ਇਕ ਸਮੇਂ, ਮਹਾਂਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਉੱਚਤਮ ਨਿਵਾਸ, ਕੈਲਾਸ ਪਰਬਤ, ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਉਥੇ, ਅਨੇਕ ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਸਦੇ ਰਹੇ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਮੈਰੂ ਪਰਬਤ ਦੇ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਤ੍ਰਿਵਿਸ਼ਟਪ ਨਾਮਕ ਸਵਰਗ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਅਨੇਕ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਣਿਆ। ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਮंथਨ ਤੋਂ ਪਾਰਿਜਾਤਾ ਰੁੱਖ, ਚਾਰ-ਦੰਦਾਂ ਵਾਲਾ ਹਾਥੀ, ਸਰਪ ਅਤੇ ਕਾਮਧੇਨੁ ਗਾਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉੱਚੈਹਸ਼੍ਰਵਾ ਘੋੜਾ ਅਤੇ ਰੰਭਾ ਤੇ ਹੋਰ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਵੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੰਦਰ ਨੇ ਲੈ ਕੇ ਸਵਰਗ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਵਧਾਈ। ਧਨਵੰਤਰੀ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵੀ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ; ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਦੇਵਤਾ, ਆਪਣੇ ਸੰਗੀਤਾਂ ਨਾਲ, ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਤ੍ਰੈ-ਵਿਧ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਾ, ਪਸ਼ੂ, ਮਨੁੱਖ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੀਵ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣੇ। ਕਰਮ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਚਾਰ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਜੰਮੇ: ਅੰਡਿਆਂ ਤੋਂ, ਪਸੀਨੇ ਤੋਂ, ਅੰਕੁਰਾਂ ਤੋਂ, ਅਤੇ ਗਰਭ ਤੋਂ। ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਉਤਪੰਨ ਹੋਣ ਪਿੱਛੋਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਨਿਵਾਸਾਂ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਆਨੰਦ ਮਾਣਿਆ। ਜਦੋਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਚਲ ਪਈ, ਅਵਿਨਾਸੀ ਅਤੇ ਦੀਪਤੀਮਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਸਾਥ ਖੇਡਦੇ ਰਹੇ। ਇਕ ਵਾਰ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਜੀ, ਵੈਕੁੰਠ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹੋਏ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਦਵੀਪ, ਜੋ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਹਾਮਾਇਆ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਉੱਚਤਮ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਜੀ ਇੱਕ ਨਾਰੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਿਤ ਹੋ ਗਏ। ਅੰਬਿਕਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਛੱਡ ਕੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਰੁਣ, ਸ਼ਕ੍ਰ, ਕੁਬੇਰ, ਪਾਵਕ, ਯਮ, ਵਸੀਸ਼ਠ, ਕਸ਼੍ਯਪ, ਦਕਸ਼, ਵਾਮਦੇਵ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ। ਯਜਨ ਲਈ ਵਿਸ਼ਾਲ, ਧਨ-ਧਾਨਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਮੋਹਣ ਵਾਲਾ ਸਮਾਨ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਥੇ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਜੀ ਨੇ ਕਲਾ-ਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮੰਡਪ ਬਣਵਾਇਆ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਵਰਤਾਂ ਵਾਲੇ ਸੱਤਾਈਂ ਪੁਜਾਰੀ ਚੁਣੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯਜਨ-ਵੇਦੀ ਅਤੇ ਵਿਅਪਕ ਯਜਨ-ਚੌਕ ਬਣਵਾਏ; ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਦੇਵੀ ਦੇ ਮੰਤਰ, ਉਸ ਦੇ ਬੀਜ-ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ, ਉਚਾਰਨ ਕੀਤੇ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ, ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਸਰੀਰ-ਰਹਿਤ ਆਵਾਜ਼ ਨੇ ਵਿਸ਼ਨੁ ਜੀ ਨੂੰ ਮਿੱਠੇ ਅਤੇ ਸੁਰੀਲੇ ਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ: "ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੁ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਰਹੋ, ਹੇ ਹਰੀ!" "ਤੁਸੀਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਦਰਯੋਗ, ਪੂਜਯੋਗ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੋਵੋਗੇ; ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਤੁਹਾਡਾ ਸਤਕਾਰ ਕਰਨਗੇ। ਹੇ ਪਿਆਰੇ, ਭਗਤੀ ਰਾਹੀਂ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮਨੁੱਖ ਸਰਵਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੋਵਣਗੇ; ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿਓਗੇ।" "ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਤੁਸੀਂ ਪੂਰੀ ਕਰੋਗੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉੱਚਤਮ ਪ੍ਰਭੂ ਹੋ; ਹਰ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਮੁੱਖ ਹੋਵੋਗੇ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਯਜਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਵੋਗੇ। ਲੋਕ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨਗੇ, ਤੁਸੀਂ ਵਰ-ਦਾਤਾ ਬਣੋਗੇ; ਦੇਵਤਾ, ਜਦੋਂ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋਣਗੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਰਣ ਲੈਣਗੇ।" "ਹੇ ਉੱਚਤਮ ਜੀਵ, ਤੁਸੀਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਹੋਵੋਗੇ; ਸਾਰੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ। ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੂਜਯੋਗ ਹੋਵੋਗੇ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਮਹਿਮਾ ਫੈਲ ਜਾਵੇਗੀ; ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਘਟਾ ਆਵੇ।" "ਤਦ, ਆਪਣੇ ਅੰਸ਼ ਰਾਹੀਂ, ਤੁਸੀਂ ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜਲਦੀ ਉਤਰੋ; ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅਵਤਾਰਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਣਗੀਆਂ, ਹਰੇਕ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਸ਼ ਵਜੋਂ।" "ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਆਦਰ ਹੋਵੇਗਾ; ਹਰ ਅਵਤਾਰ ਵਿੱਚ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਮਾਧਵ।" "ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਮਧੁਸੂਦਨ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਵੋਗੇ; ਹਰ ਅਵਤਾਰ ਵਿੱਚ, ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਰਹੇਗੀ।" "ਉਹ ਮੇਰੇ ਅੰਸ਼ ਰਾਹੀਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ—ਵਾਰਾਹੀ, ਨਰਸਿੰਹੀ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ—ਵਿੱਚ, ਸਾਰੇ ਕਾਰਜ ਪੂਰੇ ਕਰੇਗੀ।" "ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਥਿਆਰਾਂ, ਸੁਭਾਯ ਰੂਪਾਂ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੁ, ਤੁਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਿਵ੍ਯ ਕਾਰਜ ਪੂਰੇ ਕਰੋਗੇ, ਹੇ ਮਾਧਵ।" "ਇਹ ਸਭ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਵਰਨਾਂ ਦੇਣ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਕਰੋਗੇ; ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ, ਜਰਾ ਵੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ।" "ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਉੱਦਮ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਦਰ ਦੇਣਾ; ਨਿਸ਼ਚਤ, ਭਾਰਤ-ਭੂਮਿ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਸਾਰੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਨਗੀਆਂ।" "ਮਨੁੱਖ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨਗੇ, ਚਿਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ; ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਹਾਡੀ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹਰ ਥਾਂ ਫੈਲ ਜਾਵੇਗੀ।" "ਉਹ ਸਾਰੇ ਸੱਤ ਦਵੀਪਾਂ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਣਗੀਆਂ; ਅਤੇ, ਹੇ ਮਹਾਨ-ਭਾਗੀ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮਨੁੱਖ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨਗੇ।" "ਆਪਣੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨਗੇ, ਹੇ ਹਰੀ; ਚਿਤ੍ਰਾਂ, ਭੋਗਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ।" "ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਮਾਂ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਕੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਮਹਾਨਤਾ, ਹੇ ਮਧੁਸੂਦਨ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇਗੀ।" "ਪੂਜਾ ਰਾਹੀਂ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮਨੁੱਖ ਵਧਦੇ ਰਹਿਣਗੇ; ਵਿਆਸ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਜਨਮੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਬੋਲਣਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।" "ਭਗਵਾਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਸੁਖ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕੁਝ ਮਿੱਠਾ ਸੁਣਿਆ ਹੋਵੇ, ਨੇ ਯਜਨ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ—ਉਹ, ਹਰੀ।" "ਉਹਨਾਂ ਨੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁਤਰਾਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਸੰਗੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਗਰੁੜ-ਧਾਰੀ, ਵੈਕੁੰਠ ਵੱਲ ਰਵਾਣਾ ਹੋ ਗਏ।" "ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਨਿਵਾਸਾਂ ਵੱਲ ਮੁੜ ਗਏ, ਅਤੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਘਟਨਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ।" "ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ, ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ, ਆਪਣੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ।