ਜਦੋਂ ਗੰਧਰਵ ਜੰਗਲ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲੇ ਗਏ, ਰਾਜਾ ਬਿਲਕੁਲ ਥੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਨੰਗਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਫੜਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਉर्वਸ਼ੀ ਨੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਗਹਿਰੀ ਉਦਾਸੀ ਵਿੱਚ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਵਧੀਆ ਪਤਨੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਨੰਗਾ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਵੀ ਚੁਪਚਾਪ ਚਲੀ ਗਈ। ਰਾਜਾ ਖੁਦ ਬੇਸੁਧ ਹੋ ਕੇ, ਦੁਖੀ ਤੇ ਆਸਕਤ ਮਨ ਨਾਲ, ਇਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਭਟਕਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਘੁੰਮਦਾ-ਫਿਰਦਾ ਆਖਰਕਾਰ ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਉर्वਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਖੁਸ਼ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਹੇ ਪਤਨੀ, ਰੁਕ ਜਾ, ਰੁਕ ਜਾ! ਇਸ ਡਰਾਉਣੀ ਥਾਂ ਤੇ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ, ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਤੇਰਾ ਭਗਤ ਹੈ ਤੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਹੈ, ਛੱਡ ਨਾ।" ਉਹ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜੇ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਛੱਡ ਗਈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਰੀਰ ਇੱਥੇ ਹੀ ਡਿੱਗ ਜਾਵੇਗਾ; ਫਿਰ ਭੇੜੀਆਂ ਤੇ ਕਾਂਵੇਂ ਇਸਨੂੰ ਖਾ ਜਾਣਗੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ, ਹੇ ਸੁੰਦਰਿ, ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।" ਜਦ ਉਹ ਇੰਝ ਵਿਲਾਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਰਵਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸ ਦੁਖੀ, ਹਾਲਾਤ 'ਚ ਪਏ, ਇੱਛਾ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋਏ ਤੇ ਬਿਲਕੁਲ ਲਾਚਾਰ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਤੂੰ ਮੂਰਖ ਹੈਂ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ੇਰ! ਤੇਰੀ ਬੁੱਧੀ ਕਿੱਥੇ ਗਈ? ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਸੱਚੀ ਦੋਸਤੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਜਿਵੇਂ ਭੇੜੀਆਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।" ਉਰਵਸ਼ੀ ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ, "ਨਾ ਔਰਤਾਂ, ਨਾ ਚੋਰਾਂ, ਨਾ ਰਾਜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਕਦੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਘਰ ਜਾ, ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰ, ਤੇ ਆਪਣਾ ਮਨ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਨਾ ਪਾ।" ਪਰ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ ਸੀ, ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ। ਇਕ ਚੰਚਲ ਔਰਤ ਦੇ ਲਗਾਵਟ ਵਿੱਚ ਬੰਧਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਵੱਡੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। ਸੂਤ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ: "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਰਵਸ਼ੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ ਹੈ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ।" ਫੇਰ ਸੂਤ ਜੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ: "ਜਦੋਂ ਵਿਆਸ ਨੇ ਉਸ ਅਪਸਰਾ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਮੱਤਵਾਲੀਆਂ ਤੇ ਗੂੜ੍ਹੀਆਂ ਸਨ, ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਸੋਚ ਵਿਚ ਪੈ ਗਿਆ—'ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਇਹ ਦੇਵੀ, ਇਹ ਅਪਸਰਾ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਢੁੱਕਵੀਂ ਨਹੀਂ।'" ਜਦੋਂ ਵਿਆਸ ਇੰਝ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਅਪਸਰਾ ਨੇ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਲਿਆ ਤੇ ਡਰ ਗਈ ਕਿ ਕਿਤੇ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਨਾ ਦੇਵੇ। ਡਰ ਦੇ ਮਾਰੇ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਇਕ ਤੋਤੀ (ਮਾਦਾ ਤੋਤਾ) ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਕੇ ਉੱਡ ਗਈ। ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ (ਵਿਆਸ) ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਵਿਆਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ, ਕੇਵਲ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਣ ਨਾਲ ਹੀ, ਇੱਛਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਹਰ ਅੰਗ ਨਾਲ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਪਰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਵੱਡੇ ਸੰਯਮ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਆਪਣਾ ਮਨ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਨਾ ਕਰ ਸਕਿਆ। ਉਹ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਘ੍ਰਿਤਾਚੀ ਦੇ ਮੋਹ ਕਾਰਨ, ਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਚਲਦੇ, ਵਿਆਸ ਆਪਣਾ ਮਨ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਨਾ ਕਰ ਸਕਿਆ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਜਦੋਂ ਰਿਸ਼ੀ ਅੱਗ ਦੀ ਘਸਮ-ਘਸ ਕਰਕੇ ਹਵਨ ਦੀ ਅੱਗ ਜਗਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸਦਾ ਵੀਰਜ ਅਚਾਨਕ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਉੱਥੇ ਹੀ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਪਰ ਉਸਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਨਾ ਸੋਚਿਆ ਤੇ ਅੱਗ ਜਗਾਉਣ ਲਈ ਲੱਕੜੀ ਚੁੱਕਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਥੋਂ, ਵਿਆਸ ਦੀ ਆਕਰਸ਼ਕ ਸ਼ਕਲ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਲਿਆ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ੁਕਾ ਸੀ। ਉਹ ਬੱਚਾ, ਜੋ ਅੱਗ ਦੀ ਲੱਕੜੀ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਸੀ, ਸਭ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ ਹਵਨ ਸਮੇਂ ਅੱਗ ਚਮਕਦੀ ਹੈ। ਵਿਆਸ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਬਹੁਤ ਹੈਰਾਨ ਹੋਇਆ ਤੇ ਉਸਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਇਹ ਕੀ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਮਿਲੇ ਵਰਦਾਨ ਦੀ ਯਾਦ ਆ ਗਈ। ਸ਼ੁਕਾ, ਜੋ ਅੱਗ ਦੀ ਲੱਕੜੀ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਸੀ, ਚਮਕਦਾਰ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਸੀ; ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੀ ਤੇਜ ਨਾਲ ਦੂਜੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਖੁਸ਼ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ, ਜੋ ਦਿਵਿਆ ਤੇਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ, ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਘਰ ਦੀ ਅੱਗ ਵਰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਸੀ। ਫਿਰ, ਵਿਆਸ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਆ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਲਾਇਆ। ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ, ਜਦ ascetic ਲੋਕ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ। ਵਿਆਸ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਜਨਮ-ਸੰਸਕਾਰ ਕੀਤੇ; ਦਿਵਿਆ ਢੋਲ ਵੱਜਣ ਲੱਗੇ, ਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੱਚਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ—ਵਿਸ਼ਵਾਵਸੁ, ਨਾਰਦ ਤੇ ਤੁੰਬੁਰੂ—ਸ਼ੁਕਾ ਦੇ ਜਨਮ ਉੱਤੇ, ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਣ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਗਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਵਿਦਿਆਧਰ ਵੀ, ਵਿਆਸ ਦੇ ਦਿਵਿਆ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫਤ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, ਜੋ ਅੱਗ ਦੀ ਲੱਕੜੀ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਸੀ। ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦੰਡ, ਸੁੰਦਰ ਕਾਲੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮ੍ਰਿਗਚਰਮਾ ਅਤੇ ਦਿਵਿਆ ਕਮੰਡਲ ਸ਼ੁਕਾ ਲਈ ਆਏ। ਉਹ ਬੱਚਾ, ਜੋ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਨਵੇਂ ਜਨਮਿਆ ਸੀ, ਤੁਰੰਤ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਵਿਆਸ, ਜੋ ਵਿਦਿਆ-ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਸੀ, ਨੇ ਉਸਦਾ ਉਪਨਯਨ ਸੰਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਜਨਮਿਆ, ਵੇਦ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਰਹੱਸਿਆਂ ਤੇ ਸੰਕਲਨਾਂ ਸਮੇਤ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਕੋਲ ਆਪ ਹੀ ਆ ਗਏ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਆਏ ਸਨ। ਕਿਉਂਕਿ ਘ੍ਰਿਤਾਚੀ ਦੇ ਤੋਤੀ-ਰੂਪ ਦੇ ਵੇਖਣ ਨਾਲ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਨਾਮ "ਸ਼ੁਕਾ" ਰੱਖਿਆ। ਫਿਰ ਵਿਆਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਧਿਆਪਕ ਬਣਾ ਕੇ, ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ ਦਾ ਆਚਰਨ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਪੜ੍ਹਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਸ਼ੁਕਾ ਨੇ ਸਾਰੇ ਵੇਦ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰਹੱਸਿਆਂ ਤੇ ਸੰਕਲਨਾਂ ਸਮੇਤ, ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹ ਲਏ। ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਦੱਖਣਾ ਦੇ ਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਪਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਦਵੈਪਾਇਨ ਵਿਆਸ ਕੋਲ ਆ ਗਿਆ। ਸ਼ੁਕਾ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਵਿਆਸ ਪਿਆਰ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਉੱਠ ਖੜਾ ਹੋਇਆ, ਉਸਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਤੇ ਉਸਦੇ ਮੱਥੇ ਨੂੰ ਸੁੰਘਿਆ। ਵਿਆਸ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਖੈਰੀਅਤ ਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ, ਉਸਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕਾ ਨੂੰ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਵਸਾ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੁਕਾ ਦੀ ਵਿਆਹ ਦੀ ਸੋਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇਕ ਸੁੰਦਰ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਧੀ ਲਈ ਹੱਥ ਮੰਗਿਆ। ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਤੂੰ ਵੇਦ ਤੇ ਸਾਰੇ ਧਰਮ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਪੜ੍ਹ ਲਏ ਹਨ, ਹੁਣ, ਹੇ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਪਤਨੀ ਵਰਗਾ ਸੰਸਾਰਿਕ ਜੀਵਨ ਅਪਣਾਅ।" "ਘਰ-ਗ੍ਰਹਸਥੀ ਵਿੱਚ ਪਰਵਿਸ਼ ਕਰ, ਦੇਵਤੇਆਂ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ ਅਤੇ, ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਇੱਕ ਸੋਹਣੀ ਪਤਨੀ ਲੈ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਰਜ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ।" "ਜਿਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ, ਉਸਦਾ ਕੋਈ ਭਾਗ ਨਹੀਂ, ਕੋਈ ਸਵਰਗ ਨਹੀਂ, ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਮਹਾਨ-ਭਾਗ ਵਾਲਿਆ, ਅੱਜ ਹੀ ਗ੍ਰਹਸਥ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਪਰਵਿਸ਼ ਕਰ।