ਵਨਾਤ੍ਪੁਤ੍ਰਃ ਸਮਾਯਾਤੋ ਰਾਜਸੂਯਃ ਕृਤਃ ਪੁਰਾ । ਕਸ੍ਮਾਚ੍ਛੋਚਸਿ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸ਼ੋਕਸ੍ਯ ਕਾਰਣਂ ਵਦ
ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਾਜਸੂਯ ਯਜਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋ ਚੁੱਕਾ। ਮਹਾਰਾਜ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਉਂ ਦੁਖੀ ਹੋ? ਆਪਣੇ ਦੁਖ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸੋ।
ਨਾਰਾਤਿਰ੍ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਕ੍ਵਾਪਿ ਬਲਵਾਨ੍ਦੁਰ੍ਬਲੋऽਪਿ ਵਾ । ਵਰੁਣੋऽਪਿ ਸੁਸਨ੍ਤੁष੍ਟਃ ਕृਤਕृਤ੍ਯੋऽਸਿ ਭੂਤਲੇ
ਕੋਈ ਵੈਰੀ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਤਾਕਤਵਰ ਨਾ ਕਮਜ਼ੋਰ। ਵਰੁਣ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਫਰਜ ਪੂਰਾ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹੋ।
ਵਿਨ੍ਤਯਾ ਕ੍ਸ਼ੀਯਤੇ ਦੇਹੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤਾਸਮਾ ਮृਤਿਃ । ਤ੍ਯਜ੍ਯਤਾਂ ਨृਪਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਸ੍ਵਸ੍ਥੋ ਭਵ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣ
ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੌਤ ਚਿੰਤਾ ਵਰਗੀ ਨਹੀਂ। ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਚਿੰਤਾ ਛੱਡੋ, ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਤੇ ਸਮਝਦਾਰ ਬਣੋ।
ਤਨ੍ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਪ੍ਰਿਯਾਵਾਕ੍ਯਂ ਪ੍ਰੀਤਿਪੂਰ੍ਵਂ ਨਰਾਧਿਪਃ । ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਕਿਞ੍ਚਿਚ੍ਚਿਨ੍ਤਾਯਾਃ ਕਾਰਣਂ ਚ ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਮ੍
ਪਿਆਰੀ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਕੁਝ ਕਾਰਨ ਦੱਸਿਆ, ਚੰਗਾ ਤੇ ਮਾੜਾ ਦੋਵੇਂ।
ਭੋਜਨਂ ਨ ਚਕਾਰਾऽਸੌ ਚਿਨ੍ਤਾਵਿष੍ਟਸ੍ਤਥਾ ਨृਪਃ । ਸੁਪ੍ਤ੍ਵਾਪਿ ਸ਼ਯਨੇ ਸ਼ੁਭ੍ਰੇ ਲੇਭੇ ਨਿਦ੍ਰਾਂ ਨ ਭੂਮਿਪਃ
ਰਾਜਾ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੇ ਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਖਾਇਆ। ਸੁੱਚੀ ਖੱਟ ਤੇ ਲੇਟ ਕੇ ਵੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਨੀਂਦ ਨਹੀਂ ਆਈ।
ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਚਿਨ੍ਤਾਰ੍ਤੋ ਯਾਵਤ੍ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਦਿਕਾਃ ਕ੍ਰਿਯਾਃ । ਕਰੋਤਿ ਨृਪਤਿਸ੍ਤਾਵਦ੍ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਃ ਸਮਾਗਤਃ
ਸਵੇਰੇ ਉਠ ਕੇ, ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਜਦ ਤਕ ਰਾਜਾ ਸਾਂਝ ਤੇ ਹੋਰ ਕਰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਆ ਗਿਆ।
ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਾ ਨਿਵੇਦਿਤੋ ਰਾਜ੍ਞੇ ਮੁਨਿਃ ਸਰ੍ਵਸ੍ਵਹਾਰਕਃ । ਆਗਤ੍ਯੋਵਾਚ ਰਾਜਾਨਂ ਪ੍ਰਣਮਨ੍ਤਂ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ, ਜੋ ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਸਮਾਨ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦੇ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਬਾਰ-ਬਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਿਆਂ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਉਵਾਚ - ਰਾਜਂਸ੍ਤ੍ਯਜ ਸ੍ਵਰਾਜ੍ਯਂ ਮੇ ਦੇਹਿ ਵਾਚਾ ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ । ਸੁਵਰ੍ਣਂ ਸ੍ਪृਸ਼ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸਤ੍ਯਵਾਗ੍ਭਵ ਸਾਮ੍ਪ੍ਰਤਮ੍
ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਆਖਿਆ — ਰਾਜੇ, ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਛੱਡ ਦੇ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਵਚਨ ਦੇ। ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਛੂਹ, ਰਾਜੇ, ਤੇ ਹੁਣ ਸੱਚਾ ਹੋ ਜਾ।
ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰ ਉਵਾਚ - ਸ੍ਵਾਮਿਨ੍ ਰਾਜ੍ਯਂ ਤਵੇਦਂ ਮੇ ਮਯਾ ਦਤ੍ਤਂ ਕਿਲਾਧੁਨਾ । ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾਨ੍ਯਤ੍ਰ ਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਮਾ ਚਿਨ੍ਤਾ ਕੁਰੁ ਕੌਸ਼ਿਕ
ਹਰਿਸ਼ਚੰਦਰ ਨੇ ਆਖਿਆ — ਮਾਲਕ, ਇਹ ਰਾਜ ਹੁਣ ਤੇਰਾ ਹੈ; ਮੈਂ ਇਹ ਤੈਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਇਹ ਛੱਡ ਕੇ ਮੈਂ ਹੋਰ ਥਾਂ ਜਾਵਾਂਗਾ; ਤੂੰ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰ, ਕੌਸ਼ਿਕ।
ਸਰ੍ਵਸ੍ਵਂ ਮਮ ਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਗृਹੀਤਂ ਵਿਧਿਵਦ੍ਵਿਭੋ । ਸੁਵਰ੍ਣਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਦਾਤੁਮਸ਼ਕ੍ਤੋऽਸ੍ਮ੍ਯਧੁਨਾ ਦ੍ਵਿਜ
ਮੇਰਾ ਸਾਰਾ ਸਮਾਨ ਤੂੰ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲੈ ਲਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਦੱਖਣਾ ਦੇਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਾਂ, ਦੋਵਾਂ ਜਨਮ ਵਾਲੇ।
ਦਾਨਂ ਦਦਾਮਿ ਤੇ ਤਾਵਦ੍ਯਾਵਨ੍ਮੇ ਸ੍ਯਾਦ੍ਧਨਾਗਮਃ । ਪੁਨਸ਼੍ਚੇਤ੍ਕਾਲਯੋਗੇਨ ਤਦਾ ਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਜਦ ਤਕ ਮੈਨੂੰ ਦੌਲਤ ਮਿਲੇਗੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਫਿਰ ਜੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਮਿਲ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਦੱਖਣਾ ਦੇਵਾਂਗਾ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਨृਪਤਿਃ ਪ੍ਰਾਹ ਪੁਤ੍ਰਂ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਚ ਮਾਧਵੀਮ੍ । ਰਾਜ੍ਯਮਸ੍ਮੈ ਪ੍ਰਦਤ੍ਤਂ ਵੈ ਮਯਾ ਵੇਦ੍ਯਾਂ ਸੁਵਿਸ੍ਤਰਮ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪਤਨੀ ਮਾਧਵੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ — ਇਹ ਰਾਜ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ; ਇਹ ਗੱਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣ ਲਵੋ।
ਹਸ੍ਤ੍ਯਸ਼੍ਵਰਥਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਰਤ੍ਨਹੇਮਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ । ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤ੍ਰੀਣਿ ਸ਼ਰੀਰਾਣਿ ਸਰ੍ਵਂ ਚਾਸ੍ਮੈ ਸਮਰ੍ਪਿਤਮ੍
ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ, ਰਥ, ਜਵੇਹਰ ਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਹੋਏ, ਤੇ ਤਿੰਨ ਸਰੀਰ ਵੀ ਛੱਡ ਕੇ, ਹਰ ਚੀਜ਼ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾਯੋਧ੍ਯਾਂ ਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਕੁਤ੍ਰਚਿਦ੍ਵਨਗਹ੍ਵਰੇ ਗृਹ੍ਣਾਤ੍ਵਿਦਂ ਮੁਨਿਃ ਸਮ੍ਯਗ੍ਰਾਜ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਸਮृਦ੍ਧਿਮਤ੍
ਅਯੋਧਿਆ ਛੱਡ ਕੇ, ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਜੰਗਲ ਦੇ ਘਣੇ ਵਿਚ ਜਾਵਾਂਗਾ; ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਇਹ ਰਾਜ, ਜੋ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲੈ ਲਿਆ।
ਇਤ੍ਯਾਭਾष੍ਯ ਸੁਤਂ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਃ ਸ੍ਵਮਨ੍ਦਿਰਾਤ੍ । ਵਿਨਿਰ੍ਗਤਃ ਸੁਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਮਾਨਯਂਸ੍ਤਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਹਰਿਸ਼ਚੰਦਰ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਆਖ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਹਲ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ।
ਵ੍ਰਜਨ੍ਤਂ ਭੂਪਤਿਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਾਪੁਤ੍ਰਾਵੁਭਾਵਪਿ । ਚਿਨ੍ਤਾਤੁਰੌ ਸੁਦੀਨਾਸ੍ਯੌ ਜਗ੍ਮਤੁਃ ਪृष੍ਠਤਸ੍ਤਦਾ
ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਜਾਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਤੇ ਪੁੱਤਰ, ਚਿੰਤਾ ਤੇ ਦੁਖ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪੈ ਗਏ।
ਹਾਹਾਕਾਰੋ ਮਹਾਨਾਸੀਨ੍ਨਗਰੇ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਾਂਸ੍ਤਥਾ । ਚੁਕ੍ਰੁਸ਼ੁਃ ਪ੍ਰਾਣਿਨਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸਾਕੇਤਪੁਰਵਾਸਿਨਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖ ਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਵੱਡਾ ਰੋਲਾ ਪੈ ਗਿਆ; ਸਾਕੇਤ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਸਨੀਕ ਰੋ ਪਏ।
ਹਾ ਰਾਜਨ੍ ਕਿਂ ਕृਤਂ ਕਰ੍ਮ ਕੁਤਃ ਕ੍ਲੇਸ਼ਃ ਸਮਾਗਤਃ । ਵਞ੍ਚਿਤੋऽਸਿ ਮਹਾਰਾਜ ਵਿਧਿਨਾਪਣ੍ਡਿਤੇਨ ਹ
ਹਾਏ ਰਾਜੇ, ਇਹ ਕੀ ਕੀਤਾ? ਇਹ ਦੁਖ ਕਿੱਥੋਂ ਆ ਗਿਆ? ਵੱਡੇ ਰਾਜੇ, ਤੂੰ ਕਿਸੇ ਚਤੁਰ ਮਨੁੱਖ ਵਲੋਂ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਠੱਗਿਆ ਗਿਆ।
ਸਰ੍ਵੇ ਵਰ੍ਣਾਸ੍ਤਦਾ ਦੁਃਖਮਾਪ੍ਨੁਯੁਸ੍ਤਂ ਮਹੀਪਤਿਮ੍ । ਵਿਲੋਕ੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ
ਸਾਰੇ ਜਾਤਾਂ ਨੇ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਦੁਖ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ।
ਨਿਨਿਨ੍ਦੁਰ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਤਂ ਤੁ ਦੁਰਾਚਾਰਂ ਪੁਰੌਕਸਃ । ਧੂਰ੍ਤੋऽਯਮਿਤਿ ਭਾषਨ੍ਤੋ ਦੁਃਖਾਰ੍ਤਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਦਯਃ
ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਮੰਦੇ ਚਾਲਾਂ ਵਾਲਾ ਆਖ ਕੇ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ; ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਆਖਣ ਲੱਗੇ — ਇਹ ਧੂਰਤ ਹੈ।
ਨਿਰ੍ਗਤ੍ਯ ਨਗਰਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਃ ਕ੍ਸ਼ਿਤੀਸ਼੍ਵਰਮ੍ । ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਤਮੁਵਾਚੇਦਂ ਸਮੇਤ੍ਯ ਨਿष੍ਠੁਰਂ ਵਚਃ
ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ, ਜਾਂਦੇ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਠੋਰ ਬੋਲ ਆਖੇ।
ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਯਾਃ ਸੁਵਰ੍ਣਂ ਮੇ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛ ਨਰਾਧਿਪ । ਨਾਹਂ ਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਵਾ ਬ੍ਰੂਹਿ ਮਯਾ ਤ੍ਯਕ੍ਤਂ ਸੁਵਰ੍ਣਕਮ੍
ਦੱਖਣੇ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਸੋਨਾ ਦੇ ਕੇ ਤੂੰ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈਂ, ਰਾਜੇ; ਜਾਂ ਆਖ ਦੇ — 'ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਦੇਵਾਂਗਾ', ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਸੋਨਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਰਾਜ੍ਯਂ ਗृਹਾਣ ਵਾ ਸਰ੍ਵਂ ਲੋਭਸ਼੍ਚੇਦ੍ਧृਤਿ ਵਰ੍ਤਤੇ । ਦਤ੍ਤਂ ਚੇਨ੍ਮਨ੍ਯਸੇ ਰਾਜਨ੍ ਦੇਹਿ ਯਤ੍ਤਤ੍ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਜੇ ਲਾਲਚ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਾਰਾ ਰਾਜ ਲੈ ਲੈ; ਜੇ ਤੂੰ ਸਮਝਦਾ ਹੈਂ ਕਿ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਰਾਜੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਦੇ।
ਏਵਂ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ਤਂ ਗਾਧੇਯਂ ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰੋ ਮਹੀਪਤਿਃ । ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਸੁਦੀਨਾਤ੍ਮਾ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਪੁਟੋऽਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਾਧੇਯਾ ਨੂੰ ਬੋਲਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਹੀਪਤੀ ਹਰਿਸ਼ਚੰਦਰ ਨੇ, ਦੁਖੀ ਮਨ ਨਾਲ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੀ ਤੇ ਆਖਿਆ।
ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰੋਪਾਖ੍ਯਾਨਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰ ਉਵਾਚ - ਅਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇ ਹਿਰਣ੍ਯਂ ਵੈ ਨ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਭੋਜਨਮ੍ । ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾ ਮੇ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਵਿषਾਦਂ ਤ੍ਯਜ ਸੁਵ੍ਰਤ
ਹਰਿਸ਼ਚੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦ ਤਕ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੋਨਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ, ਮੈਂ ਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਖਾਵਾਂਗਾ। ਇਹ ਮੇਰਾ ਵਚਨ ਹੈ, ਹੇ ਮুনি! ਆਪਣਾ ਦੁਖ ਛੱਡੋ, ਹੇ ਨਿਸ਼ਠਾ ਵਾਲੇ।
ਸੂਰ੍ਯਵਂਸ਼ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯੋऽਹਂ ਮਹੀਪਤਿਃ । ਰਾਜਸੂਯਸ੍ਯ ਯਜ੍ਞਸ੍ਯ ਕਰ੍ਤਾ ਵਾਞ੍ਛਿਤਦੋ ਨृषੁ
ਮੈਂ ਸੂਰਜ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਹਾਂ, क्षत्रिय ਹਾਂ। ਰਾਜਸੂਯ ਯਜਨ ਕਰ ਚੁਕਾ ਹਾਂ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ ਹਾਂ।
ਕਥਂ ਕਰੋਮਿ ਨਾਕਾਰਂ ਸ੍ਵਾਮਿਨ੍ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਯਦृਚ੍ਛਯਾ । ਅਵਸ਼੍ਯਮੇਵ ਦਾਤਵ੍ਯਮृਣਂ ਤੇ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮ
ਜਦ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਕੁਝ ਲੈ ਲਿਆ, ਫਿਰ ਕਿਵੇਂ ਨਾ ਕਰਾਂ? ਤੁਹਾਡਾ ਕਰਜ਼ਾ ਜਰੂਰ ਚੁਕਾਉਣਾ ਹੀ ਪਵੇਗਾ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ!
ਸ੍ਵਸ੍ਥੋ ਭਵ ਪ੍ਰਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਸੁਵਰ੍ਣਂ ਮਨਸੇਪ੍ਸਿਤਮ੍ । ਕਞ੍ਚਿਤ੍ਕਾਲਂ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਸ਼ਸ੍ਵ ਯਾਵਤ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਾਮ੍ਯਹਂ ਧਨਮ੍
ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਨਚਾਹਾ ਸੋਨਾ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਥੋੜ੍ਹਾ ਸਮਾਂ ਉਡੀਕੋ, ਜਦ ਤਕ ਮੈਂ ਧਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਵਾਂ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਉਵਾਚ - ਕੁਤਸ੍ਤੇ ਭਵਿਤਾ ਰਾਜਨ੍ ਧਨਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਰਤਃ ਪਰਮ੍ । ਗਤਂ ਰਾਜ੍ਯਂ ਤਥਾ ਕੋਸ਼ੋ ਬਲਂ ਚੈਵਾਰ੍ਥਸਾਧਨਮ੍
ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਰਾਜਾ, ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਧਨ ਕਿੱਥੋਂ ਲਿਆਉਗੇ? ਤੁਹਾਡਾ ਰਾਜ, ਖਜਾਨਾ ਤੇ ਧਨ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਾਧਨ ਖਤਮ ਹੋ ਚੁਕੇ ਹਨ।
ਵृਥਾਸ਼ਾ ਤੇ ਮਹੀਪਾਲ ਧਨਾਰ੍ਥੇ ਕਿਂ ਕਰੋਮ੍ਯਹਮ੍ । ਨਿਰ੍ਧਨਂ ਤ੍ਵਾਂ ਚ ਲੋਭੇਨ ਪੀਡਯਾਮਿ ਕਥਂ ਨृਪ
ਤੁਹਾਡੀ ਧਨ ਦੀ ਆਸ ਵਿਅਰਥ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਨ। ਮੈਂ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ, ਜੋ ਨਿਰਧਨ ਹੋ, ਲੋਭ ਕਰਕੇ ਕਿਵੇਂ ਤੰਗ ਕਰਾਂ?