ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਤਪੋਬਲ ਅਤੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਉਸ ਪਹਾੜ ਦੀ ਵਾਧੂ ਉਚਾਈ ਨੂੰ ਰੋਕੋ। ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ, ਹੇ ਅਗਸਤਿਆ, ਤੁਹਾਡੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਉਹ ਪਹਾੜ ਨਿਮਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਸਾਡਾ ਕੰਮ ਹੈ ਜੋ ਪੂਰਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਅਗਸਤਿਆ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਘੜੇ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ ਸਨ, ਇਹ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲੈ ਲਈ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ। ਫਿਰ ਉਹ ਦੇਵਤਾ, ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ-اپنے ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਰਤ ਗਏ। ਇਦਰ, ਮਹਾਨ ਤੇਜਸਵੀ ਅਗਸਤਿਆ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ, ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਲੋਪਾਮੁਦਰਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਹੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ, ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਰੁਕਾਵਟ ਆ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦੁੱਖ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਵਿੰਧਿਆ ਪਹਾੜ ਨੇ ਸੂਰਜ ਦਾ ਰਾਸਤਾ ਰੋਕ ਕੇ ਇਹ ਵੱਡਾ ਅੜਚਣ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਣ ਮੈਨੂੰ ਸਮਝ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਪੁਰਾਣਾ ਉਕਤਿ ਯਾਦ ਆ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਸੱਚ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਾਸ਼ੀ ਬਾਰੇ ਕਹੀ ਸੀ—‘ਅਵਿਮੁਕਤ’ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਛੱਡਣਾ, ਪਰ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਅੜਚਣਾਂ ਆਉਣਗੀਆਂ।” “ਪਿਆਰੀ, ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਰੁਕਾਵਟ ਮੈਨੂੰ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਆਈ ਹੈ।” ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਅਗਸਤਿਆ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਮਣਿਕਰਨਿਕਾ ਉੱਤੇ ਸਨਾਨ ਕੀਤਾ, ਫਿਰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਮਹਾਬਲੀ ਡੰਡਪਾਣੀ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਕਾਲਾ ਕੋਲ ਗਏ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁਕਾਰਦੇ ਹਨ, “ਹੇ ਰਾਜਾ ਕਾਲਾ, ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਵੇਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਕਾਸ਼ੀ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੋ ਗਏ ਹੋ? ਤੁਸੀਂ ਕਾਸ਼ੀ ਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਸਭ ਅੜਚਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ ਹੋ, ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹੋ; ਹੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਦੂਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ? ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਨਾ ਝੂਠ ਬੋਲਿਆ, ਨਾ ਚੁਗਲੀ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਕਿਸ ਕਰਮ ਦੇ ਫਲ ਵਜੋਂ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਕਾਸ਼ੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ?” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਲਨਾਥ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਕਰਕੇ, ਘੜੇ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਰਿਸ਼ੀ ਅਗਸਤਿਆ ਸਾਕਸ਼ੀ ਵਿਘਨੇਸ਼ਾ ਦੇ ਦਰ ਤੇ ਗਏ, ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਕੇ, ਮਹਾਨ ਅਗਸਤਿਆ, ਲੋਪਾਮੁਦਰਾ ਦੇ ਪਤੀ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਕਾਸ਼ੀ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਚੱਲ ਪਏ। ਕਾਸ਼ੀ ਤੋਂ ਵਿਛੋੜੇ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਭਾਗਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਸਨ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਾਸ਼ੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਤੁਰ ਪਏ। ਆਪਣੀ ਤਪੋਬਲ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਸਿਰਫ ਅੱਧੇ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਵੱਡੇ ਵਿੰਧਿਆ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਰੋਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਵਿੰਧਿਆ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਉਚਾਈ ਘਟਾ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੂਹਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੋਵੇ। ਪੂਰੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ, ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਅਗਸਤਿਆ ਦੇ ਚਰਣਾਂ ਵਿੱਚ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਖੁਸ਼ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ, ਅਗਸਤਿਆ ਨੇ ਵਿੰਧਿਆ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, “ਪੁੱਤਰ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਹੁਣ ਹੈਂ, ਐਸਾ ਹੀ ਰਹਿ, ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਨਾ ਆਵਾਂ। ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਪਿਆਰੇ।” ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ, ਉਹ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਏ। ਉਹ ਪਹਾੜ ਦੇ ਚੋਟੀਆਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਦੇ, ਫਿਰ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਉਤਰਦੇ ਹੋਏ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਤੁਰਦੇ ਗਏ ਅਤੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀਸ਼ੈਲ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਗਏ। ਫਿਰ, ਮਲਯ ਪਹਾੜ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਥੇ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਏ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਜਿਸ ਦੇਵੀ ਦੀ ਮਨੂ ਨੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਉਹ ਵਿੰਧਿਆ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਆ ਗਈ। ਹੇ ਸ਼ੌਣਕ, ਉਹ ਦੇਵੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿੰਧਿਆਵਾਸਿਨੀ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਈ। ਸੁਤਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਉੱਚਤਮ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਕਥਾ ਹੈ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ। ਅਗਸਤਿਆ ਅਤੇ ਵਿੰਧਿਆ ਪਹਾੜ ਦੀ ਇਹ ਕਥਾ ਪਾਪ ਨਾਸਕ ਹੈ, ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੁਜੀ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਪਾਰੀ ਨੂੰ ਧਾਨ ਤੇ ਧਨ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਨੌਕਰਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਮ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਉਹਨੂੰ ਧਰਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਧਨ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਉਹਨੂੰ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਭੋਗ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨੂੰ ਭੋਗ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਇਸ ਕਥਾ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਸੁਣ ਲਵੇ, ਉਹ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਝ ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਮਨੂ ਨੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਅਖੰਡ ਸਾਰਥਕਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮਨੁਵੰਤਰੀ ਯੁੱਗ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕੀਤੀ। ਹੇ ਮਿੱਠੇ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਨੂ ਦੇ ਯੁੱਗ ਅਤੇ ਭਾਗਵਤੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਚਰਿੱਤਰ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ। ਹੁਣ ਹੋਰ ਕੀ ਦੱਸਾਂ? ਸ਼ੌਣਕ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਮਨੁਵੰਤਰੀ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸੀ। ਹੁਣ ਹੋਰ ਚਮਕਦਾਰ ਮਨੂਆਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਦੱਸੋ। ਸੁਤਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲੇ ਮਨੂ ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਸੁਣੀ, ਉਹ ਹੋਰ ਮਨੂਆਂ ਦੀ ਜਨਮ ਕਥਾ ਬਾਰੀ-ਬਾਰੀ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ। ਨਾਰਦ, ਜੋ ਦੇਵੀ ਦੇ ਤੱਤ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: “ਹੇ ਨਿਤ, ਹੋਰ ਮਨੂਆਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਦੱਸੋ।” ਸ੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਹਿਲਾ ਮਨੂ ਸਵਾਯੰਭੂਵ ਹੈ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਜਿਸਨੇ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਵਿਘਨ-ਰਹਿਤ ਰਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੇ ਦੋ ਮਹਾਨ ਪੁੱਤਰ ਸਨ—ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਅਤੇ ਉਤਤਾਨਪਾਦ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਹੋਏ। ਦੂਜਾ ਮਨੂ ਗਿਆਨੀ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਵਾਰੋਚਿਸ਼ਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਦਾ ਉੱਤਮ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਣਮਾਪਣਯੋਗ ਸੀ। ਉਹ ਮਨੂ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਸਵਾਰੋਚਿਸ਼ਾ ਸੀ, ਕਾਲਿੰਦੀ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਵੱਸਿਆ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਪੱਤਿਆਂ ਉੱਤੇ ਰਹਿੰਦਾ, ਤਪੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਹਿੰਦਾ, ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਦੇਵੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਬਣਾਕੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਤੱਕ, ਜਦ ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ, ਦੇਵੀ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਫਿਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਰਾਜੇ ਦੀ ਭਗਤੀ ਤੇ ਉਸਦੇ ਉੱਤਮ ਸਤੋਤ੍ਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਸਵਾਰੋਚਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਮਨੁਵੰਤਰੀ ਦੇ ਸਮੂਹ ਅਧਿਕਾਰ ਦੇ ਦਿੱਤੇ। ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਤਾਰਿਨੀ ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਸਵਾਰੋਚਿਸ਼ਾ ਨੇ ਤਾਰਿਨੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਮਨੁਵੰਤਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਦੁਸ਼ਮਣ-ਰਹਿਤ ਰਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਧਰਮ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਮਨੁਵੰਤਰੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਰਾਜ ਭੋਗ ਕੇ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਨੂਂ ਚਲੇ ਗਏ। ਤੀਜਾ ਮਨੂ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਉਤਤਮ ਸੀ, ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।