ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਗਲਤੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਛੱਡਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, “ਮੈਂ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਨਾ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਆਨੰਦਮਈ ਪੈਰਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਲਗਾਤਾਰ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਪੁੱਤਰ, ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਭਾਗੀ ਰਹੀ ਹਾਂ। ਹੁਣ ਤੈਨੂੰ ਫਿਰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਛੱਡ ਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਕੀਤੇ ਪਾਪ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਤਪ ਕਰਾਂਗੀ।” ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਇਕ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ, ਉਹ ਡੱਬਾ ਨਰਸ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਡਰ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਰਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਡੱਬੇ ਨੂੰ, ਜੋ ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਭੇਜਿਆ ਸੀ, ਅਧਿਰਥ ਨੇ ਲੱਭ ਲਿਆ। ਰਾਧਾ, ਜੋ ਰਥੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਰਣ, ਜੋ ਬੜਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਵੀਰ ਸੀ, ਰਥੀ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪਾਲਿਆ ਗਿਆ। ਕੁੰਤੀ, ਜੋ ਕੁਵਾਰੀ ਸੀ, ਆਪਣੀ ਸਵਯੰਵਰ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡੂ ਨਾਲ ਵਿਆਹੀ ਗਈ। ਮਾਦ੍ਰੀ, ਦੂਜੀ ਪਤਨੀ, ਮਦਰਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਸੁਭਾਗੀ ਧੀ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਪਾਂਡੂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਦਿਆਂ, ਗਲਤੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਹਿਰਨ ਸਮਝ ਕੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡੂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, “ਜੇ ਤੂੰ ਕਿਸੇ ਮਹਿਲਾ ਨਾਲ ਮਿਲੇਗਾ, ਤਾਂ ਤੇਰੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।” ਇਸ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਪਾਂਡੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਲੱਗਾ। ਕੁੰਤੀ ਅਤੇ ਮਾਦ੍ਰੀ, ਦੋਵੇਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਚਲੀਆਂ, ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਉੱਚ ਧਰਮ ਨਿਭਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉੱਚ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ। ਪਾਂਡੂ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਵਾਰਤਾਵਾਂ ਸੁਣਦਾ ਅਤੇ ਕਠੋਰ ਤਪ ਕਰਦਾ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਵਾਰਤਾ ਦੌਰਾਨ, ਪਾਂਡੂ ਨੇ ਇੱਕ ਰਿਸ਼ੀ ਵੱਲੋਂ ਧਰਮ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਸੁਣੀ, “ਜਿਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਦਾ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।” ਪੁੱਤਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ: ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ, ਕੁਵਾਰੀ ਤੋਂ, ਖੇਤ-ਜਨਮ, ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ, ਡੱਬੇ ਤੋਂ, ਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਪਾਲਿਆ, ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਖਰੀਦਿਆ, ਜਾਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ। ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਅਸਮਰਥ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਹਰ ਤਰੀਕਾ ਪਹਿਲੇ ਤੋਂ ਘੱਟ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਾਂਡੂ ਨੇ ਕੁੰਤੀ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, “ਕਿਸੇ ਤਪ ਕਰਦੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਜਲਦੀ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ।” “ਮੇਰੇ ਆਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੇ ਰਾਣੀ ਤੋਂ ਸੌਦਾਸਾ ਨਾਮਕ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।” ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਮੈਂ ਕੋਲ ਇੱਕ ਮੰਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਦੁਰਵਾਸਾ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜੋ ਸਦਾ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।” “ਜਿਸ ਵੀ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਮੈਂ ਇਸ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਸੱਦਾਂ, ਉਹ ਆ ਜਾਵੇਗਾ।” ਪਤੀ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ, ਉੱਚ ਧਰਮ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ, ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਪਹਿਲਾ ਪੁੱਤਰ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਵਾਯੂ ਤੋਂ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ, ਇੰਦਰ ਤੋਂ ਅਰਜੁਨ — ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਰੇਕ ਸਾਲ, ਕੁੰਤੀ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ। ਮਾਦ੍ਰੀ ਨੇ ਪਾਂਡੂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, “ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕਰਵਾ, ਮੇਰਾ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰ।” ਪਤੀ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ, ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਦਇਆ ਨਾਲ ਮੰਤਰ ਮਾਦ੍ਰੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਮਾਦ੍ਰੀ ਨੇ ਪਤੀ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾਲ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੰਤਰ ਵਰਤਿਆ। ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਕਮਾਰਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਨਕੁਲ ਅਤੇ ਸਹਦੇਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਾਂਡਵਾਂ — ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਜਨਮੇ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਸਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਏ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਪਾਂਡੂ ਨੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਮਾਦ੍ਰੀ ਨੂੰ ਇਕੱਲਾ ਵੇਖਿਆ, ਅਤੇ ਵਾਸਨਾ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਜਕੜ ਲਿਆ, ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਅਣਹੋਣੀ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ। ਮਾਦ੍ਰੀ ਨੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮਨਾਂ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਪਾਂਡੂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾਇਆ; ਕਿਸਮਤ ਕਰਕੇ, ਪਾਂਡੂ ਧਰਤੀ ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। ਜਿਵੇਂ ਲਤਾ ਦਰਖ਼ਤ ਤੋਂ ਟੁੱਟਣ ਤੇ ਡਿੱਗਦੀ ਹੈ, ਮਾਦ੍ਰੀ, ਜੋ ਅਜੇ ਵੀ ਨੌਜਵਾਨ ਸੀ, ਰੋ ਪਈ। ਕੁੰਤੀ, ਬੱਚਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਰੋਂਦੀ ਆਈ; ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੀ ਆ ਗਏ। ਪਾਂਡੂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁਕੀ ਸੀ। ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਅੱਗ ਨਾਲ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਪਾਂਡੂ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰੀ। ਮਾਦ੍ਰੀ ਨੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਸਾਥ ਜਾਣ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕੀਤਾ, ਆਪਣੇ ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕੁੰਤੀ ਦੇ ਸਪੁਰਦ ਕਰ, ਸਤਿ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੋਈ। ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਰੀਤਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕੁੰਤੀ ਨੂੰ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਲੈ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਉਣ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲੀ, ਤਾਂ ਭੀਸ਼ਮ, ਵਿਦੁਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਆਏ; ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਕਿਸ ਦੇ ਹਨ?” ਕੁੰਤੀ, ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨੂੰ ਜਾਣਦੀ ਹੋਈ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਹਨ, ਕੁਰੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਹਨ।” ਭਰੋਸੇ ਲਈ, ਕੁੰਤੀ ਨੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸੱਦਿਆ। ਦੇਵਤਾ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਏ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।” ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਚਨ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤੇ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ। ਭੀਸ਼ਮ ਅਤੇ ਹੋਰ, ਹਰੇਕ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਮਾਂ ਨੂੰ ਨਾਗਪੁਰ ਲੈ ਗਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਾਰਥ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਅਤੇ ਭੀਸ਼ਮ, ਗੰਗਾ ਪੁੱਤਰ, ਵੱਲੋਂ ਰੱਖੇ ਗਏ। ਸੂਤ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਵਰਣਨਾ। ਦ੍ਰੌਪਦੀ, ਪੰਜਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਆਪਣੇ ਪਤੀਆਂ ਦੀ ਆਦਰਸ਼, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਸਮਰਪਿਤ ਸੀ; ਉਸ ਦੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ, ਆਪਣੇ ਪਤੀਆਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ। ਅਰਜੁਨ ਦੀ ਪਤਨੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਦੀ ਭੈਣ ਸੁਭਦਰਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਜੀਸ਼ਨੂ ਨੇ ਲੈ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਹਰੀ ਵੱਲੋਂ ਆਦਰਸ਼ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਵੀਰ ਅਭਿਮਨਯੂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ; ਉਥੇ ਹੀ, ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਕਥਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਨਮ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁਖ-ਸੁਖ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਗੁੰਝ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਹੋਈ।