ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਬੜੀ ਤਿੱਖੀ ਤੇ ਨਾਰਾਜ਼ੀ ਭਰੀ ਬੋਲੀ 'ਚ ਪੁੱਛਿਆ, "ਏ ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਇਹ ਕੀ ਅਧਰਮੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ? ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਮੈਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਹ ਕਿਉਂ ਲੈ ਗਿਆ?" ਉਸ ਨੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਵਾਇਆ, "ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਗੁਰੂ ਹਾਂ, ਤੂੰ ਸਦਾ ਯਜਮਾਨ ਹੈਂ; ਫਿਰ, ਏ ਮੂਰਖ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਭੋਗਿਆ? ਜਾਂ ਕੀ ਤੂੰ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ?" ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਆਖਿਆ, "ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆਰਾ, ਸੋਨੇ ਦਾ ਚੋਰ, ਸ਼ਰਾਬੀ, ਜਾਂ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਅਵੈਧ ਸੰਬੰਧ ਕਰਨ ਵਾਲਾ—ਇਹ ਸਭ ਮਹਾਂ ਪਾਪੀ ਹਨ, ਅਤੇ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੰਜਵਾਂ ਪਾਪੀ ਹੈ।" ਉਹ ਬੜੀ ਨਾਰਾਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਆਖਦਾ ਹੈ, "ਤੂੰ ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਵਿਚ ਫਸ ਗਿਆ ਹੈਂ, ਤੇਰਾ ਆਚਰਨ ਬੜਾ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਹੈ; ਤੂੰ ਦੇਵਲੋਕ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਜੇ ਤੂੰ ਇਹ ਔਰਤ ਭੋਗੀ ਹੈ।" ਫਿਰ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੇ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ, "ਇਹ ਕਾਲੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ, ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਲੈ ਜਾਵਾਂ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ, ਏ ਪਾਪੀ, ਗੁਰੂ ਪਤਨੀ ਚੋਰ ਵਜੋਂ ਸਭ ਅੱਗੇ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰ ਦੇਵਾਂਗਾ।" ਜਦ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਇਹ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਰੋਹਣੀ ਦੇ ਪਤੀ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਕੋਲ, ਜੋ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿਛੋੜੇ ਕਰਕੇ ਦੁਖੀ ਸੀ, ਉੱਤਰ ਦੇਣ ਲੱਗਾ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਹੋ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਨਾਉਣ ਔਖੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਪੂਜਣਯੋਗ ਹਨ, ਧਰਮ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾਰਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।" ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਸੋਹਣੀ ਔਰਤ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਤੇਰੇ ਘਰ ਆ ਜਾਵੇਗੀ; ਉਹ ਇੱਥੇ ਸਿਰਫ਼ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹੈ, ਅਜੇ ਕੁਆਰੀ ਹੈ—ਤੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ।" ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਔਰਤ ਆਪਣੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹੈ, ਰਸ ਭੋਗਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਕੁਝ ਦਿਨ ਰਹਿ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਾਪਸ ਚਲੀ ਜਾਵੇਗੀ।" ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੇ ਯਾਦ ਕਰਵਾਇਆ, "ਤੂੰ ਆਪ ਕਦੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ, 'ਇੱਕ ਔਰਤ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਅਸ਼ੁੱਧ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਨਾ ਹੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਯਜਨਾਂ ਨਾਲ।'" ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਮਨ ਵਿਚ ਚਿੰਤਾ ਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ। ਕੁਝ ਦਿਨ ਬੜੀ ਉਲਝਣ 'ਚ ਗੁਜ਼ਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ (ਅਰੁਣ) ਦੇ ਘਰ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਿਆ। ਪਰ ਜਦ ਉਹ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਤਾਂ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਰੋਕ ਲਿਆ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਬਾਹਰ ਨਾ ਆਇਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਹੋਰ ਵੀ ਗੁੱਸੇ 'ਚ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਜੋ ਮੇਰਾ ਚੇਲਾ ਬਣਿਆ, ਉਸ ਨੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਮੇਰੀ ਗੁਰੂ ਪਤਨੀ, ਮੇਰੀ ਮਾਂ, ਨੂੰ ਲੈ ਗਿਆ; ਹੁਣ ਇਸ ਨੂੰ ਮੈਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਅਧਰਮੀ ਹੈ।" ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਘਰ ਵਿਚ ਕਿਉਂ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈਂ, ਮੂਰਖ, ਪਾਪੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਚਾ?" ਉਹ ਫਿਰ ਆਖਦਾ ਹੈ, "ਤੁਰੰਤ ਮੇਰੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ ਮੈਨੂੰ ਵਾਪਸ ਦੇ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਦਿਆਂਗਾ; ਜੇ ਤੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਰਾਖ ਕਰ ਦਿਆਂਗਾ।" ਇਹ ਕਠੋਰ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਜਲਦੀ ਘਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਆਇਆ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਹੱਸ ਕੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੂੰ ਆਖਦਾ ਹੈ, "ਇੰਨਾ ਕੁ ਕਿਉਂ ਬੋਲਦਾ ਹੈਂ? ਇਹ ਸੋਹਣੀ, ਕਾਲੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਤੇਰੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।" ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਹਿੰਦਾ, "ਹੋਰ ਕੋਈ ਔਰਤ ਲੈ ਲੈ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਵਰਗੀ ਹੋਵੇ, ਏ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆ; ਐਸਾ ਹੂਬਸੂਰਤ ਜੀਵ ਤੇਰੇ ਵਰਗੇ ਮੰਗਤੇ ਦੇ ਘਰ ਦੀ ਸਜਾਵਟ ਨਹੀਂ।" ਉਹ ਅੱਗੇ ਆਖਦਾ ਹੈ, "ਆਨੰਦ ਤਾਂ ਉਸ ਨਾਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂਬਰਾਬਰ ਹੋਵੇ; ਤੂੰ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਮੂਰਖ।" ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਆਖਦਾ ਹੈ, "ਜਿੱਥੇ ਮਰਜ਼ੀ ਚਲਾ ਜਾ, ਮੂਰਖ; ਮੈਂ ਇਹ ਔਰਤ ਨਹੀਂ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਜੋ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈਂ ਕਰ ਲੈ, ਪਰ ਇਹ ਸੋਹਣੀ ਔਰਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗੀ।" ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਆਖਦਾ, "ਤੇਰਾ ਸ਼ਾਪ, ਜੋ ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਮੈਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ; ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ ਨਹੀਂ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਗੁਰੂ—ਜੋ ਕਰਨਾ ਹੈ ਕਰ ਲੈ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਗੁੱਸੇ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਇੰਦਰ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਉੱਥੇ, ਜਦ ਇੰਦਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਅਤੇ ਚਿੰਤਤ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਪੈਰ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਆਦਰ ਤੇ ਭੋਜਨ ਆਦਿ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਆਤਿਥੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਇੰਦਰ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਹੜੀ ਤਕਲੀਫ਼ ਆਈ ਹੈ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ? ਤੁਸੀਂ ਇੰਨੇ ਦੁਖੀ ਕਿਉਂ ਹੋ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ?" ਇੰਦਰ ਨੇ ਅੱਗੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮੇਰੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਨਿੰਦਾ ਕਿਸ ਨੇ ਕੀਤੀ, ਹੇ ਗੁਰੂ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਮਾਲਕ ਵੀ ਹੋ? ਇਹ ਸਾਰੀ ਫੌਜ ਤੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਪਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਆਦੇਸ਼ 'ਚ ਹਨ।" ਇੰਦਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਮਹਾਦੇਵ ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲ ਜਾਵੇਗੀ; ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੀ ਚਿੰਤਾ ਕੀ ਹੈ, ਦੱਸੋ।" ਗੁਰੂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਤਾਰਾ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਲੈ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੈਂ ਕਈ ਵਾਰੀ ਮੰਗਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਪਾਪੀ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।" ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੇ ਬੇਬਸੀ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, "ਹੁਣ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ? ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਮੇਰਾ ਆਸਰਾ ਹੋ। ਮੇਰੀ ਮਦਦ ਕਰੋ, ਹੇ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁ, ਮੈਂ ਦੁਖੀ ਹਾਂ।" ਇੰਦਰ ਨੇ ਆਸ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਆਖਿਆ, "ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰੋ, ਧਰਮ ਦੇ ਗਿਆਤਾ; ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਸੇਵਕ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਜ਼ਰੂਰ ਤੁਹਾਡੀ ਪਤਨੀ ਵਾਪਸ ਲਿਆਵਾਂਗਾ।" ਇੰਦਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜੇ ਮੈਂ ਦੂਤ ਭੇਜਾਂ ਤੇ ਉਹ ਅਹੰਕਾਰੀ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨਹੀਂ ਦੇਂਦਾ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਾਂਗਾ।" ਇੰਦਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦਿੰਦਿਆਂ, ਬੜੀ ਚਤੁਰਾਈ ਵਾਲਾ ਦੂਤ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਕੋਲ ਭੇਜਿਆ। ਉਹ ਦੂਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਲੋਕ 'ਚ ਗਿਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਇੰਦਰ ਵਲੋਂ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਤੇਰਾ ਸੁਨੇਹਾ ਲਿਆ ਕੇ; ਮੈਂ ਜੋ ਇੰਦਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, ਉਹੀ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।" ਦੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਤੂੰ ਧਰਮਵਾਨ ਹੈਂ, ਆਦਰਣੀਯ ਹੈਂ, ਤੇਰੀ ਨੀਤੀ ਪੱਕੀ ਹੈ; ਤੇਰਾ ਪਿਤਾ ਅਤ੍ਰੀ ਵੀ ਧਰਮਾਤਮਾ ਸੀ—ਇਸ ਕਰਕੇ ਕੋਈ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰ।" ਦੂਤ ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ, "ਇੱਕ ਪਤਨੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਆਪਣੇ ਯੋਗ ਅਨੁਸਾਰ ਤੇ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਵਿਵਾਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।" ਉਹ ਅੱਗੇ ਆਖਦਾ, "ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ; ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਰਗਾ ਸਮਝ, ਹੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੇ ਖਜਾਨੇ।" ਦੂਤ ਨੇ ਯਾਦ ਕਰਵਾਇਆ, "ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਦਕ੍ਸ਼ ਦੀਆਂ ਅਠਾਈਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਧੀਆਂ ਹਨ; ਹੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਜਨਮੇ, ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਕਿਵੇਂ ਆਈ?" ਉਹ ਆਖਦਾ, "ਇਹ ਸਭ ਸੋਹਣੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਮੇਨਕਾ, ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਵੱਸਦੀਆਂ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੇਂ ਵਿਹਾਰ ਕਰ, ਪਰ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ।" ਦੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜੇ ਮਹਾਨ ਲੋਕ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਕੰਮ ਕਰਨ, ਤਾਂ ਅਗਿਆਨੀ ਵੀ ਉਹੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਹਾਨੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਸਭ ਘਟਨਾ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਤੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਆਦਰ, ਗੁੱਸੇ, ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਵਾਪਰੀ।