ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਮਾਯਾਕਾਮਪੂਰ੍ਵਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਮष੍ਟਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਵਿਦੁਃ । ਮਾਧ੍ਯਨ੍ਦਿਨੋਕ੍ਤਂ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਚ ਸਰ੍ਵਕਾਮਫਲਪ੍ਰਦਮ੍
ਉਹ ਲੋਕ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਮਾਇਆ ਤੇ ਕਾਮਾ ਦਾ ਅੱਠ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਤ੍ਰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਦੁਪਹਿਰ ਵਾਲਾ ਸਤੋਤ੍ਰ, ਜੋ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਵਿਪ੍ਰਜੀਵਨਰੂਪਂ ਚ ਨਿਬੋਧ ਕਥਯਾਮਿ ਤੇ । ਕृष੍ਣੇਨ ਦਤ੍ਤਾਂ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀਂ ਗੋਲੋਕੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੇ ਪੁਰਾ
ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਜੀਵਿਕਾ ਬਾਰੇ ਸੁਣ। ਪਹਿਲਾਂ ਗੋਲੋਕ ਵਿੱਚ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਸਾਵਿਤਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਨਾਯਾਤਿ ਸਾ ਤੇਨ ਸਾਰ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਚ ਨਾਰਦ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਕृष੍ਣਾਜ੍ਞਯਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤੁष੍ਟਾਵ ਵੇਦਮਾਤਰਮ੍
ਹੇ ਨਾਰਦ, ਉਹ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਨਹੀਂ ਗਈ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ।
ਤਦਾ ਸਾ ਪਰਿਤੁष੍ਟਾ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਚਕਮੇ ਪਤਿਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਵ ਸਚ੍ਚਿਦਾਨਨ੍ਦਰੂਪੇ ਤ੍ਵਂ ਮੂਲਪ੍ਰਕृਤਿਰੂਪਿਣਿ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਹ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਪਤੀ ਵਜੋਂ ਚੁਣ ਲਿਆ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਤੂੰ ਸਤ, ਚਿੱਤ ਤੇ ਆਨੰਦ ਦਾ ਰੂਪ, ਮੂਲ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਹੈਂ।'
ਹਿਰਣ੍ਯਗਰ੍ਭਰੂਪੇ ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਭਵ ਸੁਨ੍ਦਰਿ । ਤੇਜਃਸ੍ਵਰੂਪੇ ਪਰਮੇ ਪਰਮਾਨਨ੍ਦਰੂਪਿਣਿ
ਤੂੰ ਹੀ ਹਿਰਣਯਗਰਭ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈਂ, ਹੇ ਸੋਹਣੀਏ, ਮਿਹਰ ਕਰ। ਤੂੰ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਾ ਸਰੂਪ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਤੇ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਵਾਲੀ ਹੈਂ।
ਦ੍ਵਿਜਾਤੀਨਾਂ ਜਾਤਿਰੂਪੇ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਭਵ ਸੁਨ੍ਦਰਿ । ਨਿਤ੍ਯੇ ਨਿਤ੍ਯਪ੍ਰਿਯੇ ਦੇਵਿ ਨਿਤ੍ਯਾਨਨ੍ਦਸ੍ਵਰੂਪਿਣਿ
ਤੂੰ ਹੀ ਦੂਜੀ ਜਾਤੀਆਂ ਦੀ ਮੂਲ ਹੈਂ, ਹੇ ਸੋਹਣੀਏ, ਮਿਹਰ ਕਰ। ਹੇ ਸਦੀਵੀ, ਸਦੀਵ ਪਿਆਰੀ ਮਾਂ, ਸਦੀਵੀ ਆਨੰਦ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈਂ।
ਸਰ੍ਵਮਙ੍ਗਲਰੂਪੇ ਚ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਭਵ ਸੁਨ੍ਦਰਿ । ਸਰ੍ਵਸ੍ਵਰੂਪੇ ਵਿਪ੍ਰਾਣਾਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਸਾਰੇ ਪਰਾਤ੍ਪਰੇ
ਤੂੰ ਸਭ ਚੰਗੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਮੂਰਤ ਹੈਂ, ਹੇ ਸੋਹਣੀਏ, ਮਿਹਰ ਕਰ। ਤੂੰ ਸਭ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਸਰੂਤ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹੈਂ।
ਸੁਖਦੇ ਮੋਕ੍ਸ਼ਦੇ ਦੇਵਿ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਭਵ ਸੁਨ੍ਦਰਿ । ਵਿਪ੍ਰਪਾਪੇਧ੍ਮਦਾਹਾਯ ਜ੍ਵਲਦਗ੍ਨਿਸ਼ਿਖੋਪਮੇ
ਹੇ ਮਾਂ, ਤੂੰ ਸੁਖ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈਂ, ਹੇ ਸੋਹਣੀਏ, ਮਿਹਰ ਕਰ। ਤੂੰ ਅੱਗ ਦੀ ਲਪਟ ਵਾਂਗ ਜਲਦੀ ਹੈਂ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਸਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਬਹ੍ਮਤੇਜਃਪ੍ਰਦੇ ਦੇਵਿ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਭਵ ਸੁਨ੍ਦਰਿ । ਕਾਯੇਨ ਮਨਸਾ ਵਾਚਾ ਯਤ੍ਪਾਪਂ ਕੁਰੁਤੇ ਨਰਃ
ਹੇ ਮਾਂ, ਤੂੰ ਵੱਡਾ ਤੇਜ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈਂ, ਹੇ ਸੋਹਣੀਏ, ਮਿਹਰ ਕਰ। ਮਨੁੱਖ ਜਿਹੜਾ ਪਾਪ ਸਰੀਰ, ਮਨ ਜਾਂ ਬੋਲੀ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਤਤ੍ਤ੍ਵਤ੍ਸ੍ਮਰਣਮਾਤ੍ਰੇਣ ਭਸ੍ਮੀਭੂਤਂ ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਜਗਤਾਂ ਧਾਤਾ ਤਸ੍ਥੌ ਤਤ੍ਰੈਵ ਸਂਸਦਿ
ਸਿਰਫ ਤੇਰੀ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੀ ਉਹ ਪਾਪ ਸੁੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਉਸ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ।
ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਜਗਾਮ ਸਾ । ਅਨੇਨ ਸ੍ਤਵਰਾਜੇਨ ਸਂਸ੍ਤੂਯਾਸ਼੍ਵਪਤਿਰ੍ਨृਪਃ
ਸਾਵਿਤਰੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਚਲੀ ਗਈ। ਹੇ ਰਾਜਾ, ਇਸ ਸਤੋਤ੍ਰ ਰਾਜ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਵਡਿਆਈ ਹੋਈ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਤਾਂ ਚ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀਂ ਵਰਂ ਪ੍ਰਾਪ ਮਨੋਗਤਮ੍ । ਸ੍ਤਵਰਾਜਮਿਮਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਚ ਯਃ ਪਠੇਤ੍ । ਪਾਠੇ ਚਤੁਰ੍ਣਾਂ ਵੇਦਾਨਾਂ ਯਤ੍ਫਲਂ ਲਭਤੇ ਚ ਤਤ੍
ਉਸਨੇ ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਤੇ ਮਨ ਚਾਹਿਆ ਵਰ ਪਾਇਆ। ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਸੰਧਿਆ ਕਰ ਕੇ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਸਤੋਤ੍ਰ ਰਾਜ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚਾਰਾਂ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਪਾਠ ਵਰਗਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਾਵਿਤ੍ਰ੍ਯੁਪਾਖ੍ਯਾਨੇ ਯਮਸਾਵਿਤ੍ਰੀਸਂਵਾਦਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਵ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾਨੇਨ ਸੋऽਸ਼੍ਵਪਤਿਃ ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਵਿਧਿਪੂਰ੍ਵਕਮ੍ । ਦਦਰ੍ਸ਼ ਤਤ੍ਰ ਤਾਂ ਦੇਵੀਂ ਸਹਸ੍ਰਾਰ੍ਕਸਮਪ੍ਰਭਾਮ੍
ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਨਾਲ ਮਾਤਾ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਤੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਅਸ਼ਵਪਤੀ ਨੇ ਉਥੇ ਉਹ ਮਾਤਾ ਵੇਖੀ, ਜੋ ਹਜ਼ਾਰ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ।
ਉਵਾਚ ਸਾ ਚ ਰਾਜਾਨਂ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਸਸ੍ਮਿਤਾ ਸਤੀ । ਯਥਾ ਮਾਤਾ ਸ੍ਵਪੁਤ੍ਰਂ ਚ ਦ੍ਯੋਤਯਨ੍ਤੀ ਦਿਸ਼ਸ੍ਤ੍ਵਿषਾ
ਉਹ ਮਾਤਾ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਹੱਸਦੀ ਹੋਈ, ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗੀ। ਉਹ ਐਵੇਂ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਮਾਂ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰ ਦੇਂਦੀ ਹੈ।
ਸਾਵਿਤ੍ਰ੍ਯੁਵਾਚ ਜਾਨਾਮ੍ਯਹਂ ਮਹਾਰਾਜ ਯਤ੍ਤੇ ਮਨਸਿ ਵਾਞ੍ਛਿਤਮ੍ । ਵਾਞ੍ਛਿਤਂ ਤਵ ਪਤ੍ਨ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਂ ਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਮ੍
ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਵੱਡੇ ਰਾਜੇ, ਮੈਂ ਜਾਣਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਕੀ ਚਾਹ ਹੈ। ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਜੋ ਮੰਗਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਮੈਂ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਦੇਵਾਂਗੀ।
ਸਾਧ੍ਵੀ ਕਨ੍ਯਾਭਿਲਾषਂ ਚ ਕਰੋਤਿ ਤਵ ਕਾਮਿਨੀ । ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਸਿ ਪੁਤ੍ਰਂ ਚ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਕ੍ਰਮੇਣ ਚ
ਤੇਰੀ ਚੰਗੀ ਪਤਨੀ ਧੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਤੂੰ ਪੁੱਤ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈਂ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋਵੇਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸਾ ਤਦਾ ਦੇਵੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਜਗਾਮ ਹ । ਰਾਜਾ ਜਗਾਮ ਸ੍ਵਗृਹਂ ਤਤ੍ਕਨ੍ਯਾऽऽਦੌ ਬਭੂਵ ਹ
ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਮਾਤਾ ਉਥੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਚਲੀ ਗਈ। ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਧੀ ਪੈਦਾ ਹੋਈ।
ਆਰਾਧਨਾਚ੍ਚ ਸਾਵਿਤ੍ਰ੍ਯਾ ਬਭੂਵ ਕਮਲਾ ਪਰਾ । ਸਾਵਿਤ੍ਰੀਤਿ ਚ ਤਨ੍ਨਾਮ ਚਕਾਰਾਸ਼੍ਵਪਤਿਰ੍ਨृਪਃ
ਸਾਵਿਤਰੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਪੈਦਾ ਹੋਈ। ਰਾਜਾ ਅਸ਼ਵਪਤੀ ਨੇ ਉਸ ਧੀ ਦਾ ਨਾਂ ਸਾਵਿਤਰੀ ਰੱਖਿਆ।
ਕਾਲੇਨ ਸਾ ਵਰ੍ਧਮਾਨਾ ਬਭੂਵ ਚ ਦਿਨੇ ਦਿਨੇ । ਰੂਪਯੌਵਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਸ਼ੁਕ੍ਲੇ ਚਨ੍ਦ੍ਰਕਲਾ ਯਥਾ
ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਧੀ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਵਧਦੀ ਗਈ। ਉਹ ਸੋਹਣੇ ਰੂਪ ਤੇ ਜਵਾਨੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਚੌਦਵੀ ਦਾ ਚੰਨ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੋਵੇ।
ਸਾ ਵਰਂ ਵਰਯਾਮਾਸ ਦ੍ਯੁਮਤ੍ਸੇਨਾਤ੍ਮਜਂ ਤਦਾ । ਸਤ੍ਯਵਨ੍ਤਂ ਸਤ੍ਯਸ਼ੀਲਂ ਨਾਨਾਗੁਣਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਰ ਵਜੋਂ ਦਿਉਮਤਸੇਨ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਸਤ੍ਯਵਾਨ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜੋ ਸੱਚੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ ਤੇ ਕਈ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਰਾਜਾ ਤਸ੍ਮੈ ਦਦੌ ਤਾਂ ਚ ਰਤ੍ਨਭੂषਣਭੂषਿਤਾਮ੍ । ਸੋऽਪਿ ਸਾਰ੍ਧਂ ਕੌਤੁਕੇਨ ਤਾਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਗृਹਂ ਯਯੌ
ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੀਮਤੀ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾ ਕੇ ਉਸਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਸ ਚ ਸਂਵਤ੍ਸਰੇऽਤੀਤੇ ਸਤ੍ਯਵਾਨ੍ ਸਤ੍ਯਵਿਕ੍ਰਮਃ । ਜਗਾਮ ਫਲਕਾष੍ਠਾਰ੍ਥਂ ਪ੍ਰਹਰ੍षਂ ਪਿਤੁਰਾਜ੍ਞਯਾ
ਇੱਕ ਸਾਲ ਬੀਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਤ੍ਯਵਾਨ, ਜੋ ਸੱਚਾਈ ਵਿਚ ਡਿੱਠਾ ਸੀ, ਪਿਉ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਲੱਕੜਾਂ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਗਿਆ।
ਜਗਾਮ ਸਾਧ੍ਵੀ ਤਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਦੈਵਯੋਗਤਃ । ਨਿਪਤ੍ਯ ਵृਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਦੈਵੇਨ ਪ੍ਰਾਣਾਂਸ੍ਤਤ੍ਯਾਜ ਸਤ੍ਯਵਾਨ੍
ਉਸ ਦੀ ਚੰਗੀ ਪਤਨੀ, ਸਾਵਿਤਰੀ, ਰੱਬੀ ਇਸ਼ਾਰੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਈ। ਕਿਸਮਤ ਕਰਕੇ, ਸਤ੍ਯਵਾਨ ਰੁੱਖ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਜਾਨ ਨਿਕਲ ਗਈ।
ਯਮਸ੍ਤਂ ਪੁਰੁषਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾਙ੍ਗੁष੍ਠਸਮਂ ਮੁਨੇ । ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਗਮਨਂ ਚਕ੍ਰੇ ਤਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਪ੍ਰਯਯੌ ਸਤੀ
ਯਮ ਨੇ ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਅੰਗੂਠੇ ਜਿੰਨੀ ਆਤਮਾ ਫੜੀ ਤੇ ਲੈ ਕੇ ਚਲ ਪਿਆ। ਉਹ ਸੱਚੀ ਪਤਨੀ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲੀ।
ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤਾਂ ਸੁਦਤੀਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਯਮਃ ਸਂਯਮਨੀਪਤਿਃ । ਉਵਾਚ ਮਧੁਰਂ ਸਾਧ੍ਵੀਂ ਸਾਧੂਨਾਂ ਪ੍ਰਵਰੋ ਮਹਾਨ੍
ਫਿਰ, ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਨਾਰੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਯਮ, ਜੋ ਨਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਨੇ ਉਸ ਚੰਗੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਆਖੇ।
ਧਰ੍ਮਰਾਜ ਉਵਾਚ ਅਹੋ ਕ੍ਵ ਯਾਸਿ ਸਾਵਿਤ੍ਰਿ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਮਾਨੁषੀਂ ਤਨੁਮ੍ । ਯਦਿ ਯਾਸ੍ਯਸਿ ਕਾਨ੍ਤੇਨ ਸਾਰ੍ਧਂ ਦੇਹਂ ਤਦਾ ਤ੍ਯਜ
ਧਰਮਰਾਜ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਸਾਵਿਤਰੀ, ਤੂੰ ਇਹ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਲੈ ਕੇ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈਂ? ਜੇ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਦੇ।
ਗਨ੍ਤੁਂ ਮਰ੍ਤ੍ਯੋ ਨ ਸ਼ਕ੍ਨੋਤਿ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਪਾਞ੍ਚਭੌਤਿਕਮ੍ । ਦੇਹਂ ਚ ਮਮ ਲੋਕਂ ਚ ਨਸ਼੍ਵਰਂ ਨਸ਼੍ਵਰਃ ਸਦਾ
ਇਹ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਵਾਲਾ ਸਰੀਰ ਲੈ ਕੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਮੇਰਾ ਲੋਕ ਤੇ ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੋਵੇਂ ਨਾਸਵੰਤ ਹਨ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਭਰ੍ਤੁਸ੍ਤੇ ਪੂਰ੍ਣਕਾਲੋ ਵੈ ਬਭੂਵ ਭਾਰਤੇ ਸਤਿ । ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਫਲਭੋਗਾਰ੍ਥਂ ਸਤ੍ਯਵਾਨ੍ ਯਾਤਿ ਮਦ੍ਗृਹਮ੍
ਹੇ ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਸੁਤ, ਤੇਰੇ ਪਤੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਭੋਗਣ ਲਈ ਸਤ੍ਯਵਾਨ ਮੇਰੇ ਘਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕਰ੍ਮਣਾ ਜਾਯਤੇ ਜਨ੍ਤੁਃ ਕਰ੍ਮਣੈਵ ਪ੍ਰਲੀਯਤੇ । ਸੁਖਂ ਦੁਃਖਂ ਭਯਂ ਸ਼ੋਕਃ ਕਰ੍ਮਣੈਵ ਪ੍ਰਣੀਯਤੇ
ਜੀਵ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਜੰਮਦਾ ਹੈ ਤੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੁੱਖ, ਦੁੱਖ, ਡਰ ਤੇ ਗਮ — ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਕਰ੍ਮਣੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਭਵੇਜ੍ਜੀਵੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਪੁਤ੍ਰਃ ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਣਾ । ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਣਾ ਹਰੇਰ੍ਦਾਸੋ ਜਨ੍ਮਾਦਿਰਹਿਤੋ ਭਵੇਤ੍
ਆਦਮੀ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਇੰਦਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਪੁੱਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਹਰਿ ਦਾ ਦਾਸ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਜਨਮ ਮਰਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।