ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਉਹ ਮਾਤਾ ਦੀ ਹੀ ਬਖ਼ਸ਼ੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਕੋਈ ਵੀ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਨਾ ਹੀ ਹਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹੀ ਮੂਲ ਕਾਰਣ ਹੈ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ—ਉਹੀ ਸਰਵੋਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਦੇਵੀ ਹੈ। ਤੂੰ ਉਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰ, ਯਜਨ ਕਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹੀ ਸਾਰੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹੀ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ, ਮਹਾਕਾਲੀ ਤੇ ਮਹਾਸਰਸਵਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਦੇਵੀ ਹੈ, ਸਭ ਕੁਝ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਸਭ ਕਾਰਣਾਂ ਦੀ ਮੂਲ ਹੈ, ਦਿਆਲੂ ਤੇ ਸੌਖੀ ਉਪਾਸਿਆ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਲੈਣ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨਚਾਹੇ ਫਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਣੁ ਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਵਰਗੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ, ਸਿਆਮ ਤੇ ਵਿਵੇਕੀ ਤਪस्वੀ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਾ ਵੀ ਉਚਾਰੇ, ਜਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਯਾਦ ਕਰ ਲਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਉਹ ਮਨਚਾਹੀ ਵਸਤੂ ਪਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ—even ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵਾਘ ਆਦਿਕ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਡਰ ਕੇ "ਐ ਐ" ਕਰ ਚੀਕ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵੀ ਉਹ ਮਾਤਾ ਕਿਰਪਾ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਅਧੂਰਾ ਉਚਾਰਨ ਹੋਣ ਤੇ ਵੀ ਉਹ ਮਾਤਾ ਵਰਦਾਨ ਦੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਦਾਹਰਨ ਸਤ੍ਯਵ੍ਰਤ ਨਾਮਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਡੀ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰੀ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਇਸ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਹ ਪੂਰੀ ਕਥਾ, ਜਿਵੇਂ ਸੁਣੀ, ਤੈਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਸਤ੍ਯਵ੍ਰਤ ਨਾਮਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬਿਲਕੁਲ ਅਣਪੜ੍ਹ੍ਹ ਅਤੇ ਮੂਰਖ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਕੋਲਨ (ਨੀਂਵਾਂ ਜਾਤੀ) ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਇੱਕ ਅੱਖਰ ਸੁਣਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਆਪ ਹੀ ਉਚਾਰਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਦੋਂ ਬਿੰਦੂ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਮਾਤਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਉਹ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਕੇਵਲ 'ਐ' ਅੱਖਰ ਉਚਾਰਨ ਨਾਲ ਹੀ, ਮਾਤਾ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਵੀਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ। ਇਸ ਉੱਤੇ ਜਨਮੇਜਯ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਹੇ ਮਹਾਨ, ਇਹ ਸਤ੍ਯਵ੍ਰਤ ਕੌਣ ਸੀ? ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਜੰਮਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਕਿਵੇਂ ਸੀ? ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਸ਼ਬਦ ਕਿਵੇਂ ਸੁਣਿਆ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਉਚਾਰਿਆ? ਉਸ ਨੂੰ ਉਹ ਸਮੇਂ ਕਿਹੜੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋਈ? ਭਵਾਨੀ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੀ ਤੇ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈ? ਇਹ ਸੁੰਦਰ ਕਥਾ ਮੈਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸੁਣਾਓ।" ਫਿਰ ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁੱਛਣ ਉੱਤੇ, ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ, ਜੋ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਬਚਨ ਆਖੇ।" ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਹੇ ਰਾਜਨ, ਹੁਣ ਤੂੰ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਪੁਰਾਤਨ ਕਥਾ ਸੁਣ, ਜੋ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸੁਣੀ ਸੀ।" "ਇੱਕ ਵਾਰ, ਮੈਂ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਨੈਮੀਸ਼ਾਰਣਯ ਆਇਆ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਤਪੋਭੂਮੀ ਸੀ। ਉਥੇ ਮੈਂ ਸਭ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੀਵਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਮੁਕਤ ਹੋਏ, ਵੱਡੇ ਵ੍ਰਤ ਰੱਖਦੇ ਸਨ। ਉਥੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਵਾਰਤਾਲਾਪ ਹੋਈ। ਜਮਦਗਨੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੀਟ ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ:" "ਹੇ ਭਾਗਵਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਦੇਹ ਹੈ। ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਣੁ, ਰੁਦ੍ਰ, ਮਘਵਾਨ (ਇੰਦਰ), ਵਰੁਣ, ਅਗਨਿ, ਕੁਬੇਰ, ਵਾਯੂ, ਤਵਸ਼ਟਾ, ਸਕੰਦ, ਗਣਪਤੀ, ਸੂਰਜ, ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਕੁਮਾਰ, ਭਾਗ, ਪੁਸ਼ਨ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਅਤੇ ਨਵ ਗ੍ਰਹਿ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਯੋਗ੍ਯ, ਸੌਖੇ ਉਪਾਸਯ ਤੇ ਮਨਚਾਹੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਕੌਣ ਹੈ? ਕੌਣ ਸਦਾ ਸੌਖਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਆਦਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ? ਤੁਸੀਂ ਗਿਆਨੀ ਤੇ ਵ੍ਰਤ-ਧਾਰੀ ਹੋ, ਜਲਦੀ ਉੱਤਰ ਦਿਉ।" ਇਸ ਉੱਤੇ ਲੋਮਸ਼ਾ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਹੇ ਜਮਦਗਨੀ, ਜੋ ਤੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਸੁਣ। ਸਭ ਤੋਂ ਯੋਗ੍ਯ ਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਸ਼ਕਤੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਪਰਮ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ, ਆਦਿ, ਸਰਵਵਿਆਪਕ ਤੇ ਨਿੱਤ ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਹੈ। ਉਹੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿਕ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ। ਉਹੀ ਸੰਸਾਰ ਰੂਪ ਵਟਵ੍ਰਿਕਸ਼ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹੈ।" "ਜਦੋਂ ਵੀ ਉਸ ਮਾਤਾ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਜਾਂ ਨਾਮ ਉਚਾਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਨਚਾਹੀ ਵਸਤੂ ਦੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸਦਾ ਦਿਆਲੂ ਹੈ, ਤੇ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨ ਤੇ ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਇੱਕ ਕਥਾ ਸੁਣਾਵਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਦੋਸ਼-ਰਹਿਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਖਰ ਉਚਾਰ ਕੇ ਮਾਤਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਪਾਈ।" "ਕੋਸਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੇਵਦੱਤ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ। ਉਹ ਨਿਸ਼ੰਤਾਨ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪੁੱਤ੍ਰੇਸ਼ਟੀ ਯਜਨ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਹ ਤਮਸਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਗਿਆ, ਉਥੇ ਚੰਗਾ ਮੰਡਪ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਵੇਦ ਪਾਠੀ ਤੇ ਯਜਨ ਵਿਦਿਆਨੁਸ਼ਾਸਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸੱਦਿਆ।" "ਉਸ ਨੇ ਯਜਨ ਦਾ ਚੌਕ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ, ਅੱਗ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੁੱਤ੍ਰੇਸ਼ਟੀ ਯਜਨ ਕੀਤਾ। ਸੁਹੋਤ੍ਰਾ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਯਾਜ਼੍ਯਾਵਲਕ੍ਯ ਨੂੰ ਅਧਵਰਯੁ, ਤੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੂੰ ਹੋਤਾ ਬਣਾਇਆ। ਪੈਲਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਤੋਤਾ, ਗੋਭਿਲਾ ਨੂੰ ਉਦਗਾਤਾ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਯੋਗ੍ਯ ਅਦਾਇਗੀ ਦਿੱਤੀ।" "ਉਦਗਾਤਾ, ਜੋ ਸਾਮਵੇਦ ਦੇ ਗਾਇਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਸੀ, ਨੇ ਸੱਤ ਸੁਰਾਂ ਵਾਲਾ ਰਥੰਤਰੀ ਸਮ ਗਾਇਆ। ਪਰ, ਵਾਰ ਵਾਰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਦੇਵਦੱਤ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਗੋਭਿਲਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਤੂੰ ਮੂਰਖ ਹੈਂ! ਤੇਰੇ ਕਰਕੇ ਇਹ ਯਜਨ ਵਿਗੜ ਗਿਆ।'" "ਗੋਭਿਲਾ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, 'ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਮੂਰਖ, ਠੱਗ ਤੇ ਗੂੰਗਾ ਹੋਵੇ।' ਫਿਰ ਆਖਿਆ, 'ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਲੈਣ ਤੇ ਛੱਡਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨੀ ਬਹੁਤ ਔਖੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਮੇਰਾ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ।' ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵਦੱਤ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਡਰ ਗਿਆ ਤੇ ਡਰ-ਡਰ ਕੇ ਗੋਭਿਲਾ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ..." (ਇੱਥੋਂ ਅੱਗੇ ਕਥਾ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।