ହା ନାଥ କିଂ ପ୍ରଭୋ ଜାତମତ୍ଯଦ୍ଭୁତମମାନୁଷମ୍ । ଵୈଶସଂ ସର୍ଵଦେଵାନାଂ ଦେଵଦେଵ ସନାତନ
ହା ନାଥ! କଣ ହେଲା, ପ୍ରଭୁ? ଏହା ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ଓ ମାନବତା ବିପରୀତ—ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଦୁର୍ଘଟନା, ହେ ସନାତନ ଦେବଦେବ!
ମାଯେଯଂ କସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ ଯଯା ତେଽଦ୍ଯ ଶିରୋ ହୃତମ୍ । ଅଚ୍ଛେଦ୍ଯସ୍ତ୍ଵମଭେଦ୍ଯୋଽସି ଅପ୍ରଦାହ୍ଯୋଽସି ସର୍ଵଦା
ହେ ଦେବ, କାହାର ମାୟାରେ ଆଜି ତୁମର ମୁଣ୍ଡ ହରାଗଲା? ତୁମେ ସଦା ଅକଟ, ଅଭେଦ୍ୟ ଓ ଅଦାହ୍ୟ।
ଏଵଂ ଗତେ ତ୍ଵଯି ଵିଭୋ ମରିଷ୍ଯନ୍ତି ଚ ଦେଵତାଃ । କୀଦୃଶସ୍ତ୍ଵଯି ନଃ ସ୍ନେହଃ ସ୍ଵାର୍ଥେନୈଵ ରୁଦାମହେ
ହେ ପ୍ରଭୁ, ତୁମେ ଏଭଳି ଅବସ୍ଥାରେ ଥିଲେ, ଦେବତାମାନେ ନଶ୍ୱର ହେବେ। ଆମେ କେବଳ ନିଜ ସ୍ୱାର୍ଥ ପାଇଁ କାନ୍ଦୁଛୁ, ଏହି କିପରି ସ୍ନେହ!
ନାଯଂ ଵିଘ୍ନଃ କୃତୋ ଦୈତ୍ଯୈର୍ନ ଯକ୍ଷୈର୍ନ ଚ ରାକ୍ଷସୈଃ । ଦେଵୈରେଵ କୃତଃ କସ୍ଯ ଦୂଷଣଂ ଚ ରମାପତେ
ଏହି ବିଘ୍ନ ଦାନବ, ଯକ୍ଷ କିମ୍ବା ରାକ୍ଷସମାନେ କରିନାହାନ୍ତି; ଏହା ଦେବତାମାନେ ନିଜେ କରିଛନ୍ତି। ହେ ଲକ୍ଷ୍ମୀପତି, ଏହି ଦୋଷ କାହାର?
ପରାଧୀନାଃ ସୁରାଃ ସର୍ଵେ କିଂ କୁର୍ମଃ କ୍ଵ ଵ୍ରଜାମ ଚ । ଶରଣଂ ନୈଵ ଦେଵେଶ ସୁରାଣାଂ ମୂଢଚେତସାମ୍
ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଅଶକ୍ତ—ଆମେ କଣ କରିବୁ, କେଉଁଠି ଯିବୁ? ହେ ଦେବଦେବ, ମୂଢ଼ ମନର ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ କୌଣସି ଆଶ୍ରୟ ନାହିଁ।
ନ ଚୈଷା ସାତ୍ତ୍ଵିକୀ ମାଯା ରାଜସୀ ନ ଚ ତାମସୀ । ଯଯା ଛିନ୍ନଂ ଶିରସ୍ତେଽଦ୍ଯ ମାଯେଶସ୍ଯ ଜଗଦ୍ଗୁରୋଃ
ଏହା ସତ୍ତ୍ୱିକ, ରାଜସିକ କିମ୍ବା ତାମସିକ ମାୟା ନୁହେଁ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଆଜି ମାୟାପତି, ଜଗତ୍ଗୁରୁଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ କାଟାଯାଇଛି।
କ୍ରନ୍ଦମାନାଂସ୍ତଦା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦେଵାଞ୍ଛିଵପୁରୋଗମାନ୍ । ବୃହସ୍ପତିସ୍ତଦୋଵାଚ ଶମଯନ୍ଵେଦଵିତ୍ତମଃ
ସେତେବେଳେ ଶିବଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଦେବତାମାନେ କାନ୍ଦୁଥିବାକୁ ଦେଖି, ବୃହସ୍ପତି, ଯିଏ ବେଦ ଜାଣନ୍ତି, ସେମାନେ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେବାକୁ କହିଲେ।
ରୁଦିତେନ ମହାଭାଗାଃ କ୍ରନ୍ଦିତେନ ତଥାପି କିମ୍ । ଉପାଯଶ୍ଚାତ୍ର କର୍ତଵ୍ଯଃ ସର୍ଵଥା ବୁଦ୍ଧିଗୋଚରଃ
ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀମାନେ, କାନ୍ଦିବା ଓ ଚିତ୍କାର କରିବାର କଣ ଉପକାର? ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଏଠାରେ ଆମେ ଯେଉଁପରି ଉପାୟ କରିପାରିବା, ସେଠିକି ଉପାୟ କରିବା ଦରକାର।
ଦୈଵଂ ପୁରୁଷକାରଶ୍ଚ ଦେଵେଶ ସଦୃଶାଵୁଭୌ । ଉପାଯଶ୍ଚ ଵିଧାତଵ୍ଯୋ ଦୈଵାତ୍ଫଲତି ସର୍ଵଥା
ହେ ଦେବଦେବ, ଭାଗ୍ୟ ଓ ପୁରୁଷାର୍ଥ ଦୁହିଁ ଏକସମାନ; ଉପାୟ କରିବା ଦରକାର, କାରଣ ଫଳ ସବୁବେଳେ ଭାଗ୍ୟରୁ ମିଳେ।
ଇନ୍ଦ୍ର ଉଵାଚ ଦୈଵମେଵ ପରଂ ମନ୍ଯେ ଧିକ୍ପୌରୁଷମନର୍ଥକମ୍ । ଵିଷ୍ଣୋରପି ଶିରଶ୍ଛିନ୍ନଂ ସୁରାଣାଂ ଚୈଵ ପଶ୍ଯତାମ୍
ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ: "ମୁଁ ଭାଗ୍ୟକୁ ସର୍ବୋପରି ଭାବେ ମାନେ; ପୁରୁଷାର୍ଥ ଅକାମ୍ୟ, ତାହାର କୌଣସି ଉପକାର ନାହିଁ। ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଦେବତାମାନେ ଦେଖୁଥିବା ସମୟରେ ମଧ୍ୟ କାଟାଯାଇଛି।"
ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ ଅଵଶ୍ଯମେଵ ଭୋକ୍ତଵ୍ଯଂ କାଲେନାପାଦିତଂ ଚ ଯତ୍ । ଶୁଭଂ ଵାପ୍ଯଶୁଭଂ ଵାପି ଦୈଵଂ କୋଽତିକ୍ରମେତ୍ପୁନଃ
ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ: "ସମୟ ଯାହା ଆଣିଛି, ତାହା ନିଶ୍ଚିତ ଭୋଗ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ, ଭଲ କିମ୍ବା ଖରାପ ଯେଉଁହେଉ। ଭାଗ୍ୟକୁ କିଏ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବ?"
ଦେହଵାନ୍ସୁଖଦୁଃଖାନାଂ ଭୋକ୍ତା ନୈଵାତ୍ର ସଂଶଯଃ । ଯଥା କାଲଵଶାତ୍କୃତ୍ତଂ ଶିରୋ ମେ ଶମ୍ଭୁନା ପୁରା
ଯେଉଁଠାରେ ଦେହ ଅଛି, ସେଠାରେ ସୁଖ ଦୁଃଖ ଭୋଗ କରିବା ନିଶ୍ଚିତ, ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଯେପରି ଗତକାଲି ଶିବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୋର ମୁଣ୍ଡ କାଟାଯାଇଥିଲା।
ତଥୈଵ ଲିଙ୍ଗପାତଶ୍ଚ ମହାଦେଵସ୍ଯ ଶାପତଃ । ତଥୈଵାଦ୍ଯ ହରେର୍ମୂର୍ଧା ପତିତୋ ଲଵଣାମ୍ଭସି
ସେପରି ମହାଦେବଙ୍କ ଶାପରେ ଲିଙ୍ଗ ପତନ ଘଟିଥିଲା; ଏବଂ ଏହିପରି ଆଜି ହରିଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଲବଣ ଜଳରେ ପଡ଼ିଛି।
ସହସ୍ରଭଗସଂପ୍ରାପ୍ତିର୍ଦୁଃଖଂ ଚୈଵ ଶଚୀପତେଃ । ସ୍ଵର୍ଗାଦ୍ଭ୍ରଂଶସ୍ତଥା ଵାସଃ କମଲେ ମାନସେ ସରେ
ସହସ୍ର ଭାଗରେ ବିଭାଜନ, ଶଚୀପତିଙ୍କ ଦୁଃଖ, ସ୍ୱର୍ଗରୁ ପତନ ଓ କମଳ ଭରିତ ମାନସ ସରୋବରରେ ବାସ—ଏସବୁ ଘଟିଥିଲା।
ଏତେ ଦୁଃଖସ୍ଯ ଭୋକ୍ତାରଃ କେନ ଦୁଃଖଂ ନ ଭୁଜ୍ଯତେ । ସଂସାରେଽସ୍ମିନ୍ମହାଭାଗାସ୍ତସ୍ମାଚ୍ଛୋକଂ ତ୍ଯଜନ୍ତୁ ଵୈ
ଏହି ସମସ୍ତେ ଦୁଃଖର ଅନୁଭବକାରୀ । ଏଠାରେ କିଏ ଅଛି ଯିଏ ଦୁଃଖ ଭୋଗ କରୁନାହିଁ? ଏହି ସଂସାରରେ, ହେ ମହାଭାଗ୍ୟବାନମାନେ, ତେଣୁ ଦୁଃଖକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅନ୍ତୁ ।
ଚିନ୍ତଯନ୍ତୁ ମହାମାଯାଂ ଵିଦ୍ଯାଦେଵୀଂ ସନାତନୀମ୍ । ସା ଵିଧାସ୍ଯତି ନଃ କାର୍ଯଂ ନିର୍ଗୁଣା ପ୍ରକୃତିଃ ପରା
ସେମାନେ ମହାମାୟା, ସନାତନ ବିଦ୍ୟାଦେବୀଙ୍କୁ ଚିନ୍ତନ କରନ୍ତୁ । ସେଇ ନିର୍ଗୁଣ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପ୍ରକୃତି ଆମର କାମ ସଫଳ କରିବେ ।
ବ୍ରହ୍ମଵିଦ୍ଯାଂ ଜଗଦ୍ଧାତ୍ରୀଂ ସର୍ଵେଷାଂ ଜନନୀଂ ତଥା । ଯଯା ସର୍ଵମିଦଂ ଵ୍ଯାପ୍ତଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଂ ସଚରାଚରମ୍
ସେ ହେଉଛନ୍ତି ବ୍ରହ୍ମବିଦ୍ୟା, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ଧାରକୀ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଜନନୀ । ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏହି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ, ତିନି ଲୋକ ସଚରାଚର ସହିତ ବ୍ୟାପ୍ତ ।
ସୂତ ଉଵାଚ ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ଵୈ ସୁରାନ୍ଵେଧା ନିଗମାନାଦିଦେଶ ହ । ଦେହଯୁକ୍ତାନ୍ସ୍ଥିତାନଗ୍ରେ ସୁରକାର୍ଯାର୍ଥସିଦ୍ଧଯେ
ସୂତ କହିଲେ: ଏପରି କହି, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଦେବମାନେଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦେଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଦେହଧାରୀ ଭାବରେ ଉପସ୍ଥିତ ବେଦମାନେଙ୍କୁ ଦେବତାଙ୍କ କାମ ସଫଳ କରିବା ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ ।
ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ ସ୍ତୁଵନ୍ତୁ ପରମାଂ ଦେଵୀଂ ବ୍ରହ୍ମଵିଦ୍ଯାଂ ସନାତନୀମ୍ । ଗୂଢାଙ୍ଗୀଂ ଚ ମହାମାଯାଂ ସର୍ଵକାର୍ଯାର୍ଥସାଧନୀମ୍
ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ: ସମସ୍ତେ ପରମା ଦେବୀ, ସନାତନ ବ୍ରହ୍ମବିଦ୍ୟା, ଗୁପ୍ତ ଅଙ୍ଗ ଥିବା ମହାମାୟା, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରୁଥିବାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତୁ ।
ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଵଚନଂ ତସ୍ଯ ଵେଦାଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗସୁନ୍ଦରାଃ । ତୁଷ୍ଟୁଵୁର୍ଜ୍ଞାନଗମ୍ଯାଂ ତାଂ ମହାମାଯାଂ ଜଗତ୍ସ୍ଥିତାମ୍
ତାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗରେ ସୁନ୍ଦର ବେଦମାନେ ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଉପଲବ୍ଧ, ବିଶ୍ୱକୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା ମହାମାୟାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ ।
ଵେଦା ଊଚୁଃ ନମୋ ଦେଵି ମହାମାଯେ ଵିଶ୍ଵୋତ୍ପତ୍ତିକରେ ଶିଵେ । ନିର୍ଗୁଣେ ସର୍ଵଭୂତେଶି ମାତଃ ଶଙ୍କରକାମଦେ
ବେଦମାନେ କହିଲେ: ହେ ଦେବୀ, ମହାମାୟା, ବିଶ୍ୱର ସୃଷ୍ଟିକାରିଣୀ, ଶିବା, ନିର୍ଗୁଣ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଶାସିକା, ମାଆ, ଶଙ୍କରଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିବା, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର ।
ତ୍ଵଂ ଭୂମିଃ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ପ୍ରାଣାଃ ପ୍ରାଣଵତାଂ ତଥା । ଧୀଃ ଶ୍ରୀଃ କାନ୍ତିଃ କ୍ଷମା ଶାନ୍ତିଃ ଶ୍ରଦ୍ଧା ମେଧା ଧୃତିଃ ସ୍ମୃତିଃ
ତୁମେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଭୂମି, ଜୀବମାନେଙ୍କ ଜୀବନଶକ୍ତି; ତୁମେ ବୁଦ୍ଧି, ଶ୍ରୀ, ରୂପ, ଖ୍ଷମା, ଶାନ୍ତି, ଶ୍ରଦ୍ଧା, ମେଧା, ଧୃତି ଓ ସ୍ମୃତି ।
ତ୍ଵମୁଦ୍ଗୀଥେଽର୍ଧମାତ୍ରାସି ଗାଯତ୍ରୀ ଵ୍ଯାହୃତିସ୍ତଥା । ଜଯା ଚ ଵିଜଯା ଧାତ୍ରୀ ଲଜ୍ଜା କୀର୍ତିଃ ସ୍ପୃହା ଦଯା
ତୁମେ ଉଦ୍ଗୀଥର ଅର୍ଧମାତ୍ରା, ଗାୟତ୍ରୀ ଓ ବେଦମୟ ଉଚ୍ଚାରଣ; ତୁମେ ବିଜୟ, ସଫଳତା, ଧାରକୀ, ଲଜ୍ଜା, କୀର୍ତ୍ତି, ଆକାଂକ୍ଷା ଓ ଦୟା ।
ତ୍ଵାଂ ସଂସ୍ତୁମୋଽମ୍ବ ଭୁଵନତ୍ରଯସଂଵିଧାନ- ଦକ୍ଷାଂ ଦଯାରସଯୁତାଂ ଜନନୀଂ ଜନାନାମ୍ । ଵିଦ୍ଯାଂ ଶିଵାଂ ସକଲଲୋକହିତାଂ ଵରେଣ୍ଯାଂ ଵାଗ୍ବୀଜଵାସନିପୁଣାଂ ଭଵନାଶକର୍ତ୍ରୀମ୍
ମାଆ, ତୁମେ ତିନି ଲୋକର ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଦୟାର ସାରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଜନନୀ, ବିଦ୍ୟା, ଶିବା, ସମସ୍ତ ଲୋକର ମଙ୍ଗଳକାରିଣୀ, ସର୍ବୋତ୍ତମ, ଶବ୍ଦର ବୀଜରେ ପ୍ରବୀଣ ଓ ଭୟ ନାଶ କରୁଥିବାଙ୍କୁ ଆମେ ସ୍ତୁତି କରୁଛୁ ।
ବ୍ରହ୍ମା ହରଃ ଶୌରିସହସ୍ରନେତ୍ର- ଵାଗ୍ଵହ୍ନିସୂର୍ଯା ଭୁଵନାଧିନାଥାଃ । ତେ ତ୍ଵତ୍କୃତାଃ ସନ୍ତି ତତୋ ନ ମୁଖ୍ଯା ମାତା ଯତସ୍ତ୍ଵଂ ସ୍ଥିରଜଙ୍ଗମାନାମ୍
ବ୍ରହ୍ମା, ହର, ଶୌରି, ହଜାର ଚକ୍ଷୁଅଳି, ବାଣୀର ନାଥ, ଅଗ୍ନି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ସମସ୍ତ ଲୋକପତିମାନେ—ଏମାନେ ସବୁ ତୁମ ପ୍ରଭାବରେ ଅଛନ୍ତି, ତେଣୁ ସେମାନେ ପ୍ରଧାନ ନୁହଁନ୍ତି; କାରଣ, ତୁମେ ସ୍ଥିର ଓ ଚଳନଶୀଳ ସମସ୍ତର ମାଆ ।
ସକଲଭୁଵନମେତତ୍କର୍ତୁକାମା ଯଦା ତ୍ଵଂ ସୃଜସି ଜନନି ଦେଵାନ୍ଵିଷ୍ଣୁରୁଦ୍ରାଜମୁଖ୍ଯାନ୍ । ସ୍ଥିତିଲଯଜନନଂ ତୈଃ କାରଯସ୍ଯେକରୂପା ନ ଖଲୁ ତଵ କଥଂଚିଦ୍ଦେଵି ସଂସାରଲେଶଃ
ମାଆ, ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜଗତ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଚାହାଅ, ତୁମେ ଦେବମାନେ, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ସୃଷ୍ଟି କର, ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି, ପାଳନ ଓ ସଂହାର କର, ତଥାପି ତୁମେ ଏକା; ଦେବୀ, ତୁମେ କେବେ ମଧ୍ୟ ସଂସାରର ଆସକ୍ତିରେ ବନ୍ଧି ନାହଁ ।
ନ ତେ ରୂପଂ ଵେତ୍ତୁଂ ସକଲଭୁଵନେ କୋଽପି ନିପୁଣୋ ନ ନାମ୍ନାଂ ସଂଖ୍ଯାଂ ତେ କଥିତୁମିହ ଯୋଗ୍ଯୋଽସ୍ତି ପୁରୁଷଃ । ଯଦଲ୍ପଂ କୀଲାଲଂ କଲଯିତୁମଶକ୍ତଃ ସ ତୁ ନରଃ କଥଂ ପାରାଵାରାକଲନଚତୁରଃ ସ୍ଯାଦୃତମତିଃ
ସମସ୍ତ ଜଗତରେ କିଏ ଅଛି ଯିଏ ତୁମ ରୂପକୁ ଜାଣିପାରିବ? କିଏ ତୁମ ନାମର ସଂଖ୍ୟା କହିପାରିବ? ଯଦି କେହି ଏକ ଛୋଟ ଅଂଶକୁ ମଧ୍ୟ ବୁଝିପାରିନାହିଁ, ତେବେ ସେ କିପରି ବୁଦ୍ଧିମାନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସମୁଦ୍ରକୁ ମନରେ ମାପିପାରିବ?
ନ ଦେଵାନାଂ ମଧ୍ଯେ ଭଗଵତି ତଵାନନ୍ତଵିଭଵଂ ଵିଜାନାତ୍ଯେକୋଽପି ତ୍ଵମିହ ଭୁଵନୈକାସି ଜନନୀ । କଥଂ ମିଥ୍ଯା ଵିଶ୍ଵଂ ସକଲମପି ଚୈକା ରଚଯସି ପ୍ରମାଣଂ ତ୍ଵେତସ୍ମିନ୍ନିଗମଵଚନଂ ଦେଵି ଵିହିତମ୍
ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ, ହେ ଭଗବତୀ, ତୁମର ଅନନ୍ତ ଶକ୍ତିକୁ କେହି ଜାଣିନାହାନ୍ତି; ଏଠାରେ ତୁମେ ଏକମାତ୍ର ଜଗତର ମାଆ । ତୁମେ ଏକା ଥିଲେ କିପରି ସମସ୍ତ ମିଥ୍ୟା ବିଶ୍ୱ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛ? ଏହାର ପ୍ରମାଣ ବେଦବାଣୀରେ ଦିଆଯାଇଛି, ହେ ଦେବୀ ।
ନିରୀହୈଵାସି ତ୍ଵଂ ନିଖିଲଜଗତାଂ କାରଣମହୋ ଚରିତ୍ରଂ ତେ ଚିତ୍ରଂ ଭଗଵତି ମନୋ ନୋ ଵ୍ଯଥଯତି । କଥଂକାରଂ ଵାଚ୍ଯଃ ସକଲନିଗମାଗୋଚରଗୁଣ- ପ୍ରଭାଵଃ ସ୍ଵଂ ଯସ୍ମାତ୍ସ୍ଵଯମପି ନ ଜାନାସି ପରମମ୍
ତୁମେ ନିର୍ଲୋଭ ହେଉଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ଜଗତର କାରଣ; ହେ ଭଗବତୀ, ତୁମର ଚରିତ୍ର ଅଦ୍ଭୁତ, ଆମର ମନ ଅଶାନ୍ତ ହୁଏନାହିଁ । ସମସ୍ତ ବେଦର ଅଗୋଚର ତୁମ ଗୁଣ ଓ ଶକ୍ତିକୁ କିପରି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି? କାରଣ, ତୁମେ ନିଜର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସ୍ୱରୂପକୁ ମଧ୍ୟ ଜାଣିନାହଁ ।
ନ କିଂ ଜାନାସି ତ୍ଵଂ ଜନନି ମଧୁଜିନ୍ମୌଲିପତନଂ ॥ ଶିଵେ କିଂ ଵା ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଵିଵିଦିଷସି ଶକ୍ତିଂ ମଧୁଜିତଃ । ହରେଃ କିଂ ଵା ମାତର୍ଦୁରିତତତିରେଷା ବଲଵତୀ
ମାଆ, ତୁମେ କି ମଧୁ ନାଶକଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ପତନ ବିଷୟରେ ଜାଣନ୍ତୁନାହିଁ? ଶିବେ, କିମ୍ବା ଜାଣିଥିଲେ ମଧୁ ନାଶକଙ୍କ ଶକ୍ତିକୁ ପରୀକ୍ଷା କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛ? ନାହିଁଲେ, ମାଆ, ଏହି ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟର ଶକ୍ତି ହରିଙ୍କୁ ବହୁତ ବଳିୟା ଭାବେ ଆକ୍ରମଣ କରିଛି କି?