ਚ੍ਯਵਨ ਉਵਾਚ - ਮਾਵਮਂਸ੍ਥਾ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨੌ ਰੂਪਦ੍ਰਵਿਣਵਰ੍ਚਸਾ । ਯੌ ਚਕ੍ਰਤੁਰ੍ਮਾਂ ਮਘਵਨ੍ ਵृਨ੍ਦਾਰਕਮਿਵਾਪਰਮ੍
ਚ੍ਯਵਨ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਦੋ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ, ਜੋ ਸੋਹਣੇ, ਧਨਵਾਨ ਤੇ ਤੇਜੀਲੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਨਾ ਅੰਕ। ਹੇ ਮਘਵਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਰਗਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।"
ऋਤੇ ਤ੍ਵਾਂ ਵਿਬੁਧਾਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੇ ਕਥਂ ਵਾਦਦਤੇ ਗ੍ਰਹਮ੍ । ਅਸ਼੍ਵਿਨਾਵਪਿ ਦੇਵੇਨ੍ਦ੍ਰ ਦੇਵੌ ਵਿਦ੍ਧਿ ਪਰਨ੍ਤਪੌ
"ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ ਕਿਵੇਂ ਵੰਡ ਤੇ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ? ਹੇ ਇੰਦਰ, ਅਸ਼ਵਿਨ ਵੀ ਦੇਵਤੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਹਾਨ ਯੋਧਾ ਜਾਣ।"
ਇਨ੍ਦ੍ਰ ਉਵਾਚ - ਭਿषਜੌ ਨਾਰ੍ਹਤਃ ਕਾਮਂ ਗ੍ਰਹਂ ਯਜ੍ਞੇ ਕਥਞ੍ਚਨ । ਯਦਿ ਦਿਤ੍ਸਸਿ ਮਨ੍ਦਾਤ੍ਮਨ੍ ਸ਼ਿਰਸ਼੍ਛੇਤ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਸਾਮ੍ਪ੍ਰਤਮ੍
ਇੰਦਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਵੈਦ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ। ਜੇ ਤੂੰ ਫਿਰ ਵੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਮੂੜ੍ਹ, ਤਾਂ ਹੁਣ ਤੇਰਾ ਸਿਰ ਵੱਢ ਦੇਵਾਂਗਾ।"
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਅਨਾਦृਤ੍ਯ ਤੁ ਤਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਾਸਵਸ੍ਯ ਚ ਭਾਰ੍ਗਵਃ । ਗ੍ਰਹਂ ਤੁ ਗ੍ਰਾਹਯਾਮਾਸ ਭਰ੍ਤ੍ਸਯਨ੍ਨਿਵ ਤਂ ਭृਸ਼ਮ੍
ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਵਾਸਵ ਦੇ ਬਚਨ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਡਾਂਟਦਾ ਹੋਇਆ, ਸੋਮ ਪਵਾ ਦਿੱਤਾ।"
ਸੋਮਪਾਤ੍ਰਂ ਯਦਾ ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਗृਹੀਤਂ ਤੁ ਪਿਪਾਸਯਾ । ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਬਲਭਿਦ੍ਦੇਵ ਇਦਂ ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਜਦੋਂ ਦੋਵੇਂ ਨੇ ਪਿਆਸ ਕਰਕੇ ਸੋਮ ਦਾ ਪਾਤਰ ਲਿਆ, ਤਾਂ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਦੇਵਤੇ ਨੇ ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਆਖਿਆ।
ਆਭ੍ਯਮਰ੍ਥਾਯ ਸੋਮਂ ਤ੍ਵਂ ਗ੍ਰਾਹਯਿष੍ਯਸਿ ਚੇਤ੍ਸ੍ਵਯਮ੍ । ਵਜ੍ਰਂ ਤੁ ਪ੍ਰਹਰਿष੍ਯਾਮਿ ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪਮਿਵਾਪਰਮ੍
"ਜੇ ਤੂੰ ਆਪ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸੋਮ ਪਵਾਉਂਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਜਰ ਨਾਲ ਮਾਰਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਵਿਸ਼ਵਰੂਪ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ।"
ਵਾਸਵੇਨੈਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਭਾਰ੍ਗਵਸ਼੍ਚਾਤਿਗਰ੍ਵਿਤਃ । ਜਗ੍ਰਾਹ ਵਿਧਿਵਤ੍ਸੋਮਮਸ਼੍ਵਿਭ੍ਯਾਮਤਿਮਨ੍ਯੁਮਾਨ੍
ਵਾਸਵ ਦੇ ਇਹ ਕਹਿਣ ਤੇ, ਅਹੰਕਾਰੀ ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਢੰਗ ਨਾਲ ਅਸ਼ਵਿਨਾਂ ਨੂੰ ਸੋਮ ਪਵਾ ਦਿੱਤਾ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰੋऽਪਿ ਪ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਿਪਤ੍ਕੋਪਾਦ੍ਵਜ੍ਰਮਸ੍ਮੈ ਸ੍ਵਮਾਯੁਧਮ੍ । ਪਸ਼੍ਯਤਾਂ ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਨਾਂ ਸੂਰ੍ਯਕੋਟਿਸਮਪ੍ਰਭਮ੍
ਇੰਦਰ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਹਥਿਆਰ, ਵਜਰ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟਿਆ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਰੋੜਾਂ ਰੌਸ਼ਨੀਆਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ।
ਪ੍ਰੇਰਿਤਂ ਚਾਸ਼ਨਿਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਚ੍ਯਵਨਸ੍ਤਪਸਾ ਤਤਃ । ਸ੍ਤਮ੍ਭਯਾਮਾਸ ਵਜ੍ਰਂ ਸ ਸ਼ਕ੍ਰਸ੍ਯਾਮਿਤਤੇਜਸਃ
ਉਸ ਵਜੇ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਚ੍ਯਵਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਪ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਇੰਦਰ ਦੇ ਅਤੁੱਟ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਵਜਰ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ।
ਕृਤ੍ਯਯਾ ਸ ਮਹਾਬਾਹੁਰਿਨ੍ਦ੍ਰਂ ਹਨ੍ਤੁਮਿਹੋਦ੍ਯਤਃ । ਜੁਹਾਵਾਗ੍ਨੌ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਹਵ੍ਯਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰੇਣ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮਃ
ਉਹ ਮਹਾਂਬਲਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਤਤਪਰ ਹੋ ਕੇ, ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਤ ਹਵਨ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰ ਕृਤ੍ਯਾ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਾ ਚ੍ਯਵਨਸ੍ਯ ਤਪੋਬਲਾਤ੍ । ਪ੍ਰਬਲਃ ਪੁਰੁषਃ ਕ੍ਰੂਰੋ ਬृਹਤ੍ਕਾਯੋ ਮਹਾਸੁਰਃ
ਉਥੇ ਚ੍ਯਵਨ ਦੀ ਤਪ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਇੱਕ ਡਰਾਉਣਾ, ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਤੇ ਵੱਡਾ ਅਸੁਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਕ੍ਰਿਤ੍ਯਾ ਸੀ।
ਮਦੋ ਨਾਮ ਮਹਾਘੋਰੋ ਭਯਦਃ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਮਿਹ । ਸ਼ਰੀਰੇ ਪਰ੍ਵਤਾਕਾਰਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਦਂष੍ਟ੍ਰੋ ਮਯਾਨਕਃ
ਉਸਦਾ ਨਾਂ ਮਦ ਸੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਪਹਾੜ ਵਰਗਾ, ਨੁਕੀਲੇ ਦੰਦ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀ ਸੂਰਤ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਚਤਸ੍ਰਸ਼੍ਚਾਯਤਾ ਦਂष੍ਟ੍ਰਾ ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਸ਼ਤਂ ਸ਼ਤਮ੍ । ਇਤਰੇ ਤ੍ਵਸ੍ਯ ਦਸ਼ਨਾ ਬਭੂਵੁਰ੍ਦਸ਼ਯੋਜਨਾਃ
ਉਸਦੇ ਚਾਰ ਲੰਮੇ ਦੰਦ ਸਨ, ਹਰ ਇੱਕ ਸੋ ਯੋਜਨ ਲੰਮਾ। ਹੋਰ ਦੰਦ ਦਸ-ਦਸ ਯੋਜਨ ਲੰਮੇ ਸਨ।
ਬਾਹੂ ਪਰ੍ਵਤਸਂਕਾਸ਼ਾਵਾਯਤੌ ਕ੍ਰੂਰਦਰ੍ਸ਼ਨੌ । ਜਿਹ੍ਵਾ ਤੁ ਭੀषਣਾ ਕ੍ਰੂਰਾ ਲੇਲਿਹਾਨਾ ਨਭਸ੍ਤਲਮ੍
ਉਸਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਪਹਾੜਾਂ ਵਰਗੀਆਂ, ਲੰਮੀਆਂ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਸਨ। ਉਸਦੀ ਜੀਭ ਡਰਾਉਣੀ ਤੇ ਕਰੂੜ ਸੀ, ਜੋ ਅਸਮਾਨ ਤੱਕ ਚੱਟ ਰਹੀ ਸੀ।
ਗ੍ਰੀਵਾ ਤੁ ਗਿਰਿਸ਼ृਙ੍ਗਾਭਾ ਕਠਿਨਾ ਭੀषਣਾ ਭृਸ਼ਮ੍ । ਨਖਾ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਨਖਪ੍ਰਖ੍ਯਾਃ ਕੇਸ਼ਾਸ਼੍ਚਾਤੀਵਭੀषਣਾਃ
ਉਸਦੀ ਗਰਦਨ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਰਗੀ, ਬਹੁਤ ਸਖ਼ਤ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਨਖ ਬੱਬਰ ਸ਼ੇਰ ਵਰਗੇ ਤੇ ਵਾਲ ਬੜੇ ਭਿਆਨਕ ਸਨ।
ਸ਼ਰੀਰਂ ਕਜ੍ਜਲਾਭਂ ਚ ਤਸ੍ਯ ਚਾਸ੍ਯਂ ਭਯਾਨਕਮ੍ । ਨੇਤ੍ਰੇ ਦਾਵਾਨਲਪ੍ਰਖ੍ਯੇ ਭੀषਣੇऽਤਿਭਯਾਨਕੇ
ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਕਾਜਲ ਵਰਗਾ ਕਾਲਾ ਤੇ ਮੂੰਹ ਡਰਾਉਣਾ ਸੀ। ਉਸਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਭੜਕ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀਆਂ।
ਹਨੁਰੇਕਾ ਸ੍ਥਿਤਾ ਤਸ੍ਯ ਭੂਮਾਵੇਕਾ ਦਿਵਂ ਗਤਾ । ਏਵਂਵਿਧਃ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨੋ ਮਦੋ ਨਾਮ ਬृਹਤ੍ਤਨੁਃ
ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਜ਼ਬਾਨ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੀ, ਦੂਜੀ ਅਸਮਾਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀ ਹੋਈ। ਐਸਾ ਵੱਡਾ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਮਦ ਉੱਠ ਖੜਾ ਹੋਇਆ।
ਤਂ ਵਿਲੋਕ੍ਯ ਸੁਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਭਯਮਾਜਗ੍ਮੁਰਂਹਸਾ । ਇਨ੍ਦ੍ਰੋऽਪਿ ਭਯਸਂਤ੍ਰਸ੍ਤੋ ਯੁਦ੍ਧਾਯ ਨ ਮਨੋ ਦਧੇ
ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਤੁਰੰਤ ਡਰ ਵਿਚ ਆ ਗਏ। ਇੰਦਰ ਵੀ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬ ਗਿਆ, ਉਸਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਲੜਨ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਨਾ ਰਹੀ।
ਦੈਤ੍ਯੋऽਪਿ ਵਦਨੇ ਕਾਮਂ ਵਜ੍ਰਮਾਦਾਯ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ । ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਨਭੋ ਘੋਰਦृष੍ਟਿਰ੍ਗ੍ਰਸਨ੍ਨਿਵ ਜਗਤ੍ਤ੍ਰਯਮ੍
ਉਹ ਅਸੁਰ ਆਪਣਾ ਮੂੰਹ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ, ਵਜਰ ਫੜ ਕੇ ਖੜਾ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਭਿਆਨਕ ਨਜ਼ਰ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਘੇਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖਾ ਜਾਵੇ।
ਸ ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਯਿष੍ਯਨ੍ਸਂਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁਮੁਪਾਦ੍ਰਵਤ੍ । ਚਕ੍ਰੁਸ਼ੁਸ਼੍ਚ ਸੁਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਹਾ ਹਤਾਃ ਸ੍ਮੇਤਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਇੰਦਰ ਵੱਲ ਵਧਿਆ, ਖਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸੀ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਚੀਕ ਪਏ, 'ਹੈ ਅਸੀਂ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਏ!' ਤੇ ਬੇਬਸ ਖੜੇ ਰਹਿ ਗਏ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰਃ ਸ੍ਤਮ੍ਭਿਤਬਾਹੁਸ੍ਤੁ ਮੁਮੁਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਵਜ੍ਰਮਨ੍ਤਿਕਾਤ੍ । ਨ ਸ਼ਸ਼ਾਕ ਪਵਿਂ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਪ੍ਰਹਰ੍ਤੁਂ ਪਾਕਸ਼ਾਸਨਃ
ਇੰਦਰ ਦੀ ਬਾਂਹ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਹ ਨੇੜੇ ਤੋਂ ਵਜਰ ਸੁੱਟਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਪਾਕਾ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਉਸ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਨਾ ਕਰ ਸਕਿਆ।
ਵਜ੍ਰਹਸ੍ਤਃ ਸੁਰੇਸ਼ਾਨਸ੍ਤਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਕਾਲਸਨ੍ਨਿਭਮ੍ । ਸਸ੍ਮਾਰ ਮਨਸਾ ਤਤ੍ਰ ਗੁਰੁਂ ਸਮਯਕੋਵਿਦਮ੍
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਹੱਥ ਵਿਚ ਵਜਰ ਫੜ ਕੇ, ਉਸ ਮੌਤ ਵਰਗੇ ਡਰਾਉਣੇ ਰੂਪ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਮਰਣਾਦਾਜਗਾਮਾਸ਼ੁ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਰੁਦਾਰਧੀਃ । ਗੁਰੁਸ੍ਤਤ੍ਸਮਯਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਿਪਤ੍ਤਿਸਦृਸ਼ਂ ਮਹਤ੍
ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੀ, ਮਹਾਨ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਤੁਰੰਤ ਆ ਪਹੁੰਚੇ। ਹਾਲਾਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਗੁਰੂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਵੱਡੀ ਮੁਸੀਬਤ ਸਮਝਿਆ।
ਵਿਚਾਰ੍ਯ ਮਨਸਾ ਕृਤ੍ਯਂ ਤਮੁਵਾਚ ਸ਼ਚੀਪਤਿਮ੍ । ਦੁਃਸਾਧ੍ਯੋऽਯਂ ਮਹਾਮਨ੍ਤ੍ਰੈਸ੍ਤ੍ਵਯਂ ਵਜ੍ਰੇਣ ਵਾਸਵ
ਕੀ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਸੋਚ ਕੇ, ਉਹ ਨੇ ਸ਼ਚੀਪਤੀ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਵੱਡੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਜਾਂ ਵਜਰ ਨਾਲ ਵੀ ਤੇਰੇ ਵੱਸ ਦਾ ਨਹੀਂ, ਵਾਸਵ।'
ਅਸੁਰੋ ਮਦਸਂਜ੍ਞਸ੍ਤੁ ਯਜ੍ਞਕੁਣ੍ਡਾਤ੍ਸਮੁਤ੍ਥਿਤਃ । ਤਪੋਬਲਮृषੇਃ ਸਮ੍ਯਕ੍ ਚ੍ਯਵਨਸ੍ਯ ਮਹਾਬਲਃ
ਇਹ ਮਦ ਨਾਂ ਦਾ ਅਸੁਰ ਯਜਨ ਕੂੰਡ ਤੋਂ ਉੱਠਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਚ੍ਯਵਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਪ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ।
ਅਨਿਵਾਰ੍ਯੋ ਹ੍ਯਯਂ ਸ਼ਤ੍ਰੁਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਦੇਵੈਸ੍ਤਥਾ ਮਯਾ । ਸ਼ਰਣਂ ਯਾਹਿ ਦੇਵੇਸ਼ ਚ੍ਯਵਨਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਇਹ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨਾ ਤੇਰੇ, ਨਾ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਨਾ ਮੇਰੇ ਵੱਸ ਵਿਚ ਆ ਸਕਦਾ। ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਚ੍ਯਵਨ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਜਾ।
ਸ ਨਿਵਾਰਯਿਤਾ ਨੂਨਂ ਕृਤ੍ਯਾਮਾਤ੍ਮਕृਤਾਂ ਕਿਲ । ਨ ਨਿਵਾਰਯਿਤੁਂ ਸ਼ਕ੍ਤਾਃ ਸ਼ਕ੍ਤਿਭਕ੍ਤਰੁषਂ ਕ੍ਵਚਿਤ੍
ਉਹ ਆਪਣੀ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਕਰਤੂਤ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਮਾਤਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਭਗਤ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵੀ ਕਦੇ ਰੋਕ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ - ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੋ ਗੁਰੁਣਾ ਸ਼ਕ੍ਰਸ੍ਤਦਾਗਚ੍ਛਨ੍ਮੁਨਿਂ ਪ੍ਰਤਿ । ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਸ਼ਿਰਸਾ ਨਮ੍ਰਃ ਤਮੁਵਾਚ ਭਯਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਵੱਲੋਂ ਆਖੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਇੰਦਰ ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਉਸ ਨੂੰ ਬੋਲੇਾ।
ਕ੍ਸ਼ਮਸ੍ਵ ਮੁਨਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਸ਼ਮਯਾਸੁਰਮੁਦ੍ਯਤਮ੍ । ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੋ ਭਵ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞ ਵਚਨਂ ਤੇ ਕਰੋਮ੍ਯਹਮ੍
ਮੁਨਿ ਜੀ, ਮੈਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ ਦਿਓ; ਜਿਸ ਅਸੁਰ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਉਠਾਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰ ਦਿਓ। ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਮਿਹਰਬਾਨ ਹੋ ਜਾਓ; ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਆਗਿਆ ਮੰਨ ਲਵਾਂਗਾ।
ਸੋਮਾਰ੍ਹਾਵਸ਼੍ਵਿਨਾਵੇਤਾਵਦ੍ਯਪ੍ਰਭृਤਿ ਭਾਰ੍ਗਵ । ਭਵਿष੍ਯਤਃ ਸਤ੍ਯਮੇਤਦ੍ਵਚੋ ਵਿਪ੍ਰ ਪ੍ਰਸੀਦ ਮੇ
ਭਾਰਗਵ ਜੀ, ਹੁਣ ਤੋਂ ਸੋਮ ਅਤੇ ਦੋ ਅਸ਼ਵਿਨ ਸੋਮ ਯਜਨਾ ਲਈ ਯੋਗ ਹੋਣਗੇ; ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਓ।