ପୁରା ଭଗଵତୀ ତୁଷ୍ଟା ଜଘାନ ମହିଷାସୁରମ୍ । ଯୁଷ୍ମାଭିସ୍ତୁ ସ୍ତୁତା ଦେଵୀ ଵରଦାନଂ ଦଦାଵଥ
ପୂର୍ବେ ଭଗବତୀ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ମହିଷାସୁରଙ୍କୁ ବଧ କରିଥିଲେ। ତୁମେ ମା'ଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିବା ପରେ ସେ ତୁମକୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇଥିଲେ।
ଆପଦଂ ନାଶଯିଷ୍ଯାମି ସଂସ୍ମୃତା ଵା ସଦୈଵ ହି । ଯଦା ଯଦା ଵୋ ଦେଵେଶା ଆପଦୋ ଦୈଵସମ୍ଭଵାଃ
ସେ କହିଥିଲେ, 'ମୋତେ ଯେତେବେଳେ ସ୍ମରଣ କରିବ, ସେତେବେଳେ ମୁଁ ତୁମର ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଦୂର କରିଦେବି, ଯେତେବେଳେ ଦେବତାମାନେ ଉପରେ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆସିଥିବା ବିପଦ ଆସିବ।'
ପ୍ରଭଵନ୍ତି ତଦା କାମଂ ସ୍ମର୍ତଵ୍ଯାହଂ ସୁରୈଃ ସଦା । ସ୍ମୃତାହଂ ନାଶଯିଷ୍ଯାମି ଯୁଷ୍ମାକଂ ପରମାପଦଃ
'ଏପରି ବିପଦ ଆସିଲେ, ତୁମେ ମନରେ ଯେପରି ଇଚ୍ଛା କର, ସେପରି ସମୟରେ ସବୁବେଳେ ମୋତେ ସ୍ମରଣ କର। ମୁଁ ସ୍ମରଣ କରାଯିବା ସାଥିରେ ତୁମର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବିପଦ ଦୂର କରିଦେବି।'
ତସ୍ମାଦ୍ଧିମାଚଲେ ଗତ୍ଵା ପର୍ଵତେ ସୁମନୋହରେ । ଆରାଧନଂ ଚଣ୍ଡିକାଯାଃ କୁରୁଧ୍ଵଂ ପ୍ରେମପୂର୍ଵକମ୍
ତେଣୁ, ତମେ ହିମାଲୟ ପର୍ବତକୁ, ସେଇ ସୁନ୍ଦର ପାହାଡ଼କୁ ଯାଅ, ଓ ଚଣ୍ଡିକାଙ୍କୁ ଭକ୍ତିଭାବରେ ପୂଜା କର।
ମାଯାବୀଜଵିଧାନଜ୍ଞାସ୍ତତ୍ପୁରଶ୍ଚରଣେ ରତାଃ । ଜାନାମ୍ଯହଂ ଯୋଗବଲାତ୍ପ୍ରସନ୍ନା ସା ଭଵିଷ୍ଯତି
ଯେଉଁମାନେ ମାୟାବୀଜ ମନ୍ତ୍ରର ପ୍ରକ୍ରିୟା ଜାଣନ୍ତି ଓ ତାଙ୍କର ଉପାସନାରେ ଲାଗିଥାନ୍ତି, ମୁଁ ଯୋଗଶକ୍ତିରେ ଜାଣିଛି, ମା' ପ୍ରସନ୍ନ ହେବେ।
ଦୁଃଖସ୍ଯାନ୍ତୋଽଦ୍ଯ ଯୁଷ୍ମାକଂ ଦୃଶ୍ଯତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ । ତସ୍ମିଞ୍ଛୈଲେ ସଦା ଦେଵୀ ତିଷ୍ଠତୀତି ମଯା ଶ୍ରୁତମ୍
ଆଜି ତୁମର ଦୁଃଖର ଶେଷ ଦେଖାଯାଉଛି, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ସେଇ ପାହାଡ଼ରେ ଦେବୀ ସବୁବେଳେ ବସିଥାନ୍ତି ବୋଲି ମୁଁ ଶୁଣିଛି।
ସ୍ତୁତା ସମ୍ପୂଜିତା ସଦ୍ଯୋ ଵାଞ୍ଛିତାର୍ଥାନ୍ ପ୍ରଦାସ୍ଯତି । ନିଶ୍ଚଯଂ ପରମଂ କୃତ୍ଵା ଗଚ୍ଛଧ୍ଵଂ ଵୈ ହିମାଲଯମ୍
ସେ ଯେତେବେଳେ ସ୍ତୁତି ଓ ପୂଜା ପାଇବେ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛିତ ଫଳ ତୁରନ୍ତ ଦେଇଦେବେ। ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ କରି, ହିମାଲୟକୁ ଯାଅ।
ସୁରାଃ ସର୍ଵାଣି କାର୍ଯାଣି ସା ଵଃ କାମଂ ଵିଧାସ୍ଯତି । ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ ଇତି ତସ୍ଯ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦେଵାସ୍ତେ ପ୍ରଯଯୁର୍ଗିରିମ୍
ହେ ଦେବତାମାନେ, ସେ ତୁମର ସମସ୍ତ କାମ ଇଚ୍ଛାମତାନୁସାରେ ପୂରଣ କରିଦେବେ। ବ୍ୟାସ କହିଲେ: ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦେବତାମାନେ ପାହାଡ଼କୁ ଚାଲିଗଲେ।
ହିମାଲଯଂ ମହାରାଜ ଦେଵୀଧ୍ଯାନପରାଯଣାଃ । ମାଯାବୀଜଂ ହୃଦା ନିତ୍ଯଂ ଜପନ୍ତଃ ସର୍ଵ ଏଵ ହି
ହିମାଳୟରେ, ମହାରାଜ, ଦେବୀଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବାରେ ନିରତ ଥିବା ସମସ୍ତ ଲୋକ ନିତ୍ୟ ମାୟା ବୀଜ ମନ୍ତ୍ରକୁ ହୃଦୟରେ ଜପ କରନ୍ତି ।
ନମଶ୍ଚକ୍ରୁର୍ମହାମାଯାଂ ଭକ୍ତାନାମଭଯପ୍ରଦାମ୍ । ତୁଷ୍ଟୁଵୁଃ ସ୍ତୋତ୍ରମନ୍ତ୍ରୈଶ୍ଚ ଭକ୍ତ୍ଯା ପରମଯା ଯୁତାଃ
ସେମାନେ ମହାମାୟାଙ୍କୁ, ଯିଏ ଭକ୍ତମାନେ ପାଇଁ ଭୟ ଦେଇଥାନ୍ତି, ନମସ୍କାର କଲେ । ଉତ୍କଳ ଭକ୍ତି ସହିତ ଷ୍ଟୋତ୍ର ଓ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ ।
ନମୋ ଦେଵି ଵିଶ୍ଵେଶ୍ଵରି ପ୍ରାଣନାଥେ ସଦାନନ୍ଦରୂପେ ସୁରାନନ୍ଦଦେ ତେ । ନମୋ ଦାନଵାନ୍ତପ୍ରଦେ ମାନଵାନା- ମନେକାର୍ଥଦେ ଭକ୍ତିଗମ୍ଯସ୍ଵରୂପେ
ଦେବୀ, ବିଶ୍ୱର ଶାସନ କରୁଥିବା, ପ୍ରାଣର ମାଲିକା, ସଦା ଆନନ୍ଦର ରୂପା, ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା, ଦାନବମାନେ ପାଇଁ ଶେଷ ଦେଇଥିବା, ମାନବମାନେ ପାଇଁ ଅନେକ ଉପକାର କରୁଥିବା, ଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଉପଲବ୍ଧ ହୋଇଥିବା ତୁମେ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର ।
ନ ତେ ନାମସଂଖ୍ଯାଂ ନ ତେ ରୂପମୀଦୃ- କ୍ତଥା କୋଽପି ଵେଦାଦିଦେଵସ୍ଵରୂପେ । ତ୍ଵମେଵାସି ସର୍ଵେଷୁ ଶକ୍ତିସ୍ଵରୂପା ପ୍ରଜାସୃଷ୍ଟିସଂହାରକାଲେ ସଦୈଵ
ତୁମର ନାମର ଗଣନା ନାହିଁ, ତୁମର ରୂପ ବର୍ଣ୍ନନ କରିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ; କିଏ ଜାଣିପାରିବ, ଦେବତା ଓ ବେଦର ମୂଳ ରୂପ କିଏ? ସମସ୍ତ ଜଣେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଶକ୍ତିର ରୂପ ଅଟୁଟ ଭାବରେ ସୃଷ୍ଟି ଓ ସଂହାର ସମୟରେ ବିଦ୍ୟମାନ ।
ସ୍ମୃତିସ୍ତ୍ଵଂ ଧୃତିସ୍ତ୍ଵଂ ତ୍ଵମେଵାସି ବୁଦ୍ଧି- ର୍ଜରା ପୁଷ୍ଟିତୁଷ୍ଟୀ ଧୃତିଃ କାନ୍ତିଶାନ୍ତୀ । ସୁଵିଦ୍ଯା ସୁଲକ୍ଷ୍ମୀର୍ଗତିଃ କୀର୍ତିମେଧେ ତ୍ଵମେଵାସି ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ବୀଜଂ ପୁରାଣମ୍
ତୁମେ ସ୍ମୃତି, ଧୃତି, ବୁଦ୍ଧି, ବୃଦ୍ଧା, ପୋଷଣ, ସନ୍ତୁଷ୍ଟି, ଶକ୍ତି, ରୂପ, ଶାନ୍ତି; ତୁମେ ସତ୍ୟ ଜ୍ଞାନ, ଶୁଭ ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ଗତି, କୀର୍ତି, ମେଧା; ତୁମେ ବିଶ୍ୱର ପୁରାତନ ବୀଜ ।
ଯଦା ଯୈଃ ସ୍ଵରୂପୈଃ କରୋଷୀହ କାର୍ଯଂ ସୁରାଣାଂ ଚ ତେଭ୍ଯୋ ନମାମୋଽଦ୍ଯ ଶାନ୍ତ୍ଯୈ । କ୍ଷମା ଯୋଗନିଦ୍ରା ଦଯା ତ୍ଵଂ ଵିଵକ୍ଷା ସ୍ଥିତା ସର୍ଵଭୂତେଷୁ ଶସ୍ତୈଃ ସ୍ଵରୂପୈଃ
ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ତୁମେ ଯେଉଁ ରୂପରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛ, ସେଇ ରୂପକୁ ଆଜି ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ନମସ୍କାର କରୁଛୁ; ତୁମେ କ୍ଷମା, ଯୋଗନିଦ୍ରା, ଦୟା, ଏବଂ ବକ୍ତୃତା, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀରେ ଶୁଭ ରୂପରେ ବସିଛ ।
କୃତଂ କାର୍ଯମାଦୌ ତ୍ଵଯା ଯତ୍ସୁରାଣାଂ ହତୋଽସୌ ମହାରିର୍ମଦାନ୍ଧୋ ହଯାରିଃ । ଦଯା ତେ ସଦା ସର୍ଵଦେଵେଷୁ ଦେଵି ପ୍ରସିଦ୍ଧା ପୁରାଣେଷୁ ଵେଦେଷୁ ଗୀତା
ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ଆରମ୍ଭରେ ତୁମେ ଯେ କାର୍ଯ୍ୟ କଲ, ମଦରେ ଅନ୍ଧ ହୟାଗ୍ରୀବ ଦାନବକୁ ହତ କଲ, ସେ କାହାଣୀ ପୁରାଣ ଓ ବେଦରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ଦେବୀ, ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ତୁମର ଦୟା ପ୍ରାଚୀନ ଗ୍ରନ୍ଥରେ ଗାଇଯାଇଛି ।
କିମତ୍ରାସ୍ତି ଚିତ୍ରଂ ଯଦମ୍ବା ସୁତଂ ସ୍ଵଂ ମୁଦା ପାଲଯେତ୍ପୋଷଯେତ୍ସମ୍ଯଗେଵ । ଯତସ୍ତ୍ଵଂ ଜନିତ୍ରୀ ସୁରାଣାଂ ସହାଯା କୁରୁଷ୍ଵୈକଚିତ୍ତେନ କାର୍ଯଂ ସମଗ୍ରମ୍
ମା ନିଜ ପୁଅକୁ ଆନନ୍ଦରେ ରକ୍ଷା କରିବା ଓ ପୋଷଣ କରିବାରେ କଣ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ? ତୁମେ ଦେବତାମାନେର ଜନନୀ ଓ ସହାୟ; ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଏକାଗ୍ର ମନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କର ।
ନ ଵା ତେ ଗୁଣାନାମିଯତ୍ତାଂ ସ୍ଵରୂପଂ ଵଯଂ ଦେଵି ଜାନୀମହେ ଵିଶ୍ଵଵନ୍ଦ୍ଯେ । କୃପାପାତ୍ରମିତ୍ଯେଵ ମତ୍ଵା ତଥାସ୍ମା- ନ୍ଭଯେଭ୍ଯଃ ସଦା ପାହି ପାତୁଂ ସମର୍ଥେ
ଦେବୀ, ବିଶ୍ୱରେ ପୂଜିତ, ତୁମର ଗୁଣ ଓ ସ୍ୱରୂପର ଅନ୍ତ ଆମେ ଜାଣିନାହିଁ; ଆମକୁ ଦୟାର ଯୋଗ୍ୟ ଭାବି, ସଦା ଭୟରୁ ରକ୍ଷା କର, କାରଣ ତୁମେ ରକ୍ଷା କରିବାରେ ସମର୍ଥ ।
ଵିନା ବାଣପାତୈର୍ଵିନା ମୁଷ୍ଟିଘାତୈ- ର୍ଵିନାଶୂଲଖଡ୍ଗୈର୍ଵିନା ଶକ୍ତିଦଣ୍ଡୈଃ । ରିପୂନ୍ହନ୍ତୁମେଵାସି ଶକ୍ତା ଵିନୋଦା- ତ୍ତଥାପୀହ ଲୋକୋପକାରାଯ ଲୀଲା
ବାଣ, ମୁଷ୍ଟି ଘାତ, ଶୂଳ, ଖଡ୍ଗ, ଶକ୍ତି, ଦଣ୍ଡ ବିନା, ତୁମେ କେବଳ ଇଚ୍ଛାରେ ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ନଷ୍ଟ କରିପାର; ତଥାପି, ଏଠାରେ ଲୀଳା କରି ବିଶ୍ୱର ଉପକାର ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛ ।
ଇଦଂ ଶାଶ୍ଵତଂ ନୈଵ ଜାନନ୍ତି ମୂଢା ନ କାର୍ଯଂ ଵିନା କାରଣଂ ସମ୍ଭଵେଦ୍ଵା । ଵଯଂ ତର୍କଯାମୋଽନୁମାନଂ ପ୍ରମାଣଂ ତ୍ଵମେଵାସି କର୍ତାସ୍ଯ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଚେତି
ମୂଢ଼ମାନେ ଏହି ଶାଶ୍ୱତ ସତ୍ୟକୁ ଜାଣିନାହିଁ: କାରଣ ବିନା କାର୍ଯ୍ୟ ହୁଏନାହିଁ; ଆମେ ତର୍କ କରି ଅନୁମାନ ଦେଉଛୁ, କିନ୍ତୁ ତୁମେ ଏହି ବିଶ୍ୱର କର୍ତ୍ତା ଓ କାରଣ ।
ଅଜଃ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତା ମୁକୁନ୍ଦୋଽଵିତାଯଂ ହରୋ ନାଶକୃଦ୍ଵୈ ପୁରାଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧଃ । ନ କିଂ ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସୂତାସ୍ତ୍ରଯସ୍ତେ ଯୁଗାଦୌ ତ୍ଵମେଵାସି ସର୍ଵସ୍ଯ ତେନୈଵ ମାତା
ଅଜ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ମୁକୁନ୍ଦ ରକ୍ଷକ, ହର ନାଶକ, ପୁରାଣରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; କିନ୍ତୁ ଯୁଗ ଆରମ୍ଭରେ ଏମାନେ ତୁମରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ତେଣୁ ତୁମେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମାତା ।
ତ୍ରିଭିସ୍ତ୍ଵଂ ପୁରାରାଧିତା ଦେଵି ଦତ୍ତା ତ୍ଵଯା ଶକ୍ତିରୁଗ୍ରା ଚ ତେଭ୍ଯଃ ସମଗ୍ରା । ତ୍ଵଯା ସଂଯୁତାସ୍ତେ ପ୍ରକୁର୍ଵନ୍ତି କାମଂ ଜଗତ୍ପାଲନୋତ୍ପତ୍ତିସଂହାରମେଵ
ତିନିଜଣେ (ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ) ତୁମକୁ ପୂଜିଥିଲେ, ଦେବୀ, ତୁମେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଉଗ୍ର ଶକ୍ତି ଦେଲେ; ତୁମେ ସହିତ ଏକତା ହେଇ, ସେମାନେ ଚାହିଲେ ଯେତେବେଳେ ବିଶ୍ୱର ସୃଷ୍ଟି, ପାଳନ, ଓ ସଂହାର କରନ୍ତି ।
ତେ କିଂ ନ ମନ୍ଦମତଯୋ ଯତଯୋ ଵିମୂଢା- ସ୍ତ୍ଵାଂ ଯେ ନ ଵିଶ୍ଵଜନନୀଂ ସମୁପାଶ୍ରଯନ୍ତି । ଵିଦ୍ଯାଂ ପରାଂ ସକଲକାମଫଲପ୍ରଦାଂ ତାଂ ମୁକ୍ତିପ୍ରଦାଂ ଵିବୁଧଵୃନ୍ଦସୁଵନ୍ଦିତାଙ୍ଘ୍ରିମ୍
ଯେଉଁ ଯତିମାନେ ମନ ଦୁର୍ବଳ ଓ ଭ୍ରମିତ, ତୁମେ ବିଶ୍ୱଜନନୀଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ କରନାହିଁ, ସେମାନେ କିଏ ଲାଭ କରିପାରିବେ? ତୁମେ ପରା ଜ୍ଞାନ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛାର ଫଳ ଦେଇଥିବା, ମୁକ୍ତି ଦେଇଥିବା, ଦେବମାନେ ପାଇଁ ପୂଜିତ ଚରଣ ।
ଯେ ଵୈଷ୍ଣଵାଃ ପାଶପତାଶ୍ଚ ସୌରା ଦମ୍ଭାସ୍ତ ଏଵ ପ୍ରତିଭାନ୍ତି ନୂନମ୍ । ଧ୍ଯାଯନ୍ତି ନ ତ୍ଵାଂ କମଲାଞ୍ଚ ଲଜ୍ଜାଂ କାନ୍ତିଂ ସ୍ଥିତିଂ କୀର୍ତିମଥାପି ପୁଷ୍ଟିମ୍
ଯେଉଁମାନେ ବିଷ୍ଣୁପୂଜକ, ପଶୁପତିପୂଜକ, ସୂର୍ୟପୂଜକ, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଦମ୍ଭୀ; ସେମାନେ ତୁମେ, କମଳା, ଲଜ୍ଜା, କାନ୍ତି, ସ୍ଥିତି, କୀର୍ତି, ପୋଷଣକୁ ଧ୍ୟାନ କରନାହିଁ ।
ହରିହରାଦିଭିରପ୍ଯଥ ସେଵିତା ତ୍ଵମିହ ଦେଵଵରୈରସୁରୈସ୍ତଥା । ଭୁଵି ଭଜନ୍ତି ନ ଯେଽଲ୍ପଧିଯୋ ନରା ଜନନି ତେ ଵିଧିନା ଖଲୁ ଵଞ୍ଚିତାଃ
ହରି, ହର ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ, ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦାନବମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ତୁମକୁ ସେବନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ପୃଥିବୀରେ ଯେଉଁ ଅବୁଜି ଲୋକ ତୁମକୁ ପୂଜନ୍ତି ନାହିଁ, ମା, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଭାଗ୍ୟରେ ଠକିଯାନ୍ତି ।
ଜଲଧିଜାପଦପଙ୍କଜରଞ୍ଜନଂ ଜତୁରସେନ କରୋତି ହରିଃ ସ୍ଵଯମ୍ । ତ୍ରିନଯନୋଽପି ଧରାଧରଜାଙ୍ଘ୍ରିପଂ- କଜପରାଗନିଷେଵଣତତ୍ପରଃ
ସମୁଦ୍ରରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଚରଣ କମଳର ଧୂଳି ଦ୍ୱାରା ହରି ନିଜ ଶରୀରକୁ ରଙ୍ଗିଥାନ୍ତି; ପାହାଡ଼ର ଝିଅଙ୍କ ଚରଣ କମଳର ଧୂଳି ସେବନରେ ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ଶିବ ମଧ୍ୟ ନିରତ ।
କିମପରସ୍ଯ ନରସ୍ଯ କଥାନକୈ- ସ୍ତଵ ପଦାବ୍ଜଯୁଗଂ ନ ଭଜନ୍ତି କେ । ଵିଗତରାଗଗୃହାଶ୍ଚ ଦଯାଂ କ୍ଷମାଂ କୃତଧିଯୋ ମୁନଯୋଽପି ଭଜନ୍ତି ତେ
ଅନ୍ୟ ଲୋକ ତୁମର ଦୁଇ ଚରଣ କମଳକୁ ପୂଜନ୍ତି ନାହିଁ, ଏହା ବିଷୟରେ କଣ କହିବା ଆବଶ୍ୟକ? ଯେଉଁ ମୁନିମାନେ ରାଗରୁ ମୁକ୍ତ, ଦୟା ଓ କ୍ଷମାରେ ନିଶ୍ଚିତ, ତାଙ୍କ ମନ ନିଶ୍ଚଳ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମକୁ ପୂଜନ୍ତି ।
ଦେଵି ତ୍ଵଦଙ୍ଘ୍ରିଭଜନେ ନ ଜନା ରତା ଯେ ସଂସାରକୂପପତିତାଃ ପତିତାଃ କିଲାମୀ । ତେ କୁଷ୍ଠଗୁଲ୍ମଶିରଆଧିଯୁତା ଭଵନ୍ତି ଦାରିଦ୍ର୍ଯଦୈନ୍ଯସହିତା ରହିତାଃ ସୁଖୌଘୈଃ
ହେ ଦେବୀ, ଯେମାନେ ତୁମ ପାଦପଦ୍ମର ସେବାରେ ଭକ୍ତି ଦେଖାନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ସଂସାରର ଗଭୀର ଅନ୍ଧକାର ଗର୍ତ୍ତରେ ପଡ଼ି, ଦୁଃଖରେ ଅତିଶୟ କ୍ଳାନ୍ତ ଓ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯାନ୍ତି। ସେମାନେ କୁଷ୍ଠ ରୋଗ, ଗଠିଲା ରୋଗ, ମୁଣ୍ଡ ବେଦନା ଓ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ ହୁଅନ୍ତି, ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଓ ଦୁର୍ଦ୍ଦଶାରେ ଆବୃତ ହୋଇ, ସମସ୍ତ ସୁଖରୁ ବଞ୍ଚିତ ରହନ୍ତି।
ଯେ କାଷ୍ଠଭାରଵହନେ ଯଵସାଵହାରେ କାର୍ଯେ ଭଵନ୍ତି ନିପୁଣା ଧନଦାରହୀନାଃ । ଜାନୀମହେଽଲ୍ପମତିଭିର୍ଭଵଦଙ୍ଘ୍ରିସେଵା ପୂର୍ଵେ ଭଵେ ଜନନି ତୈର୍ନ କୃତା କଦାପି
ଯେମାନେ କେବଳ କାଠ ବୋଝା ଉଠେଇବା କିମ୍ବା ମାଟିଆ ଧାନ ଖାଇବାରେ ଦକ୍ଷ, ଧନ ଓ ଜୀବନସଙ୍ଗିନୀ ବିହୀନ, ଆମେ ଜାଣୁଛୁ, ହେ ଜଗତ୍ଜନନୀ, ସେମାନେ ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ ତୁମ ପାଦସେବା କେବେ କରିନଥିଲେ, କାରଣ ସେମାନଙ୍କର ବୁଦ୍ଧି ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୀମିତ ଥିଲା।
ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ ଏଵଂ ସ୍ତୁତା ସୁରୈଃ ସର୍ଵୈରମ୍ବିକା କରୁଣାନ୍ଵିତା । ପ୍ରାଦୁର୍ବଭୂଵ ତରସା ରୂପଯୌଵନସଂଯୁତା
ବ୍ୟାସ କହିଲେ—ଏଭଳି ଭାବରେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇ, ଦୟାମୟୀ ଅମ୍ବିକା ହଠାତ୍ ସୁନ୍ଦର ଯୌବନର ରୂପ ଧାରଣ କରି ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ।
ଦିଵ୍ଯାମ୍ବରଧରା ଦେଵୀ ଦିଵ୍ଯଭୂଷଣଭୂଷିତା । ଦିଵ୍ଯମାଲ୍ଯସମାଯୁକ୍ତା ଦିଵ୍ଯଚନ୍ଦନଚର୍ଚିତା
ଦେବୀ ଦିବ୍ୟ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ, ଦିବ୍ୟ ଆଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, ଦିବ୍ୟ ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିଲେ ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ଚନ୍ଦନ ଲେପିଥିଲେ।