ਨ ਕਾਤਰੋ ਹਿ ਨੀਤਿਜ੍ਞੋ ਵਿਪਤ੍ਤੌ ਚ ਕਦਾਚਨ । ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਰ੍ਵਾ ਵਿਪਤ੍ਤਿਰ੍ਵਾ ਨਸ਼੍ਵਰਾ ਸ਼੍ਰਮਰੂਪਿਣੀ
ਜੋ ਨੀਤੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਡਰਦਾ ਨਹੀਂ। ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਜਾਂ ਮਾੜੀ ਹਾਲਤ, ਦੋਹਾਂ ਹੀ ਅਸਥਾਈ ਹਨ ਤੇ ਥਕਾਵਟ ਲਿਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪੂਰ੍ਵਸ੍ਯ ਕਰ੍ਮਾਯਤ੍ਤਾ ਚ ਸ੍ਵਯਂ ਕਰ੍ਤਾ ਤਯੋਰਪਿ । ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਚ ਭਵਤ੍ਯੇਵ ਸ਼ਸ਼੍ਵਜ੍ਜਨ੍ਮਨਿ ਜਨ੍ਮਨਿ
ਇਹ ਦੋਹਾਂ ਪਿਛਲੇ ਕਰਮਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹਨ, ਪਰ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਆਪ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਜੀਵ ਦੇ ਹਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਚਕ੍ਰਨੇਮਿਕ੍ਰਮੇਣੈਵ ਤਤ੍ਰ ਕਾ ਪਰਿਦੇਵਨਾ । ਉਕ੍ਤਂ ਹਿ ਸ੍ਵਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਭੁਜ੍ਯਤੇऽਖਿਲਭਾਰਤੇ
ਜਿਵੇਂ ਪਹੀਏ ਦੀ ਨੀਮੀ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਰੋਣ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ? ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਦਾ ਫਲ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਂ ਚ ਯਤ੍ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਫਲਭੁਕ੍ ਪੁਮਾਨ੍ । ਨਾਭੁਕ੍ਤਂ ਕ੍ਸ਼ੀਯਤੇ ਕਰ੍ਮ ਕਲ੍ਪਕੋਟਿਸ਼ਤੈਰਪਿ
ਚੰਗਾ ਜਾਂ ਮਾੜਾ, ਜੋ ਵੀ ਕਰਮ ਹੈ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਦਾ ਫਲ ਭੋਗਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਕਰਮ ਭੋਗਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਜੁਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਅਵਸ਼੍ਯਮੇਵ ਭੋਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਮ੍ । ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤਂ ਵੇਦੇ ਚ ਕृष੍ਣੇਨ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਾ
ਜੋ ਕਰਮ ਕੀਤਾ, ਚੰਗਾ ਜਾਂ ਮਾੜਾ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਭੋਗਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਇਹ ਗੱਲ ਵੇਦ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਤਮਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਵੀ ਕਹੀ ਹੈ।
ਸਾਮਵੇਦੋਕ੍ਤਸ਼ਾਖਾਯਾਂ ਸਮ੍ਬੋਧ੍ਯ ਕਮਲੋਦ੍ਭਵਮ੍ । ਜਨ੍ਮਭੋਗਾਵਸ਼ੇषੇ ਚ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਕृਤਕਰ੍ਮਣਾਮ੍
ਸਾਮ ਵੇਦ ਦੀ ਇਕ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਚ, ਕਮਲ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ, ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਜੀਵ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਜਨਮ ਤੇ ਭੋਗ ਦੇ ਬਚੇ ਹੋਏ ਫਲ ਭੋਗਣੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।
ਅਨੁਰੂਪਂ ਹਿ ਤੇषਾਂ ਚ ਭਾਰਤੇऽਨ੍ਯਤ੍ਰ ਚੈਵ ਹਿ । ਕਰ੍ਮਣਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ਼ਾਪਂ ਚ ਕਰ੍ਮਣਾ ਚ ਸ਼ੁਭਾਸ਼ਿषਮ੍
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ, ਕਰਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਸ਼ਾਪ ਜਾਂ ਚੰਗੀ ਅਸੀਸ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਕਰ੍ਮਣਾ ਚ ਮਹਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਲਭੇਦ੍ਦੈਨ੍ਯਂ ਚ ਕਰ੍ਮਣਾ । ਕੋਟਿਜਨ੍ਮਾਰ੍ਜਿਤਂ ਕਰ੍ਮ ਜੀਵਿਨਾਮਨੁਗਚ੍ਛਤਿ
ਕਰਮ ਨਾਲ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਕਰਮ ਨਾਲ ਹੀ ਗਰੀਬੀ। ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਜਨਮਾਂ ਦਾ ਇਕੱਠਿਆ ਕਰਮ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਨ ਹਿ ਤ੍ਯਜੇਦ੍ਵਿਨਾ ਭੋਗਂ ਤਚ੍ਛਾਯੇਵ ਪੁਰਨ੍ਦਰ । ਕਾਲਭੇਦੇ ਦੇਸ਼ਭੇਦੇ ਪਾਤ੍ਰਭੇਦੇ ਚ ਕਰ੍ਮਣਾਮ੍
ਪੁਰੰਦਰ, ਕਰਮ ਭੋਗਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਛੱਡਦਾ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਸਾਏ ਵਾਂਗ ਹੈ। ਸਮੇਂ, ਥਾਂ ਤੇ ਪਾਤਰ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅੰਤਰ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨ੍ਯੂਨਤਾਧਿਕਭਾਵੋऽਪਿ ਭਵੇਦੇਵ ਹਿ ਕਰ੍ਮਣਾ । ਵਸ੍ਤੁਦਾਨੇਨ ਵਸ੍ਤੂਨਾਂ ਸਮਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਦਿਨੇ ਦਿਨੇ
ਕਰਮ ਨਾਲ ਫਲ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵਸਤੂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਹਰ ਦਿਨ ਪੂਨ ਫਲ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਦਿਨਭੇਦੇ ਕੋਟਿਗੁਣਮਸਂਖ੍ਯਂ ਵਾ ਤਤੋऽਧਿਕਮ੍ । ਸਮੇ ਦੇਸ਼ੇ ਚ ਵਸ੍ਤੂਨਾਂ ਦਾਨੇ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸਮਂ ਸੁਰ
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਨਾਂ 'ਤੇ, ਪੂਨ ਫਲ ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਗੁਣਾ ਜਾਂ ਅਣਗਿਣਤ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇੱਕੋ ਥਾਂ 'ਤੇ, ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਦੇਵਤਾ।
ਦੇਸ਼ਭੇਦੇ ਕੋਟਿਗੁਣਮਸਂਖ੍ਯਂ ਵਾ ਤਤੋऽਧਿਕਮ੍ । ਸਮੇ ਪਾਤ੍ਰੇ ਸਮਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਵਸ੍ਤੂਨਾਂ ਕਰ੍ਤੁਰੇਵ ਚ
ਥਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ, ਪੂਨ ਫਲ ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਗੁਣਾ ਜਾਂ ਅਣਗਿਣਤ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇੱਕੋ ਪਾਤਰ ਨੂੰ, ਦਾਨੀ ਲਈ ਵਸਤੂਆਂ ਦਾ ਫਲ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਪਾਤ੍ਰਭੇਦੇ ਸ਼ਤਗੁਣਮਸਂਖ੍ਯਂ ਵਾ ਤਤੋऽਧਿਕਮ੍ । ਯਥਾ ਫਲਨ੍ਤਿ ਸਸ੍ਯਾਨਿ ਨ੍ਯੂਨਾਨ੍ਯਪ੍ਯਧਿਕਾਨਿ ਚ
ਪਾਤਰ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ, ਪੂਨ ਫਲ ਸੌ ਗੁਣਾ ਜਾਂ ਅਣਗਿਣਤ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਫਸਲਾਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਾਂ ਤੇ ਪਾਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਘੱਟ-ਵੱਧ ਫਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਕਰ੍षਕਾਣਾਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਭੇਦੇ ਪਾਤ੍ਰਭੇਦੇ ਫਲਂ ਤਥਾ । ਸਾਮਾਨ੍ਯਦਿਵਸੇ ਵਿਪ੍ਰਦਾਨਂ ਸਮਫਲਂ ਭਵੇਤ੍
ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਖੇਤ ਤੇ ਪਾਤਰ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਫਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਦਿਨ 'ਤੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਅਮਾਯਾਂ ਰਵਿਸਂਕ੍ਰਾਨ੍ਤ੍ਯਾਂ ਫਲਂ ਸ਼ਤਗੁਣਂ ਭਵੇਤ੍ । ਚਾਤੁਰ੍ਮਾਸ੍ਯਾਂ ਪੌਰ੍ਣਮਾਸ੍ਯਾਮਨਨ੍ਤਂ ਫਲਮੇਵ ਚ
ਅਮਾਵੱਸ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ 'ਤੇ, ਫਲ ਸੌ ਗੁਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਾਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਯਜਨਾ ਜਾਂ ਪੂਰਨਮਾਸੀ 'ਤੇ, ਫਲ ਅਣੰਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗ੍ਰਹਣੇ ਸ਼ਸ਼ਿਨਃ ਕੋਟਿਗੁਣਂ ਚ ਫਲਮੇਵ ਚ । ਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯ ਗ੍ਰਹਣੇ ਵਾਪਿ ਤਤੋ ਦਸ਼ਗੁਣਂ ਭਵੇਤ੍
ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਗ੍ਰਹਣ 'ਤੇ, ਫਲ ਲੱਖਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਗੁਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੂਰਜ ਦੇ ਗ੍ਰਹਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਤੋਂ ਦਸ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਕ੍ਸ਼ਯਾਯਾਮਕ੍ਸ਼ਯਂ ਤਦਸਂਖ੍ਯਂ ਫਲਮੁਚ੍ਯਤੇ । ਏਵਮਨ੍ਯਤ੍ਰ ਪੁਣ੍ਯਾਹੇ ਫਲਾਧਿਕ੍ਯਂ ਭਵੇਦਿਤਿ
ਜੋ ਅਟੱਲ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਵੀ ਅਟੱਲ ਤੇ ਗਿਣਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨਾਂ 'ਤੇ ਭੀ ਨੇਕ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਹੋਰ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾ ਦਾਨੇ ਤਥਾ ਸ੍ਨਾਨੇ ਜਪੇऽਨ੍ਯਪੁਣ੍ਯਕਰ੍ਮਸੁ । ਏਵਂ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਬੋਦ੍ਧਵ੍ਯਂ ਨਰਾਣਾਂ ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਫਲਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਦਾਨ ਦੇਣ 'ਤੇ, ਇਸ਼ਨਾਨ, ਜਪ ਤੇ ਹੋਰ ਨੇਕ ਕੰਮਾਂ 'ਤੇ, ਹਰ ਥਾਂ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾ ਦਣ੍ਡੇਨ ਚਕ੍ਰੇਣ ਸ਼ਰਾਵੇਣ ਭ੍ਰਮੇਣ ਚ । ਕੁਮ੍ਭਂ ਨਿਰ੍ਮਾਤਿ ਨਿਰ੍ਮਾਤਾ ਕੁਮ੍ਭਕਾਰੋ ਮृਦਾ ਭੁਵਿ
ਜਿਵੇਂ ਕੁੰਭਕਾਰ ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਲੱਕੜ, ਚੱਕਾ, ਪਿਆਲਾ ਤੇ ਘੁੰਮਣ ਨਾਲ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਘੜਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਤਥੈਵ ਕਰ੍ਮਸੂਤ੍ਰੇਣ ਫਲਂ ਧਾਤਾ ਦਦਾਤਿ ਚ । ਯਸ੍ਯਾਜ੍ਞਯਾ ਸृष੍ਟਮਿਦਂ ਤਂ ਚ ਨਾਰਾਯਣਂ ਭਜ
ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਮ ਦੀ ਡੋਰੀ ਨਾਲ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਦਾਤਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਜਿਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਇਹ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਬਣੀ, ਉਸ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰ।
ਸ ਵਿਧਾਤਾ ਵਿਧਾਤੁਸ਼੍ਚ ਪਾਤੁਃ ਪਾਤਾ ਜਗਤ੍ਤ੍ਰਯੇ । ਸ੍ਰष੍ਟੁਃ ਸ੍ਰष੍ਟਾ ਚ ਸਂਹਰ੍ਤੁਃ ਸਂਹਰ੍ਤਾ ਕਾਲਕਾਲਕਃ
ਉਹ ਹੀ ਰਚਨਹਾਰ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ ਹੈ, ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਹੈ; ਉਤਪੱਤੀ ਦੇ ਉਤਪੱਤਾ, ਸੰਘਾਰ ਦੇ ਸੰਘਾਰੀ, ਤੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਵੀ ਸਮਾਂ ਹੈ।
ਮਹਾਵਿਪਤ੍ਤੌ ਸਂਸਾਰੇ ਯਃ ਸ੍ਮਰੇਨ੍ਮਧੁਸੂਦਨਮ੍ । ਵਿਪਤ੍ਤੌ ਤਸ੍ਯ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਰ੍ਭਵੇਦਿਤ੍ਯਾਹ ਸ਼ਙ੍ਕਰਃ
ਜਗਤ ਦੇ ਵੱਡੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਮਧੁਸੂਦਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਮੁਸੀਬਤ 'ਚ ਸੁਖ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ।
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਃ ਸਮਾਲਿਙ੍ਗ੍ਯ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ । ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼ੁਭਾਸ਼ਿषਂ ਚੇष੍ਟਂ ਬੋਧਯਾਮਾਸ ਨਾਰਦ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਸੱਚ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਨੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਚੰਗੀ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਨਾਰਦ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਖਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਸ਼੍ਰੀਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯੁਪਾਖ੍ਯਾਨਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਹਰਿਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਹਰਿਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਜਗਾਮ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਸਭਾਮ੍ । ਬृਹਸ੍ਪਤਿਂ ਪੁਰਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਸਰ੍ਵੈਃ ਸੁਰਗਣੈਃ ਸਹ
ਸ਼੍ਰੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਕਥਾ ਦਾ ਵਰਣਨ। ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹਰੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਹਰੀ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਸਭਾ 'ਚ ਗਿਆ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ।
ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਗਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚ ਕਮਲੋਦ੍ਭਵਮ੍ । ਪ੍ਰਣੇਮੁਰ੍ਦੇਵਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਸਹੇਨ੍ਦ੍ਰਾ ਗੁਰੁਣਾ ਸਹ
ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ 'ਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਕਮਲ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਇੰਦਰ ਤੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਵृਤ੍ਤਾਨ੍ਤਂ ਕਥਯਾਮਾਸ ਸੁਰਾਚਾਰ੍ਯੋ ਵਿਧਿਂ ਪ੍ਰਤਿ । ਪ੍ਰਹਸ੍ਯੋਵਾਚ ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਕਮਲਾਸਨਃ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਅਚਾਰਯ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਸਾਰਾ ਹਾਲ ਦੱਸਿਆ; ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਕਮਲ-ਆਸਨ ਵਾਲੇ ਨੇ ਹੱਸ ਕੇ ਮਹਿੰਦਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ ਵਤ੍ਸ ਮਦ੍ਵਂਸ਼ਜਾਤੋऽਸਿ ਪ੍ਰਪੌਤ੍ਰੋ ਮੇ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ । ਬृਹਸ੍ਪਤੇਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿष੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸੁਰਾਣਾਮਧਿਪਃ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਵੰਸ਼ ਵਿਚ ਜਨਮਿਆ ਹੈ, ਮੇਰਾ ਚੰਗਾ-ਸਿਆਣਾ ਪਰਪੌਤਾ ਹੈ; ਤੂੰ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਦਾ ਸ਼ਿਸ਼ ਹੈਂ ਤੇ ਆਪ ਹੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਹੈਂ।
ਮਾਤਾਮਹਸ਼੍ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤੇ ਵਿष੍ਣੁਭਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍ । ਕੁਲਤ੍ਰਯਂ ਯਸ੍ਯ ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਕਥਂ ਸੋऽਹਙ੍ਕृਤੋ ਭਵੇਤ੍
ਤੇਰਾ ਨਾਨਾ ਦਕ੍ਸ਼ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦਾ ਭਗਤ ਤੇ ਬੜਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ; ਜਿਸ ਦਾ ਤਿੰਨ ਵੰਸ਼ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਅਹੰਕਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਮਾਤਾ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਯਸ੍ਯ ਪਿਤਾ ਸ਼ੁਦ੍ਧੋ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ । ਮਾਤਾਮਹੋ ਮਾਤੁਲਸ਼੍ਚ ਕਥਂ ਸੋऽਹਙ੍ਕृਤੋ ਭਵੇਤ੍
ਜਿਸ ਦੀ ਮਾਂ ਪਤੀ-ਵਰਤਾ ਹੈ, ਪਿਤਾ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ 'ਤੇ ਜਿੱਤਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਨਾਨਾ ਤੇ ਮਾਮਾ ਵੀ ਐਸੇ ਹਨ—ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਅਹੰਕਾਰੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਜਨਃ ਪੈਤृਕਦੋषੇਣ ਦੋषਾਨ੍ਮਾਤਾਮਹਸ੍ਯ ਚ । ਗੁਰੁਦੋषਾਤ੍ਤ੍ਰਿਭਿਰ੍ਦੋषੈਰ੍ਹਰਿਦੋषੀ ਭਵੇਦ੍ ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਮਨੁੱਖ ਪਿਤਾ ਦੇ ਦੋਸ਼, ਨਾਨਾ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਤੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਨਾਲ—ਇਹ ਤਿੰਨ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨਾਲ, ਹਰੀ ਦਾ ਭਗਤ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋਸ਼ੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।