ନମସ୍ତେ ପାର୍ଶ୍ଵଯୋଃ ପୃଷ୍ଠେ ନମସ୍ତେ ପୁରତୋଽମ୍ବିକେ । ନମ ଊର୍ଧ୍ଵଂ ନମଶ୍ଚାଧଃ ସର୍ଵତ୍ରୈଵ ନମୋ ନମଃ
ତୁମର ପାଖରେ, ପଛରେ, ଆଗରେ ମୁଁ ପ୍ରଣାମ କରେ ଅମ୍ବିକେ। ଉପରେ, ତଳେ, ସମସ୍ତଠାରେ ମୁଁ ପୁନି ପୁନି ପ୍ରଣାମ କରେ।
କୃପାଂ କୁରୁ ମହାଦେଵି ମଣିଦ୍ଵୀପାଧିଵାସିନି । ଅନନ୍ତକୋଟିବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡନାଯିକେ ଜଗଦମ୍ବିକେ
ମହାଦେବୀ, ମଣିଦ୍ୱୀପରେ ବସିଥିବା, ଅନେକ କୋଟି ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ମା, ଜଗତ୍ଜନନୀ, ଆମ ପ୍ରତି କୃପା କର।
ଜଯ ଦେଵି ଜଗନ୍ମାତର୍ଜଯ ଦେଵି ପରାତ୍ପରେ । ଜଯ ଶ୍ରୀଭୁଵନେଶାନି ଜଯ ସର୍ଵୋତ୍ତମୋତ୍ତମେ
ବିଜୟ ହେଉ, ଦେବୀ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ମା! ବିଜୟ ହେଉ, ସମସ୍ତରୁ ଉଚ୍ଚତମ ଦେବୀ! ବିଜୟ ହେଉ, ଶ୍ରୀଭୁବନେଶ୍ୱରୀ! ବିଜୟ ହେଉ, ସମସ୍ତ ଉତ୍ତମମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
କଲ୍ଯାଣଗୁଣରତ୍ନାନାମାକରେ ଭୁଵନେଶ୍ଵରି । ପ୍ରସୀଦ ପରମେଶାନି ପ୍ରସୀଦ ଜଗତୋରଣେ
ଶୁଭ ଗୁଣ ଓ ରତ୍ନମାନଙ୍କର ଭଣ୍ଡାର, ଭୁବନେଶ୍ୱରୀ, ଦୟା କର। ପରମେଶ୍ୱରୀ, ଜଗତର ଦ୍ୱାରରେ ଦୟା କର।
ଶ୍ରୀନାରାଯଣ ଉଵାଚ ଇତି ଦେଵଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରଗଲ୍ଭଂ ମଧୁରଂ ଵଚଃ । ଉଵାଚ ଜଗଦମ୍ବା ସା ମତ୍ତକୋକିଲଭାଷିଣୀ
ଶ୍ରୀନାରାୟଣ କହିଲେ—ଏପରି ଦେବମାନଙ୍କର ନିର୍ଭୀକ ଓ ମଧୁର କଥା ଶୁଣି, ମଦମସ୍ତ କୋଇଲୀର ଭାସାରେ କଥା କହିଲେ ଜଗତ୍ଜନନୀ।
ଦେଵ୍ଯୁଵାଚ ପ୍ରସନ୍ନାହଂ ସଦା ଦେଵା ଵରଦେଶଶିଖାମଣିଃ । ବ୍ରୁଵନ୍ତୁ ଵିବୁଧାଃ ସର୍ଵେ ଯଦେଵ ସ୍ଯାଚ୍ଚିକୀର୍ଷିତମ୍
ଦେବୀ କହିଲେ—ମୁଁ ସଦା ପ୍ରସନ୍ନ, ଦେବମାନେ, ବରଦାନ ଦେବାର ମୁକୁଟମଣି। ସମସ୍ତ ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ଯାହା କରିବାକୁ ଚାହାନ୍ତି, ତାହା କୁହନ୍ତୁ।
ଦେଵୀଵାକ୍ଯଂ ସୁରାଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରୋଚୁର୍ଦୁଃଖସ୍ଯ କାରଣମ୍ । ଦୁଷ୍ଟଦୈତ୍ଯସ୍ଯ ଚରିତଂ ଜଗଦ୍ବାଧାକରଂ ପରମ୍
ଦେବୀଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ଦେବମାନେ ତାଙ୍କର ଦୁଃଖର କାରଣ କହିଲେ—ଦୁଷ୍ଟ ଦାନବଙ୍କର କୁକର୍ମ, ଯାହା ଜଗତକୁ ବଡ଼ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଇଥିଲା।
ଦେଵବ୍ରାହ୍ମଣଵେଦାନାଂ ହେଲନଂ ନାଶନଂ ତଥା । ସ୍ଥାନଭ୍ରଂଶଂ ସୁରାଣାଂ ଚ କଥଯାମାସୁରାଦୃତାଃ
ଦେବ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ବେଦମାନଙ୍କୁ ଅପମାନ ଓ ନଶ୍ୱାନ କରାଯିବା, ଦେବମାନଙ୍କର ସ୍ଥାନ ହରାଇବା ବିଷୟରେ ସମ୍ମାନ ସହ କହିଲେ।
ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵରଦାନଂ ଚ ଯଥାଵତ୍ତେ ସମୂଚିରେ । ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦେଵମୁଖାଦ୍ଵାଣୀଂ ମହାଭଗଵତୀ ତଦା
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ବରଦାନ କଥା ସଠିକ୍ ଭାବେ କହିଲେ। ଦେବମାନଙ୍କ ମୁଖରୁ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସେଇ ସମୟରେ ମହାଭଗବତୀ—
ପ୍ରେରଯାମାସ ହସ୍ତସ୍ଥାନ୍ଭ୍ରମରାନ୍ଭ୍ରାମରୀ ତଦା । ପାର୍ଶ୍ଵସ୍ଥାନଗ୍ନଭାଗସ୍ଥାନ୍ନାନାରୂପଧରାଂସ୍ତଥା
ତାପରେ, ଭ୍ରାମରୀ ତାଙ୍କର ହାତରେ ଥିବା ମଧୁମକ୍ଷିକାମାନେ, ପାଖରେ ଓ ଅଗ୍ନିପାଖରେ ଥିବା ନାନା ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ମଧୁମକ୍ଷିକାମାନେ ଉତ୍ସର୍ଗ କଲେ।
ଜନଯାମାସ ବହୁଶୋ ଯୈର୍ଵ୍ଯାପ୍ତଂ ଭୁଵନତ୍ରଯମ୍ । ମଟଚୀଯୂଥଵତ୍ତେଷାଂ ସମୁଦାଯସ୍ତୁ ନିର୍ଗତଃ
ସେ ଅନେକ ମଧୁମକ୍ଷିକା ସୃଷ୍ଟି କଲେ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ତିନି ଲୋକ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଗଲା। ସେମାନଙ୍କର ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଏକଠି ହୋଇ ମାଟିର ମାନେ ଚାଲିଆସିଲେ।
ତଦାନ୍ତରିକ୍ଷଂ ତୈର୍ଵ୍ଯାପ୍ତମନ୍ଧକାରଃ କ୍ଷିତାଵଭୂତ୍ । ଦିଵି ପର୍ଵତଶୃଙ୍ଗେଷୁ ଦ୍ରୁମେଷୁ ଵିପିନେଷ୍ଵପି
ସେତେବେଳେ ସେମାନେ ଆକାଶକୁ ଭରିଦେଲେ, ପୃଥିବୀରେ ଅନ୍ଧାର ଛାଇଗଲା; ସ୍ୱର୍ଗରେ, ପାହାଡ଼ର ଶିଖରରେ, ଗଛମାନେ ଓ ଜଙ୍ଗଲରେ ମଧ୍ୟ।
ଭ୍ରମରା ଏଵ ସଞ୍ଜାତାସ୍ତଦଦ୍ଭୁତମିଵାଭଵତ୍ । ତେ ସର୍ଵେ ଦୈତ୍ଯଵକ୍ଷାଂସି ଦାରଯାମାସୁରୁଦ୍ଗତାଃ
ତାପରେ ମହୁମାଛିମାନେ ଦେଖାଦେଲେ, ଏହା ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ ହେଲା। ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଦାଇତ୍ୟମାନଙ୍କର ଛାତିକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ।
ନରଂ ମଧୁହରଂ ଯଦ୍ଵନ୍ମକ୍ଷିକାଃ କୋପସଂଯୁତାଃ । ଉପାଯୋ ନ ଚ ଶସ୍ତ୍ରାଣାଂ ତଥାସ୍ତ୍ରାଣାଂ ତଦାଭଵତ୍
ଯେପରି ରାଗିଥିବା ମହୁମାଛିମାନେ ମଧୁ ଚୋର କରୁଥିବା ଲୋକକୁ ଆକ୍ରମଣ କରନ୍ତି, ସେଇପରି ସେ ସମୟରେ କୌଣସି ଅସ୍ତ୍ର ବା ଶସ୍ତ୍ର କାମକୁ ଆସିଲା ନାହିଁ।
ନ ଯୁଦ୍ଧଂ ନ ଚ ସମ୍ଭାଷା କେଵଲଂ ମରଣଂ ଖଲୁ । ଯସ୍ମିନ୍ଯସ୍ମିନ୍ସ୍ଥଲେ ଯେ ଯେ ସ୍ଥିତା ଦୈତ୍ଯା ଯଥା ଯଥା
ସେଠାରେ କୌଣସି ଯୁଦ୍ଧ ବା କଥାବାର୍ତ୍ତା ହେଲା ନାହିଁ, କେବଳ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲା। ଦାଇତ୍ୟମାନେ ଯେଉଁଠି ଯେପରି ଦଢ଼ିଥିଲେ, ସେଠାରେ ସେମାନେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ।
ତତ୍ରୈଵ ଚ ତଥା ସର୍ଵେ ମରଣଂ ପ୍ରାପୁରୁତ୍ସ୍ମଯାଃ । ପରସ୍ପରଂ ସମାଚାରୋ ନ କସ୍ଯାପ୍ଯଭଵତ୍ତଦା
ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଅହଂକାରୀ ଦାଇତ୍ୟମାନେ ଏଭଳି ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ। ସେ ସମୟରେ କାହା ସହିତ କାହାର ସମ୍ପର୍କ ହେଲା ନାହିଁ।
କ୍ଷଣମାତ୍ରେଣ ତେ ସର୍ଵେ ଵିନଷ୍ଟା ଦୈତ୍ଯପୁଙ୍ଗଵାଃ । କୃତ୍ଵେତ୍ଥଂ ଭ୍ରମରାଃ କାର୍ଯଂ ଦେଵୀନିକଟମାଯଯୁଃ
କେବଳ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରମୁଖ ଦାଇତ୍ୟମାନେ ନଶ୍ଟ ହେଇଗଲେ। ମହୁମାଛିମାନେ ନିଜ କାମ ସାରି ଦେବୀଙ୍କ ନିକଟକୁ ଫେରିଗଲେ।
ଆଶ୍ଚର୍ଯମେତଦାଶ୍ଚର୍ଯମିତି ଲୋକାଃ ସମୂଚିରେ । କିଂ ଚିତ୍ରଂ ଜଗଦମ୍ବାଯା ଯସ୍ଯା ମାଯେଯମୀଦୃଶୀ
ଲୋକମାନେ କହିଲେ, 'ଏହା ଅଦ୍ଭୁତ, ନିଜେ ଅଦ୍ଭୁତ! ଏହିପରି ଶକ୍ତି ଯାହା ଜଗତ୍ଜନନୀଙ୍କର, ତାଙ୍କ ମାୟାରେ କଣ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ!'
ତତୋ ଦେଵଗଣାଃ ସର୍ଵେ ବ୍ରହ୍ମଵିଷ୍ଣୁପୁରୋଗମାଃ । ନିମଗ୍ନା ହର୍ଷଜଲଧୌ ପୂଜଯାମାସୁରମ୍ବିକାମ୍
ତାପରେ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ, ଅତି ଆନନ୍ଦରେ ଡୁବି ଅମ୍ବିକାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।
ନାନୋପଚାରୈର୍ଵିଵିଧୈର୍ନାନୋପାଯନପାଣଯଃ । ଜଯଶବ୍ଦଂ ପ୍ରକୁର୍ଵାଣା ମୁମୁଚୁଃ ସୁମନାଂସି ଚ
ବିଭିନ୍ନ ଉପଚାର ଓ ଉପହାର ହାତରେ ନେଇ, 'ଜୟ' ଧ୍ୱନି କରି, ସେମାନେ ଫୁଲ ବର୍ଷା କଲେ।
ଦିଵି ଦୁନ୍ଦୁଭଯୋ ନେଦୁର୍ନନୃତୁଶ୍ଚାପ୍ସରୋଗଣାଃ । ପେଠୁର୍ଵେଦାନ୍ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠା ଗନ୍ଧର୍ଵାଦ୍ଯା ଜଗୁସ୍ତଥା
ଆକାଶରେ ଢୋଳ ଓଲାଗିଲା, ଅପ୍ସରାମାନେ ନୃତ୍ୟ କଲେ, ମହାମୁନିମାନେ ବେଦ ପଢ଼ିଲେ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଗୀତ ଗାଇଲେ।
ମୃଦଙ୍ଗମୁରଜାଵୀଣାଢକ୍କାଡମରୁନିଃସ୍ଵନୈଃ । ଘଣ୍ଟାଶଙ୍ଖନିନାଦୈଶ୍ଚ ଵ୍ଯାପ୍ତମାସୀଜ୍ଜଗତ୍ତ୍ରଯମ୍
ମୃଦଙ୍ଗ, ମୁରଜ, ବୀଣା, ଢକ୍କା, ଡମରୁ, ଘଣ୍ଟି ଓ ଶଂଖର ଶବ୍ଦରେ ତିନି ଭୁବନ ଭରିଯାଇଥିଲା।
ନାନାସ୍ତୋତ୍ରୈସ୍ତଦା ସ୍ତୁତ୍ଵା ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯାଧାଯାଜ୍ଜଲୀଂସ୍ତଥା । ଜଯ ମାତର୍ଜଯେଶାନୀତ୍ଯେଵଂ ସର୍ଵେ ସମୂଚିରେ
ବିଭିନ୍ନ ସ୍ତୁତି ଗାଇ, ହାତ ଯୋଡ଼ି ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ରଖି, ସମସ୍ତେ କହିଲେ, 'ଜୟ ମାଆ! ଜୟ ଇଶ୍ୱରୀ!'
ତତସ୍ତୁଷ୍ଟା ମହାଦେଵୀ ଵରାନ୍ଦତ୍ତ୍ଵା ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍ । ସ୍ଵସ୍ମିଂଶ୍ଚ ଵିପୁଲାଂ ଭକ୍ତିଂ ପ୍ରାର୍ଥିତା ତୈର୍ଦଦୌ ଚ ତାମ୍
ତାପରେ ମହାଦେବୀ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ, ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ, ଏବଂ ସେମାନେ ଯେପରି ଚାହିଲେ, ତାଙ୍କ ଉପରେ ବହୁତ ଭକ୍ତି ଦେଲେ।
ପଶ୍ଯତାମେଵ ଦେଵାନାମନ୍ତର୍ଧାନଂ ଗତା ତତଃ । ଇତି ତେ ସର୍ଵମାଖ୍ଯାତଂ ଭ୍ରାମର୍ଯାଶ୍ଚରିତଂ ମହତ୍
ଦେବତାମାନେ ଦେଖୁଥିବାବେଳେ, ସେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ। ଏହିପରି ଭ୍ରାମରୀଙ୍କର ସମସ୍ତ ମହାତ୍ମ୍ୟ କଥା ତୁମକୁ କୁହାଗଲା।
ପଠତାଂ ଶୃଣ୍ଵତାଂ ଚୈଵ ସର୍ଵପାପପ୍ରଣାଶନମ୍ । ଶ୍ରୁତମାଶ୍ଚର୍ଯଜନକଂ ସଂସାରାର୍ଣଵତାରକମ୍
ଏହି କଥା ପଢ଼ିବା କିମ୍ବା ଶୁଣିବା ସମସ୍ତ ପାପକୁ ନାଶ କରେ; ଏହା ଶୁଣିବାକୁ ଅଦ୍ଭୁତ ଏବଂ ସଂସାର ସମୁଦ୍ର ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ କରେ।
ଏଵଂ ମନୂନାଂ ସର୍ଵେଷାଂ ଚରିତଂ ପାପନାଶନମ୍ । ଦେଵୀମାହାତ୍ମ୍ଯସଂଯୁକ୍ତଂ ପଠଞ୍ଶୃଣ୍ଵଞ୍ଶୁଭପ୍ରଦମ୍
ଏଭଳି, ସମସ୍ତ ମନୁମାନଙ୍କର କଥା ଓ ଦେବୀଙ୍କ ମହିମା ସହିତ ଯେଉଁଠି ପଢ଼ାଯାଏ କିମ୍ବା ଶୁଣାଯାଏ, ଏହା ଶୁଭ ଦେଇଥାଏ ଓ ପାପ ନାଶ କରେ।
ଯଶ୍ଚୈତତ୍ପଠତେ ନିତ୍ଯଂ ଶୃଣୁଯାଦ୍ଯୋଽନିଶଂ ନରଃ । ସର୍ଵପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତୋ ଦେଵୀସାଯୁଜ୍ଯମାପ୍ନୁଯାତ୍
ଯେଉଁମାନେ ଏହି କଥା ପ୍ରତିଦିନ ପଢ଼ନ୍ତି କିମ୍ବା ସବୁବେଳେ ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଦେବୀଙ୍କ ସାନ୍ନିଧ୍ୟ ପାଆନ୍ତି।
ମସ୍ତ୍ଯଗନ୍ଧୋତ୍ପତ୍ତିଵର୍ଣନମ୍ ଋଷଯ ଊଚୁଃ ଆଶ୍ଚର୍ଯକରମେତତ୍ତେ ଵଚନଂ ଗର୍ଭହେତୁକମ୍ । ସନ୍ଦେହୋଽତ୍ର ସମୁତ୍ପନ୍ନଃ ସର୍ଵେଷାଂ ନସ୍ତପସ୍ଵିନାମ୍
ମତ୍ସ୍ୟଗନ୍ଧାଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ବିବରଣୀ। ଋଷିମାନେ କହିଲେ: 'ତୁମର ଏହି ଗର୍ଭ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କଥା ଆମ ପାଇଁ ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ। ଆମ ସମସ୍ତ ତପସ୍ବୀଙ୍କ ମନରେ ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ଜନ୍ମିଛି।'
ମାତା ଵ୍ଯାସସ୍ଯ ମେଧାଵିନ୍ନାମ୍ନା ସତ୍ଯଵତୀତି ଚ । ଵିଵାହିତା ପୁରା ଜ୍ଞାତା ରାଜ୍ଞା ଶନ୍ତନୁନା ଯଥା
ହେ ମେଧାବୀ, ବ୍ୟାସଙ୍କ ମାଆଙ୍କ ନାମ ସତ୍ୟବତୀ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ। ପୂର୍ବରୁ ସେ ରାଜା ଶାନ୍ତନୁଙ୍କ ସହ ବିବାହିତ ହୋଇଥିଲେ।