ਵੈष੍ਣਵੀ ਨਾਗਭਗਿਨੀ ਸ਼ੈਵੀ ਨਾਗੇਸ਼੍ਵਰੀ ਤਥਾ । ਜਰਤ੍ਕਾਰੁਪ੍ਰਿਯਾਸ੍ਤੀਕਮਾਤਾ ਵਿषਹਰੇਤਿ ਚ
ਉਹ ਨੂੰ ਵੈਸ਼ਣਵੀ, ਨਾਗਾਂ ਦੀ ਭੈਣ, ਸ਼ੈਵੀ, ਨਾਗਾਂ ਦੀ ਰਾਣੀ, ਜਰਤਕਾਰੂ ਦੀ ਪਿਆਰੀ, ਆਸਤਿਕ ਦੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸਹਰੀ (ਜ਼ਹਿਰ ਹਟਾਉਣ ਵਾਲੀ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਹਾਜ੍ਞਾਨਯੁਤਾ ਚੈਵ ਸਾ ਦੇਵੀ ਵਿਸ਼੍ਵਪੂਜਿਤਾ । ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੈਤਾਨਿ ਨਾਮਾਨਿ ਪੂਜਾਕਾਲੇ ਤੁ ਯਃ ਪਠੇਤ੍
ਉਹ ਵੱਡੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਵੀ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਹੜਾ ਕੋਈ ਪੂਜਾ ਵੇਲੇ ਇਹ ਬਾਰਾਂ ਨਾਮ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ—
ਤਸ੍ਯ ਨਾਗਭਯਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਤਸ੍ਯ ਵਂਸ਼ੋਦ੍ਭਵਸ੍ਯ ਚ । ਨਾਗਭੀਤੇ ਚ ਸ਼ਯਨੇ ਨਾਗਗ੍ਰਸ੍ਤੇ ਚ ਮਨ੍ਦਿਰੇ
—ਉਹ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਨੂੰ ਨਾਗਾਂ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ; ਚਾਹੇ ਨਾਗਾਂ ਦੇ ਡਰ ਵਿਚ ਸੌਣ ਜਾਂ ਘਰ ਵਿਚ ਨਾਗ ਵੱਲੋਂ ਫੜਿਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ—
ਨਾਗਸ਼ੋਭੇ ਮਹਾਦੁਰ੍ਗੇ ਨਾਗਵੇष੍ਟਿਤਵਿਗ੍ਰਹੇ । ਇਦਂ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਪਠਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
—ਨਾਗਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਵਿਚ, ਵੱਡੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਵਿਚ ਜਾਂ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਨਾਗ ਲਪੇਟਿਆ ਹੋਵੇ—ਇਹ ਸਤੋਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿਤ੍ਯਂ ਪਠੇਦ੍ਯਸ੍ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਨਾਗਵਰ੍ਗਃ ਪਲਾਯਤੇ । ਦਸ਼ਲਕ੍ਸ਼ਜਪੇਨੈਵ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਭਵੇਨ੍ਨृਣਾਮ੍
ਜੋ ਇਹ ਸਤੋਤ੍ਰ ਰੋਜ਼ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਨਾਗਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਭੱਜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਦਸ ਲੱਖ ਵਾਰ ਜਪਣ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਸਤੋਤ੍ਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਭਵੇਦ੍ਯਸ੍ਯ ਸ ਵਿषਂ ਭੋਕ੍ਤੁਮੀਸ਼੍ਵਰਃ । ਨਾਗੈਸ਼੍ਚ ਭੂषਣਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ ਭਵੇਨ੍ਨਾਗਵਾਹਨਃ
ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਹ ਸਤੋਤ੍ਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਜ਼ਹਿਰ ਖਾਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਨਾਗਾਂ ਨਾਲ ਸਜ ਕੇ ਉਹ ਨਾਗਾਂ 'ਤੇ ਸਵਾਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਾਗਾਸਨੋ ਨਾਗਤਲ੍ਪੋ ਮਹਾਸਿਦ੍ਧੋ ਭਵੇਨ੍ਨਰਃ । ਅਨ੍ਤੇ ਚ ਵਿष੍ਣੁਨਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਕ੍ਰੀਡਤ੍ਯੇਵ ਦਿਵਾਨਿਸ਼ਮ੍
ਨਾਗਾਂ 'ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ, ਨਾਗਾਂ ਦੇ ਪਲੰਗ 'ਤੇ ਲੇਟ ਕੇ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਵੱਡਾ ਸਿਧ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅੰਤ ਵਿਚ ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਨਾਲ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।
ਮਨਸੋਪਾਖ੍ਯਾਨਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਮਤ੍ਤਃ ਪੂਜਾਵਿਧਾਨਂ ਚ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਮੁਨਿਪੁਙ੍ਗਵ । ਧ੍ਯਾਨਂ ਚ ਸਾਮਵੇਦੋਕ੍ਤਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਦੇਵੀਵਿਧਾਨਕਮ੍
ਮਨ ਦੀ ਧਿਆਨ ਕਥਾ। ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਪੂਜਾ ਦੀ ਰੀਤ ਸੁਣੋ, ਅਤੇ ਸਮਵੇਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਤੇ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਿਧੀ ਵੀ ਸੁਣੋ।
ਸ਼੍ਵੇਤਚਮ੍ਪਕਵਰ੍ਣਾਭਾਂ ਰਤ੍ਨਭੂषਣਭੂषਿਤਾਮ੍ । ਵਹ੍ਨਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਂਸ਼ੁਕਾਧਾਨਾਂ ਨਾਗਯਜ੍ਞੋਪਵੀਤਿਨੀਮ੍
ਉਹ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਰੰਗ ਚਿੱਟਾ ਚੰਪਾ ਫੁੱਲ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਉਹ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੁਧ ਕੀਤੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾਗਾਂ ਦੀ ਜਨੈਊ ਪਾਈ ਹੋਈ ਹੈ।
ਮਹਾਜ੍ਞਾਨਯੁਤਾਂ ਤਾਂ ਚ ਪ੍ਰਵਰਜ੍ਞਾਨਿਨਾਂ ਵਰਾਮ੍ । ਸਿਦ੍ਧਾਧਿष੍ਠਾਤृਦੇਵੀਂ ਚ ਸਿਦ੍ਧਾਂ ਸਿਦ੍ਧਿਪ੍ਰਦਾਂ ਭਜੇ
ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਜਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਸਿਧੀਆਂ ਦੀ ਰਖਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਹੈ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਧ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਧੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਇਤਿ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਚ ਤਾਂ ਦੇਵੀਂ ਮੂਲੇਨੈਵ ਪ੍ਰਪੂਜਯੇਤ੍ । ਨੈਵੇਦ੍ਯੈਰ੍ਵਿਵਿਧੈਰ੍ਧੂਪੈਃ ਪੁष੍ਪਗਨ੍ਧਾਨੁਲੇਪਨੈਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੇਵੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰ ਕੇ, ਮੂਲ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭੋਜਨ, ਧੂਪ, ਫੁੱਲ, ਸੁਗੰਧ ਤੇ ਲੇਪ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ—
ਮੂਲਮਨ੍ਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਵੇਦੋਕ੍ਤੈਰ੍ਭਕ੍ਤਾਨਾਂ ਵਾਚ੍ਛਿਤਪ੍ਰਦਃ । ਮੁਨੇ ਕਲ੍ਪਤਰੁਰ੍ਨਾਮ ਸੁਸਿਦ੍ਧੋ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਕ੍ਸ਼ਰਃ
—ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਆਏ ਮੂਲ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਬਾਰਾਂ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਮੰਤ੍ਰ 'ਕਲਪਤਰੂ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ੴ ਹ੍ਰੀਂ ਸ਼੍ਰੀਂ ਕ੍ਲੀਂ ਐਂ ਮਨਸਾਦੇਵ੍ਯੈ ਸ੍ਵਾਹੇਤਿ ਕੀਰ੍ਤਿਤਃ । ਪਞ੍ਚਲਕ੍ਸ਼ਜਪੇਨੈਵ ਮਨ੍ਤ੍ਰਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਭਵੇਨ੍ਨृਣਾਮ੍
ਉਹ ਮੰਤ੍ਰ ਹੈ: 'ਓਂ ਹ੍ਰੀੰ ਸ਼੍ਰੀੰ ਕਲੀੰ ਐਂ ਮਨਸਾ ਦੇਵੀਏ ਸਵਾਹਾ'; ਪੰਜ ਲੱਖ ਵਾਰ ਜਪਣ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਭਵੇਦ੍ਯਸ੍ਯ ਸ ਸਿਦ੍ਧੋ ਜਗਤੀਤਲੇ । ਸੁਧਾਸਮਂ ਵਿषਂ ਤਸ੍ਯ ਧਨ੍ਵਨ੍ਤਰਿਸਮੋ ਭਵੇਤ੍
ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਲਈ ਜ਼ਹਿਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਧਨਵੰਤਰੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਤੁ ਸਙ੍ਕ੍ਰਾਨ੍ਤ੍ਯਾਂ ਗੂਢਸ਼ਾਲਾਸੁ ਯਤ੍ਨਤਃ । ਆਵਾਹ੍ਯ ਦੇਵੀਮੀਸ਼ਾਨਾਂ ਪੂਜਯੇਦ੍ਯੋऽਤਿਭਕ੍ਤਿਤਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਲੁਕਵੇਂ ਥਾਂ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਾਂ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਬੜੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਬੁਲਾਉਂਦਾ ਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਪਞ੍ਚਮ੍ਯਾਂ ਮਨਸਾ ਧ੍ਯਾਯਨ੍ ਦੇਵ੍ਯੈ ਦਦ੍ਯਾਚ੍ਚ ਯੋ ਬਲਿਮ੍ । ਧਨਵਾਨ੍ਪੁਤ੍ਰਵਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਕੀਰ੍ਤਿਮਾਨ੍ਸ ਭਵੇਦ੍ ਧ੍ਰੁਵਮ੍
—ਤੇ ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ ਮਨ ਵਿਚ ਮਾਂ ਦੇਵੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਬਲੀ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਧਨਵਾਨ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਚੰਗੀ ਇਜ਼ਤ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੂਜਾਵਿਧਾਨਂ ਕਥਿਤਂ ਤਦਾਖ੍ਯਾਨਂ ਨਿਸ਼ਾਮਯ । ਕਥਯਾਮਿ ਮਹਾਭਾਗ ਯਚ੍ਛ੍ਰੁਤਂ ਧਰ੍ਮਵਕ੍ਤ੍ਰਤਃ
ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦਾ ਢੰਗ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਹੁਣ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਧਰਮ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਸੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣੋ, ਜੋ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਣ ਲੱਗਾ ਹਾਂ।
ਪੁਰਾ ਨਾਗਭਯਾਕ੍ਰਾਨ੍ਤਾ ਬਭੂਵੁਰ੍ਮਾਨਵਾ ਭੁਵਿ । ਗਤਾਸ੍ਤੇ ਸ਼ਰਣਂ ਸਰ੍ਵੇ ਕਸ਼੍ਯਪਂ ਮੁਨਿਪੁਙ੍ਗਵਮ੍
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮਨੁੱਖ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਗਏ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਭ ਕਸ਼੍ਯਪ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਪਾਸ ਸ਼ਰਨ ਲੈਣ ਆਏ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਾਂਸ਼੍ਚ ਸਸृਜੇ ਭੀਤਃ ਕਸ਼੍ਯਪੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾਨ੍ਵਿਤਃ । ਵੇਦਬੀਜਾਨੁਸਾਰੇਣ ਚੋਪਦੇਸ਼ੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ
ਕਸ਼੍ਯਪ, ਜੋ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਬੀਜ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮੰਤ੍ਰ ਬਣਾਏ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਾਧਿष੍ਠਾਤृਦੇਵੀਂ ਤਾਂ ਮਨਸਾ ਸਸृਜੇ ਤਥਾ । ਤਪਸਾ ਮਨਸਾ ਤੇਨ ਬਭੂਵ ਮਨਸਾ ਚ ਸਾ
ਉਸ ਨੇ ਮਨ ਵਿਚ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਰਚਿਆ; ਆਪਣੀ ਤਪस्या ਤੇ ਮਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਉਹ ਦੇਵੀ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਤੋਂ ਹੀ ਜਨਮ ਲੈ ਗਈ।
ਕੁਮਾਰੀ ਸਾ ਚ ਸਮ੍ਭੂਤਾ ਜਗਾਮ ਸ਼ਙ੍ਕਰਾਲਯਮ੍ । ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਕੈਲਾਸੇ ਤੁष੍ਟਾਵ ਚਨ੍ਦ੍ਰਸ਼ੇਖਰਮ੍
ਉਹ ਕੁਮਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਘਰ ਚਲੀ ਗਈ; ਉਸ ਨੇ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਕੈਲਾਸ ਉੱਤੇ ਚੰਦ੍ਰਸ਼ੇਖਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।
ਦਿਵ੍ਯਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਂ ਤਂ ਸਿषੇਵੇ ਚ ਮੁਨੇਃ ਸੁਤਾ । ਆਸ਼ੁਤੋषੋ ਮਹੇਸ਼ਸ਼੍ਚ ਤਾਂ ਚ ਤੁष੍ਟੋ ਬਭੂਵ ਹ
ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦਿਵਿਆ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ; ਮਹੇਸ਼ਾ, ਜੋ ਸੌਖਾ ਰਾਜੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਮਹਾਜ੍ਞਾਨਂ ਦਦੌ ਤਸ੍ਯੈ ਪਾਠਯਾਮਾਸ ਸਾਮ ਚ । ਕृष੍ਣਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਕਲ੍ਪਤਰੁਂ ਦਦਾਵष੍ਟਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਮੁਨੇ
ਉਸ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਗਿਆਨ ਦਿੱਤਾ, ਸਾਮ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹਾਇਆ, ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮੰਤ੍ਰ — ਜੋ ਕਲਪਵ੍ਰਖ਼ ਹੈ — ਅਠ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ, ਉਹ ਵੀ ਦਿੱਤਾ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਮਾਯਾਕਾਮਬੀਜਂ ਙੇऽਨ੍ਤਂ ਕृष੍ਣਪਦਂ ਤਤਃ । ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਮਙ੍ਗਲਂ ਨਾਮ ਕਵਚਂ ਪੂਜਨਕ੍ਰਮਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਲਕ੍ਸ਼ਮੀ, ਮਾਇਆ ਤੇ ਕਾਮ ਦੇ ਬੀਜ, 'ਙੇ' ਅੱਖਰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮੰਤ੍ਰ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਭਤਾ ਨਾਮਕ ਕਵਚ, ਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦਾ ਢੰਗ ਦਿੱਤਾ।
ਪੁਰਸ਼੍ਚਰ੍ਯਾਕ੍ਰਮਂ ਚਾਪਿ ਵੇਦੋਕ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਸਮ੍ਮਤਮ੍ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮृਤ੍ਯੁਞ੍ਜਯਾਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਸਾ ਸਤੀ ਚ ਮੁਨੇਃ ਸੁਤਾ
ਉਸ ਨੂੰ ਪੁਰਸ਼ਚਰਨਾ ਕਰਨ ਦਾ ਵਿਧੀ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਤੇ ਸਭ ਵਲੋਂ ਮਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦਿੱਤਾ; ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਮ੍ਰਿਤਿਉੰਜੈ ਮੰਤ੍ਰ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਜਗਾਮ ਤਪਸੇ ਸਾਧ੍ਵੀ ਪੁष੍ਕਰਂ ਸ਼ਙ੍ਕਰਾਜ੍ਞਯਾ । ਤ੍ਰਿਯੁਗਂ ਚ ਤਪਸ੍ਤਪ੍ਤ੍ਵਾ ਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਃ
ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਉਹ ਸਧਾਰਣ ਮਹਿਲਾ ਪੁਸ਼ਕਰ ਨੂੰ ਤਪੱਸਿਆ ਲਈ ਚਲੀ ਗਈ; ਤਿੰਨ ਯੁਗਾਂ ਤੱਕ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪਰਮਾਤਮਾ ਲਈ ਤਪ ਕਰਕੇ—
ਸਿਦ੍ਧਾ ਬਭੂਵ ਸਾ ਦੇਵੀ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਪੁਰਤਃ ਪ੍ਰਭੁਮ੍ । ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕृਸ਼ਾਙ੍ਗੀਂ ਬਾਲਾਂ ਚ ਕृਪਯਾ ਚ ਕृਪਾਨਿਧਿਃ
—ਉਹ ਦੇਵੀ ਸਿਧ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਉਸ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਵੇਖ ਕੇ, ਦਇਆ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕੀਤੀ।
ਪੂਜਾਂ ਚ ਕਾਰਯਾਮਾਸ ਚਕਾਰ ਚ ਸ੍ਵਯਂ ਹਰਿਃ । ਵਰਂ ਚ ਪ੍ਰਦਦੌ ਤਸ੍ਯੈ ਪੂਜਿਤਾ ਤ੍ਵਂ ਭਵੇ ਭਵ
ਹਰੀ ਨੇ ਆਪ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਵਾਈ ਤੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ; ਪੂਜਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਵਰ ਦਿੱਤਾ: 'ਤੂੰ ਸਦਾ ਪੂਜਿਆ ਜਾਵੇ।'
ਵਰਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਕਲ੍ਯਾਣ੍ਯੈ ਤਤਸ਼੍ਚਾਨ੍ਤਰ੍ਦਧੇ ਹਰਿਃ । ਪ੍ਰਥਮੇ ਪੂਜਿਤਾ ਸਾ ਚ ਕृष੍ਣੇਨ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਾ
ਕਲਿਆਣਵਤੀ ਨੂੰ ਵਰ ਦੇ ਕੇ, ਹਰੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ; ਉਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਪੂਜਿਆ।
ਦ੍ਵਿਤੀਯੇ ਸ਼ਙ੍ਕਰੇਣੈਵ ਕਸ਼੍ਯਪੇਨ ਸੁਰੇਣ ਚ । ਮੁਨਿਨਾ ਮਨੁਨਾ ਚੈਵ ਨਾਗੇਨ ਮਾਨਵਾਦਿਭਿਃ
ਦੂਜੇ ਵਾਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੰਕਰ, ਕਸ਼੍ਯਪ ਦੇਵਤਾ, ਰਿਸ਼ੀ ਮਨੂ, ਤੇ ਸੱਪ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੇ ਪੂਜਿਆ।