ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਆਦਰਿਤ, ਉਹ ਜਗਤ ਨੂੰ ਘੇਰਨ ਵਾਲੀ ਮਹਾਂ ਦੇਵੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਹਿਸ਼ਾ ਨੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰ ਰੱਖਿਆ ਸੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਵੱਡੀ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਤੁਤੀਆਂ ਸੁਣ ਰਹੀ ਸੀ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਭਜਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਦੇਵੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਪੂਜਦੇ ਸਨ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੀ ਰਹੀ। ਮਹਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਗرجਨਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣ ਕੇ ਮਹਿਸ਼ਾ, ਜੋ ਦਾਨਵਾਂ ਦਾ ਸਰਤਾਜ ਸੀ, ਡਰ ਗਿਆ। ਜਗਤ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਸੈਨਿਕ ਦਲ ਨਾਲ ਘੇਰੀ ਹੋਈ, ਮਹਿਸ਼ਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਈ। ਫਿਰ, ਉਹ ਮਹਾਂ ਦਾਨਵ, ਮਹਿਸ਼ਾ, ਦੇਵੀ ਨਾਲ ਜੰਗ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ, ਚਿਕਸ਼ੁਰ, ਦੁर्धਰਾ, ਅਤੇ ਦੁਰਮੁਖਾ—ਇਹ ਸੈਨਾਪਤੀਆਂ—ਸੈਨਿਕ ਦਲ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਬਾਸਕਲਾ, ਤਾਮਰਕਾ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਬਿੱਲੀ-ਮੁਖ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਹੋਰ ਅਨੇਕਾਂ, ਜੋ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਵਰਗੇ ਭਿਆਨਕ ਸਨ, ਉਹ ਵੀ ਜੁੜ ਗਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੂਰਮਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਮਹਿਸ਼ਾ, ਦਾਨਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ, ਖੜਾ ਸੀ। ਫਿਰ, ਉਹ ਦੇਵੀ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਜਗਤ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਣ ਵਾਲੀ, ਮਹਿਸ਼ਾ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਸੂਰਮਿਆਂ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਆਪਣੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਮਰਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਹਿਸ਼ਾ ਦਾਨਵ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਉਹ, ਜਾਦੂਗਰੀ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੇਵੀ ਦੇ ਕੋਲ ਆਇਆ। ਦਾਨਵਾਂ ਦਾ ਸਰਤਾਜ, ਆਪਣੀ ਇਲੂਜ਼ਨ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਧਾਰਣ ਲੱਗਾ। ਪਰ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਹਰ ਰੂਪ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਆਇਆ, ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਆਖ਼ਰ, ਉਹ ਆਪਣਾ ਮਹਿਸ਼ਾ (ਭੈਂਸ) ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਅਮਰਾਂ ਲਈ ਭਿਆਨਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੱਕੀ ਰਸੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਮਹਿਸ਼ਾ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦਲਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਬਚੀ ਹੋਈ ਦਾਨਵ ਸੈਨਾ, ਰੋ-ਰੋ ਕੇ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਗਈ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਾਣੀ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲੀ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਹੁਣ ਸੁਣੋ ਕਿ ਸਰਸਵਤੀ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਇੱਕ ਦਾਨਵ ਸੀ—ਸ਼ੁੰਭ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਨਿਸ਼ੁੰਭ, ਜੋ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵੱਲੋਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਤੇਜ-ਪ੍ਰਭਾ ਦਬ ਗਈ। ਫਿਰ, ਉਹ ਹਿਮਾਵਤ ਪਰਬਤ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਦੇਵੀ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਤੇਰੀ ਜੈ ਹੋ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਾਣੀ! ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਪੀੜ ਹਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਤੂੰ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਅਜਰ, ਅਮਰ ਅਤੇ ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਹੈ। ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਾਣੀ, ਭਗਤਾਂ ਲਈ ਆਸਾਨ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੀ, ਤੂੰ ਵਿਸ਼ਨੁ, ਸ਼ੰਕਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਅਨੰਤ ਰੂਪ ਧਾਰਦੀ ਹੈ। ਤੂੰ ਰਚਨਾ, ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਨਾਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਤੇਜ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਅਤੇ ਉੱਚਤਮ ਨ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਮਾਧਵੀ, ਤੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਬਖ਼ਸ਼ਦੀ ਹੈ। ਕਿਰਪਾ ਕਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਾਣੀ, ਕਿਰਪਾ ਕਰ, ਦਇਆ ਦੀ ਸਮੁੰਦਰ, ਤੂੰ ਸ਼ੁੰਭ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਵਾਲੀ ਬੇਅੰਤ ਸਮੁੰਦਰ ਹੈ। ਹਮੇਰੀ ਰਾਖੀ ਕਰ, ਹੇ ਆਸ਼੍ਰਯ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਪੀੜ ਹਟਾਉਣ ਵਾਲੀ, ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਆਸਰੇ ਆਏ ਹਾਂ।” ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਾ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਗਿਰਿਜਾ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਕਹਿੰਦੀ: “ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਸਤੁਤੀ ਕਿਉਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ?” ਇਸ ਸਮੇਂ, ਉਸ ਦੀ ਮਿਆਨ ਵਿੱਚੋਂ, ਕੌਸ਼ਿਕੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਕੌਸ਼ਿਕੀ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਵੱਲੋਂ ਆਦਰਿਤ ਸੀ, ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: “ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਤੁਤੀ ਸੁਣ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈ ਹਾਂ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਿਆਂ।” ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਕ ਵਰ ਮੰਗੋ,” ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਏਹ ਵਰ ਮੰਗਿਆ: “ਇੱਕ ਹੈ ਸ਼ੁੰਭ, ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਰਾ ਨਿਸ਼ੁੰਭ। ਉਹ ਮਹਾਂ ਦਾਨਵ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ; ਹੇ ਦੇਵੀ, ਉਸ ਮੰਦ ਦਾਨਵ ਦੇ ਸਰਤਾਜ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ।” “ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਦਬਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।” ਦੇਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣ, ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਅਤੇ ਸ਼ੁੰਭ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿਆਂਗੀ। ਤੁਸੀਂ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਰਹੋ, ਸਭ ਕੁਝ ਠੀਕ ਹੋਵੇ; ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿਆਂਗੀ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਦੇਵੀ ਅਚਾਨਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਈ। ਖੁਸ਼ ਹੋਏ ਹੋਏ, ਦੇਵਤਾ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਰਬਤ ਦੀ ਗੁਫਾ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਾ ਦੇਖ ਰਹੇ ਸਨ, ਸ਼ੁੰਭ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਦੇ ਦੋ ਸੇਵਕ—ਚੰਡਾ ਅਤੇ ਮੁੰਡਾ—ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਹਰ ਅੰਗ ਵਿੱਚ ਸੋਹਣੀ, ਜਗਤ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਉਹ ਦੋ ਸੇਵਕ, ਚੰਡਾ ਅਤੇ ਮੁੰਡਾ, ਆਪਣੇ ਰਾਜਾ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਕਹਿੰਦੇ: “ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ ਅਸੁਰ, ਰਤਨਾਂ ਅਤੇ ਸੁਖਾਂ ਦੇ ਯੋਗ, ਆਦਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ, ਇੱਛਿਤ ਨਾਰੀ ਵੇਖੀ ਹੈ; ਹੁਣ ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਸੁਖ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈ।” “ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਅੰਗ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਲਿਆਓ ਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਸੁਖ-ਰਸ ਮਾਣੋ; ਐਸੀ ਨਾਰੀ ਅਸੁਰਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਦਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਜਾਂ ਦੇਵੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਉਸ ਵਰਗੀ ਮੋਹਣੀ ਨਹੀਂ।” ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ੁੰਭ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਨੇ ਇੱਕ ਦੂਤ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨਾਮਕ ਦਾਨਵ, ਭੇਜਿਆ। ਉਹ ਦੂਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਦੇਵੀ ਦੇ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੁੰਭ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸੁਣਾਏ: “ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇੱਕ ਅਸੁਰ ਹੈ—ਸ਼ੁੰਭ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਤਨਾਂ ਅਤੇ ਧਨ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਦਰਯੋਗ ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਸੁਣੋ, ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: ਮੈਂ ਅਟੱਲ ਰਤਨਾਂ ਦਾ ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ ਹਾਂ।” “ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਇੱਕ ਰਤਨ ਹੋ, ਹੇ ਸੋਹਣੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ; ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲੋ। ਸਾਰੇ ਰਤਨ—ਦੇਵਤਾ, ਅਸੁਰ, ਮਨੁੱਖ—ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹਨ; ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਇੱਛਾ ਦੇ ਸੁਖ ਮਾਣੋ।” ਦੇਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਤੁਸੀਂ ਸੱਚ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹੋ, ਹੇ ਦੂਤ, ਜੋ ਦੈਤ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜੋ ਵਚਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਝੂਠ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਸੁਣੋ, ਮੈਂ ਕੀ ਵਚਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।” “ਜੋ ਮੇਰੀ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰੇ, ਜੋ ਮੇਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਹਟਾਏ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਬਰਾਬਰ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ—ਸਿਰਫ ਉਹੀ ਮੇਰੇ ਸੁਖਾਂ ਦਾ ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਦਾਨਵਾਂ ਦਾ ਸਰਤਾਜ ਮੇਰੇ ਇਸ ਵਚਨ ਨੂੰ ਸੱਚ ਕਰੇ; ਉਹ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਹੱਥ ਫੜੇ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਲਈ ਕੀ ਅਸੰਭਵ ਹੈ?” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵਚਨ ਸੁਣਾਇਆ, ਤੇ ਇਹ ਕਥਾ, ਸ਼ੁੰਭ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਦੀ ਵਿਰੁਧਤਾ, ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਆਸ, ਪਿਆਰ ਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਜਗਤ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।