ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਗੁਣਨਿਧਿਮੋਕ੍ਸ਼ਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਈਸ਼੍ਵਰ ਉਵਾਚ ਮਹਾਸੇਨ ਕੁਸ਼ਗ੍ਰਨ੍ਥਿਪੁਤ੍ਰਾਜੀਵਾਦਯਃ ਪਰੇ । ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਤੁ ਨੈਕੋऽਪਿ ਕਲਾਮਰ੍ਹਤਿ षੋਡਸ਼ੀਮ੍
ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਗੁਣਾਂ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਵਰਣਨ। ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ فرمایا: ਮਹਾਸੇਨ, ਕੁਸ਼ਗ੍ਰੰਥੀ, ਪੁੱਤਰ, ਅਜੀਵ ਆਦਿ ਉੱਤਮ ਹਨ, ਪਰ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੇ ਸੋਲ੍ਹਵੇਂ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਵੀ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।
ਪੁਰੁषਾਣਾਂ ਯਥਾ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਗ੍ਰਹਾਣਾਂ ਚ ਯਥਾ ਰਵਿਃ । ਨਦੀਨਾਂ ਤੁ ਯਥਾ ਗਙ੍ਗਾ ਮੁਨੀਨਾਂ ਕਸ਼੍ਯਪੋ ਯਥਾ
ਜਿਵੇਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਗ੍ਰਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ, ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਸ਼ਯਪ ਹੈ,
ਉਚ੍ਚੈਃਸ਼੍ਰਵਾ ਯਥਾਸ਼੍ਵਾਨਾਂ ਦੇਵਾਨਾਮੀਸ਼੍ਵਰੋ ਯਥਾ । ਦੇਵੀਨਾਂ ਤੁ ਯਥਾ ਗੌਰੀ ਤਦ੍ਵਚ੍ਛ੍ਰੇष੍ਠਮਿਦਂ ਭਵੇਤ੍
ਘੋੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉੱਚੈਸ਼ਰਵਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਤੇ ਦੇਵੀਆਂ ਵਿੱਚ ਗੌਰੀ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਂਗ ਇਹ ਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਨਾਤਃ ਪਰਤਰਂ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਨਾਤਃ ਪਰਤਰਂ ਵ੍ਰਤਮ੍ । ਅਕ੍ਸ਼ਯ੍ਯੇषੁ ਚ ਦਾਨੇषੁ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤੁ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਇਸ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕੋਈ ਸਤੋਤ੍ਰ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕੋਈ ਵਰਤ ਨਹੀਂ; ਅਟੱਲ ਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਹੈ।
ਸ਼ਿਵਭਕ੍ਤਾਯ ਸ਼ਾਨ੍ਤਾਯ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਤਸ੍ਯ ਪੁਣ੍ਯਫਲਸ੍ਯਾਨ੍ਤਂ ਨ ਚਾਹਂ ਵਕ੍ਤੁਮੁਤ੍ਸਹੇ
ਸ਼ਾਂਤ ਸ਼ਿਵ-ਭਗਤ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਫਲ ਦੀ ਹੱਦ ਦਾ ਮੈਂ ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।
ਧृਤਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਕਣ੍ਠਾਯ ਯਸ੍ਤ੍ਵਨ੍ਨਂ ਸਮ੍ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤਿ । ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਤਕੁਲਮੁਦ੍ਧृਤ੍ਯ ਰੁਦ੍ਰਲੋਕਂ ਸ ਗਚ੍ਛਤਿ
ਜੋ ਕੋਈ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਗਲ੍ਹ 'ਤੇ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਇਕੀ ਕੁਲਾਂ ਨੂੰ ਉਧਾਰ ਕੇ ਰੁਦਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯ ਭਾਲੇ ਵਿਭੂਤਿਰ੍ਨ ਨਾਙ੍ਗੇ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਧਾਰਣਮ੍ । ਨ ਸ਼ਮ੍ਭੋਰ੍ਭਵਨੇ ਪੂਜਾ ਸ ਵਿਪ੍ਰਃ ਸ਼੍ਵਪਚਾਧਮਃ
ਜਿਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਮੱਥੇ ਤੇ ਵਿਭੂਤੀ ਨਹੀਂ, ਜਿਸ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਚੁਹੜਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਨੀਚ ਹੈ।
ਖਾਦਨ੍ਮਾਂਸਂ ਪਿਬਨ੍ਮਦ੍ਯਂ ਸਙ੍ਗਚ੍ਛਨ੍ਨਨ੍ਤ੍ਯਜਾਨਪਿ । ਪਾਤਕੇਭ੍ਯੋ ਵਿਮੁਚ੍ਯੇਤ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਂ ਸ਼ਿਰਸਿ ਸ੍ਥਿਤੇ
ਭਾਵੇਂ ਮਾਸ ਖਾਵੇ, ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਵੇ ਜਾਂ ਚੁਹੜਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲੇ, ਜੇਕਰ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਸਿਰ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਯਜ੍ਞਤਪੋਦਾਨਵੇਦਾਭ੍ਯਾਸੈਸ਼੍ਚ ਯਤ੍ਫਲਮ੍ । ਤਤ੍ਫਲਂ ਲਭਤੇ ਸਦ੍ਯੋ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਤੁ ਧਾਰਣਾਤ੍
ਸਭ ਯਜਨਾਂ, ਤਪਾਂ, ਦਾਨਾਂ ਤੇ ਵੇਦ-ਪਾਠ ਦਾ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਣ ਨਾਲ ਤੁਰੰਤ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵੇਦੈਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭਿਰ੍ਯਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਪੁਰਾਣਪਠਨੇਨ ਚ । ਯਤ੍ਤੀਰ੍ਥਸੇਵਨੇਨੈਵ ਸਰ੍ਵਵਿਦ੍ਯਾਦਿਭਿਸ੍ਤਥਾ
ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ, ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੇ ਪਾਠ, ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਤੇ ਸਭ ਵਿਦਿਆ ਆਦਿ ਨਾਲ ਜੋ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ,
ਤਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਲਭਤੇ ਸਦ੍ਯੋ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਤੁ ਧਾਰਣਾਤ੍ । ਪ੍ਰਯਾਣਕਾਲੇ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਂ ਬਨ੍ਧਯਿਤ੍ਵਾ ਮ੍ਰਿਯੇਦ੍ਯਦਿ
ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਣ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਮੌਤ ਵੇਲੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਜਾਨ ਵੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਇਹ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸ ਰੁਦ੍ਰਤ੍ਵਮਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਪੁਨਰ੍ਜਨ੍ਮ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ । ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਂ ਧਾਰਯੇਤ੍ਕਣ੍ਠੇ ਬਾਹ੍ਵੋਰ੍ਵਾ ਮ੍ਰਿਯਤੇ ਯਦਿ
ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਰੁਦਰ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ। ਜੇ ਗਲ ਜਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਉੱਤੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਾ ਕੇ ਮਰੇ, ਤਾਂ ਇਹੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਕੁਲੈਕਵਿਂਸ਼ਮੁਤ੍ਤਾਰ੍ਯ ਰੁਦ੍ਰਲੋਕੇ ਵਸੇਨ੍ਨਰਃ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾਪਿ ਚਾਣ੍ਡਾਲੋ ਨਿਰ੍ਗੁਣਃ ਸਗੁਣੋऽਪਿ ਚ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਇਕੀਹ ਪੀੜੀਆਂ ਨੂੰ ਤਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਰੁਦਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਚੰਡਾਲ, ਗੁਣ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬਿਨਾ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ।
ਭਸ੍ਮਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਧਾਰੀ ਯਃ ਸ ਦੇਵਤ੍ਵਂ ਸ਼ਿਵਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ । ਸ਼ੁਚਿਰ੍ਵਾਪ੍ਯਸ਼ੁਚਿਰ੍ਵਾਪਿ ਤਥਾਭਕ੍ਸ਼੍ਯਸ੍ਯ ਭਕ੍ਸ਼ਕਃ
ਜੋ ਭਸਮ ਤੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਵਤਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਅਪਵਿੱਤਰ, ਜਾਂ ਮਨਾਹੀ ਵਾਲਾ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦਾ ਹੋਵੇ।
ਮ੍ਲੇਚ੍ਛੋ ਵਾਪ੍ਯਥ ਚਾਣ੍ਡਾਲੋ ਯੁਤੋ ਵਾ ਸਰ੍ਵਪਾਤਕੈਃ । ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਧਾਰਣਾਦੇਵ ਸ ਰੁਦ੍ਰੋ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਚਾਹੇ ਕੋਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਚੰਡਾਲ, ਜਾਂ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨਾਲ ਲਿਪਤ ਹੋਵੇ, ਜੇ ਉਹ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨ ਲਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਰੁਦਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਸ਼ਿਰਸਾ ਧਾਰਿਤੇ ਕੋਟਿਃ ਕਰ੍ਣਯੋਰ੍ਦਸ਼ਕੋਟਯਃ । ਸ਼ਤਕੋਟਿਰ੍ਗਲੇ ਬਦ੍ਧੋ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਕੋਟਿਸਹਸ੍ਰਕਮ੍
ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਕੰਨਾਂ ਉੱਤੇ ਦੱਸ ਗੁਣਾ ਵੱਧ, ਗਲ ਵਿੱਚ ਲਾਉਣ ਨਾਲ ਇੱਕ ਅਰਬ ਤੇ ਸਿਰ ਦੇ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਲਾਉਣ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰ ਮਿਲੀਅਨ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਅਯੁਤਂ ਚੋਪਵੀਤੇ ਤੁ ਲਕ੍ਸ਼ਕੋਟਿਰ੍ਭੁਜੇ ਸ੍ਥਿਤੇ । ਮਣਿਬਨ੍ਧੇ ਤੁ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ਸਾਧਨਕਃ ਪਰਃ
ਜਦੋਂ ਜਨੇਊ ਵਾਂਗ ਪਾਇਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਪੁੰਨ, ਬਾਂਹ ਉੱਤੇ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਲੱਖ ਅਰਬ ਤੇ ਕਲਾਈ ਉੱਤੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਇਹ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਾਧਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਧਾਰਕੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਯਤ੍ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਕਰ੍ਮ ਵੈਦਿਕਮ੍ । ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਵਿਪ੍ਰਃ ਸਦਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਮਹਦਾਪ੍ਨੋਤਿ ਤਤ੍ਫਲਮ੍
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਾ ਕੇ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਕੋਈ ਵੀ ਵੇਦਿਕ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਕਰਮ ਦਾ ਵੱਡਾ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਮਾਲਿਕਾਂ ਕਣ੍ਠੇ ਧਾਰਯੇਦ੍ਭਕ੍ਤਿਵਰ੍ਜਿਤਃ । ਪਾਪਕਰ੍ਮਾ ਤੁ ਯੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ ਮੁਕ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਬਨ੍ਧਨਾਤ੍
ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਗਲ ਵਿੱਚ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਾ ਲਵੇ, ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਭਗਤੀ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਹਰ ਵੇਲੇ ਪਾਪ ਕਰਦਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵੀ ਸਾਰੇ ਬੰਧਨਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਪਿਤਚੇਤਾ ਯੋ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤੁ ਨ ਵੈ ਧृਤਃ । ਅਸੌ ਮਾਹੇਸ਼੍ਵਰੋ ਲੋਕੇ ਨਮਸ੍ਯਃ ਸ ਤੁ ਲਿਙ੍ਗਵਤ੍
ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਪਹਿਨਿਆ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਵਰਗਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਵਾਂਗ ਸਤਿਕਾਰ ਯੋਗ ਹੈ।
ਅਵਿਦ੍ਯੋ ਵਾ ਸਵਿਦ੍ਯੋ ਵਾ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਤੁ ਧਾਰਣਾਤ੍ । ਸ਼ਿਵਲੋਕਂ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯੇਤ ਕੀਕਟੇ ਗਰ੍ਦਭੋ ਯਥਾ
ਚਾਹੇ ਕੋਈ ਅਗਿਆਨੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਗਿਆਨੀ, ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਣ ਨਾਲ ਉਹ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕੀਕਟ ਦੇ ਵਿੱਚ ਗਧਾ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਕਨ੍ਦ ਉਵਾਚ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਸਨ੍ਦਧੇ ਦੇਵ ਗਰ੍ਦਭਃ ਕੇਨ ਹੇਤੁਨਾ । ਕੀਕਟੇ ਕੇਨ ਵਾ ਦਤ੍ਤਸ੍ਤਦ੍ਬ੍ਰੂਹਿ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰ
ਸਕੰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਗਧੇ ਨੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਪਹਿਨੇ, ਤੇ ਉਹ ਕੀਕਟ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਪਹੁੰਚਿਆ? ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਹੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ।
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ ਸ਼ृਣੁ ਪੁਤ੍ਰ ਪੁਰਾਵृਤ੍ਤਂ ਗਰ੍ਦਭੋ ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਪਰ੍ਵਤੇ । ਧਤ੍ਤੇ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਭਾਰਂ ਤੁ ਵਾਹਿਤਃ ਪਥਿਕੇਨ ਤੁ
ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਪੁੱਤਰ, ਸੁਣ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ—ਵਿੰਧਿਆ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਗਧਾ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ਾਂ ਦਾ ਭਾਰ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਯਾਤਰੀ ਨੇ ਚੁੱਕਾਇਆ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤੋऽਸਮਰ੍ਥਸ੍ਤਦ੍ਭਾਰਂ ਵੋਢੁਂ ਪਤਿਤਵਾਨ੍ਭੁਵਿ । ਪ੍ਰਾਣੈਸ੍ਤ੍ਵਕ੍ਤਸ੍ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਸ੍ਤੁ ਸ਼ੂਲਪਾਣਿਰ੍ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਥੱਕ ਗਿਆ ਤੇ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ ਜੋਗਾ ਨਾ ਰਿਹਾ, ਤਾਂ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਜਾਨ ਨਿਕਲਣ ਲੱਗੀ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਤ੍ਰਿਸੂਲ ਧਾਰੀ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ।
ਮਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਨ੍ਮਹਾਸੇਨ ਮਦਨ੍ਤਿਕਮੁਪਾਗਤਃ । ਯਾਵਦ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯ ਸਂਖ੍ਯਾਨਂ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਮ੍
ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹੇ ਮਹਾਸੇਨ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆ ਗਿਆ। ਜਿੰਨੀ ਗਿਣਤੀ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਯੁਗਾਂ ਲਈ ਉਹ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਇਆ।
ਤਾਵਦ੍ਯੁਗਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਸ਼ਿਵਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ । ਸ੍ਵਸ਼ਿष੍ਯੇਭ੍ਯਸ੍ਤੁ ਵਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਨਾਸ਼ਿष੍ਯੇਭ੍ਯਃ ਕਦਾਚਨ
ਇਹ ਗੱਲ ਆਪਣੇ ਹੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਕਦੇ ਵੀ ਗੈਰ-ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ।
ਅਭਕ੍ਤੇਭ੍ਯੋऽਪਿ ਮੂਰ੍ਖੇਭ੍ਯਃ ਕਦਾਚਿਨ੍ਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਯੇਤ੍ । ਅਭਕ੍ਤੋ ਵਾਸ੍ਤੁ ਭਕ੍ਤੋ ਵਾ ਨੀਚੋ ਨੀਚਤਰੋऽਪਿ ਵਾ
ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਭਗਤ ਨਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮੂਰਖ ਹੋਵੇ, ਕਦੇ ਵੀ ਇਹ ਗੱਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਦੱਸੋ। ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਭਗਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਨੀਚ ਜਾਤ ਦਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਨੀਚ।
ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਧਾਰਯੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਸਰ੍ਵਪਾਤਕੈਃ । ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਧਾਰਣਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਕੇਨ ਵਾ ਸਦृਸ਼ਂ ਭਵੇਤ੍
ਜੋ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਣ ਦੇ ਪੁੰਨ ਨਾਲ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਪੁੰਨ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।
ਮਹਾਵ੍ਰਤਮਿਦਂ ਪ੍ਰਾਹੁਰ੍ਮੁਨਯਸ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵਦਰ੍ਸ਼ਿਨਃ । ਸਹਸ੍ਰਂ ਧਾਰਯੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਰੁਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਧृਤਵ੍ਰਤਃ
ਸਚੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਵਰਤ ਦੱਸਿਆ ਹੈ: ਜੋ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪੱਕਾ ਰਹਿ ਕੇ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਦਰਾਖ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨਦਾ ਹੈ—
ਤਂ ਨਮਨ੍ਤਿ ਸੁਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਯਥਾ ਰੁਦ੍ਰਸ੍ਤਥੈਵ ਸਃ । ਅਭਾਵੇ ਤੁ ਸਹਸ੍ਰਸ੍ਯ ਬਾਹ੍ਵੋਃ षੋਡਸ਼ षੋਡਸ਼
ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਰੁਦਰ ਵਾਂਗ ਹੀ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਹਜ਼ਾਰ ਮੋਤੀ ਪਹਿਨਣੇ ਨਾ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਦੋਹਾਂ ਬਾਂਹਾਂ 'ਤੇ ਸੋਲਾਂ-ਸੋਲਾਂ ਪਹਿਨਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।