ਅਹਲ੍ਯਾ ਗੌਤਮਸ੍ਤ੍ਰੀ ਸਾਪ੍ਯਨਸੂਯਾਤ੍ਰਿਕਾਮਿਨੀ । ਦੇਵਹੂਤਿਃ ਕਰ੍ਦਮਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸੂਤਿਰ੍ਦਕ੍ਸ਼ਕਾਮਿਨੀ
ਅਹਲਿਆ ਗੌਤਮ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਅਨਸੂਯਾ ਅਤ੍ਰੀ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਹੈ; ਦੇਵਹੂਤੀ ਕਰਦਮ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਪ੍ਰਸੂਤੀ ਦਕਸ਼ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਹੈ।
ਪਿਤॄਣਾਂ ਮਾਨਸੀ ਕਨ੍ਯਾ ਮੇਨਕਾ ਸਾਮ੍ਬਿਕਾਪ੍ਰਸੂਃ । ਲੋਪਾਮੁਦ੍ਰਾ ਤਥਾ ਕੁਨ੍ਤੀ ਕੁਬੇਰਕਾਮਿਨੀ ਤਥਾ
ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਮਨ-ਜਨਮ ਧੀ ਮੇਨਕਾ ਹੈ, ਜੋ ਅੰਬਿਕਾ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਹੈ; ਲੋਪਾਮੁਦਰਾ, ਕੁੰਤੀ, ਤੇ ਕੁਬੇਰ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਵੀ।
ਵਰੁਣਾਨੀ ਪ੍ਰਸਿਦ੍ਧਾ ਚ ਬਲੇਰ੍ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਾਵਲਿਸ੍ਤਥਾ । ਕਾਨ੍ਤਾ ਚ ਦਮਯਨ੍ਤੀ ਚ ਯਸ਼ੋਦਾ ਦੇਵਕੀ ਤਥਾ
ਵਰੁਣਾਨੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਬਲੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਿਂਧਿਆਵਲੀ ਵੀ, ਅਤੇ ਦਮਯੰਤੀ, ਯਸ਼ੋਦਾ ਤੇ ਦੇਵਕੀ ਵੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ।
ਗਾਨ੍ਧਾਰੀ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਸ਼ੈਵ੍ਯਾ ਸਾ ਚ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਪ੍ਰਿਯਾ । ਵृषਭਾਨੁਪ੍ਰਿਯਾ ਸਾਧ੍ਵੀ ਰਾਧਾਮਾਤਾ ਕੁਲੋਦ੍ਵਹਾ
ਗਾਂਧਾਰੀ, ਦ੍ਰੌਪਦੀ, ਸ਼ੈਵਿਆ ਅਤੇ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਪਿਆਰੀ; ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਾਨੂ ਦੀ ਪਿਆਰੀ, ਰਾਧਾ ਦੀ ਮਾਂ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਮਨ੍ਦੋਦਰੀ ਚ ਕੌਸਲ੍ਯਾ ਸੁਭਦ੍ਰਾ ਕੌਰਵੀ ਤਥਾ । ਰੇਵਤੀ ਸਤ੍ਯਭਾਮਾ ਚ ਕਾਲਿਨ੍ਦੀ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾ ਤਥਾ
ਮੰਦੋਦਰੀ, ਕੌਸਲਿਆ, ਸੁਭਦਰਾ ਅਤੇ ਕੌਰਵਾਂ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ; ਰੇਵਤੀ, ਸਤ੍ਯਭਾਮਾ, ਕਾਲਿੰਦੀ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣਾ ਵੀ।
ਜਾਮ੍ਬਵਤੀ ਨਾਗ੍ਨਜਿਤਿਰ੍ਮਿਤ੍ਰਵਿਨ੍ਦਾ ਤਥਾਪਰਾ । ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾ ਰੁਕ੍ਮਿਣੀ ਸੀਤਾ ਸ੍ਵਯਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਾ
ਜਾਂਬਵਤੀ, ਨਾਗਨਜਿਤੀ, ਮਿਤ੍ਰਵਿੰਦਾ ਅਤੇ ਹੋਰ; ਲਕਸ਼ਮਣਾ, ਰੁਕਮੀਣੀ, ਸੀਤਾ — ਜੋ ਖੁਦ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕਾਲੀ ਯੋਜਨਗਨ੍ਧਾ ਚ ਵ੍ਯਾਸਮਾਤਾ ਮਹਾਸਤੀ । ਬਾਣਪੁਤ੍ਰੀ ਤਥੋषਾ ਚ ਚਿਤ੍ਰਲੇਖਾ ਚ ਤਤ੍ਸਖੀ
ਕਾਲੀ, ਯੋਜਨਗੰਧਾ, ਵਿਆਸ ਦੀ ਮਾਂ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ; ਬਾਣ ਦੀ ਧੀ ਉਸ਼ਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਖੀ ਚਿਤ੍ਰਲੇਖਾ।
ਪ੍ਰਭਾਵਤੀ ਭਾਨੁਮਤੀ ਤਥਾ ਮਾਯਾਵਤੀ ਸਤੀ । ਰੇਣੁਕਾ ਚ ਭृਗੋਰ੍ਮਾਤਾ ਰਾਮਮਾਤਾ ਚ ਰੋਹਿਣੀ
ਪ੍ਰਭਾਵਤੀ, ਭਾਨੁਮਤੀ ਅਤੇ ਮਾਇਆਵਤੀ ਜੋ ਸੱਚੀ ਹੈ; ਰੇਣੁਕਾ, ਭ੍ਰਿਗੁ ਦੀ ਮਾਂ, ਅਤੇ ਰੋਹਿਣੀ, ਰਾਮ ਦੀ ਮਾਂ।
ਏਕਨਨ੍ਦਾ ਚ ਦੁਰ੍ਗਾ ਸਾ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਭਗਿਨੀ ਸਤੀ । ਬਹ੍ਵ੍ਯਃ ਸਤ੍ਯਃ ਕਲਾਸ਼੍ਚੈਵ ਪ੍ਰਕृਤੇਰੇਵ ਭਾਰਤੇ
ਏਕਾਨੰਦਾ, ਦੁਰਗਾ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਭੈਣ; ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਹੋਈਆਂ ਕਈ ਸੱਚੀਆਂ ਅਤੇ ਅੰਸ਼ ਰੂਪੀਆਂ।
ਯਾ ਯਾਸ਼੍ਚ ਗ੍ਰਾਮਦੇਵ੍ਯਃ ਸ੍ਯੁਸ੍ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਕਲਾਃ । ਕਲਾਂਸ਼ਾਂਸ਼ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਾਃ ਪ੍ਰਤਿਵਿਸ਼੍ਵੇषੁ ਯੋषਿਤਃ
ਜੋ ਜੋ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਦੇਵੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਹਨ; ਹਰ ਲੋਕ ਵਿਚ ਜਨਾਨੀਆਂ ਉਸ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਤੇ ਉਪਅੰਸ਼ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਯੋषਿਤਾਮਵਮਾਨੇਨ ਪ੍ਰਕृਤੇਸ਼੍ਚ ਪਰਾਭਵਃ । ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੀ ਪੂਜਿਤਾ ਯੇਨ ਪਤਿਪੁਤ੍ਰਵਤੀ ਸਤੀ
ਜਨਾਨੀਆਂ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰਣ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੀ ਹਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਜਿਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਪਤੀ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਲੀ ਪਵਿੱਤਰ ਪਤਨੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਕृਤਿਃ ਪੂਜਿਤਾ ਤੇਨ ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਲਙ੍ਕਾਰਚਨ੍ਦਨੈਃ । ਕੁਮਾਰੀ ਚਾष੍ਟਵਰ੍षੀਯਾ ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਲਙ੍ਕਾਰਚਨ੍ਦਨੈਃ
ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਕਪੜੇ, ਗਹਿਣੇ ਤੇ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ; ਤੇ ਅਠ ਵਰ੍ਹੇ ਦੀ ਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਕਪੜੇ, ਗਹਿਣੇ ਤੇ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ।
ਪੂਜਿਤਾ ਯੇਨ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਯ ਪ੍ਰਕृਤਿਸ੍ਤੇਨ ਪੂਜਿਤਾ । ਸਰ੍ਵਾਃ ਪ੍ਰਕृਤਿਸਮ੍ਭੂਤਾ ਉਤ੍ਤਮਾਧਮਮਧ੍ਯਮਾਃ
ਜੋ ਵਿਦਵਾਨ ਕੁਮਾਰੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਸਭ ਜਨਾਨੀਆਂ — ਚੰਗੀਆਂ, ਮਾੜੀਆਂ ਜਾਂ ਮੱਧਮ — ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਸਤ੍ਤ੍ਵਾਂਸ਼ਾਸ਼੍ਚੋਤ੍ਤਮਾ ਜ੍ਞੇਯਾਃ ਸੁਸ਼ੀਲਾਸ਼੍ਚ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾਃ । ਮਧ੍ਯਮਾ ਰਜਸਸ਼੍ਚਾਂਸ਼ਾਸ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਭੋਗ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ
ਸੱਤ ਗੁਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀਆਂ ਤੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ; ਮੱਧਮ ਰਜਸ ਗੁਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸੁਖ ਲਈ ਮੰਨੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸੁਖਸਮ੍ਭੋਗਵਸ਼੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਕਾਰ੍ਯੇ ਤਤ੍ਪਰਾਃ ਸਦਾ । ਅਧਮਾਸ੍ਤਮਸਸ਼੍ਚਾਂਸ਼ਾ ਅਜ੍ਞਾਤਕੁਲਸਮ੍ਭਵਾਃ
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੁਖ ਤੇ ਭੋਗ ਲਈ ਤਿਆਰ ਤੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਸਭ ਤੋਂ ਮਾੜੀਆਂ, ਤਮਸ ਗੁਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਅਣਜਾਣ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਦੁਰ੍ਮੁਖਾਃ ਕੁਲਹਾ ਧੂਰ੍ਤਾਃ ਸ੍ਵਤਨ੍ਤ੍ਰਾਃ ਕਲਹਪ੍ਰਿਯਾਃ । ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਕੁਲਟਾ ਯਾਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਚਾਪ੍ਸਰਸਾਂ ਗਣਾਃ
ਉਹ ਮਾੜੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਘਰ ਤੋੜਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਚਲਾਕ, ਸੁਤੰਤਰ, ਤੇ ਝਗੜੇ ਪਸੰਦ ਹਨ; ਧਰਤੀ ਤੇ ਉਹ ਕੁਲਟਾ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਹਨ।
ਪ੍ਰਕृਤੇਸ੍ਤਮਸਸ਼੍ਚਾਂਸ਼ਾਃ ਪੁਂਸ਼੍ਚਲ੍ਯਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ । ਏਵਂ ਨਿਗਦਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਕृਤੇ ਰੂਪਵਰ੍ਣਨਮ੍
ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਤਮਸ ਗੁਣ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਜਨਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਪੁੰਛਲੀਆਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਤੇ ਵਰਨਨ ਸਾਰੇ ਦੱਸ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਪੂਜਿਤਾਃ ਪृਥ੍ਵ੍ਯਾਂ ਪੁਣ੍ਯਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਚ ਭਾਰਤੇ । ਪੂਜਿਤਾ ਸੁਰਥੇਨਾਦੌ ਦੁਰ੍ਗਾ ਦੁਰ੍ਗਾਰ੍ਤਿਨਾਸ਼ਿਨੀ
ਇਹ ਸਭ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੁਣਯ ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪੂਜੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਰਥ ਨੇ ਦੁਰਗਾ, ਜੋ ਦੁਖ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਤਤਃ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮਚਨ੍ਦ੍ਰੇਣ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਵਧਾਰ੍ਥਿਨਾ । ਤਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਜ੍ਜਗਤਾਂ ਮਾਤਾ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਪੂਜਿਤਾ
ਫਿਰ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮਚੰਦਰ ਨੇ, ਜੋ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ; ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਗਤ ਦੀ ਮਾਂ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਜੀ ਗਈ।
ਜਾਤਾऽऽਦੌ ਦਕ੍ਸ਼ਕਨ੍ਯਾ ਯਾ ਨਿਹਤ੍ਯ ਦੈਤ੍ਯਦਾਨਵਾਨ੍ । ਤਤੋ ਦੇਹਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਯਜ੍ਞੇ ਭਰ੍ਤੁਸ਼੍ਚ ਨਿਨ੍ਦਯਾ
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਦਕਸ਼ ਦੀ ਧੀ ਬਣੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੈਤ ਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ; ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਨਿੰਦਿਆ ਕਰਕੇ, ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਜਜ੍ਞੇ ਹਿਮਵਤਃ ਪਤ੍ਨ੍ਯਾਂ ਲੇਭੇ ਪਸ਼ੁਪਤਿਂ ਪਤਿਮ੍ । ਗਣੇਸ਼ਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਯਂ ਕृष੍ਣਃ ਸ੍ਕਨ੍ਦੋ ਵਿष੍ਣੁਕਲੋਦ੍ਭਵਃ
ਹਿਮਾਚਲ ਦੀ ਪਤਨੀ ਤੋਂ ਜਨਮੀ, ਉਸ ਨੇ ਪਸ਼ੁਪਤੀ ਨੂੰ ਪਤੀ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਗਣੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਜਨਮਿਆ, ਤੇ ਸਕੰਦ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ।
ਬਭੂਵਤੁਸ੍ਤੌ ਤਨਯੌ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਨਾਰਦ । ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਰ੍ਮਙ੍ਗਲਭੂਪੇਨ ਪ੍ਰਥਮਂ ਪਰਿਪੂਜਿਤਾ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਬਣੇ, ਨਾਰਦ ਜੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੂੰ ਮੰਗਲ ਦੇਵ ਨੇ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ।
ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਤਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਦੇਵਤਾਮੁਨਿਮਾਨਵੈਃ । ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਚਾਸ਼੍ਵਪਤਿਨਾ ਪ੍ਰਥਮਂ ਪਰਿਪੂਜਿਤਾ
ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਦੇਵਤੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸ਼ਵਪਤੀ ਨੇ ਪੂਜਿਆ।
ਤਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਦੇਵਤਾਮੁਨਿਪੁਙ੍ਗਵੈਃ । ਆਦੌ ਸਰਸ੍ਵਤੀ ਦੇਵੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਪਰਿਪੂਜਿਤਾ
ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੇ, ਸਰਸਵਤੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਪੂਜਿਆ।
ਤਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਦੇਵਤਾਮੁਨਿਪੁਙ੍ਗਵੈਃ । ਪ੍ਰਥਮਂ ਪੂਜਿਤਾ ਰਾਧਾ ਗੋਲੋਕੇ ਰਾਸਮਣ੍ਡਲੇ
ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੇ, ਰਾਧਾ ਨੂੰ ਗੋਲੋਕ ਵਿੱਚ ਰਾਸ ਮੰਡਲ 'ਚ ਪਹਿਲਾਂ ਪੂਜਿਆ।
ਪੌਰ੍ਣਮਾਸ੍ਯਾਂ ਕਾਰ੍ਤਿਕਸ੍ਯ ਕृष੍ਣੇਨ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਾ । ਗੋਪਿਕਾਭਿਸ਼੍ਚ ਗੋਪੈਸ਼੍ਚ ਬਾਲਿਕਾਭਿਸ਼੍ਚ ਬਾਲਕੈਃ
ਕਾਰਤਿਕ ਦੀ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਨੂੰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਗੋਪੀਆਂ, ਗੋਪਾਂ, ਕੁੜੀਆਂ ਤੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ।
ਗਵਾਂ ਗਣੈਃ ਸੁਰਭ੍ਯਾ ਚ ਤਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਦਾਜ੍ਞਯਾ ਹਰੇਃ । ਤਦਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਿਭਿਰ੍ਦੇਵੈਰ੍ਮੁਨਿਭਿਃ ਪਰਯਾ ਮੁਦਾ
ਗਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਤੇ ਸੁਰਭੀ ਨੇ ਵੀ, ਫਿਰ ਹਰੀ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ; ਉਸ ਸਮੇਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ।
ਪੁष੍ਪਧੂਪਾਦਿਭਿਰ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪੂਜਿਤਾ ਵਨ੍ਦਿਤਾ ਸਦਾ । ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਥਮਂ ਦੇਵੀ ਸੁਯਜ੍ਞੇਨੈਵ ਪੂਜਿਤਾ
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਫੁੱਲ, ਧੂਪ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜੀ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਧਰਤੀ 'ਤੇ, ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਯਜ्ञ ਨੇ ਪੂਜਿਆ।
ਸ਼ਙ੍ਕਰੇਣੋਪਦਿष੍ਟੇਨ ਪੁਣ੍ਯਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਚ ਭਾਰਤੇ । ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਤਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਦਾਜ੍ਞਯਾ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਃ
ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ; ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ।
ਪੁष੍ਪਧੂਪਾਦਿਭਿਰ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪੂਜਿਤਾ ਮੁਨਿਭਿਃ ਸਦਾ । ਕਲਾ ਯਾ ਯਾਃ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਾ ਪੂਜਿਤਾਸ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਭਾਰਤੇ
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਫੁੱਲ, ਧੂਪ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜੀ ਗਈ। ਜਿਹੜੀਆਂ ਕਲਾਵਾਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈਆਂ, ਉਹ ਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੂਜੀਆਂ ਗਈਆਂ।