ਕਮਲਾਸਨਪੂਜ੍ਯਾਂ ਚ ਕਮਲਾਙ੍ਗਸਮੁਦ੍ਭਵਾਮ੍ । ਵਹ੍ਨਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਂਸ਼ੁਕਾਧਾਨਾਂ ਬਿਮ੍ਬੋष੍ਠੀਂ ਸੁਦਤੀਂ ਸਤੀਮ੍
ਉਹ ਕਮਲ-ਆਸਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ਯੋਗ ਸੀ, ਕਮਲ-ਅੰਗ ਵਾਲੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਜਨਮੀ ਸੀ। ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੁਧ ਕੀਤੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਬਿੰਬ ਫਲ ਵਰਗੇ ਹੋਠ, ਸੋਹਣੇ ਦੰਦ ਤੇ ਚਲਣ ਵਿਚ ਪਵਿੱਤਰ ਸੀ।
ਬਿਭ੍ਰਤੀਂ ਕਬਰੀਭਾਰਂ ਮਾਲਤੀਮਾਲ੍ਯਸਂਯੁਤਮ੍ । ਈषਦ੍ਧਾਸ੍ਯਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਸ੍ਯਾਂ ਰਤ੍ਨਭੂषਣਭੂषਿਤਾਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿਚ ਮਾਲਤੀ ਦੇ ਹਾਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਸੀ। ਚਿਹਰਾ ਹੌਲੀ ਹੱਸਦਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਸੀ, ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੇ ਗਹਣੇ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ।
ਸੁਵੇषਾਢ੍ਯਾਂ ਚ ਸੁਸ੍ਨਾਤਾਂ ਮੁਨਿਮਾਨਸਮੋਹਿਨੀਮ੍ । ਕਸ੍ਤੂਰੀਬਿਨ੍ਦੁਭਿਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਸੁਗਨ੍ਧਿਚਨ੍ਦਨੇਨ੍ਦੁਭਿਃ
ਉਹ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਜੀ ਹੋਈ ਤੇ ਨ੍ਹਾਈ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਕਸਤੂਰੀ, ਚੰਦਨ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਠੰਢੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਮੁਨੀਆਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਂਦੀ ਸੀ।
ਸਿਨ੍ਦੂਰਬਿਨ੍ਦੁਨਾਲ੍ਪੇਨਾਪ੍ਯਲਕਾਧਃਸ੍ਥਲੋਜ੍ਜ੍ਵਲਾਮ੍ । ਸੁਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਨਿਤਮ੍ਬਾਢ੍ਯਾਂ ਬृਹਚ੍ਛ੍ਰੋਣਿਪਯੋਧਰਾਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਮੱਥੇ ਹੇਠਾਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਸਿੰਦੂਰ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਚਮਕਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਕਮਰ ਸੁੰਦਰ, ਪੱਟੇ ਚੌੜੇ ਤੇ ਛਾਤੀ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਕਾਮਦੇਵਾਧਾਰਰੂਪਾਂ ਕਾਮਬਾਣਪ੍ਰਪੀਡਿਤਾਮ੍ । ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਮਣੀਯਾਂ ਚ ਯਜ੍ਞੋ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾਮਵਾਪ ਹ
ਉਹ ਕਾਮਦੇਵ ਦੇ ਆਸਰੇ ਵਾਲੀ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸੀ, ਇੱਛਾ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ। ਉਸ ਨੂੰ ਐਸਾ ਸੋਹਣਾ ਵੇਖ ਕੇ ਯਜਨ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪਤ੍ਨੀਂ ਤਾਮੇਵ ਜਗ੍ਰਾਹ ਵਿਧਿਬੋਧਿਤਪੂਰ੍ਵਕਮ੍ । ਦਿਵ੍ਯਂ ਵਰ੍षਸ਼ਤਂ ਚੈਵ ਤਾਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਤੁ ਨਿਰ੍ਜਨੇ
ਉਸ ਨੇ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਸੁਨਸਾਨ ਥਾਂ 'ਤੇ ਦਿਵਿਆ ਸੌ ਸਾਲ ਰਹੇ।
ਯਜ੍ਞੋ ਰੇਮੇ ਮੁਦਾ ਯੁਕ੍ਤੋ ਰਾਮੇਸ਼ੋ ਰਮਯਾ ਸਹ । ਗਰ੍ਭਂ ਦਧਾਰ ਸਾ ਦੇਵੀ ਦਿਵ੍ਯਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਵਰ੍षਕਮ੍
ਯਜਨ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਰਸ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਦੇਵੀ ਨੇ ਦਿਵਿਆ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦਾ ਗਰਭ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ।
ਤਤਃ ਸੁषਾਵ ਪੁਤ੍ਰਂ ਚ ਫਲਂ ਵੈ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਣਾਮ੍ । ਪਰਿਪੂਰ੍ਣੇ ਕਰ੍ਮਣਿ ਚ ਤਤ੍ਪੁਤ੍ਰਃ ਫਲਦਾਯਕਃ
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਸੀ। ਜਦ ਕਰਮ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਯਜ੍ਞੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਚ ਫਲੇਨ ਚ । ਕਰ੍ਮਿਣਾਂ ਫਲਦਾਤਾ ਚੇਤ੍ਯੇਵਂ ਵੇਦਵਿਦੋ ਵਿਦੁਃ
ਯਜਨ, ਯਜਮਾਨੀ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਫਲ ਸਮੇਤ, ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਇਹ ਵੈਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਐਸਾ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।
ਯਜ੍ਞਸ਼੍ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਂ ਚ ਫਲਦਾਯਕਮ੍ । ਫਲਂ ਦਦੌ ਚ ਸਰ੍ਵੇਭ੍ਯਃ ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਚੈਵ ਨਾਰਦ
ਯਜਨ ਨੇ ਯਜਮਾਨੀ ਤੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦਿੱਤੇ, ਹੇ ਨਾਰਦ।
ਤਦਾ ਦੇਵਾਦਯਸ੍ਤੁष੍ਟਾਃ ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਮਨੋਰਥਾਃ । ਸ੍ਵਸ੍ਥਾਨੇ ਤੇ ਯਯੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਧਰ੍ਮਵਕ੍ਤ੍ਰਾਦਿਦਂ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਹੋਰ ਸਭ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਉਹ ਸਭ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਥਾਂ 'ਤੇ ਚਲੇ ਗਏ, ਧਰਮ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ।
ਕृਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਮ ਚ ਕਰ੍ਤਾ ਚ ਤੂਰ੍ਣਂ ਦਦ੍ਯਾਚ੍ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍ । ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਫਲਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਵੇਦੈਰੁਕ੍ਤਮਿਦਂ ਮੁਨੇ
ਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਕਰਤਾ ਨੂੰ ਚਲਦੀ ਹੀ ਯਜਮਾਨੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਫਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਵੈਦਾਂ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਮੁਨੀ।
ਕਰ੍ਮੀ ਕਰ੍ਮਣਿ ਪੂਰ੍ਣੇ ਚ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣੇ ਯਦਿ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍ । ਨ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਦੈਵੇਨਾਜ੍ਞਾਨਤੋऽਥਵਾ
ਜੇ ਕਰਮ ਪੂਰਾ ਹੋਣ 'ਤੇ ਕਰਤਾ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਯਜਮਾਨੀ ਨਾ ਦੇਵੇ, ਚਾਹੇ ਕਿਸੇ ਭਾਗ ਜਾਂ ਅਗਿਆਨ ਕਰਕੇ—
ਮੁਹੂਰ੍ਤੇ ਸਮਤੀਤੇ ਤੁ ਦ੍ਵਿਗੁਣਾ ਸਾ ਭਵੇਦ੍ ਧ੍ਰੁਵਮ੍ । ਏਕਰਾਤ੍ਰੇ ਵ੍ਯਤੀਤੇ ਤੁ ਭਵੇਚ੍ਛਤਗੁਣਾ ਚ ਸਾ
ਜੇ ਇਕ ਪਲ ਵੀ ਲੰਘ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਯਜਮਾਨੀ ਦੋ ਗੁਣੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਇਕ ਰਾਤ ਲੰਘ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਸੌ ਗੁਣੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰੇ ਤਚ੍ਛਤਗੁਣਾ ਸਪ੍ਤਾਹੇ ਦ੍ਵਿਗੁਣਾ ਤਤਃ । ਮਾਸੇ ਲਕ੍ਸ਼ਗੁਣਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਚ ਵਰ੍ਧਤੇ
ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪੂਣ ਸੌ ਗੁਣਾ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਉਸ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਲੱਖ ਗੁਣਾ ਵਧਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਗਈ ਹੈ, ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਇਹ ਹੋਰ ਵੀ ਵਧਦੀ ਹੈ।
ਸਂਵਤ੍ਸਰੇ ਵ੍ਯਤੀਤੇ ਤੁ ਸਾ ਤ੍ਰਿਕੋਟਿਗੁਣਾ ਭਵੇਤ੍ । ਕਰ੍ਮ ਤਦ੍ਯਜਮਾਨਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵਂ ਵੈ ਨਿष੍ਫਲਂ ਭਵੇਤ੍
ਪਰ ਜਦ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਤਿੰਨ ਕਰੋੜ ਗੁਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਯਜਮਾਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਫਲ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਵਹਾਰੀ ਚ ਨ ਕਰ੍ਮਾਰ੍ਹੋऽਸ਼ੁਚਿਰ੍ਨਰਃ । ਦਰਿਦ੍ਰੋ ਵ੍ਯਾਧਿਯੁਕ੍ਤਸ਼੍ਚ ਤੇਨ ਪਾਪੇਨ ਪਾਤਕੀ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਚੁਰਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਅਸ਼ੁੱਧ, ਗਰੀਬ, ਤੇ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਪਾਪ ਕਰਕੇ ਵੱਡਾ ਪਾਪੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਦ੍ਗृਹਾਦ੍ਯਾਤਿ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਸ਼੍ਚ ਸ਼ਾਪਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸੁਦਾਰੁਣਮ੍ । ਪਿਤਰੋ ਨੈਵ ਗृਹ੍ਣਨ੍ਤਿ ਤਦ੍ਦਤ੍ਤਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਤਰ੍ਪਣਮ੍
ਉਹ ਘਰ ਤੋਂ ਲਕਸ਼ਮੀ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਭਿਆਨਕ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਕੇ; ਪਿਤਰ ਉਸ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਹੋਏ ਸ਼ਰਾਧ ਜਾਂ ਤਰਪਣ ਦੀ ਭੇਟ ਕਬੂਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।
ਏਵਂ ਸੁਰਾਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਪੂਜਾਂ ਤਦ੍ਦਤ੍ਤਾਮਗ੍ਨਿਰਾਹੁਤਿਮ੍ । ਦਤ੍ਤਂ ਨ ਦੀਯਤੇ ਦਾਨਂ ਗ੍ਰਹੀਤਾ ਨੈਵ ਯਾਚਤੇ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਉਸ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਆਹੁਤੀ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ; ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਦਾਨ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਤੇ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਵੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ।
ਉਭੌ ਤੌ ਨਰਕੇ ਯਾਤਸ਼੍ਛਿਨ੍ਨਰਜ੍ਜੌ ਯਥਾ ਘਟਃ । ਨਾਰ੍ਪਯੇਦ੍ਯਜਮਾਨਸ਼੍ਚੇਦ੍ਯਾਚਿਤਸ਼੍ਚਾਪਿ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਦੋਵੇਂ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਰੱਸੀ ਕੱਟੀ ਹੋਈ ਘੜਾ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਯਜਮਾਨ, ਮੰਗਣ 'ਤੇ ਵੀ, ਦਕਸ਼ਣਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।
ਭਵੇਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਵਾਪਹਾਰੀ ਕੁਮ੍ਭੀਪਾਕਂ ਵ੍ਰਜੇਦ੍ ਧ੍ਰੁਵਮ੍ । ਵਰ੍षਲਕ੍ਸ਼ਂ ਵਸੇਤ੍ਤਤ੍ਰ ਯਮਦੂਤੇਨ ਤਾਡਿਤਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਚੁਰਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਕੁੰਭੀਪਾਕ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਯਮ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵਲੋਂ ਪੀਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਲੱਖ ਸਾਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਤੋ ਭਵੇਤ੍ਸ ਚਾਣ੍ਡਾਲੋ ਵ੍ਯਾਧਿਯੁਕ੍ਤੋ ਦਰਿਦ੍ਰਕਃ । ਪਾਤਯੇਤ੍ਪੁਰੁषਾਨ੍ਸਪ੍ਤ ਪੂਰ੍ਵਾਂਸ਼੍ਚ ਸਪ੍ਤ ਜਨ੍ਮਤਃ
ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਚੰਡਾਲ ਬਣ ਕੇ, ਬਿਮਾਰ ਤੇ ਗਰੀਬ ਹੋ ਕੇ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਪਰਵਾਰ ਦੀ ਸੱਤ ਪਿਛਲੀ ਤੇ ਸੱਤ ਅਗਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਕਥਿਤਂ ਵਿਪ੍ਰ ਕਿਂ ਭੂਯਃ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਸਿ । ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਯਤ੍ਕਰ੍ਮ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਹੀਨਂ ਕੋ ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਤਤ੍ਫਲਂ ਮੁਨੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਵਿਪ੍ਰ, ਮੈਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ; ਹੁਣ ਹੋਰ ਕੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ? ਨਾਰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਹੇ ਮੁਨੀ, ਜੇ ਕਰਮ ਦਕਸ਼ਣਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਕੌਣ ਭੋਗਦਾ ਹੈ?
ਪੂਜਾਵਿਧਿਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਯਾਃ ਪੁਰਾ ਯਜ੍ਞਕृਤਂ ਵਦ । ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਕਰ੍ਮਣੋऽਦਕ੍ਸ਼ਿਣਸ੍ਯੈਵ ਕੁਤ ਏਵ ਫਲਂ ਮੁਨੇ
ਪੂਜਾ ਦੀ ਵਿਧੀ ਤੇ ਦਕਸ਼ਣਾ ਦੀ ਰੀਤ, ਪੁਰਾਣੇ ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਉਹ ਦੱਸੋ।
ਸਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਕਰ੍ਮਣਿ ਚ ਫਲਮੇਵ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ । ਅਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਚ ਯਤ੍ਕਰ੍ਮ ਤਦ੍ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਚ ਬਲਿਰ੍ਮੁਨੇ
ਹੇ ਮੁਨੀ, ਦਕਸ਼ਣਾ ਸਮੇਤ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਹੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਦਕਸ਼ਣਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕੀਤਾ ਕਰਮ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।
ਬਲਯੇ ਤਤ੍ਪ੍ਰਦਤ੍ਤਂ ਚ ਵਾਮਨੇਨ ਪੁਰਾ ਮੁਨੇ । ਅਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਦ੍ਰਵ੍ਯਮਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਦਾਨਮੇਵ ਚ
ਸਿਰਫ਼ ਉਹ ਕਰਮ, ਜੋ ਦਕਸ਼ਣਾ ਦੇ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਦਕਸ਼ਣਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਜੋ ਕੁਝ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਬਲੀ ਭੋਗਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਮੁਨੀ।
ਵृषਲੀਪਤਿਵਿਪ੍ਰਾਣਾਂ ਪੂਜਾਦ੍ਰਵ੍ਯਾਦਿਕਂ ਚ ਯਤ੍ । ਅਸਦ੍ਦ੍ਵਿਜੈਃ ਕृਤਂ ਯਜ੍ਞਮਸ਼ੁਚੇਃ ਪੂਜਨਂ ਚ ਯਤ੍
ਜੋ ਵਾਮਨ ਨੇ ਬਲੀ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਹੇ ਮੁਨੀ; ਜੋ ਸ਼ਰਾਧ ਦੀ ਭੇਟ ਅਵਿਦਵਾਨ ਨੂੰ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ;
ਗੁਰਾਵਭਕ੍ਤਸ੍ਯ ਕਰ੍ਮ ਬਲਿਰ੍ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ । ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਯਾਸ਼੍ਚ ਯਦ੍ਧ੍ਯਾਨਂ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਪੂਜਾਵਿਧਿਕ੍ਰਮਮ੍
ਜੋ ਭੇਟ ਜਾਂ ਪੂਜਾ-ਸਮੱਗਰੀ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਚੁਹੜੀ ਦੀ ਪਤੀ ਹਨ, ਜਾਂ ਜੋ ਅਯੋਗ ਦਵਿਜ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਅਸ਼ੁੱਧ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਪੂਜਾ—
ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਕਣ੍ਵਸ਼ਾਖੋਕ੍ਤਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਨਿਸ਼ਾਮਯ । ਪੁਰਾ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਤਾਂ ਯਜ੍ਞਃ ਕਰ੍ਮਦਕ੍ਸ਼ਾਂ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਗੁਰੂ ਦੀ ਭਕਤੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਕਰਮ, ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਲੀ ਭੋਗਦਾ ਹੈ; ਦਕਸ਼ਣਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਧਿਆਨ, ਸਤੋਤ੍ਰ ਤੇ ਪੂਜਾ-ਵਿਧੀ ਵੀ—
ਮੁਮੋਹਾਸ੍ਯਾਃ ਸ੍ਵਰੂਪੇਣ ਤੁष੍ਟਾਵ ਕਾਮਕਾਤਰਃ । ਯਜ੍ਞ ਉਵਾਚ ਪੁਰਾ ਗੋਲੋਕਗੋਪੀ ਤ੍ਵਂ ਗੋਪੀਨਾਂ ਪ੍ਰਵਰਾ ਵਰਾ
ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ, ਕਣਵਾ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਚ ਜਿਵੇਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਦੱਸਣ ਲੱਗਾ ਹਾਂ; ਸੁਣੋ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਯਜਨ ਤੇ ਦਕਸ਼ਣਾ ਕਰਮ-ਕੁਸ਼ਲ ਹੋ ਗਏ—