ਨੋਪਤਿष੍ਠਤਿ ਯਃ ਪੂਰ੍ਵਾਂ ਨੋਪਾਸ੍ਤੇ ਯਸ੍ਤੁ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਮ੍ । ਸ ਸ਼ੂਦ੍ਰਵਦ੍ਬਹਿष੍ਕਾਰ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਸ੍ਮਾਦ੍ ਦ੍ਵਿਜਕਰ੍ਮਣਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸਵੇਰ ਦੀ ਜਾਂ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਸੰਧਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੂਜੇ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੂਦਰ ਵਾਂਗ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਯਾਵਜ੍ਜੀਵਨਪਰ੍ਯਨ੍ਤਂ ਤ੍ਰਿਃਸਨ੍ਧ੍ਯਾਂ ਯਃ ਕਰੋਤਿ ਚ । ਸ ਚ ਸੂਰ੍ਯਸਮੋ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਤੇਜਸਾ ਤਪਸਾ ਸਦਾ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਭਰ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਸੰਧਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ! ਉਹ ਤੇਜ ਤੇ ਤਪ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਪਾਦਪਦ੍ਮਰਜਸਾ ਸਦ੍ਯਃਪੂਤਾ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ । ਜੀਵਨ੍ਮੁਕ੍ਤਃ ਸ ਤੇਜਸ੍ਵੀ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਪੂਤੋ ਹਿ ਯੋ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਉਸਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਧੂੜ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਤੁਰੰਤ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਦੂਜਾ ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਸੰਧਿਆ ਕਰਕੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਜੀਉਂਦੇ ਜੀ ਮੁਕਤ ਤੇ ਤੇਜੀਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਚ ਪਵਿਤ੍ਰਾਣਿ ਤਸ੍ਯ ਸਂਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਮਾਤ੍ਰਤਃ । ਤਤਃ ਪਾਪਾਨਿ ਯਾਨ੍ਤ੍ਯੇਵ ਵੈਨਤੇਯਾਦਿਵੋਰਗਾਃ
ਉਸਦੇ ਸਪਰਸ਼ ਨਾਲ ਹੀ ਤੀਰਥ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਪਾਪ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਗਰੁੜ ਦੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਸੱਪ ਭੱਜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨ ਗृਹ੍ਣਨ੍ਤਿ ਸੁਰਾਃ ਪੂਜਾਂ ਪਿਤਰਃ ਪਿਣ੍ਡਤਰ੍ਪਣਮ੍ । ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਯਾ ਚ ਦ੍ਵਿਜਾਤੇਸ਼੍ਚ ਤ੍ਰਿਸਨ੍ਧ੍ਯਾਰਹਿਤਸ੍ਯ ਚ
ਜੋ ਦੂਜਾ ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਸੰਧਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਤੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੀ ਪੂਜਾ ਦੇਵਤੇ ਨਹੀਂ ਸਵੀਕਾਰਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਪਿਤਰ ਉਸਦੇ ਪਿੰਡ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਮੂਲਪ੍ਰਕृਤ੍ਯਭਕ੍ਤੋ ਯਸ੍ਤਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਯਾਪ੍ਯਨਰ੍ਚਕਃ । ਤਦੁਤ੍ਸਵਵਿਹੀਨਸ਼੍ਚ ਵਿषਹੀਨੋ ਯਥੋਰਗਃ
ਜੋ ਮੂਲ ਸਰੂਪ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਦੇ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਆਰਾਧਨਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਜਾਂ ਜਿਸਨੇ ਉਸਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਨਹੀਂ ਮਨਾਏ, ਉਹ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਹੈ ਜਿਸ ਕੋਲ ਜ਼ਹਿਰ ਨਹੀਂ।
ਵਿष੍ਣੁਮਨ੍ਤ੍ਰਵਿਹੀਨਸ਼੍ਚ ਤ੍ਰਿਸਨ੍ਧ੍ਯਾਰਹਿਤੋ ਦ੍ਵਿਜਃ । ਏਕਾਦਸ਼ੀਵਿਹੀਨਸ਼੍ਚ ਵਿषਹੀਨੋ ਯਥੋਰਗਃ
ਜੋ ਦੂਜਾ ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਣੂ ਮੰਤ੍ਰ ਤੋਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਸੰਧਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਜਾਂ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਹੈ ਜਿਸ ਕੋਲ ਜ਼ਹਿਰ ਨਹੀਂ।
ਹਰੇਰਨੈਵੇਦ੍ਯਭੋਜੀ ਧਾਵਕੋ ਵृषਵਾਹਕਃ । ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਨ੍ਨਭੋਜੀ ਯੋ ਵਿਪ੍ਰੋ ਵਿषਹੀਨੋ ਯਥੋਰਗਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹਰੀ ਨੂੰ ਭੋਗ ਨਾ ਲਾਇਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ, ਜਾਂ ਬਲਦ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੌੜਦਾ, ਜਾਂ ਸ਼ੂਦਰ ਦਾ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਹੈ ਜਿਸ ਕੋਲ ਜ਼ਹਿਰ ਨਹੀਂ।
ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਸ਼ਵਦਾਹੀ ਯਃ ਸ ਵਿਪ੍ਰੋ ਵृषਲੀਪਤਿਃ । ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਸੂਪਕਾਰਸ਼੍ਚ ਵਿषਹੀਨੋ ਯਥੋਰਗਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਦੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚੁੱਕਰਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਲਈ ਰੋਟੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਐਸਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਤੋਂ ਜ਼ਹਿਰ ਹੀ ਲੱਭ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।
ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਚ ਪ੍ਰਤਿਗ੍ਰਾਹੀ ਸ਼ੂਦ੍ਰਯਾਜੀ ਚ ਯੋ ਦ੍ਵਿਜਃ । ਮਸਿਜੀਵੀ ਅਸਿਜੀਵੀ ਵਿषਹੀਨੋ ਯਥੋਰਗਃ
ਜੋ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਤੋਂ ਦਾਨ ਲੈਂਦਾ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਯਜਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਕਲਮ ਜਾਂ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਰੋਜ਼ੀ ਰੋਟੀ ਕਮਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਓਸ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ਹਿਰ ਨਹੀਂ।
ਯਃ ਕਨ੍ਯਾਵਿਕ੍ਰਯੀ ਵਿਪ੍ਰੋ ਯੋ ਹਰੇਰ੍ਨਾਮਵਿਕ੍ਰਯੀ । ਯੋ ਵਿਪ੍ਰੋऽਵੀਰਾਨ੍ਨਭੋਜੀ ऋਤੁਸ੍ਨਾਤਾਨ੍ਨਭੋਜਕਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਕੁੜੀਆਂ ਵੇਚਦਾ, ਹਰੀ ਦਾ ਨਾਮ ਵੇਚਦਾ, ਜਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਨਾ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਰੋਟੀ ਜਾਂ ਮਹਿਲਾ ਦੇ ਅਸ਼ੁੱਧ ਸਮੇਂ ਦੀ ਰੋਟੀ ਖਾਂਦਾ ਹੈ—
ਭਗਜੀਵੀ ਬਾਰ੍ਧੁषਿਕੋ ਵਿषਹੀਨੋ ਯਥੋਰਗਃ । ਯੋ ਵਿਦ੍ਯਾਵਿਕਯੀ ਵਿਪ੍ਰੋ ਵਿषਹੀਨੋ ਯਥੋਰਗਃ
ਜੋ ਵਿਸ਼ਿਆ ਉੱਤੇ ਜੀਊਂਦਾ ਜਾਂ ਦੂਤ ਬਣ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਵੀ ਓਸ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ਹਿਰ ਨਹੀਂ। ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਿਦਿਆ ਵੇਚਦਾ, ਉਹ ਵੀ ਐਸਾ ਹੀ ਜ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਸੱਪ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯੋਦਯੇ ਸ੍ਵਪੇਦ੍ਯੋ ਹਿ ਮਤ੍ਸ੍ਯਭੋਜੀ ਚ ਯੋ ਦ੍ਵਿਜਃ । ਸ਼ਿਵਾਪੂਜਾਦਿਰਹਿਤੋ ਵਿषਹੀਨੋ ਯਥੋਰਗਃ
ਜੋ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸਮੇਂ ਸੋ ਜਾਂਦਾ, ਮੱਛੀ ਖਾਂਦਾ ਜਾਂ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਆਦਿਕ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਵੀ ਓਸ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ਹਿਰ ਨਹੀਂ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਃ ਸਰ੍ਵਪੂਜਾਵਿਧਿਕ੍ਰਮਮ੍ । ਤਮੁਵਾਚ ਚ ਸਾਵਿਤ੍ਰ੍ਯਾ ਧ੍ਯਾਨਾਦਿਕਮਭੀਪ੍ਸਿਤਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਗਲਤ ਪੂਜਾ ਦੇ ਢੰਗ ਦੱਸ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਮੁਨੀ ਨੇ ਫਿਰ ਸਾਵਿਤਰੀ ਦੀ ਧਿਆਨ ਆਦਿਕ ਜੋ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਂ ਨृਪੇਨ੍ਦ੍ਰਾਯ ਯਯੌ ਚ ਸ੍ਵਾਸ਼੍ਰਮੇ ਮੁਨੇ । ਰਾਜਾ ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀਂ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਵਰਮਾਪ ਚ
ਸਾਰੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦੇ ਕੇ, ਮੁਨੀ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਰਾਜੇ ਨੇ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸਾਵਿਤਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਦੀ ਦਰਸ਼ਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਤੇ ਵਰ ਵੀ ਲੈ ਲਿਆ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਕਿਂ ਵਾ ਧ੍ਯਾਨਂ ਚ ਸਾਵਿਤ੍ਰ੍ਯਾਃ ਕਿਂ ਵਾ ਪੂਜਾਵਿਧਾਨਕਮ੍ । ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਚ ਕਿਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਯਯੌ ਸ ਪਰਾਸ਼ਰਃ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਸਾਵਿਤਰੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਸੀ, ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦਾ ਢੰਗ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਸੀ, ਕਿਹੜਾ ਸਤੋਤ੍ਰ ਜਾਂ ਮੰਤਰ ਪਰਾ੶ਸ਼ਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ?
ਨृਪਃ ਕੇਨ ਵਿਧਾਨੇਨ ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਸ਼੍ਰੁਤਿਮਾਤਰਮ੍ । ਵਰਂ ਚ ਕਂ ਵਾ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਤੁ ਵਿਧਾਨਤਃ
ਰਾਜੇ ਨੇ ਕਿਹੜੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਤੇ ਪੂਰੀ ਰੀਤ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਕਿਹੜਾ ਵਰ ਲਿਆ?
ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਸਾਵਿਤ੍ਰ੍ਯਾਃ ਪਰਮਂ ਮਹਤ੍ । ਰਹਸ੍ਯਾਤਿਰਹਸ੍ਯਂ ਚ ਸ਼੍ਰੁਤਿਸਿਦ੍ਧਂ ਸਮਾਸਤਃ
ਮੈਂ ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ—ਸਾਵਿਤਰੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਤੇ ਗੁਪਤ ਰਾਜ਼, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਜ੍ਯੇष੍ਠਕृष੍ਣਤ੍ਰਯੋਦਸ਼੍ਯਾਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਕਾਲੇ ਚ ਯਤ੍ਨਤਃ । ਵ੍ਰਤਮੇਵ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਵ੍ਰਤੀ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸਮਾਚਰੇਤ੍
ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜੇਠ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਪੱਖ ਦੀ ਤੇਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਪਵਿੱਤਰ ਸਮੇਂ ਤੇ, ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਵਰਤ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਚੌਦਵੀਂ ਨੂੰ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵ੍ਰਤਂ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ਾਬ੍ਦਂ ਚ ਦ੍ਵਿਸਪ੍ਤਫਲਸਂਯੁਤਮ੍ । ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਿਸਪ੍ਤਨੈਵੇਦ੍ਯਂ ਪੁष੍ਪਧੂਪਾਦਿਕਂ ਚਰੇਤ੍
ਇਹ ਵਰਤ ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦੁੱਗਣੇ ਸੱਤ ਗੁਣਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਦੋ ਵਾਰੀ ਸੱਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭੋਜਨ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਫੁੱਲ, ਧੂਪ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਯਜ੍ਞੋਪਵੀਤਂ ਚ ਭੋਜਨਂ ਵਿਧਿਪੂਰ੍ਵਕਮ੍ । ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਮਙ੍ਗਲਘਟਂ ਫਲਸ਼ਾਖਾਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਰਸਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੱਪੜਾ, ਜਨੇਊ ਤੇ ਭੋਜਨ ਭੇਟ ਕਰਕੇ, ਫਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਟਹਿਣੀਆਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਤ ਸ਼ੁਭ ਘੜਾ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗਣੇਸ਼ਂ ਚ ਦਿਨੇਸ਼ਂ ਚ ਵਹ੍ਨਿਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਸ਼ਿਵਂ ਸ਼ਿਵਾਮ੍ । ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਪੂਜਯੇਦਿष੍ਟਂ ਘਟੇ ਆਵਾਹਿਤੇ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਗਣੇਸ਼, ਸੂਰਜ, ਅੱਗ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਮਾਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਜਿਹੜਾ ਮਨ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵੀ ਘੜੇ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਕੇ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ृਣੁ ਧ੍ਯਾਨਂ ਚ ਸਾਵਿਤ੍ਰ੍ਯਾਸ਼੍ਚੋਕ੍ਤਂ ਮਾਧ੍ਯਨ੍ਦਿਨੇ ਚ ਯਤ੍ । ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਪੂਜਾਵਿਧਾਨਂ ਚ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਚ ਸਰ੍ਵਕਾਮਦਮ੍
ਹੁਣ ਸਾਵਿਤਰੀ ਦੇ ਧਿਆਨ ਨੂੰ ਸੁਣੋ, ਜੋ ਦੁਪਹਿਰ ਸਮੇਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਸਤੋਤ੍ਰ, ਪੂਜਾ ਦੀ ਰੀਤ ਤੇ ਉਹ ਮੰਤਰ ਵੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਪ੍ਤਕਾਞ੍ਚਨਵਰ੍ਣਾਭਾਂ ਜ੍ਵਲਨ੍ਤੀਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਤੇਜਸਾ । ਗ੍ਰੀष੍ਮਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਮਾਰ੍ਤਣ੍ਡਸਹਸ੍ਰਸਮ੍ਮਿਤਪ੍ਰਭਾਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਪਿਘਲੇ ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਚਮਕ ਗਰਮੀ ਦੇ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗੀ ਹੈ।
ਈषਦ੍ਧਾਸ੍ਯਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਸ੍ਯਾਂ ਰਤ੍ਨਭੂषਣਭੂषਿਤਾਮ੍ । ਵਹ੍ਨਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਂਸ਼ੁਕਾਧਾਨਾਂ ਭਕ੍ਤਾਨੁਗ੍ਰਹਵਿਗ੍ਰਹਾਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਹੌਲੀ ਹੱਸਦਾ ਤੇ ਕਿਰਪਾਲੂ ਹੈ, ਕੀਮਤੀ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਹ ਅੱਗ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾਈ ਹੋਈ ਹੈ, ਤੇ ਭਗਤਾਂ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਰੂਪ ਹੈ।
ਸੁਖਦਾਂ ਮੁਕ੍ਤਿਦਾਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਾਂ ਕਾਨ੍ਤਾਂ ਚ ਜਗਤਾਂ ਵਿਧੇਃ । ਸਰ੍ਵਸਮ੍ਪਤ੍ਸ੍ਵਰੂਪਾਂ ਚ ਪ੍ਰਦਾਤ੍ਰੀਂ ਸਰ੍ਵਸਮ੍ਪਦਾਮ੍
ਉਹ ਸੁੱਖ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਸ਼ਾਂਤ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਰੀ ਦੌਲਤ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਵੇਦਾਧਿष੍ਠਾਤृਦੇਵੀਂ ਚ ਵੇਦਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਸ੍ਵਰੂਪਿਣੀਮ੍ । ਵੇਦਬੀਜਸ੍ਵਰੂਪਾਂ ਚ ਭਜੇ ਤਾਂ ਵੇਦਮਾਤਰਮ੍
ਮੈਂ ਉਹ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਰਖਵਾਲੀ ਹੈ, ਵੇਦ-ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੀ ਸਾਰ ਹੈ, ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਬੀਜ-ਰੂਪ ਹੈ, ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ।
ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਧ੍ਯਾਨੇਨ ਨੈਵੇਦ੍ਯਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪਾਣਿਂ ਸ੍ਵਮੂਰ੍ਧਨਿ । ਪੁਨਰ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਘਟੇ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਦੇਵੀਮਾਵਾਹਯੇਦ੍ ਵ੍ਰਤੀ
ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਹੱਥ ਰੱਖ ਕੇ ਭੋਗ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਫਿਰ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਘੜੇ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਉਪਾਸਕ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਸੱਦੇ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ षੋਡਸ਼ੋਪਚਾਰਂ ਵੇਦੋਕ੍ਤਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਪੂਰ੍ਵਕਮ੍ । ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਣਮੇਦ੍ਦੇਵਦੇਵੀਂ ਵਿਧਾਨਤਃ
ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਿਆ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਸੇਵਾ-ਸੁਵਿਧਾ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਪੂਜਾ ਤੇ ਸਤਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਵੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਸਨਂ ਪਾਦ੍ਯਮਰ੍ਘ੍ਯਂ ਚ ਸ੍ਨਾਨੀਯਂ ਚਾਨੁਲੇਪਨਮ੍ । ਧੂਪਂ ਦੀਪਂ ਚ ਨੈਵੇਦ੍ਯਂ ਤਾਮ੍ਬੂਲਂ ਸ਼ੀਤਲਂ ਜਲਮ੍
ਆਸਨ, ਪੈਰ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਅਰਘ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਲਗਾਉਣ ਵਾਲੀ ਵਸਤੂ, ਧੂਪ, ਦੀਵਾ, ਭੋਗ, ਤਾਂਬੂਲ ਅਤੇ ਠੰਢਾ ਪਾਣੀ—