਪ੍ਯੇਵਮੇਤਤ੍ਪਾਸ਼ੁਪਤਂ ਵ੍ਰਤਮ੍
ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਸ਼ਿਵ ਵਰਗਾ ਵਰਤਾਓ ਕਰੇ; ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਸੰਧਿਆ ਵੀ ਕਰੇ—ਇਹੀ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਵਰਤ ਹੈ।
ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਪ੍ਰਦਂ ਚੈਵ ਪਸ਼ੁਤ੍ਵਂ ਵਿਨਿਵਰ੍ਤਯੇਤ੍ । ਤਤ੍ਪਸ਼ੁਤ੍ਵਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਕृਤ੍ਵਾ ਪਾਸ਼ੁਪਤਂ ਵ੍ਰਤਮ੍
ਇਹ ਵਰਤ ਭੋਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਅਵਸਥਾ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਅਵਸਥਾ ਛੱਡ ਕੇ, ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਵਰਤ ਧਾਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪੂਜਨੀਯੋ ਮਹਾਦੇਵੋ ਲਿਙ੍ਗਮੂਰ੍ਤਿਃ ਸਦਾਸ਼ਿਵਃ । ਭਸ੍ਮਸ੍ਨਾਨਂ ਮਹਾਪੁਣ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਸੌਖ੍ਯਕਰਂ ਪਰਮ੍
ਮਹਾਂਦੇਵ, ਲਿੰਗ ਰੂਪ, ਸਦਾ ਸ਼ਿਵ—ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੂਜਣਯੋਗ ਹਨ; ਭਸਮ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾਉਣਾ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।