ਸਮਾਵਰ੍ਤਨਕਰ੍ਮਾਨ੍ਤੇ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਤਵੇਪ੍ਸਿਤਮ੍ । ਮਮੋਪਰਿ ਦਯਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਾਵਤ੍ਤ੍ਵਂ ਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਸਮਾਵਰਤਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਾਂਗਾ; ਤਦ ਤੱਕ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰੋ ਤੇ ਸਬਰ ਕਰੋ।
ਵਰੁਣ ਉਵਾਚ - ਪ੍ਰਤਾਰਯਸਿ ਮਾਂ ਰਾਜਨ੍ ਪੁਤ੍ਰਪ੍ਰੇਮਾਕੁਲੋ ਭृਸ਼ਮ੍ । ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਰ੍ਮਤਿਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਯੁਕ੍ਤਿਯੁਕ੍ਤਾਂ ਮਹਾਮਤੇ
ਵਰੁਣ ਨੇ ਕਿਹਾ — ਰਾਜਾ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਕਰਕੇ ਠੱਗ ਰਹੇ ਹੋ; ਵਾਰ-ਵਾਰ ਚਤੁਰਾਈ ਨਾਲ ਨਵੇਂ ਢੰਗ ਸੋਚਦੇ ਹੋ, ਵੱਡੇ ਗਿਆਨਵਾਨ।
ਗਚ੍ਛਾਮ੍ਯਦ੍ਯ ਮਹਾਰਾਜ ਵਚਸਾ ਤਵ ਨੋਦਿਤਃ । ਆਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਸਮਯੇ ਸਮਾਵਰ੍ਤਨਕਰ੍ਮਣਿ
ਅੱਜ ਮੈਂ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਤੇਰੇ ਕਹੇ ਬਿਨਾ; ਨਿਯਤ ਸਮੇਂ ਤੇ, ਜਦ ਸਮਾਰੋਹ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਵੇਗਾ, ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਆਵਾਂਗਾ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਯਯੌ ਪਾਸ਼ੀ ਤਪਾਪृਚ੍ਛ੍ਯ ਵਿਸ਼ਾਂਪਤੇ । ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਮੁਦਿਤਃ ਕਾਰ੍ਯਂ ਚਕਾਰ ਚ ਯਥੋਤ੍ਤਰਮ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਪਾਸ਼ੀ ਨੇ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ, ਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ; ਰਾਜਾ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੀਤਾ।
ਆਗਤਂ ਵਰੁਣਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕੁਮਾਰੋऽਤਿਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ । ਯਜ੍ਞਸ੍ਯ ਸਮਯਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਤਦਾ ਚਿਨ੍ਤਾਤੁਰੋऽਭਵਤ੍
ਵਰੁਣ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਬੁਧੀਮਾਨ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੇ ਯਜਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ।
ਸ਼ੋਕਸ੍ਯ ਕਾਰਣਂ ਰਾਜ੍ਞਃ ਪਰ੍ਯਪृਚ੍ਛਦਿਤਸ੍ਤਤਃ । ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾਤ੍ਮਵਧਮਾਯੁष੍ਮਨ੍ ਗਮਨਾਯ ਮਤਿਂ ਦਧੌ
ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਕਾਰਨ ਪੁੱਛਿਆ; ਆਪਣੀ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਮੌਤ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਤੇ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਨੇ ਜਾਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਲਿਆ।
ਨਿਸ਼੍ਚਯਂ ਪਰਮਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯ ਸਚਿਵਾਤ੍ਮਜੈਃ । ਪ੍ਰਯਯੌ ਨਗਰਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨਿਰ੍ਗਤ੍ਯ ਵਨਮਪ੍ਯਸੌ
ਪੂਰਾ ਨਿਸਚਾ ਕਰ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਛੱਡ ਕੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਗਤੇ ਪੁਤ੍ਰੇ ਨृਪਃ ਕਾਮਂ ਦੁਃਖਿਤੋऽਭੂਦ੍ ਭृਸ਼ਂ ਤਦਾ । ਪ੍ਰੇਰਯਾਮਾਸ ਦੂਤਾਨ੍ਸ੍ਵਾਂਸ੍ਤਸ੍ਯਾਨ੍ਵੇषਣਕਾਮ੍ਯਯਾ
ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਰਾਜਾ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ; ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੂਤ ਭੇਜੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ।
ਏਵਂ ਗਤੇऽਥ ਕਾਲੇऽਸੌ ਵਰੁਣਸ੍ਤਦ੍ਗृਹਂ ਗਤਃ । ਰਾਜਾਨਂ ਸ਼ੋਕਸਨ੍ਤਪ੍ਤਂ ਕੁਰੁ ਯਜ੍ਞਮਿਤਿ ਬ੍ਰੁਵਨ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਲੰਘਣ ਤੇ, ਵਰੁਣ ਉਸ ਘਰ ਆਇਆ; ਰਾਜਾ, ਜੋ ਦੁਖ ਨਾਲ ਤਪਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਯਜਨ ਕਰ।'
ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਤਂ ਪ੍ਰਾਹ ਦੇਵਦੇਵ ਕਰੋਮਿ ਕਿਮ੍ । ਨ ਜਾਨੇ ਕ੍ਵਾਪਿ ਪੁਤ੍ਰੋ ਮੇ ਗਤਸ੍ਤ੍ਵਦ੍ਯ ਭਯਾਕੁਲਃ
ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ, 'ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਾ, ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਕਿੱਥੇ ਗਿਆ ਹੈ, ਤੇ ਅੱਜ ਮੈਂ ਡਰ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ।'
ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਗਿਰਿਦੁਰ੍ਗੇषੁ ਮੁਨੀਨਾਮਾਸ਼੍ਰਮੇषੁ ਚ । ਅਨ੍ਵੇषਿਤੋ ਮੇ ਦੂਤੈਸ੍ਤੁ ਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਯਾਦਸਾਂਪਤੇ
ਮੇਰੇ ਦੂਤਾਂ ਨੇ ਹਰ ਥਾਂ, ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਕਿਲਿਆਂ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਲੱਭਿਆ, ਪਰ ਹੇ ਪਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਉਹ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ।
ਆਜ੍ਞਾਪਯ ਮਹਾਰਾਜ ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਗਤੇ ਸੁਤੇ । ਨ ਮੇ ਦੋषੋऽਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞ ਭਾਗ੍ਯਦੋषਸ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵਥਾ
ਮਹਾਰਾਜ, ਹੁਕਮ ਕਰ, ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ ਜਦ ਪੁੱਤਰ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੈ? ਇਥੇ ਮੇਰਾ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ; ਇਹ ਸਾਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਾਗ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ - ਇਤਿ ਭੂਪਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਚੇਤਾਃ ਕੁਪਿਤੋ ਭृਸ਼ਮ੍ । ਸ਼ਸ਼ਾਪ ਚ ਨृਪਂ ਕ੍ਰੋਧਾਦ੍ਵਞ੍ਚਿਤਸ੍ਤੁ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ - ਰਾਜਾ ਦੇ ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਪ੍ਰਚੇਤਾ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ; ਕ੍ਰੋਧ ਵਿਚ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸ਼ਾਪ ਦੇਣ ਲੱਗਾ, ਧੋਖਾ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਦਾ।
ਨृਪਤੇऽਹਂ ਤ੍ਵਯਾ ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਵਚਸਾ ਚ ਪ੍ਰਵਞ੍ਚਿਤਃ । ਤਸ੍ਮਾਜ੍ਜਲੋਦਰੋ ਵ੍ਯਾਧਿਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਤੁਦਤ੍ਵਤਿਦਾਰੁਣਃ
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਧੋਖਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਤੈਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀ ਭਿਆਨਕ ਬਿਮਾਰੀ ਪੀੜੇਗੀ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ - ਇਤਿ ਸ਼ਪ੍ਤੋ ਮਹੀਪਾਲਃ ਕੁਪਿਤੇਨ ਪ੍ਰਚੇਤਸਾ । ਪੀਡਿਤੋऽਭੂਤ੍ਤਦਾ ਰਾਜਾ ਵ੍ਯਾਧਿਨਾ ਦੁਃਖਦੇਨ ਤੁ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ - ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਚੇਤਾ ਵਲੋਂ ਸ਼ਾਪਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਉਸ ਦਰਦ ਭਰੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋਇਆ।
ਏਵਂ ਸ਼ਪ੍ਤ੍ਵਾ ਨृਪਂ ਪਾਸ਼ੀ ਜਗਾਮ ਨਿਜਮਾਸ੍ਪਦਮ੍ । ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮਹਾਵ੍ਯਾਧਿਂ ਬਭੂਵਾਤੀਵ ਦੁਃਖਿਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਕੇ, ਪਾਸ਼ੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਚਲਾ ਗਿਆ; ਰਾਜਾ ਵੱਡੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ।
ਯਜ੍ਞਪਸ਼ੁਭੂਤਸ੍ਯ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਪੁਤ੍ਰਸ੍ਯ ਵਧਕਰਣਾਯ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਨਿषੇਧਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ - ਗਤੇऽਥ ਵਰੁਣੇ ਰਾਜਾ ਰੋਗੇਣਾਤੀਵ ਪੀਡਿਤਃ । ਦੁਃਖਾਦ੍ਦੁਃਖਂ ਪਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਵ੍ਯਥਿਤੋऽਭੂਦ੍ ਭृਸ਼ਂ ਤਦਾ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ - ਵਰੁਣ ਦੇ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਰਾਜਾ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪੀੜਤ ਹੋ ਗਿਆ; ਉਹ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ-ਦਰਦ ਸਹਿ ਕੇ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਤਕਲੀਫ਼ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ।
ਕੁਮਾਰੋऽਸੌ ਵਨੇ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪਿਤਰਂ ਰੋਗਪੀਡਿਤਮ੍ । ਗਮਨਾਯ ਮਤਿਂ ਰਾਜਂਸ਼੍ਚਕਾਰ ਸ੍ਨੇਹਯਨ੍ਤ੍ਰਿਤਃ
ਜਦ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਪਿਤਾ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਿਆਰ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਲਿਆ।
ਸਂਵਤ੍ਸਰੇ ਵ੍ਯਤੀਤੇ ਤੁ ਪਿਤਰਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਮਾਦਰਾਤ੍ । ਗਨ੍ਤੁਕਾਮਂ ਤੁ ਤਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸ਼ਕ੍ਰਸ੍ਤਤ੍ਰਾਜਗਾਮ ਹ
ਇਕ ਸਾਲ ਲੰਘਣ ਤੇ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਜਾਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਨ ਲੱਗਾ; ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਇੰਦਰ ਉਥੇ ਆ ਗਿਆ।
ਵਾਸਵਸ੍ਤੁ ਤਦਾ ਰੂਪਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਯ ਸਤ੍ਵਰਃ । ਵਾਰਯਾਮਾਸ ਯੁਕ੍ਤ੍ਯਾ ਵੈ ਕੁਮਾਰਂ ਗਨ੍ਤੁਮੁਦ੍ਯਤਮ੍
ਵਾਸਵ ਨੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਸਮਝਾ ਕੇ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਜਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸੀ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰ ਉਵਾਚ - ਰਾਜਪੁਤ੍ਰ ਨ ਜਾਨਾਸਿ ਰਾਜਨੀਤਿਂ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਾਮ੍ । ਅਤਃ ਕਰੋषਿ ਮੂਢਸ੍ਤ੍ਵਂ ਗਮਨਾਯ ਮਤਿਂ ਵृਥਾ
ਇੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ— ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਤੂੰ ਰਾਜ ਕਰਨ ਦੀ ਕਲਾ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਔਖੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਅਣਜਾਣੇ ਹੋ ਕੇ, ਤੂੰ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਦਾ ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈਂ।
ਪਿਤਾ ਤਵ ਮਹਾਭਾਗ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੈਰ੍ਵੇਦਪਾਰਗੈਃ । ਕਾਰਯਿष੍ਯਤਿ ਹੋਮਂ ਤੇ ਜ੍ਵਲਿਤੇऽਥ ਵਿਭਾਵਸੌ
ਤੇਰਾ ਵੱਡਾ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਪਿਤਾ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਜਦੋਂ ਅੱਗ ਜਲਦੀ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਹਵਨ ਕਰਵਾਏਗਾ।
ਆਤ੍ਮਾ ਹਿ ਵਲ੍ਲਭਸ੍ਤਾਤ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਂ ਖਲੁ । ਤਦਰ੍ਥੇ ਵਲ੍ਲਭਾਃ ਸਨ੍ਤਿ ਪੁਤ੍ਰਦਾਰਧਨਾਦਯਃ
ਪਿਆਰੇ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਆਪਣਾ ਆਪ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਿਆਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਪੁੱਤਰ, ਪਤਨੀ, ਧਨ ਆਦਿ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਲਈ ਹੀ ਪਿਆਰੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਆਤ੍ਮਨੋ ਦੇਹਰਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥਂ ਹਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਾਂ ਵਲ੍ਲਭਂ ਸੁਤਮ੍ । ਹਵਨਂ ਕਾਰਯਿਤ੍ਵਾਸੌ ਰੋਗਮੁਕ੍ਤੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਆਪਣੀ ਦੇਹ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਹਵਨ ਕਰਵਾਏਗਾ ਅਤੇ ਰੋਗ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਯਾ ਨ ਗਨ੍ਤਵ੍ਯਂ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰ ਪਿਤੁਰ੍ਗृਹੇ । ਮृਤੇ ਪਿਤਰਿ ਗਨ੍ਤਵ੍ਯਂ ਰਾਜ੍ਯਾਰ੍ਥੇ ਸਰ੍ਵਥਾ ਪੁਨਃ
ਇਸ ਲਈ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਤੂੰ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ। ਪਿਤਾ ਦੇ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ, ਰਾਜ ਲਈ ਵਾਪਸ ਜਾਣਾ।
ਏਵਂ ਨਿषੇਧਿਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਾਸਵੇਨ ਨृਪਾਤ੍ਮਜਃ । ਵਨਮਧ੍ਯੇ ਸ੍ਥਿਤਃ ਕਾਮਂ ਪੁਨਃ ਸਂਵਤ੍ਸਰਂ ਨृਪ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾਸਵ ਨੇ ਮਨਾਹੀ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ।
ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਂ ਦੁਃਖਿਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਂ ਤਦਾऽऽਤ੍ਮਜਃ । ਗਮਨਾਯ ਮਤਿਂ ਚਕ੍ਰੇ ਮਰਣੇ ਕृਤਨਿਸ਼੍ਚਯਃ
ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹਰਿਸਚੰਦਰ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਮਰਨ ਦਾ ਪੱਕਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਕੇ, ਘਰ ਜਾਣ ਦੀ ਸੋਚ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਤੁषਾਰਾਡ੍ ਦ੍ਵਿਜਰੂਪੇਣ ਤਤ੍ਰਾਗਤ੍ਯ ਚ ਰੋਹਿਤਮ੍ । ਨਿਵਾਰਯਾਮਾਸ ਸੁਤਂ ਯੁਕ੍ਤਿਵਾਕ੍ਯੈਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਤੁਸ਼ਾਰਾਢ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਉਥੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਰੋਹਿਤ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸਮਝਦਾਰੀ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ ਰੋਕਿਆ।
ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰੋऽਤਿਦੁਃਖਾਰ੍ਤੋ ਵਸਿष੍ਠਂ ਸ੍ਵਪੁਰੋਹਿਤਮ੍ । ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਰੋਗਨਾਸ਼ਾਯ ਤਤ੍ਰੋਪਾਯਂ ਸੁਨਿਸ਼੍ਚਿਤਮ੍
ਹਰਿਸਚੰਦਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਕੁਲ-ਪੁਜਾਰੀ ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੂੰ ਰੋਗ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦਾ ਪੱਕਾ ਉਪਾਅ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ।
ਤਮਾਹ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਪੁਤ੍ਰੋ ਯਜ੍ਞਂ ਕੁਰੁ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ । ਕ੍ਰਯਕ੍ਰੀਤੇਨ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਸ਼ਾਪਮੋਕ੍ਸ਼ੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ— ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ, ਖਰੀਦੇ ਹੋਏ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਯਜਨ ਕਰ। ਇਸ ਨਾਲ ਸ਼ਾਪ ਮੁਕ ਜਾਵੇਗਾ।