ਚੂਡਾਕਰਣਕਾਲੇ ਤੁ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤੇ ਪਰਮੋਤ੍ਸਵੇ । ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ੍ਤਰਸਾ ਪਾਸ਼ੀ ਭਵਨਂ ਨृਪਤੇਃ ਪੁਨਃ
ਜਦੋਂ ਮੁੰਡਨ ਦੀ ਰੀਤ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆਇਆ ਤੇ ਵੱਡਾ ਉਤਸਵ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਵਰਨ ਫ਼ੌਰਨ ਰਾਜੇ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ।
ਯਦਾਙ੍ਕੇ ਸੁਤਮਾਦਾਯ ਰਾਜ੍ਞੀ ਨृਪਤਿਸਨ੍ਨਿਧੌ । ਉਪਵਿष੍ਟਾ ਕ੍ਰਿਯਾਕਾਲੇ ਤਦੈਵ ਵਰੁਣੋऽਭ੍ਯਗਾਤ੍
ਜਦੋਂ ਰਾਣੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਰੀਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਬੈਠੀ ਸੀ, ਤਦ ਹੀ ਵਰਨ ਆ ਗਿਆ।
ਕੁਰੁ ਕਰ੍ਮੇਤਿ ਵਿਸ੍ਪष੍ਟਂ ਵਚਨਂ ਕਥਯਨ੍ਨृਪਮ੍ । ਵਿਪ੍ਰਰੂਪਧਰਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ ਇਵ ਪਾਵਕਃ
'ਕਰਮ ਕਰੋ' ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਫ਼-ਸਾਫ਼ ਕਹਿ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਵਰਨ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।
ਨृਪਤਿਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸਮਾਲੋਕ੍ਯ ਬਭੂਵਾਤੀਵ ਵਿਹ੍ਵਲਃ । ਨਮਸ਼੍ਚਕਾਰ ਤਂ ਭੀਤ੍ਯਾ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਪੁਟਃ ਪੁਰਃ
ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਬਹੁਤ ਘਬਰਾਇਆ; ਡਰ ਕਰਕੇ, ਜੋੜੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਝੁਕ ਗਿਆ।
ਵਿਧਿਵਤ੍ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਰਾਜੋਵਾਚ ਵਿਨੀਤਵਾਨ੍ । ਸ੍ਵਾਮਿਨ੍ ਕਾਰ੍ਯਂ ਕਰੋਮ੍ਯਦ੍ਯ ਮਖਸ੍ਯ ਵਿਧਿਪੂਰ੍ਵਕਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੂਜ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਬੋਲੇ, "ਸਵਾਮੀ, ਅੱਜ ਮੈਂ ਯਜਨ ਦੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।"
ਵਕ੍ਤਵ੍ਯਮਸ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਸ਼ृਣੁष੍ਵੈਕਮਨਾ ਵਿਭੋ । ਯੁਕ੍ਤਂ ਚੇਨ੍ਮਨ੍ਯਸੇ ਸ੍ਵਾਮਿਂਸ੍ਤਦ੍ ਬ੍ਰਵੀਮਿ ਤਵਾਗ੍ਰਤਃ
ਇਸ ਵਿਚ ਹੋਰ ਵੀ ਕੁਝ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, ਸੁਣੋ ਧਿਆਨ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਭੂ। ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਠੀਕ ਲੱਗੇ, ਸਵਾਮੀ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕਹਿ ਦਿਆਂ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯੋ ਵੈਸ਼੍ਯਸ੍ਤ੍ਰਯੋ ਵਰ੍ਣਾ ਦ੍ਵਿਜਾਤਯਃ । ਸਂਸ੍ਕृਤਾਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯਥਾ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾ ਏਵਂ ਵੇਦਵਿਦੋ ਵਿਦੁਃ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਖੱਤਰੀ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ — ਇਹ ਤਿੰਨ ਜਾਤੀਆਂ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ; ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਸ਼ੂਦਰ ਹਨ। ਇਹ ਗੱਲ ਵੈਦਕ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਮਾਦਯਂ ਸੁਤੋ ਮੇऽਦ੍ਯ ਸ਼ੁਦ੍ਰਵਦ੍ਵਰ੍ਤਤੇ ਸ਼ਿਸ਼ੁਃ । ਉਪਨੀਤਃ ਕ੍ਰਿਯਾਰ੍ਹਃ ਸ੍ਯਾਦਿਤਿ ਵੇਦੇषੁ ਨਿਰ੍ਣਯਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੁਣ ਸ਼ੂਦਰ ਵਾਂਗ ਜੀਵਨ ਜੀ ਰਹਿਆ ਹੈ; ਪਰ ਵੈਦਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ ਉਨੂੰ ਉਪਨਯਨ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਰੀਤਾਂ ਲਈ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜ੍ਞਾਮੇਕਾਦਸ਼ੇ ਵਰ੍षੇ ਸਦੋਪਨਯਨਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍ । ਅष੍ਟਮੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਚ ਵੈਸ਼੍ਯਾਨਾਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੇ ਕਿਲ
ਰਾਜਿਆਂ ਲਈ ਉਪਨਯਨ ਇਕੱਤੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ; ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਅਠਵੇਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਤੇ ਵੈਸ਼ਾਂ ਲਈ ਬਾਰਵੇਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ।
ਦਯਸੇ ਯਦਿ ਦੇਵੇਸ਼ ਦੀਨਂ ਮਾਂ ਸੇਵਕਂ ਤਵ । ਤਦੋਪਨੀਯ ਕਰ੍ਤਾਸ੍ਮਿ ਪਸ਼ੁਨਾ ਯਜ੍ਞਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਜੇ ਤੁਸੀਂ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦਾਸ ਤੇ ਦਇਆ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਉਪਨਯਨ ਕਰਵਾ ਕੇ ਮੈਂ ਉੱਚਾ ਪਸ਼ੁ-ਯਜਨ ਕਰਾਂਗਾ।
ਲੋਕਪਾਲੋऽਸਿ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਸਰ੍ਵਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਵਿਸ਼ਾਰਦ । ਮਨ੍ਯਸੇ ਮਦ੍ਵਚਃ ਸਤ੍ਯਂ ਤਦ੍ ਗਚ੍ਛ ਭਵਨਂ ਵਿਭੋ
ਤੁਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣੂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਹੋ। ਜੇ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਚ ਲੱਗੇ, ਪ੍ਰਭੂ, ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਘਰ ਜਾਓ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ - ਇਤਿ ਤਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦਯਾਵਾਨ੍ ਯਾਦਸਾਂ ਪਤਿਃ । ਓਮਿਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯਯਾਵਾਸ਼ੁ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਵਦਨੋ ਨृਪਃ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ — ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦਇਆਲੁ ਜਲਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ 'ਓਮ' ਕਿਹਾ ਤੇ ਰਾਜਾ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲੇ ਗਏ।
ਗਤੇऽਥ ਵਰੁਣੋ ਰਾਜਾ ਬਭੂਵਾਤਿਮੁਦਾਨ੍ਵਿਤਃ । ਸੁਖਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸੁਤਸ੍ਯੈਵਂ ਰਾਜਾ ਮੁਦਮਵਾਪ ਹ
ਜਦੋਂ ਵਰੁਣ ਚਲੇ ਗਏ, ਰਾਜਾ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ; ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਣ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਨੰਦ ਪਾਇਆ।
ਚਕਾਰ ਰਾਜਕਾਰ੍ਯਾਣਿ ਹਰਿਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਤਦਾ ਨृਪਃ । ਕਾਲੇਨ ਵ੍ਰਜਤਾ ਪੁਤ੍ਰੋ ਬਭੂਵ ਦਸ਼ਵਾਰ੍षਿਕਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਰਾਜਾ ਹਰਿਸ਼ਚੰਦਰ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਰਾਜ-ਕਰਤਬਾਂ ਕੀਤੀਆਂ; ਸਮਾਂ ਲੰਘਣ ਨਾਲ, ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਦਸ ਸਾਲ ਦਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਯੋਪਵੀਤਸਾਮਗ੍ਰੀਂ ਵਿਭੂਤਿਸਦृਸ਼ੀਂ ਨृਪਃ । ਚਕਾਰ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੈਃ ਸ਼ਿष੍ਟੈਰਨ੍ਵਿਤਃ ਸਚਿਵੈਸ੍ਤਥਾ
ਰਾਜਾ ਨੇ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਉਪਨਯਨ ਦੀ ਸਾਮਗਰੀ ਤੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ।
ਏਕਾਦਸ਼ੇ ਸੁਤਾਸ੍ਯਾਬ੍ਦੇ ਵ੍ਰਤਬਨ੍ਧਵਿਧੌ ਨृਪਃ । ਵਿਦਧੇ ਵਿਧਿਵਤ੍ਕਾਰ੍ਯਂ ਚਿਤ੍ਤੇ ਚਿਨ੍ਤਾਤੁਰਃ ਪੁਨਃ
ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਇਕੱਤੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਉਪਨਯਨ ਸਮੇਂ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤੇ, ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਫਿਰ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਵਰ੍ਤਮਾਨੇ ਤਥਾ ਕਾਰ੍ਯੇ ਉਪਨੀਤੇ ਕੁਮਾਰਕੇ । ਆਜਗਾਮਾਥ ਵਰੁਣੋ ਵਿਪ੍ਰਵੇषਧਰਸ੍ਤਦਾ
ਜਦੋਂ ਸਮਾਰੋਹ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਮੁੰਡਾ ਉਪਨਯਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਵਰੁਣ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਆ ਗਿਆ।
ਤਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਨृਪਤਿਸ੍ਤੂਰ੍ਣਂ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਪੁਰਤਃ ਸ੍ਥਿਤਃ । ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਪੁਟਃ ਪ੍ਰੀਤਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਸੁਰੋਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਦੇਵ ਦਤ੍ਤੋਪਵੀਤੋऽਯਂ ਪਸ਼ੁਯੋਗ੍ਯੋऽਸ੍ਤਿ ਮੇ ਸੁਤਃ । ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਤਵ ਮੇ ਸ਼ੋਕੋ ਗਤੋ ਵਨ੍ਧ੍ਯਾਪਵਾਦਜਃ
ਦੇਵਤਾ, ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੁਣ ਉਪਨਯਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਯਜਨ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈ; ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਵੰਝਪਣ ਦੀ ਨਿੰਦਿਆ ਤੋਂ ਹੋਇਆ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਕਰ੍ਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮ੍ਯਹਂ ਯਜ੍ਞਂ ਪ੍ਰਭੂਤਵਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍ । ਸਮਯੇ ਸ਼ृਣੁ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਸਤ੍ਯਮਦ੍ਯ ਬ੍ਰਵੀਮ੍ਯਹਮ੍
ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਯਜਨ ਕਰਾਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਦਾਨ-ਦਕਸ਼ਣਾ ਹੋਵੇ; ਸਮਾਂ ਸੁਣੋ, ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣੂ, ਅੱਜ ਮੈਂ ਸੱਚ ਬੋਲ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਸਮਾਵਰ੍ਤਨਕਰ੍ਮਾਨ੍ਤੇ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਤਵੇਪ੍ਸਿਤਮ੍ । ਮਮੋਪਰਿ ਦਯਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਾਵਤ੍ਤ੍ਵਂ ਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਸਮਾਵਰਤਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਾਂਗਾ; ਤਦ ਤੱਕ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰੋ ਤੇ ਸਬਰ ਕਰੋ।
ਵਰੁਣ ਉਵਾਚ - ਪ੍ਰਤਾਰਯਸਿ ਮਾਂ ਰਾਜਨ੍ ਪੁਤ੍ਰਪ੍ਰੇਮਾਕੁਲੋ ਭृਸ਼ਮ੍ । ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਰ੍ਮਤਿਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਯੁਕ੍ਤਿਯੁਕ੍ਤਾਂ ਮਹਾਮਤੇ
ਵਰੁਣ ਨੇ ਕਿਹਾ — ਰਾਜਾ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਕਰਕੇ ਠੱਗ ਰਹੇ ਹੋ; ਵਾਰ-ਵਾਰ ਚਤੁਰਾਈ ਨਾਲ ਨਵੇਂ ਢੰਗ ਸੋਚਦੇ ਹੋ, ਵੱਡੇ ਗਿਆਨਵਾਨ।
ਗਚ੍ਛਾਮ੍ਯਦ੍ਯ ਮਹਾਰਾਜ ਵਚਸਾ ਤਵ ਨੋਦਿਤਃ । ਆਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਸਮਯੇ ਸਮਾਵਰ੍ਤਨਕਰ੍ਮਣਿ
ਅੱਜ ਮੈਂ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਤੇਰੇ ਕਹੇ ਬਿਨਾ; ਨਿਯਤ ਸਮੇਂ ਤੇ, ਜਦ ਸਮਾਰੋਹ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਵੇਗਾ, ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਆਵਾਂਗਾ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਯਯੌ ਪਾਸ਼ੀ ਤਪਾਪृਚ੍ਛ੍ਯ ਵਿਸ਼ਾਂਪਤੇ । ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਮੁਦਿਤਃ ਕਾਰ੍ਯਂ ਚਕਾਰ ਚ ਯਥੋਤ੍ਤਰਮ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਪਾਸ਼ੀ ਨੇ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ, ਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ; ਰਾਜਾ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੀਤਾ।
ਆਗਤਂ ਵਰੁਣਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕੁਮਾਰੋऽਤਿਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ । ਯਜ੍ਞਸ੍ਯ ਸਮਯਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਤਦਾ ਚਿਨ੍ਤਾਤੁਰੋऽਭਵਤ੍
ਵਰੁਣ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਬੁਧੀਮਾਨ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੇ ਯਜਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ।
ਸ਼ੋਕਸ੍ਯ ਕਾਰਣਂ ਰਾਜ੍ਞਃ ਪਰ੍ਯਪृਚ੍ਛਦਿਤਸ੍ਤਤਃ । ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾਤ੍ਮਵਧਮਾਯੁष੍ਮਨ੍ ਗਮਨਾਯ ਮਤਿਂ ਦਧੌ
ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਕਾਰਨ ਪੁੱਛਿਆ; ਆਪਣੀ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਮੌਤ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਤੇ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਨੇ ਜਾਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਲਿਆ।
ਨਿਸ਼੍ਚਯਂ ਪਰਮਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯ ਸਚਿਵਾਤ੍ਮਜੈਃ । ਪ੍ਰਯਯੌ ਨਗਰਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨਿਰ੍ਗਤ੍ਯ ਵਨਮਪ੍ਯਸੌ
ਪੂਰਾ ਨਿਸਚਾ ਕਰ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਛੱਡ ਕੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਗਤੇ ਪੁਤ੍ਰੇ ਨृਪਃ ਕਾਮਂ ਦੁਃਖਿਤੋऽਭੂਦ੍ ਭृਸ਼ਂ ਤਦਾ । ਪ੍ਰੇਰਯਾਮਾਸ ਦੂਤਾਨ੍ਸ੍ਵਾਂਸ੍ਤਸ੍ਯਾਨ੍ਵੇषਣਕਾਮ੍ਯਯਾ
ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਰਾਜਾ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ; ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੂਤ ਭੇਜੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ।
ਏਵਂ ਗਤੇऽਥ ਕਾਲੇऽਸੌ ਵਰੁਣਸ੍ਤਦ੍ਗृਹਂ ਗਤਃ । ਰਾਜਾਨਂ ਸ਼ੋਕਸਨ੍ਤਪ੍ਤਂ ਕੁਰੁ ਯਜ੍ਞਮਿਤਿ ਬ੍ਰੁਵਨ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਲੰਘਣ ਤੇ, ਵਰੁਣ ਉਸ ਘਰ ਆਇਆ; ਰਾਜਾ, ਜੋ ਦੁਖ ਨਾਲ ਤਪਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਯਜਨ ਕਰ।'
ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਤਂ ਪ੍ਰਾਹ ਦੇਵਦੇਵ ਕਰੋਮਿ ਕਿਮ੍ । ਨ ਜਾਨੇ ਕ੍ਵਾਪਿ ਪੁਤ੍ਰੋ ਮੇ ਗਤਸ੍ਤ੍ਵਦ੍ਯ ਭਯਾਕੁਲਃ
ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ, 'ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਾ, ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਕਿੱਥੇ ਗਿਆ ਹੈ, ਤੇ ਅੱਜ ਮੈਂ ਡਰ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ।'