ମହିଷ ଉଵାଚ ଗଚ୍ଛ ରାଜନ୍ଯଥା କାମଂ ନେଯମିଚ୍ଛତି ସତ୍ପତିମ୍ ।। 5.17.
ମହିଷ କହିଲେ: ରାଜକୁମାରୀ, ତୁମ ଇଚ୍ଛା ଅନୁସାରେ ଯାଅ; ସେ ଏକ ସତ୍ପତିକୁ ଚାହାଁନ୍ତି।
ନୃପସ୍ତୁ ତଦ୍ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନିର୍ଗତଃ ସହ ସେନଯା
ରାଜା ସେଇ କଥା ଶୁଣି, ନିଜ ସେନା ସହିତ ବାହାରିଗଲେ।
ମହିଷାସୁରଵଧଃ ମହିଷ ଉଵାଚ ଵିଵାହ ଯୋଗ୍ଯା ସଂଜାତା ସୁରୂ ପାଽଵରଜା ଯଦା
ମହିଷ କହିଲେ: ଯେତେବେଳେ ଛୋଟ ଭଉଣୀ ବିବାହଯୋଗ୍ୟ ଓ ସୁନ୍ଦର ହେଲେ,
ତସ୍ଯା ଵିଵାହଃ ସଂଵୃତ୍ତଃ ସୂଜାତାଶ୍ଚ ସ୍ଵଯଂଵରଃ
ତାଙ୍କର ବିବାହ ହେଲା, ଏବଂ ସ୍ୱୟଂବର ମଧ୍ୟ ହେଲା।
ତଯା ଵୃତୋ ନୃପଃ କଶ୍ଚିଦ୍ବଲଵାନ୍ରୂପସଂଯୁତଃ
ସେ ସୁନ୍ଦରୀ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ରୂପବାନ୍ ରାଜାକୁ ବାଛିଲେ।
ତଦା କାମାତୁରା ଜାତା ଵିଟଂ ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ନୃପଂ ତୁ ସା
ତାପରେ, ଆକାଂକ୍ଷାରେ ଭରିଯାଇ, ସେ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖି ରହିଲେ।
ପିତରଂ ପ୍ରାହ ତନ୍ଵଂଗୀ ଵିଵାହଂ କୁରୁ ମେ ପିତଃ
ସେ ସୁକୁମାରୀ ବାପାଙ୍କୁ କହିଲେ: ବାପା, ମୋ ବିବାହ କରାଇଦିଅ।
ଚଂଦ୍ରସେନୋଽପି ତଚ୍ଛୁତ୍ଵା ପୁତ୍ର୍ଯା ଯଦ୍ଭାଷିତଂ ରହଃ
ଚନ୍ଦ୍ରସେନ ଗୁପ୍ତରେ ଝିଅ କହିଥିବା କଥା ଶୁଣିଲେ।
ତମାହୂଯ ନୃପ ଗେହେ ଵିଵାହଵିଧିନା ଦଦୌ
ସେ ରାଜାକୁ ଘରକୁ ଡାକି, ବିବାହ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଝିଅକୁ ଦେଲେ।
ଚାରୁଦେଷ୍ଣୋଽପି ତାଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ସୁନ୍ଦରୀଂ ମୁଦିତୋଽଭଵତ୍
ଚାରୁଦେଷ୍ଣ ସେ ସୁନ୍ଦରୀକୁ ପାଇ ଖୁସି ହେଲେ।
ରେମେ ନୃପତିଶାର୍ଦୂଲଃ କାମିନ୍ଯା ବହୁଵାସରାନ୍
ସେ ରାଜା ବହୁ ଦିନ ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ସହିତ ଆନନ୍ଦ କଲେ।
ସୈରଂଧ୍ର୍ଯା କଥିତଂ ତସ୍ଯୈ ତଯା ଦୃଷ୍ଟଃ ପତିସ୍ତଥା 5.18.
ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ ତାଙ୍କୁ କହିଥିଲେ, ଏବଂ ସେ ନିଜ ପତିକୁ ଦେଖିଲେ।
କଦାଚିଦପି ସାମାନ୍ଯାଂ ରହୋ ରୂପଵତୀଂ ନୃପଃ
କେବେ ଗୋଟେ ସମୟରେ, ଗୁପ୍ତରେ ରାଜା ସେ ସୁନ୍ଦରୀକୁ ଦେଖିଲେ।
ନ ଜ୍ଞାତୋଽଯଂ ଶଠଃ ପୂର୍ଵଂ ଯଦା ଦୃଷ୍ଟଃ ସ୍ଵଯଂଵରେ
ସ୍ୱୟଂବରରେ ଦେଖିବାବେଳେ ଏହି ଚତୁର୍ ଲୋକଟିକୁ ପୂର୍ବରୁ ଜଣାଯାଇନଥିଲା।
କିଂ କରୋମ୍ଯଦ୍ଯ ସଂତାପ ନିର୍ଲଜ୍ଜେ ନିର୍ଘୃଣେ ଶଠେ
ମୁଁ ଏଇ ଦିନେ କଣ କରିବି, ହେ ଲଜ୍ଜାହୀନ, ଦୟାହୀନ ଓ ଚତୁର ମନେ?
ଅଦ୍ଯପ୍ରଭୃତି ସଂସାରେ ସୁଖଂ ତ୍ଯକ୍ତଂ ମଯା ଖଲୁ
ଆଜିଠାରୁ ଏହି ସଂସାରରେ ସୁଖକୁ ମୁଁ ସତ୍ୟସତ୍ୟ ଛାଡିଦେଲି।
ଅକର୍ତଵ୍ଯଂ କୃତଂ କାର୍ଯଂ ତଜ୍ଜାତଂ ଦୁଃଖଦଂ ମମ
ଯାହା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ସେଇ କାମ କରିଦେଲି; ଏହା ମୋ ପାଇଁ ଦୁଃଖ ଆଣିଛି।
ପିତୃଗେହଂ ଵ୍ରଜାମ୍ଯାଶୁ ତତ୍ରାଽପି ନ ସୁଖଂ ଭଵେତ୍
ମୁଁ ଶୀଘ୍ରେ ପିତାଙ୍କ ଘରକୁ ଯିବି, କିନ୍ତୁ ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସୁଖ ମିଳିବ ନାହିଁ।
ତସ୍ମାଦତ୍ରୈଵ ସଂଵାସୋ ଵୈରାଗ୍ଯଯୁତଯା ମଯା
ତେଣୁ ଏଠି ରହିବି, ମୁଁ ବିରାକ୍ତି ସହିତ ଜୀବନ କଟାଇବି।
ମହିଷ ଉଵାଚ ସ୍ଥିତା ପତିଗୃହଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ସୁଖଂ ସଂସାରଜଂ ତତଃ
ମହିଷ କହିଲେ: ପତିଙ୍କ ଘର ଛାଡିଦେଇ, ସଂସାରର ସୁଖକୁ ମୁଁ ବିଦାୟ ଦେଲି।
ତସ୍ମାତ୍ତ୍ଵମପି କଲ୍ଯାଣି ମାମନାଦୃତ୍ଯ ଭୂପତିମ୍
ତେଣୁ, ହେ ଶୁଭେ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ମୋତେ, ତୁମ ପତିକୁ, ଅବହେଳା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।
ଵଚନଂ କୁରୁ ମେ ତଥ୍ଯଂ ନାରୀଣାଂ ପରମଂ ହିତମ୍ 5.18.
ମୋ କଥାକୁ ଠିକ୍ ଭାବେ ମାନ; ଏହା ନାରୀମାନେ ପାଇଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମଙ୍ଗଳ।
ଦେଵ୍ଯୁଵାଚ ହତ୍ଵା ତ୍ଵାମସୁରାନ୍ସର୍ଵାନ୍ଯମିଷ୍ଯାମି ଯଥାସୁଖମ୍
ଦେବୀ କହିଲେ: ତୁମେ ଓ ଅନ୍ୟ ଦାନବମାନେ ମରିବା ପରେ, ମୁଁ ଇଚ୍ଛାମତେ ଆନନ୍ଦ କରିବି।
ଯଦା ଯଦା ହି ସାଧୂନାଂ ଦୁଃଖଂ ଭଵତି ଦାନଵ
ହେ ଦାନବ, ଯେତେବେଳେ ଭଲମନେଷ୍ଠାଙ୍କ ଉପରେ ଦୁଃଖ ଆସେ, ସେତେବେଳେ—
ଅରୂପାଯାଶ୍ଚ ମେ ରୂପମଜନ୍ମାଯାଶ୍ଚ ଜନ୍ମ ଚ
ମୋର ରୂପ ଅରୂପରୁ ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ, ଜନ୍ମ ଅଜନ୍ମରୁ ହୁଏ।
ସତ୍ଯଂ ବ୍ରଵୀମି ଜାନୀହି ପ୍ରାର୍ଥିତାହଂ ସୁରୈ କିଲ
ମୁଁ ସତ୍ୟ କହୁଛି—ଏହି କଥା ଜାଣ; ଦେବତାମାନେ ମୋତେ ଡାକିଛନ୍ତି।
ତସ୍ମାଦ୍ଯୁଧ୍ଯସ୍ଵ ଵା ଗଚ୍ଛ ପାତାଲମସୁରାଲଯମ୍
ତେଣୁ, ଯୁଦ୍ଧ କର କିମ୍ବା ତୁମ ଦାନବମାନଙ୍କ ଅଧୋଲୋକକୁ ଯାଅ।
ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ ଯୁଦ୍ଧକାମଃ ସ୍ଥିତସ୍ତତ୍ର ସଂଗ୍ରାମାଂଗଣଭୂମିଷୁ
ବ୍ୟାସ କହିଲେ: ଯୁଦ୍ଧ ଇଚ୍ଛାରେ ସେ ସେଠାରେ ଯୁଦ୍ଧଭୂମିରେ ଦଢ଼ି ହେଲେ।
ମୁମୋଚ ତରସା ବାଣାନ୍କର୍ଣାଽଽକୃଷ୍ଟାଞ୍ଛିଲାଶିତାନ୍
ସେ ତୀବ୍ର ଗତିରେ କାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଟାଣି, ପାଥର ପରି ଧାର ତୀର ଛାଡିଲେ।
ତଯୋଃ ପରସ୍ପରଂ ଯୁଦ୍ଧଂ ସଂବଭୂଵ ଭଯପ୍ରଦମ୍
ସେମାନଙ୍କ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା।