ਪ੍ਰਤਿਭਾਂ ਸਤ੍ਸਭਾਯਾਂ ਚ ਵਿਚਾਰਕ੍ਸ਼ਮਤਾਂ ਸ਼ੁਭਾਮ੍ । ਲੁਪ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਦੈਵਯੋਗਾਨ੍ਨਵੀਭੂਤਂ ਪੁਨਃ ਕੁਰੁ
ਚੰਗੀਆਂ ਸਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਅਤੇ ਸੋਹਣੀ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਦੇ। ਜੋ ਕੁਝ ਭਾਗ ਦੇ ਕਾਰਨ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਮੁੜ ਨਵਾਂ ਕਰ ਦੇ।
ਯਥਾਙ੍ਕੁਰਂ ਭਸ੍ਮਨਿ ਚ ਕਰੋਤਿ ਦੇਵਤਾ ਪੁਨਃ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਵਰੂਪਾ ਪਰਮਾ ਜ੍ਯੋਤੀਰੂਪਾ ਸਨਾਤਨੀ
ਜਿਵੇਂ ਦੇਵੀ ਸੁਆਹ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਅੰਕੁਰ ਉਗਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ, ਪਰਮ ਜੋਤਿ ਵਾਲੀ, ਬ੍ਰਹਮ ਸਰੂਪਾ, ਤੂੰ ਵੀ ਕਰ।
ਸਰ੍ਵਵਿਦ੍ਯਾਧਿਦੇਵੀ ਯਾ ਤਸ੍ਯੈ ਵਾਣ੍ਯੈ ਨਮੋ ਨਮਃ । ਵਿਸਰ੍ਗਬਿਨ੍ਦੁਮਾਤ੍ਰਾਸੁ ਯਦਧਿष੍ਠਾਨਮੇਵ ਚ
ਜੋ ਸਾਰੀ ਵਿਦਿਆ ਦੀ ਮਾਲਕਾ ਹੈ, ਉਸ ਵਾਣੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜੋ ਵਿਸਰਗ ਤੇ ਬਿੰਦੂ ਵਿਚ ਹੀ ਆਧਾਰ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਨਮਨ।
ਤਦਧਿष੍ਠਾਤ੍ਰੀ ਯਾ ਦੇਵੀ ਤਸ੍ਯੈ ਨਿਤ੍ਯੈ ਨਮੋ ਨਮਃ । ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਸ੍ਵਰੂਪਾ ਸਾ ਦੇਵੀ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਧਿष੍ਠਾਤृਰੂਪਿਣੀ
ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਆਧਾਰਕ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਉਸ ਸਦੀਵੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜੋ ਵਿਆਖਿਆ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ, ਤੇ ਵਿਆਖਿਆ ਦੀ ਆਧਾਰਕ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਯਯਾ ਵਿਨਾ ਪ੍ਰਸਂਖ੍ਯਾਵਾਨ੍ ਸਂਖ੍ਯਾਂ ਕਰ੍ਤੁਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਤੇ । ਕਾਲਸਂਖ੍ਯਾਸ੍ਵਰੂਪਾ ਯਾ ਤਸ੍ਯੈ ਦੇਵ੍ਯੈ ਨਮੋ ਨਮਃ
ਜਿਸ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਗਿਣਤੀ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਗਿਣਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਕਾਲ ਤੇ ਸੰਖਿਆ ਦੇ ਸਰੂਪ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਭ੍ਰਮਸਿਦ੍ਧਾਨ੍ਤਰੂਪਾ ਯਾ ਤਸ੍ਯੈ ਦੇਵ੍ਯੈ ਨਮੋ ਨਮਃ । ਸ੍ਮृਤਿਸ਼ਕ੍ਤਿਜ੍ਞਾਨਸ਼ਕ੍ਤਿਬੁਦ੍ਧਿਸ਼ਕ੍ਤਿਸ੍ਵਰੂਪਿਣੀ
ਜੋ ਭਟਕਣ ਦੇ ਮੂਲ ਤੱਤ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ, ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜੋ ਯਾਦ, ਗਿਆਨ ਤੇ ਬੁੱਧੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ।
ਪ੍ਰਤਿਭਾਕਲ੍ਪਨਾਸ਼ਕ੍ਤਿਰ੍ਯਾ ਚ ਤਸ੍ਯੈ ਨਮੋ ਨਮਃ । ਸਨਤ੍ਕੁਮਾਰੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਜ੍ਞਾਨਂ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਯਤ੍ਰ ਵੈ
ਜੋ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਤੇ ਕਲਪਨਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜਿੱਥੇ ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਕੋਲੋਂ ਗਿਆਨ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ।
ਬਭੂਵ ਮੂਕਵਤ੍ਸੋऽਪਿ ਸਿਦ੍ਧਾਨ੍ਤਂ ਕਰ੍ਤੁਮਕ੍ਸ਼ਮਃ । ਤਦਾऽऽਜਗਾਮ ਭਗਵਾਨਾਤ੍ਮਾ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਈਸ਼੍ਵਰਃ
ਉਹ ਵੀ ਮੂਕ ਵਾਂਗ ਬਣ ਗਿਆ, ਮੂਲ ਸਿਧਾਂਤ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਜੋਗਾ ਨਾ ਰਿਹਾ। ਤਦੋਂ ਭਗਵਾਨ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਆਇਆ।
ਉਵਾਚ ਸ ਤਾਂ ਸ੍ਤੌਹਿ ਵਾਣੀਮਿष੍ਟਾਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤੇ । ਸ ਚ ਤੁष੍ਟਾਵ ਤਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਚਾਜ੍ਞਯਾ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਃ
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਇੱਛਿਤ ਵਾਣੀ ਦੀ ਸਤਿ ਕਰ, ਹੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਰਤਾ।' ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ।
ਚਕਾਰ ਤਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਤਦਾ ਸਿਦ੍ਧਾਨ੍ਤਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਯਦਾਪ੍ਯਨਨ੍ਤਂ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਜ੍ਞਾਨਮੇਕਂ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ
ਉਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਵਧੀਆ ਸਿਧਾਂਤ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਨੇ ਅਨੰਤ ਕੋਲੋਂ ਇਕੋ ਗਿਆਨ ਪੁੱਛਿਆ।
ਬਭੂਵ ਮੂਕਵਤ੍ਸੋऽਪਿ ਸਿਦ੍ਧਾਨ੍ਤਂ ਕਰ੍ਤੁਮਕ੍ਸ਼ਮਃ । ਤਦਾ ਤਾਂ ਸ ਚ ਤੁष੍ਟਾਵ ਸਂਤ੍ਰਸ੍ਤਃ ਕਸ਼੍ਯਪਾਜ੍ਞਯਾ
ਉਹ ਗੂੰਗੇ ਵਰਗਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਨਤੀਜਾ ਕੱਢਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰਥ ਸੀ। ਫਿਰ ਕਸ਼੍ਯਪ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ।
ਤਤਸ਼੍ਚਕਾਰ ਸਿਦ੍ਧਾਨ੍ਤਂ ਨਿਰ੍ਮਲਂ ਭ੍ਰਮਭਞ੍ਜਨਮ੍ । ਵ੍ਯਾਸਃ ਪੁਰਾਣਸੂਤ੍ਰਂ ਚ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਵਾਲ੍ਮਿਕਿਂ ਯਦਾ
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਸਾਫ਼ ਤੇ ਭੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਨਤੀਜਾ ਦਿੱਤਾ। ਵਿਆਸ ਨੇ ਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥ ਬਾਰੇ ਵਾਲਮੀਕ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ।
ਮੌਨੀਭੂਤਸ਼੍ਚ ਸਸ੍ਮਾਰ ਤਾਮੇਵ ਜਗਦਮ੍ਬਿਕਾਮ੍ । ਤਦਾ ਚਕਾਰ ਸਿਦ੍ਧਾਨ੍ਤਂ ਤਦ੍ਵਰੇਣ ਮੁਨੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਚੁੱਪ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਓਹੀ ਜਗਦੰਬਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਉਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਮੁਨੀਸ਼ਵਰ ਨੇ ਨਤੀਜਾ ਕੱਢਿਆ।
ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਨਿਰ੍ਮਲਂ ਜ੍ਞਾਨਂ ਭ੍ਰਮਾਨ੍ਧਧ੍ਵਂਸਦੀਪਕਮ੍ । ਪੁਰਾਣਸੂਤ੍ਰਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਚ ਵ੍ਯਾਸਃ ਕृष੍ਣਕਲੋਦ੍ਭਵਃ
ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਪਵਿੱਤਰ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਭਟਕਣ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਜਨਮੇ ਵਿਆਸ ਨੇ ਪੁਰਾਣ-ਸੂਤਰ ਸੁਣਿਆ।
ਤਾਂ ਸ਼ਿਵਾਂ ਵੇਦ ਦਧ੍ਯੌ ਚ ਸ਼ਤਵਰ੍षਂ ਚ ਪੁष੍ਕਰੇ । ਤਦਾ ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ਵਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸਤ੍ਕਵੀਨ੍ਦ੍ਰੋ ਬਭੂਵ ਹ
ਉਸ ਨੇ ਪੂਸ਼ਕਰ ਵਿਚ ਸੌ ਸਾਲ ਤੱਕ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਵੇਦ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਤੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਵਰ ਮਿਲ ਕੇ, ਉਹ ਵਧੀਆ ਕਵੀ ਬਣ ਗਿਆ।
ਤਦਾ ਵੇਦਵਿਭਾਗਂ ਚ ਪੁਰਾਣਂ ਚ ਚਕਾਰ ਸਃ । ਯਦਾ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਃ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਾਨਂ ਸਦਾਸ਼ਿਵਮ੍
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣ ਬਣਾਇਆ। ਜਦੋਂ ਮਹਿੰਦਰ ਨੇ ਸਦਾ ਸ਼ਿਵ ਕੋਲੋਂ ਸੱਚੇ ਗਿਆਨ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ,
ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਤਾਮੇਵ ਸਞ੍ਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਤਸ੍ਮੈ ਜ੍ਞਾਨਂ ਦਦੌ ਵਿਭੁਃ । ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਸ਼ਬ੍ਦਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਚ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਸ਼੍ਚ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਮ੍
ਇੱਕ ਪਲ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਦਿੱਤਾ। ਮਹਿੰਦਰ ਨੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਕੋਲੋਂ ਬੋਲਣ ਦੇ ਵਿਦਿਆ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ।
ਦਿਵ੍ਯਂ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਂ ਚ ਸ ਤ੍ਵਾਂ ਦਧ੍ਯੌ ਚ ਪੁष੍ਕਰੇ । ਤਦਾ ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ਵਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਦਿਵ੍ਯਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਕਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਪੂਸ਼ਕਰ ਵਿਖੇ ਹਜ਼ਾਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਲ ਤੱਕ ਤੇਰਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਤੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਵਰ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਲ ਮਿਲੇ।
ਉਵਾਚ ਸ਼ਬ੍ਦਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਚ ਤਦਰ੍ਥਂ ਚ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ । ਅਧ੍ਯਾਪਿਤਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ਸ਼ਿष੍ਯਾ ਯੈਰਧੀਤਂ ਮੁਨੀਸ਼੍ਵਰੈਃ
ਉਸ ਨੇ ਬੋਲਣ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਅਰਥ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਮੁਨੀਸ਼ਵਰਾਂ ਨੇ ਪੜ੍ਹਾਇਆ,
ਤੇ ਚ ਤਾਂ ਪਰਿਸਞ੍ਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰੀਮ੍ । ਤ੍ਵਂ ਸਂਸ੍ਤੁਤਾ ਪੂਜਿਤਾ ਚ ਮੁਨੀਨ੍ਦ੍ਰੈਰ੍ਮਨੁਮਾਨਵੈਃ
ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਤੈਨੂੰ ਵੱਡੇ ਮੁਨੀਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਲੋਂ ਸਦਾ ਸਿਫ਼ਤ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਦੈਤ੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਸੁਰੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੁਸ਼ਿਵਾਦਿਭਿਃ । ਜਡੀਭੂਤਃ ਸਹਸ੍ਰਾਸ੍ਯਃ ਪਞ੍ਚਵਕ੍ਤ੍ਰਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਮੁਖਃ
ਦੇਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਸ਼ਿਵ ਆਦਿ ਵਲੋਂ; ਸਹਸਰਾਸ਼ਯ, ਪੰਜ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਚਾਰ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲਾ ਵੀ ਮੂਰਖ ਬਣ ਗਏ।
ਯਾਂ ਸ੍ਤੋਤੁਂ ਕਿਮਹਂ ਸ੍ਤੌਮਿ ਤਾਮੇਕਾਸ੍ਯੇਨ ਮਾਨਵਃ । ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯਾਜ੍ਞਵਲ੍ਕ੍ਯਸ਼੍ਚ ਭਕ੍ਤਿਨਮ੍ਰਾਤ੍ਮਕਨ੍ਧਰਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਵੀ ਸਿਫ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ, ਮੈਂ ਇੱਕ ਮੂੰਹ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਦੀ ਕਿਵੇਂ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਾਂ? ਐਸਾ ਆਖ ਕੇ, ਯਾਜ਼੍ਯਵਲਕ੍ਯ ਨੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਆਪਣੀ گردਨ ਝੁਕਾ ਲਈ।
ਪ੍ਰਣਨਾਮ ਨਿਰਾਹਾਰੋ ਰੁਰੋਦ ਚ ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ । ਜ੍ਯੋਤੀਰੂਪਾ ਮਹਾਮਾਯਾ ਤੇਨ ਦृष੍ਟਾਪ੍ਯੁਵਾਚ ਤਮ੍
ਉਹ ਨਿਰਾਹਾਰ ਹੋ ਕੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਤੇ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਮਹਾ ਮਾਇਆ ਜੋ ਜੋਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਦਿੱਸ ਪਈ ਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਬੋਲੀ।
ਸੁਕਵੀਨ੍ਦ੍ਰੋ ਭਵੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵੈਕੁਣ੍ਠਂ ਚ ਜਗਾਮ ਹ । ਯਾਜ੍ਞਵਲ੍ਕ੍ਯਕृਤਂ ਵਾਣੀਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮੇਤਤ੍ਤੁ ਯਃ ਪਠੇਤ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਤੂੰ ਵਧੀਆ ਕਵੀ ਬਣ,' ਤੇ ਫਿਰ ਵੈਕੁੰਠ ਚਲੀ ਗਈ। ਜੋ ਕੋਈ ਯਾਜ਼੍ਯਵਲਕ੍ਯ ਵਲੋਂ ਬਣਾਇਆ ਇਹ ਸਤੋਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ,
ਸ ਕਵੀਨ੍ਦ੍ਰੋ ਮਹਾਵਾਗ੍ਮੀ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਸਮੋ ਭਵੇਤ੍ । ਮਹਾਮੂਰ੍ਖਸ਼੍ਚ ਦੁਰ੍ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਵਰ੍षਮੇਕਂ ਯਦਾ ਪਠੇਤ੍
ਉਹ ਵਧੀਆ ਕਵੀ, ਵਧੀਆ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਵਰਗਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਮੂਰਖ ਜਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਅਕਲ ਵਾਲਾ ਵੀ ਇੱਕ ਸਾਲ ਇਹ ਪੜ੍ਹੇ,
ਸ ਪਣ੍ਡਿਤਸ਼੍ਚ ਮੇਧਾਵੀ ਸੁਕਵੀਨ੍ਦ੍ਰੋ ਭਵੇ ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਤ ਹੀ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਤੇਜ਼-ਅਕਲ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਕਵੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਗਙ੍ਗਾਸਰਸ੍ਵਤੀਨਾਂ ਭੂਲੋਕੇऽਵਤਰਣਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਸਰਸ੍ਵਤੀ ਤੁ ਵੈਕੁਣ੍ਠੇ ਸ੍ਵਯਂ ਨਾਰਾਯਣਾਨ੍ਤਿਕੇ । ਗਙ੍ਗਾਸ਼ਾਪੇਨ ਕਲਹਾਤ੍ਕਲਯਾ ਭਾਰਤੇ ਸਰਿਤ੍
ਲਕਸ਼ਮੀ, ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਉਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ। ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਸਰਸਵਤੀ ਆਪ ਵੈਕੁੰਠ ਵਿੱਚ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਨੇੜੇ ਵੱਸਦੀ ਸੀ। ਗੰਗਾ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਅਤੇ ਝਗੜੇ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦਰਿਆ ਬਣ ਗਈ।
ਪੁਣ੍ਯਦਾ ਪੁਣ੍ਯਰੂਪਾ ਚ ਪੁਣ੍ਯਤੀਰ੍ਥਸ੍ਵਰੂਪਿਣੀ । ਪੁਣ੍ਯਵਦ੍ਭਿਰ੍ਨਿषੇਵ੍ਯਾ ਚ ਸ੍ਥਿਤਿਃ ਪੁਣ੍ਯਵਤਾਂ ਮੁਨੇ
ਉਹ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਪਵਿੱਤਰ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਹੈ। ਭਲੇ ਲੋਕ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਵਾਸ ਭਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਹੈ, ਹੇ ਮੁਨੀ।
ਤਪਸ੍ਵਿਨਾਂ ਤਪੋਰੂਪਾ ਤਪਸਃ ਫਲਰੂਪਿਣੀ । ਕृਤਪਾਪੇਧ੍ਮਦਾਹਾਯ ਜ੍ਵਲਦਗ੍ਨਿਸ੍ਵਰੂਪਿਣੀ
ਤਪ ਕਰਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਉਹ ਤਪ ਦੀ ਮੂਰਤ ਹੈ, ਤਪ ਦੇ ਫਲ ਦੀ ਸੂਰਤ ਹੈ। ਉਹ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਹੈ ਤੇ ਪਾਪਾਂ ਦੀ ਲੱਕੜੀ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਜ੍ਞਾਨਾਤ੍ਸਰਸ੍ਵਤੀਤੋਯੇ ਮृਤਾ ਯੇ ਮਾਨਵਾ ਭੁਵਿ । ਤੇषਾਂ ਸ੍ਥਿਤਿਸ਼੍ਚ ਵੈਕੁਣ੍ਠੇ ਸੁਚਿਰਂ ਹਰਿਸਂਸਦਿ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਥੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਮਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਵੈਕੁੰਠ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਹਰੀ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।