ਇਨ੍ਦ੍ਰ ਉਵਾਚ - ਰਾਜਪੁਤ੍ਰ ਨ ਜਾਨਾਸਿ ਰਾਜਨੀਤਿਂ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਾਮ੍ । ਅਤਃ ਕਰੋषਿ ਮੂਢਸ੍ਤ੍ਵਂ ਗਮਨਾਯ ਮਤਿਂ ਵृਥਾ
ਇੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ— ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਤੂੰ ਰਾਜ ਕਰਨ ਦੀ ਕਲਾ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਔਖੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਅਣਜਾਣੇ ਹੋ ਕੇ, ਤੂੰ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਦਾ ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈਂ।
ਪਿਤਾ ਤਵ ਮਹਾਭਾਗ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੈਰ੍ਵੇਦਪਾਰਗੈਃ । ਕਾਰਯਿष੍ਯਤਿ ਹੋਮਂ ਤੇ ਜ੍ਵਲਿਤੇऽਥ ਵਿਭਾਵਸੌ
ਤੇਰਾ ਵੱਡਾ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਪਿਤਾ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਜਦੋਂ ਅੱਗ ਜਲਦੀ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਹਵਨ ਕਰਵਾਏਗਾ।
ਆਤ੍ਮਾ ਹਿ ਵਲ੍ਲਭਸ੍ਤਾਤ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਂ ਖਲੁ । ਤਦਰ੍ਥੇ ਵਲ੍ਲਭਾਃ ਸਨ੍ਤਿ ਪੁਤ੍ਰਦਾਰਧਨਾਦਯਃ
ਪਿਆਰੇ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਆਪਣਾ ਆਪ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਿਆਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਪੁੱਤਰ, ਪਤਨੀ, ਧਨ ਆਦਿ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਲਈ ਹੀ ਪਿਆਰੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਆਤ੍ਮਨੋ ਦੇਹਰਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥਂ ਹਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਾਂ ਵਲ੍ਲਭਂ ਸੁਤਮ੍ । ਹਵਨਂ ਕਾਰਯਿਤ੍ਵਾਸੌ ਰੋਗਮੁਕ੍ਤੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਆਪਣੀ ਦੇਹ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਹਵਨ ਕਰਵਾਏਗਾ ਅਤੇ ਰੋਗ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਯਾ ਨ ਗਨ੍ਤਵ੍ਯਂ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰ ਪਿਤੁਰ੍ਗृਹੇ । ਮृਤੇ ਪਿਤਰਿ ਗਨ੍ਤਵ੍ਯਂ ਰਾਜ੍ਯਾਰ੍ਥੇ ਸਰ੍ਵਥਾ ਪੁਨਃ
ਇਸ ਲਈ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਤੂੰ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ। ਪਿਤਾ ਦੇ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ, ਰਾਜ ਲਈ ਵਾਪਸ ਜਾਣਾ।
ਏਵਂ ਨਿषੇਧਿਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਾਸਵੇਨ ਨृਪਾਤ੍ਮਜਃ । ਵਨਮਧ੍ਯੇ ਸ੍ਥਿਤਃ ਕਾਮਂ ਪੁਨਃ ਸਂਵਤ੍ਸਰਂ ਨृਪ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾਸਵ ਨੇ ਮਨਾਹੀ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ।
ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਂ ਦੁਃਖਿਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਂ ਤਦਾऽऽਤ੍ਮਜਃ । ਗਮਨਾਯ ਮਤਿਂ ਚਕ੍ਰੇ ਮਰਣੇ ਕृਤਨਿਸ਼੍ਚਯਃ
ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹਰਿਸਚੰਦਰ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਮਰਨ ਦਾ ਪੱਕਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਕੇ, ਘਰ ਜਾਣ ਦੀ ਸੋਚ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਤੁषਾਰਾਡ੍ ਦ੍ਵਿਜਰੂਪੇਣ ਤਤ੍ਰਾਗਤ੍ਯ ਚ ਰੋਹਿਤਮ੍ । ਨਿਵਾਰਯਾਮਾਸ ਸੁਤਂ ਯੁਕ੍ਤਿਵਾਕ੍ਯੈਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਤੁਸ਼ਾਰਾਢ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਉਥੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਰੋਹਿਤ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸਮਝਦਾਰੀ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ ਰੋਕਿਆ।
ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰੋऽਤਿਦੁਃਖਾਰ੍ਤੋ ਵਸਿष੍ਠਂ ਸ੍ਵਪੁਰੋਹਿਤਮ੍ । ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਰੋਗਨਾਸ਼ਾਯ ਤਤ੍ਰੋਪਾਯਂ ਸੁਨਿਸ਼੍ਚਿਤਮ੍
ਹਰਿਸਚੰਦਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਕੁਲ-ਪੁਜਾਰੀ ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੂੰ ਰੋਗ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦਾ ਪੱਕਾ ਉਪਾਅ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ।
ਤਮਾਹ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਪੁਤ੍ਰੋ ਯਜ੍ਞਂ ਕੁਰੁ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ । ਕ੍ਰਯਕ੍ਰੀਤੇਨ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਸ਼ਾਪਮੋਕ੍ਸ਼ੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ— ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ, ਖਰੀਦੇ ਹੋਏ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਯਜਨ ਕਰ। ਇਸ ਨਾਲ ਸ਼ਾਪ ਮੁਕ ਜਾਵੇਗਾ।
ਪੁਤ੍ਰਾ ਦਸ਼ਵਿਧਾਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੈਰ੍ਵੇਦਪਾਰਗੈਃ । ਦ੍ਰਵ੍ਯੇਣਾਨੀਯ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਪੁਤ੍ਰਂ ਕੁਰੁ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ
ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪੁੱਤਰ ਦਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ, ਧਨ ਦੇ ਕੇ ਪੁੱਤਰ ਲੈ ਅਤੇ ਯਜਨ ਕਰ।
ਵਰੁਣੋऽਪਿ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਃ ਸਨ੍ਸੁਖਕਾਰੀ ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਲੋਭਾਤ੍ਕੋऽਪਿ ਦ੍ਵਿਜਃ ਪੁਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਦਾਸ੍ਯਤਿ ਸ੍ਵਰਾष੍ਟ੍ਰਜਃ
ਫਿਰ ਵਰੁਣ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਸੁਖ ਦੇਵੇਗਾ। ਤੇਰੇ ਰਾਜ ਦਾ ਕੋਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਦੇਵੇਗਾ।
ਏਵਂ ਪ੍ਰਮੋਦਿਤੋ ਰਾਜਾ ਵਸਿष੍ਠੇਨ ਮਹਾਮਨਾ । ਪ੍ਰਧਾਨਂ ਪ੍ਰੇਰਯਾਮਾਸ ਤਦਨ੍ਵੇषਣਕਾਮ੍ਯਯਾ
ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉੱਚ ਮਨ ਵਾਲਾ ਰਾਜਾ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਐਸਾ ਪੁੱਤਰ ਲੱਭਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ।
ਅਜੀਗਰ੍ਤੋ ਦ੍ਵਿਜਃ ਕਸ਼੍ਚਿਦ੍ਵਿषਯੇ ਤਸ੍ਯ ਭੂਪਤੇਃ । ਤਸ੍ਯਾਸਂਸ਼੍ਚ ਤ੍ਰਯਃ ਪੁਤ੍ਰਾ ਨਿਰ੍ਧਨਸ੍ਯ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਉਸ ਰਾਜ ਵਿਚ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਅਜੀਗਰਤ ਸੀ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਗਰੀਬ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ ਸਨ।
ਪ੍ਰਧਾਨੇਨਾਪ੍ਯਸੌ ਪृष੍ਟਃ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥਂ ਦੁਰ੍ਬਲੋ ਦ੍ਵਿਜਃ । ਗਵਾਂ ਸ਼ਤਂ ਦਦਾਮੀਤਿ ਦੇਹਿ ਪੁਤ੍ਰਂ ਮਖਾਯ ਵੈ
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਉਸ ਕਮਜ਼ੋਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਪੁੱਛਿਆ। ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ— 'ਮੈਨੂੰ ਸੌ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ, ਮੈਂ ਯਜਨ ਲਈ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਦਿਆਂਗਾ।'
ਸ਼ੁਨਃਪੁਚ੍ਛਃ ਸ਼ੁਨਃਸ਼ੇਪਃ ਸ਼ੁਨੋਲਾਂਗੂਲ ਇਤ੍ਯਮੀ । ਤੇषਾਮੇਕਤਮਂ ਦੇਹਿ ਦਦਾਮਿ ਤੁ ਗਵਾਂ ਸ਼ਤਮ੍
'ਸ਼ੁਨਹਪੁਛ, ਸ਼ੁਨਹਸ਼ੇਪ, ਸ਼ੁਨੋਲਾਂਗੂਲ—ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ। ਮੈਨੂੰ ਸੌ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ, ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਇੱਕ ਦੇ ਦਿਆਂਗਾ।'
ਅਜੀਗਰ੍ਤਸ੍ਤੁ ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕ੍ਸ਼ੁਧਯਾ ਪੀਡਿਤੋ ਭृਸ਼ਮ੍ । ਪੁਤ੍ਰਂ ਚ ਕਤਮਂ ਤੇਭ੍ਯੋ ਵਿਕ੍ਰੇਤੁਂ ਵੈ ਮਨੋ ਦਧੇ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਜੀਗਰਤ, ਜੋ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪੀੜਤ ਸੀ, ਸੋਚਣ ਲੱਗਾ ਕਿ ਆਪਣੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸ ਨੂੰ ਵੇਚੇ।
ਕਾਰ੍ਯਾਧਿਕਾਰਿਣਂ ਜ੍ਯੇष੍ਠਂ ਮਤ੍ਵਾ ਨਾਸਾਵਦਾਦਮੁਮ੍ । ਕਨਿष੍ਠਂ ਨਾਪ੍ਯਦਾਨ੍ਮਾਤਾ ਮਮੈष ਇਤਿ ਵਾਦਿਨੀ
ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਵਾਲਾ ਸਮਝ ਕੇ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਮਾਂ ਨੇ ਛੋਟਾ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ, ਕਹਿੰਦੀ— 'ਇਹ ਮੇਰਾ ਹੈ।'
ਮਧ੍ਯਮਂ ਚ ਸ਼ੁਨਃਸ਼ੇਪਂ ਦਦੌ ਗਵਾਂ ਸ਼ਤੇਨ ਚ । ਆਨਿਨਾਯ ਪਸ਼ੁਂ ਚਕ੍ਰੇ ਨਰਮੇਧੇ ਨਰਾਧਿਪਃ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮੱਧਲਾ ਪੁੱਤ ਸ਼ੁਨਹਸ਼ੇਪ ਨੂੰ ਸੌ ਗਾਂਵਾਂ ਸਮੇਤ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਲਈ ਲੈ ਆਇਆ।
ਰੁਦਨ੍ਤਂ ਦੁਃਖਿਤਂ ਦੀਨਂ ਵੇਪਮਾਨਂ ਭृਸ਼ਾਤੁਰਮ੍ । ਯੂਪੇ ਬਦ੍ਧਂ ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮੁਂ ਚੁਕ੍ਰੁਸ਼ੁਰ੍ਮੁਨਯਸ੍ਤਦਾ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਦੁਖੀ, ਬੇਸਹਾਰਾ, ਕੰਪਦਾ ਤੇ ਬਹੁਤ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ ਯੂਪ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਅਪਸੋਸ ਕੀਤਾ।
ਸ਼ਾਮਿਤ੍ਰਾਯ ਪਸ਼ੁਂ ਚਕ੍ਰੇ ਨਰਮੇਧੇ ਨਰਾਧਿਪਃ । ਸ਼ਮਿਤਾ ਨਾਦਦੇ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਂ ਤਮਾਲਮ੍ਭਯਿਤੁਂ ਸ਼ਿਸ਼ੁਮ੍
ਰਾਜੇ ਨੇ ਸ਼ਾਮਿਤ੍ਰਾ ਲਈ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਬਲੀ ਬਣਾਇਆ, ਪਰ ਮੁੱਖ ਪੂਜਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਵਧਣ ਲਈ ਹਥਿਆਰ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕਿਆ।
ਨਾਹਂ ਦ੍ਵਿਜਸੁਤਂ ਦੀਨਂ ਰੁਦਨ੍ਤਂ ਕਰੁਣਂ ਭृਸ਼ਮ੍ । ਹਨਿष੍ਯਾਮਿ ਸ੍ਵਲੋਭਾਰ੍ਥਮਿਤ੍ਯੁਵਾਚਾਪ੍ਯਸੌ ਤਦਾ
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਲਾਭ ਲਈ ਇਸ ਦੁਖੀ, ਰੋਣ ਵਾਲੇ, ਬਹੁਤ ਪੀੜਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਰਾਂਗਾ।'
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਰਰਾਮਾਸੌ ਕਰ੍ਮਣੋ ਦੁष੍ਕਰਾਦਥ । ਰਾਜਾ ਆਭਾਸਦਃ ਪ੍ਰਾਹ ਕਿਂ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਮਿਤਿ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਉਹ ਉਸ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕੰਮ ਤੋਂ ਹਟ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਸਭਾ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਹੁਣ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ?'
ਜਾਤਃ ਕਿਲਕਿਲਾਸ਼ਬ੍ਦੋ ਜਨਾਨਾਂ ਕ੍ਰੋਸ਼ਤਾਂ ਤਦਾ । ਕ੍ਰਨ੍ਦਮਾਨੇ ਸ਼ੁਨਃਸ਼ੇਪੇ ਸਭਾਯਾਂ ਭृਸ਼ਮਦ੍ਭੁਤਮ੍
ਉਸ ਸਮੇਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉੱਚੀ ਤੇ ਸ਼ੋਰ ਵਾਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ, ਜਦੋਂ ਸ਼ੁਨਹਸ਼ੇਪ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਇਹ ਨਜ਼ਾਰਾ ਸਭ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਗਿਆ।
ਅਜੀਗਰ੍ਤਸ੍ਤਦੋਤ੍ਥਾਯ ਤਮੁਵਾਚ ਨृਪੋਤ੍ਤਮਮ੍ । ਰਾਜਨ੍ ਕਾਰ੍ਯਂ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਤਵਾਹਂ ਸੁਸ੍ਥਿਰੋ ਭਵ
ਫਿਰ ਅਜੀਗਰਤ ਉਠ ਕੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਕੰਮ ਕਰਾਂਗਾ; ਤੂੰ ਹੌਸਲਾ ਰੱਖ।'
ਵੇਤਨਂ ਦ੍ਵਿਗੁਣਂ ਦੇਹਿ ਹਨਿष੍ਯਾਮਿ ਪਸ਼ੁਂ ਕਿਲ । ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਮਖਕਾਰ੍ਯਂ ਵੈ ਮਯਾ ਤੇऽਦ੍ਯ ਧਨਾਰ੍ਥਿਨਾ
'ਮੈਨੂੰ ਦੋਹਣਾ ਵਜੀਫਾ ਦੇ, ਮੈਂ ਬਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ; ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਧਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਇਹ ਯਜਨ ਕਰਾਂਗਾ।'
ਦੁਃਖਿਤਸ੍ਯ ਧਨਾਰ੍ਥਸ੍ਯ ਸਦਾਸੂਯਾ ਪ੍ਰਸੂਯਤੇ । ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ - ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਤਸ੍ਯ ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰੋ ਮੁਦਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਦੁਖੀ ਤੇ ਧਨ ਦੀ ਲੋੜ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਈਰਖਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ - ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਹਰਿਸਚੰਦਰ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਮੁਵਾਚ ਦਦਾਮ੍ਯਦ੍ਯ ਗਵਾਂ ਸ਼ਤਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਤਦਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਪਿਤਾ ਤਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਂ ਹਨ੍ਤੁਂ ਸਮੁਦ੍ਯਤਃ
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸੌ ਵਧੀਆ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇਵਾਂਗਾ।' ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਪਿਤਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਲੋਭੇਨਾਕੁਲਚਿਤ੍ਤੋऽਸੌ ਸ਼ਾਮਿਤ੍ਰੇ ਕृਤਨਿਸ਼੍ਚਯਃ । ਸਮੁਦ੍ਯਤਂ ਚ ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਜਨਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸਭਾਸਦਃ
ਲੋਭ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹ ਸ਼ਾਮਿਤ੍ਰਾ ਲਈ ਇਹ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਸਭਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਦੇਖਿਆ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਨਿਹਾਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਚੁਕ੍ਰੁਸ਼ੁਰ੍ਭृਸ਼ਦੁਃਖਾਰ੍ਤਾ ਹਾਹੇਤਿ ਜਗਦੁਰ੍ਵਚਃ । ਪਿਸ਼ਾਚੋऽਯਂ ਮਹਾਪਾਪੀ ਕ੍ਰੂਰਕਰ੍ਮਾ ਦ੍ਵਿਜਾਕृਤਿਃ
ਬਹੁਤ ਦੁਖ ਵਿਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ 'ਹਾਏ' ਕਹਿ ਕੇ ਬੋਲ ਪਏ, 'ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਪਿਸਾਚ ਹੈ, ਵੱਡਾ ਪਾਪੀ, ਕਰੂਣ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਆਕृति ਵਿੱਚ ਹੈ।'