ଦେଵୀଭାଗଵତଂ ଚୈତଲ୍ଲିଖିତଂ ଶୋଭନାକ୍ଷରମ୍ । ହେମସିଂହାସନେ ସ୍ଥାପ୍ଯଂ ପଟ୍ଟଵସ୍ତ୍ରେଣ ଵେଷ୍ଟିତମ୍
ଏହି ଦେବୀଭାଗବତ ଶୁଭ୍ର ଅକ୍ଷରରେ ଲିଖିତ ଥିଲେ, ସୁନାର ସିଂହାସନରେ ରଖି, ପଟ ବସ୍ତ୍ରରେ ମୁଡ଼ି ରଖିବା ଉଚିତ।
ଅଷ୍ଟମ୍ଯାଂ ଵା ନଵମ୍ଯାଂ ଚ ଵାଚକାଯାର୍ଚିତାଯ ଚ । ଦଦ୍ଯାତ୍ସ ଭୋଗାନ୍ଭୁକ୍ତ୍ଵେହ ଦୁର୍ଲଭଂ ମୋକ୍ଷମାପ୍ନୁଯାତ୍
ଅଷ୍ଟମୀ କିମ୍ବା ନବମୀ ଦିନେ, ବ୍ୟାଖ୍ୟାନକାରୀଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ସେମାନେଙ୍କୁ ଭୋଗ ଦେବା ଉଚିତ। ଏଠାରେ ଭୋଗ କରି ପରେ ଦୁର୍ଲଭ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରିଥାଏ।
ଦରିଦ୍ରୋ ଦୁର୍ବଲୋ ବାଲସ୍ତରୁଣୋ ଜରଠୋଽପି ଵା । ପୁରାଣଵେତ୍ତା ଵୈଦ୍ଯଃ ସ୍ଯାତ୍ପୂଜ୍ଯୋ ମାନ୍ଯଶ୍ଚ ସର୍ଵଦା
ଦରିଦ୍ର, ଦୁର୍ବଳ, ଶିଶୁ, ଯୁବକ କିମ୍ବା ବୃଦ୍ଧ ଯେହେଉଁନାହାନ୍ତୁ, ଯେ ପୁରାଣ ଜାଣନ୍ତି କିମ୍ବା ଚିକିତ୍ସକ, ସେମାନେ ସଦା ସମ୍ମାନ ଓ ପୂଜା ପାଇବାଯୋଗ୍ୟ।
ସନ୍ତି ଲୋକସ୍ଯ ବହଵୋ ଗୁରଵୋ ଗୁଣଜନ୍ମତଃ । ସର୍ଵେଷାମପି ତେଷାଂ ଚ ପୁରାଣଜ୍ଞଃ ପରୋ ଗୁରୁଃ
ଏହି ଜଗତରେ ଗୁଣୀ ଲୋକମାନେ ଅନେକ ଶିକ୍ଷକ ହୋଇଥାନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପୁରାଣ ଜ୍ଞାନୀ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁରୁ।
ପୌରାଣିକୋ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ତୁ ଵ୍ଯାସାସନସମାଶ୍ରିତଃ । ଅସମାପ୍ତେ ପ୍ରସଂଗେ ତୁ ନମସ୍କୁର୍ଯାନ୍ନ କସ୍ଯଚିତ୍
ଯେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପୁରାଣ ଜାଣନ୍ତି ଏବଂ ବ୍ୟାସ ଆସନରେ ବସିଛନ୍ତି, ସେ କଥା ଶେଷ ହେଉଅବଧି କାହାକୁ ବନ୍ଦନା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ପୌରାଣିକୀଂ କଥାଂ ଦିଵ୍ଯାଂ ଯେଽପି ଶୃଣ୍ଵଂତ୍ଯଭକ୍ତିତଃ । ତେଷାଂ ପୁଣ୍ଯଫଲଂ ନାସ୍ତି ଦୁଃଖଦାରିଦ୍ର୍ଯଭାଗିନାମ୍
ଯେମାନେ ଭକ୍ତି ବିନା ଦେବୀଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ପୁରାଣ କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ କୌଣସି ପୁଣ୍ୟ ଫଳ ପାଆନ୍ତି ନାହିଁ ଓ ଦୁଃଖ ଦରିଦ୍ରତାରେ ରହନ୍ତି।
ଅସଂପୂଜ୍ଯ ପୁରାଣଂ ତୁ ତାମ୍ବୂଲକୁସୁମାଦିଭିଃ । ଯେ ଶୃଣ୍ଵଂତି କଥାଂ ଦେଵ୍ଯାସ୍ତେ ଦରିଦ୍ରା ଭଵଂତି ହି
ଯେମାନେ ପୁରାଣକୁ ପ୍ରଥମେ ତାମ୍ବୁଳ, ଫୁଲ ଆଦି ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିନଥିବା ବେଳେ ଦେବୀଙ୍କର କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଦରିଦ୍ର ହୁଅନ୍ତି।
କୀର୍ତ୍ଯମାନାଂ କଥାଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଯେ ଵ୍ରଜଂତ୍ଯନ୍ଯତୋ ନରାଃ । ଭୋଗାନ୍ତରେ ପ୍ରଣଶ୍ଯଂତି ତେଷାଂ ଦାରାଶ୍ଚ ସମ୍ପଦଃ
ଯେମାନେ କଥା ଚାଲିଥିବା ବେଳେ ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟଠାରେ ଯାଆନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଭୋଗବିଲାସ, ଜୀବନସଙ୍ଗିନୀ ଓ ଧନ-ସମ୍ପତ୍ତି ନଷ୍ଟ ହୁଏ।
ଯେ ଚ ତୁଂଗାସନାରୂଢାଃ କଥାଂ ଶୃଣ୍ଵଂତି ଦାଂଭିକାଃ । ତେ ଵାଯସା ଭଵଂତ୍ଯତ୍ର ଭୁକ୍ତ୍ଵା ନିରଯଯାତନାମ୍
ଯେମାନେ ଅହଂକାରରେ ଉଚ୍ଚ ଆସନରେ ବସି କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ନରକ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭୋଗି ଏଠାରେ କାଉଁ ହୁଅନ୍ତି।
` ଯେ ଚାଢ୍ଯାସନସଂସ୍ଥାଶ୍ଚ ଯେ ଵୀରାସନସଂସ୍ଥିତାଃ । ଶୃଣ୍ଵଂତି ଚ କଥାଂ ଦିଵ୍ଯାଂ ତେ ସ୍ଯୁରର୍ଜୁନଶାଖିନଃ
ଯେମାନେ ନିମ୍ନ କିମ୍ବା ବୀର ଆସନରେ ବସି ଦିବ୍ୟ କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ଅର୍ଜୁନ ଗଛରେ ବସୁଥିବା ପକ୍ଷୀ ହୁଅନ୍ତି।
କଥାଯାଂ କୀର୍ତ୍ଯମାନାଯାଂ ଯେ ଵଦଂତି ଦୁରୁତ୍ତରମ୍ । ରାସଭାସ୍ତେ ଭଵଂତୀହ କୃକଲାସାସ୍ତତଃ ପରମ୍
କଥା ଚାଲିଥିବା ବେଳେ ଯେମାନେ ଖରାପ କଥା କହନ୍ତି, ସେମାନେ ଏଠାରେ ଗଧା ଓ ପରେ ଚିଲିକା ପକ୍ଷୀ ହୁଅନ୍ତି।
ନିଂଦଂତି ଯେ ପୁରାଣଜ୍ଞାନ୍କଥାଂ ଵା ପାପହାରିଣୀମ୍ । ତେ ତୁ ଜନ୍ମଶତଂ ଦୁଷ୍ଟାଃ ଶୁନକାଃ ସ୍ଯୁର୍ନ ସଂଶଯଃ
ଯେମାନେ ପୁରାଣ ଜ୍ଞାନୀ କିମ୍ବା ପାପ ନାଶକ କଥାକୁ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଶତଜନ୍ମ ଦୁଷ୍ଟ କୁକୁର ହୁଅନ୍ତି।
ଯେ ଶୃଣ୍ଵଂତି କଥାଂ ଵକ୍ତୁଃ ସମାନାସନସଂସ୍ଥିତାଃ । ଗୁରୁତଲ୍ପସମଂ ପାପଂ ଲଭଂତେ ନରକାଲଯାଃ
ଯେମାନେ କଥାବ୍ୟାସଙ୍କ ସହିତ ଏକେ ଆସନରେ ବସି କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ଗୁରୁଙ୍କ ଶୟନାଗାର ଭଙ୍ଗ କରିବା ପରି ପାପ କରନ୍ତି ଓ ନରକକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ଯେ ଚାପ୍ରଣମ୍ଯ ଶୃଣ୍ଵଂତି ତେ ଭଵନ୍ତି ଵିଷଦ୍ରୁମାଃ । ଶଯାନା ଯେଽପି ଶୃଣ୍ଵଂତି ଭଵଂତ୍ଯଜଗରାହଯଃ
ଯେମାନେ ବନ୍ଦନା କରିନଥିବା ବେଳେ କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ବିଷ ଗଛ ହୁଅନ୍ତି; ଏବଂ ଯେମାନେ ଶୋଇଥିବା ବେଳେ କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ଅଜଗର ହୁଅନ୍ତି।
ଯେ କଦାଚନ ପୌରାଣୀଂ ନ ଶୃଣ୍ଵଂତି କଥାଂ ନରାଃ । ତେ ଘୋରଂ ନରକଂ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଭଵନ୍ତି ଗ୍ରାମସୂକରାଃ
ଯେମାନେ କେବେ ମଧ୍ୟ ପୁରାଣ କଥା ଶୁଣନ୍ତି ନାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ଭୟଙ୍କର ନରକ ଭୋଗି ଗ୍ରାମର ଶୁଅ ହୁଅନ୍ତି।
ଯେ କଥାଂ ନାନୁମୋଦଂତେ ଵିଘ୍ନଂ କୁର୍ଵନ୍ତି ଯେ ଶଠାଃ । କୋଟ୍ଯବ୍ଦଂ ନିରଯଂ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଭଵଂତି ଗ୍ରାମସୂକରାଃ
ଯେମାନେ କଥାକୁ ମନେ ପସନ୍ଦ କରନ୍ତି ନାହାନ୍ତି କିମ୍ବା ଦୁଷ୍ଟତାରେ ବାଧା ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ କୋଟି ବର୍ଷ ନରକ ଭୋଗି ଗ୍ରାମର ଶୁଅ ହୁଅନ୍ତି।
ଆସନଂ ଭାଜନଂ ଦ୍ରଵ୍ଯଂ ଫଲଂ ଵସ୍ତ୍ରାଣି କମ୍ବଲମ୍ । ପୁରାଣଜ୍ଞାଯ ଯଚ୍ଛନ୍ତି ତେ ଵ୍ରଜନ୍ତି ହରେଃ ପଦମ୍
ଯେମାନେ ପୁରାଣ ଜ୍ଞାନୀଙ୍କୁ ଆସନ, ପାତ୍ର, ଧନ, ଫଳ, ବସ୍ତ୍ର କିମ୍ବା କମ୍ବଳ ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ହରିଙ୍କ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।
ପୁରାଣପୁସ୍ତକସ୍ଯାପି ଯେ ପଟ୍ଟଵସନଂ ନଵମ୍ । ପ୍ରଯଚ୍ଛନ୍ତି ଶୁଭଂ ସୂତ୍ରଂ ତେ ନରାଃ ସୁଖଭାଗିନଃ
ଯେମାନେ ପୁରାଣ ପୁସ୍ତକକୁ ନୂତନ ପଟ ବସ୍ତ୍ର କିମ୍ବା ଶୁଭ ସୂତ୍ର ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ସୁଖର ଭାଗୀ ହୁଅନ୍ତି।
ପୁରାଣାନାଂ ତୁ ସର୍ଵେଷାଂ ଶ୍ରଵଣାଦ୍ଯତ୍ଫଲଂ ଲଭେତ୍ । ତସ୍ମାଚ୍ଛତଗୁଣଂ ପୁଣ୍ଯଂ ଦେଵୀଭାଗଵତାଲ୍ଲଭେତ୍
ସମସ୍ତ ପୁରାଣ ଶୁଣିବାରୁ ଯେଉଁ ଫଳ ମିଳେ, ଦେବୀଭାଗବତ ପଢ଼ିଲେ ତାହାର ଶତଗୁଣ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ।
ଯଥା ସରିତ୍ସୁ ପ୍ରଵରା ଗଂଗା ଦେଵେଷୁ ଶଂକରଃ । କାଵ୍ଯେ ରାମାଯଣଂ ଯଦ୍ଵଜ୍ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତ୍ସୁ ଯଥା ରଵିଃ
ଯେପରି ନଦୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗଙ୍ଗା, ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶଙ୍କର, କବିତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରାମାୟଣ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ,
ଆହ୍ଲାଦକାନାଂ ଚନ୍ଦ୍ରଶ୍ଚ ଧନାନାଂ ଚ ଯଥା ଯଶଃ । କ୍ଷମାଵତାଂ ଯଥା ଭୂମିର୍ଗାମ୍ଭୀର୍ଯେ ସାଗରୋ ଯଥା
ଯେପରି ଚନ୍ଦ୍ରମା ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାଏ, ଯଶ ଧନ ଆଣେ, ଧୈର୍ଯ୍ୟଶୀଳ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଭୂମି ଅଟୁଟ ରହେ, ଏବଂ ସାଗର ଗଭୀର ଅଟୁଟ, ସେପରି—
! ମଂତ୍ରାଣାଂ ଚୈଵ ସାଵିତ୍ରୀ ପାପନାଶେ ହରିସ୍ମୃତିଃ । ଅଷ୍ଟାଦଶପୁରାଣାନାଂ ଦେଵୀଭାଗଵତଂ ତଥା
ମନ୍ତ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସାବିତ୍ରୀ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପାପ ନାଶ ପାଇଁ ହରିଙ୍କ ସ୍ମରଣ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ଏବଂ ଅଠାରଟି ପୁରାଣ ମଧ୍ୟରେ ଦେବୀଭାଗବତ ଏହିପରି।
ଯେନ କେନାପ୍ଯୁପାଯେନ ନଵକୃତ୍ଵଃ ଶୃଣୋତି ଚେତ୍ । ନ ଶକ୍ଯଂ ତତ୍ଫଲଂ ଵକ୍ତୁଂ ଜୀଵନ୍ମୁକ୍ତଃ ସ ଏଵ ହ
ଯେଉଁଠି ଯେପରି ଉପାୟରେ କିଏ ଏହାକୁ ନବବାର ଶୁଣେ, ତାହାର ଫଳ କହିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ; ସେ ଜୀବନ କାଳରେ ମୁକ୍ତି ପାଏ।
ଭୂତପ୍ରେତଵିନାଶାଯ ରାଜ୍ଯଲାଭାଯ ଶତ୍ରୁତଃ । ପୁତ୍ରଲାଭାଯ ଶୃଣୁଯାଦ୍ଦେଵୀଭାଗଵତଂ ଦ୍ଵିଜାଃ
ଭୂତ-ପ୍ରେତ ନାଶ ପାଇଁ, ଶତ୍ରୁ ଠାରୁ ରାଜ୍ୟ ଲାଭ ପାଇଁ, ପୁଅ ଲାଭ ପାଇଁ, ଦେବୀଭାଗବତକୁ ଶୁଣିବା ଉଚିତ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ।
ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତଂ ଯସ୍ତୁ ପଠେଦ୍ଵା ଶୃଣୁଯାଦପି । ଶ୍ଲୋକାର୍ଦ୍ଧଂ ଶ୍ଲୋକପାଦଂ ଵା ସଂଯାତି ପରମାଂ ଗତିମ୍
ଯେଉଁଠି କିଏ ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ ପଢେ କିମ୍ବା ଶୁଣେ, ଏକ ଶ୍ଲୋକର ଅର୍ଦ୍ଧ କିମ୍ବା ଚତୁର୍ଥାଂଶ ମାତ୍ର ହେଉ, ସେ ପରମ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।
ଭଗଵତ୍ଯା ସ୍ଵଯଂ ଦେଵ୍ଯା ଶ୍ଲୋକାର୍ଦ୍ଧେନ ପ୍ରକାଶିତମ୍ । ଶିଷ୍ଯପ୍ରଶିଷ୍ଯଦ୍ଵାରେଣ ତଦେଵ ଵିପୁଲୀକୃତମ୍
ଭଗବତୀ ଦେବୀ ନିଜେ ଏକ ଶ୍ଲୋକର ଅର୍ଦ୍ଧ ଉଦ୍ଘାଟନ କରିଥିଲେ; ଶିଷ୍ୟ ଓ ତାଙ୍କର ଶିଷ୍ୟମାନେ ଏହି ଉପଦେଶକୁ ବିସ୍ତାର କରିଛନ୍ତି।
ନ ଗାଯତ୍ର୍ଯାଃ ପରୋ ଧର୍ମୋ ନ ଗାଯତ୍ର୍ଯାଃ ପରଂ ତପଃ । ନ ଗାଯତ୍ର୍ଯାଃ ସମୋ ଦେଵୋ ନ ଗାଯତ୍ର୍ଯାଃ ପରୋ ମନୁଃ
ଗାୟତ୍ରୀଠାରୁ ବଡ଼ ଧର୍ମ ନାହିଁ, ଗାୟତ୍ରୀଠାରୁ ବଡ଼ ତପସ୍ୟା ନାହିଁ, ଗାୟତ୍ରୀ ସମାନ ଦେବତା ନାହିଁ, ଗାୟତ୍ରୀଠାରୁ ଉଚ୍ଚ ନିୟମ ନାହିଁ।
ଗାତାରଂ ତ୍ରାଯତେ ଯସ୍ମାଦ୍ଗାଯତ୍ରୀ ତେନ ସୋଚ୍ଯତେ । ସାଽତ୍ର ଭାଗଵତେ ଦେଵୀ ସରହସ୍ଯା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତା
ଯେଉଁଠି ଗାୟତ୍ରୀ ଜପକାରୀଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସେହିପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଗାୟତ୍ରୀ କୁହାଯାଏ; ଏଠାରେ ଭାଗବତରେ ଗୁପ୍ତ ଦେବୀ ବିରାଜିତ।
ଅତୋ ଭାଗଵତସ୍ଯାସ୍ଯ ଦେଵ୍ଯାଃ ପ୍ରୀତିକରସ୍ଯ ଚ । ମହାଂତ୍ଯପି ପୁରାଣାନି କଲାଂ ନାର୍ହଂତି ଷୋଡଶୀମ୍
ଏହି ଦେବୀଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରୁଥିବା ଭାଗବତର ଏକ ଷୋଳଂଶ ଅଂଶ ସହିତ ମଧ୍ୟ, ବଡ଼ ବଡ଼ ପୁରାଣମାନେ ତୁଳନା କରିହେବେ ନାହିଁ।
ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତଂ ପୁରାଣମମଲଂ ଯଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ଧନଂ ଧର୍ମୋ ଧର୍ମସୁତେନ ଯତ୍ର ଗଦିତୋ ନାରାଯଣେନାମଲଃ । ଗାଯତ୍ର୍ଯାଶ୍ଚ ରହସ୍ଯମତ୍ର ଚ ମଣିଦ୍ଵୀପଶ୍ଚ ସଂଵର୍ଣିତଃ ଶ୍ରୀଦେଵ୍ଯା ହିମଭୂଭୃତେ ଭଗଵତୀ ଗୀତା ଚ ଗୀତା ସ୍ଵଯମ୍
ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ ପୁରାଣ ନିର୍ମଳ ଏବଂ ପବିତ୍ର, ଯାହା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କର ଧନ; ଯେଉଁଠି ନାରାୟଣ ନିଜେ ଧର୍ମକୁ କହିଛନ୍ତି, ଗାୟତ୍ରୀର ଗୁପ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱ ଏଠି ଅଛି, ମଣିଦ୍ୱୀପର ବର୍ଣ୍ଣନା ଅଛି, ଶ୍ରୀଦେବୀ ନିଜେ ହିମବନ୍ତଙ୍କୁ ଗୀତା ଗାଇଛନ୍ତି।