ଅମ୍ବାମଖଫଲେନାପି ପିତା ତେ ସୁଗତିଂ ଗତଃ । ଧନ୍ଯୋଽସି କୃତକୃତ୍ଯୋଽସି ଜୀଵିତଂ ସଫଲଂ ତଵ
'ଅମ୍ବିକା ଯଜ୍ଞର ଫଳରେ ମଧ୍ୟ ତୁମର ପିତା ସୁଗତି ପାଇଛନ୍ତି। ତୁମେ ଧନ୍ୟ, କାମ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ, ତୁମର ଜୀବନ ଫଳଦାୟୀ।'
ନରକାଦୁଦ୍ଧୃତସ୍ତାତସ୍ତ୍ଵଯା ତୁ କୁଲଭୂଷଣ । ଦେଵଲୋକେ ସ୍ଫୀତକୀର୍ତିସ୍ତଵାଦ୍ଯ ଵିପୁଲାଭଵତ୍
'ତୁମେ ତୁମର ପିତାକୁ ନରକରୁ ଉଦ୍ଧାର କରିଛ; ଏହି କୁଳର ଶୋଭା, ଆଜି ଦେବଲୋକରେ ତୁମର କୀର୍ତି ବହୁତ ବଢ଼ିଛି।'
ସୂତ ଉଵାଚ ନାରଦୋକ୍ତଂ ସମାକର୍ଣ୍ଯ ପ୍ରେମଗଦ୍ଗଦିତାନ୍ତରଃ । ପପାତ ପାଦାମ୍ବୁଜଯୋର୍ଵ୍ଯାସସ୍ଯାଦ୍ଭୁତକର୍ମଣଃ
ସୂତ କହିଲେ: ନାରଦଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ରାଜାଙ୍କ ହୃଦୟ ପ୍ରେମରେ ଭରିଗଲା; ସେ ବ୍ୟାସଙ୍କ ଅଦ୍ଭୁତ କର୍ମର ଅରବିନ୍ଦ ପାଦରେ ପଡିଗଲେ।
ତଵାନୁଗ୍ରହତୋ ଦେଵ କୃତାର୍ଥୋଽହଂ ମହାମୁନେ । କିଂ ମଯା ପ୍ରତିକର୍ତଵ୍ଯଂ ନମସ୍କାରାଦୃତେ ତଵ
'ମହାମୁନି, ଆପଣଙ୍କ ଦୟାରେ ମୁଁ ସଫଳ ହେଲି; ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର ଛଡ଼ା ମୁଁ ଆପଣ ପାଇଁ କଣ କରିପାରିବି?'
ଅନୁଗ୍ରାହ୍ଯଃ ସଦୈଵାହମେଵମେଵ ତ୍ଵଯା ମୁନେ । ଇତି ରାଜ୍ଞୋ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵାପ୍ଯାଶୀର୍ଭିରଭିନନ୍ଦ୍ଯ ଚ
'ମୁନି, ଆପଣ ସଦା ଏଭଳି ଦୟା କରିବେ।' ରାଜାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ନାରଦ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ ଖୁସି ହେଲେ।
ଉଵାଚ ଵଚନଂ ଶ୍ଲକ୍ଷ୍ଣଂ ଭଗଵାନ୍ ବାଦରାଯଣଃ । ରାଜନ୍ସର୍ଵଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ଭଜ ଦେଵୀପଦାମ୍ବୁଜମ୍
ଭଗବାନ ବାଦରାୟଣ ମୃଦୁ କଥା କହିଲେ: 'ରାଜା, ସବୁକିଛି ଛାଡ଼ି ଦେବୀଙ୍କ ଅରବିନ୍ଦ ପାଦକୁ ଭଜନ କର।'
ଦେଵୀଭାଗଵତଂ ଚୈଵ ପଠ ନିତ୍ଯଂ ସମାହିତଃ । ଅମ୍ବାମଖଂ ସଦା ଭକ୍ତ୍ଯା କୁରୁ ନିତ୍ଯମତନ୍ଦ୍ରିତଃ
'ଦେବୀଭାଗବତ ପୁରାଣ ସଦା ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ପାଠ କର; ଅମ୍ବିକା ଯଜ୍ଞ ସଦା ଭକ୍ତି ଓ ଉତ୍ସାହ ସହ କର।'
ଅନାଯାସେନ ତେନ ତ୍ଵଂ ମୋକ୍ଷ୍ଯସେ ଭଵବନ୍ଧନାତ୍ । ସନ୍ତ୍ଯନ୍ଯାନି ପୁରାଣାନି ହରିରୁଦ୍ରମୁଖାନି ଚ
'ଏହା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ସହଜରେ ଜନ୍ମମୃତ୍ୟୁର ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବ। ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପୁରାଣ ମଧ୍ୟ ଅଛି, ହରି ଓ ରୁଦ୍ର ସଂପର୍କିତ।'
ଦେଵୀଭାଗଵତସ୍ଯାସ୍ଯ କଲାଂ ନାର୍ହନ୍ତି ଷୋଡଶୀମ୍ । ସାରମେତତ୍ପୁରାଣାନାଂ ଵେଦାନାଂ ଚୈଵ ସର୍ଵଶଃ
ଅନ୍ୟ ପୁରାଣ ଓ ସମସ୍ତ ବେଦ ମିଶି ମଧ୍ୟ ଦେବୀଭାଗବତର ଏକ ଶୋଡଶୀ କଳାକୁ ସମାନ କରିପାରିବେ ନାହିଁ; ଏହି ହେଉଛି ସେମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ସାର।
ମୂଲପ୍ରକୃତିରେଵୈଷା ଯତ୍ର ତୁ ପ୍ରତିପାଦ୍ଯତେ । ସମଂ ତେନ ପୁରାଣଂ ସ୍ଯାତ୍କଥମନ୍ଯନ୍ନୃପୋତ୍ତମ
ଏହିଠାରେ ମୂଳ ପ୍ରକୃତି ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି; ରାଜା, ଏହା ସହିତ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପୁରାଣ କିପରି ସମାନ ହେବ?
ପାଠେ ଵେଦସମଂ ପୁଣ୍ଯଂ ଯସ୍ଯ ସ୍ଯାଜ୍ଜନମେଜଯ । ପଠିତଵ୍ଯଂ ପ୍ରଯତ୍ନେନ ତଦେଵ ଵିବୁଧୋତ୍ତମୈଃ
ଜନମେଜୟ, ଏହା ପଠିବାରେ ବେଦ ପଠିବା ପରି ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ; ଏହି ଦେବୀଭାଗବତକୁ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଉଦ୍ୟମରେ ପଠିବା ଉଚିତ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ନୃପଵର୍ଯଂ ତଂ ଜଗାମ ମୁନିରାଟ୍ ତତଃ । ଜଗ୍ମୁଶ୍ଚୈଵ ଯଥାସ୍ଥାନଂ ଧୌମ୍ଯାଦିମୁନଯୋଽମଲାଃ
ଏପରି କହି ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜାଙ୍କୁ ଛାଡି ଚାଲିଗଲେ; ଧୌମ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧ ମୁନିମାନେ ମଧ୍ୟ ନିଜ-ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ଫେରିଗଲେ।
ଦେଵୀଭାଗଵତସ୍ଯୈଵ ପ୍ରଶଂସାଂ ଚକ୍ରୁରୁତ୍ତମାମ୍ । ରାଜା ଶଶାସ ଧରଣୀଂ ତତଃ ସନ୍ତୁଷ୍ଟମାନସଃ । ଦେଵୀଭାଗଵତଂ ଚୈଵ ପଠଚ୍ଛୃଣ୍ଵନ୍ତିରନ୍ତରମ୍
ସେମାନେ ଦେବୀଭାଗବତକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରଶଂସା କଲେ; ତାପରେ ରାଜା ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ମନରେ ପୃଥିବୀ ଶାସନ କଲେ, ଦେବୀଭାଗବତକୁ ପଠିବା ଓ ଶୁଣିବା ଚାଲିରଖିଲେ।
ଶ୍ରୀମଦ୍ଦେଵୀଭାଗଵତମହାପୁରାଣ-ଶ୍ରଵଣଫଲଵର୍ଣନମ୍ ସୂତ ଉଵାଚ ଅର୍ଧଶ୍ଲୋକାତ୍ମକଂ ଯତ୍ତୁ ଦେଵୀଵକ୍ତ୍ରାବ୍ଜନିର୍ଗତମ୍ । ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତଂ ନାମ ଵେଦସିଦ୍ଧାନ୍ତବୋଧକମ୍
ସୂତ କହିଲେ: ଦେବୀଙ୍କର ପଦ୍ମମୁଖରୁ ଯାହା ଅର୍ଧଶ୍ଲୋକ ଆକାରରେ ବିରାଜିଥାଏ, ତାହା ହେଉଛି ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ, ଯାହା ବେଦର ତତ୍ତ୍ୱକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ।
ଉପଦିଷ୍ଟଂ ଵିଷ୍ଣୁଵେ ଯଦ୍ଵଟପତ୍ରନିଵାସିନେ । ଶତକୋଟିପ୍ରଵିସ୍ତୀର୍ଣଂ ତତ୍କୃତଂ ବ୍ରହ୍ମଣା ପୁରା
ଏହା ବଟବୃକ୍ଷ ପତ୍ରରେ ବସିଥିବା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଇଥିଲା; ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥକୁ ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ବ୍ରହ୍ମା ଶତକୋଟି ପ୍ରସାରରେ ରଚନା କରିଥିଲେ।
ତତ୍ସାରମେକତଃ କୃତ୍ଵା ଵ୍ଯାସେନ ଶୁକହେତଵେ । ଅଷ୍ଟାଦଶସହସ୍ରଂ ତୁ ଦ୍ଵାଦଶସ୍କନ୍ଧସଂଯୁତମ୍
ବ୍ୟାସ ଏହାର ସାରକୁ ଏକତ୍ର କରି ଶୁକଙ୍କ ପାଇଁ ଅଷ୍ଟାଦଶ ହଜାର ଶ୍ଲୋକ ଓ ଦ୍ୱାଦଶ ସ୍କନ୍ଧରେ ବିଭାଜିତ କରିଥିଲେ।
ଦେଵୀଭାଗଵତଂ ନାମ ପୁରାଣଂ ଗ୍ରଥିତଂ ପୁରା । ଅଦ୍ଯାପି ଦେଵଲୋକେ ତଦ୍ବହୁଵିସ୍ତୀର୍ଣମସ୍ତି ହି
ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ଦେବୀଭାଗବତ ନାମକ ପୁରାଣ ଏପରି ରଚିତ ହୋଇଥିଲା; ଆଜି ମଧ୍ୟ ଦେବଲୋକରେ ଏହା ବିଶାଳ ଆକାରରେ ବିଦ୍ୟମାନ।
ନାନେନ ସଦୃଶଂ ପୁଣ୍ଯଂ ପଵିତ୍ରଂ ପାପନାଶନମ୍ । ପଦେ ପଦେଽଶ୍ଵମେଧସ୍ଯ ଫଲମାପ୍ନୋତି ମାନଵଃ
ଏହା ପରି ପୁଣ୍ୟ, ପବିତ୍ରତା ଓ ପାପ ନାଶକ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ନାହିଁ; ପ୍ରତି ପଦେ ଏହା ପଠିଲେ ମନୁଷ୍ୟ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ।
ପୌରାଣିକଂ ପୂଜଯିତ୍ଵା ଵସ୍ତ୍ରାଦ୍ଯାଭରଣାଦିଭିଃ । ଵ୍ଯାସବୁଦ୍ଧ୍ଯା ତନ୍ମୁଖାତ୍ତୁ ଶ୍ରୁତ୍ଵୈତତ୍ସମୁପୋଷିତଃ
ପୁରାଣିକଙ୍କୁ ବସ୍ତ୍ର, ଆଭୂଷଣ ଓ ଅନ୍ୟ ଉପହାର ଦେଇ, ବ୍ୟାସଙ୍କ ବୁଦ୍ଧିରେ ଏହାକୁ ତାଙ୍କ ମୁଖରୁ ଶୁଣି, ଉପବାସ କରିବା ଉଚିତ।
ଲିଖିତ୍ଵା ନିଜହସ୍ତେନ ଲେଖକେନାଥଵା ମୁନେ । ପ୍ରୌଷ୍ଠପଦ୍ଯାଂ ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାଂ ହେମସିଂହସମନ୍ଵିତମ୍
ମୁନି, ନିଜ ହାତରେ କିମ୍ବା ଲେଖକ ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ଲେଖି, ଭାଦ୍ରପଦ ପୌର୍ଣ୍ଣମାସୀରେ ସୁନା ଶିଂହ ସହିତ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଦଦ୍ଯାତ୍ପୌରାଣିକାଯାଥ ଦକ୍ଷିଣାଂ ଚ ପଯସ୍ଵିନୀମ୍ । ସାଲଙ୍କୃତାଂ ସଵତ୍ସାଂ ଚ କପିଲାଂ ହେମମାଲିନୀମ୍
ପୁରାଣିକଙ୍କୁ ଯଥାଯଥ ଦକ୍ଷିଣା ଓ ଦୁଧ ଦେଇଥିବା ଗାଁ, ଶିଶୁ ସହିତ, କପିଳା ଓ ସୁନା ଆଭୂଷଣରେ ସଜାଇ ଦେବା ଉଚିତ।
ଭୋଜଯେଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣାନନ୍ତେଽପ୍ଯଧ୍ଯାଯପରିସମ୍ମିତାନ୍ । ସୁଵାସିନୀସ୍ତାଵତୀଶ୍ଚ କୁମାରୀର୍ବଟୁକୈଃ ସହ
ଅଧ୍ୟାୟ ସଂଖ୍ୟା ଅନୁସାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ସୁବାସିନୀ ମହିଳା, କୁମାରୀ ଓ ବଟୁମାନେ ସହିତ ଖାଇବାକୁ ଦେବା ଉଚିତ।
ଦେଵୀବୁଦ୍ଧ୍ଯା ପୂଜଯେତ୍ତାନ୍ଵସନାଭରଣାଦିଭିଃ । ପାଯସାନ୍ନଵରେଣାପି ଗନ୍ଧସ୍ରକ୍କୁସୁମାଦିଭିଃ
ସେମାନେ ଦେବୀର ଭାବରେ ବସ୍ତ୍ର, ଆଭୂଷଣ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପାୟସ ଓ ଖାଦ୍ୟ, ଗନ୍ଧ, ମାଳା ଓ ଫୁଲ ଦେଇ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ପୁରାଣଦାନେନୈତେନ ଭୂଦାନସ୍ଯ ଫଲଂ ଲଭେତ୍ । ଇହଲୋକେ ସୁଖୀ ଭୂତ୍ଵାପ୍ଯନ୍ତେ ଦେଵୀପୁରଂ ଵ୍ରଜେତ୍
ଏହି ପୁରାଣ ଦେଇ ଭୂଦାନର ଫଳ ମିଳେ; ଏହି ଜଗତରେ ସୁଖୀ ହୋଇ ଶେଷରେ ଦେବୀପୁରକୁ ଯାଇଥାଏ।
ନିତ୍ଯଂ ଯଃ ଶୃଣୁଯାଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ଦେଵୀଭାଗଵତଂ ପରମ୍ । ନ ତସ୍ଯ ଦୁର୍ଲଭଂ କିଞ୍ଚିତ୍କଦାଚିତ୍କ୍ଵଚିଦସ୍ତି ହି
ଯେଉଁଠି ଜଣେ ଭକ୍ତିରେ ଦେବୀଭାଗବତକୁ ପ୍ରତିଦିନ ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ କୌଣସି କଷ୍ଟ କିମ୍ବା ଅପ୍ରାପ୍ୟ ବସ୍ତୁ ନାହିଁ।
ଅପୁତ୍ରୋ ଲଭତେ ପୁତ୍ରାନ୍ଧନାର୍ଥୀ ଧନମାପ୍ନୁଯାତ୍ । ଵିଦ୍ଯାର୍ଥୀ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଦ୍ଵିଦ୍ଯାଂ କୀର୍ତିମଣ୍ଡିତଭୂତଲଃ
ଯେଉଁଠି ଜଣେ ପୁତ୍ର ନାହିଁ, ସେ ପୁତ୍ର ପାଏ; ଧନ ଚାହିଁଥିଲେ ଧନ ପାଏ; ଜ୍ଞାନ ଚାହିଁଥିଲେ ଜ୍ଞାନ ପାଏ; ତାଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତି ଭୂମିକୁ ଶୋଭା ଦେଇଥାଏ।
ଵନ୍ଧ୍ଯା ଵା କାକଵନ୍ଧ୍ଯା ଵା ମୃତଵନ୍ଧ୍ଯା ଚ ଯାଙ୍ଗନା । ଶ୍ରଵଣାଦସ୍ଯ ତଦ୍ଦୋଷାନ୍ନିଵର୍ତେତ ନ ସଂଶଯଃ
ଯେଉଁ ଜନନୀ ଅନ୍ତସ୍ତା, କିମ୍ବା ଏକମାତ୍ର ପୁଅ ଥିବା, କିମ୍ବା ଯାଙ୍କର ପୁଅମାନେ ମୃତ, ସେମାନେ ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥ ଶୁଣିଲେ ଏହି ଦୋଷମାନେ ଦୂର ହେଉଛି; ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଯଦ୍ଗେହେ ପୁସ୍ତକଂ ଚୈତତ୍ପୂଜିତଂ ଯଦି ତିଷ୍ଠତି । ତଦ୍ଗେହଂ ନ ତ୍ଯଜେନ୍ନିତ୍ଯଂ ରମା ଚୈଵ ସରସ୍ଵତୀ
ଯେଉଁ ଘରରେ ଏହି ପୁସ୍ତକ ପୂଜା କରାଯାଏ ଏବଂ ରଖାଯାଏ, ସେଉଁଠି ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ସରସ୍ୱତୀ ସଦା ବସିଥାନ୍ତି, କେବେ ଛାଡି ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ।
ନେକ୍ଷନ୍ତେ ତତ୍ର ଵେତାଲଡାକିନୀରାକ୍ଷସାଦଯଃ । ଜ୍ଵରିତଂ ତୁ ନରଂ ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା ପଠେଦେତତ୍ସମାହିତଃ
ସେଉଁଠି ଭୂତ, ଡାକିନୀ, ରାକ୍ଷସ ଓ ଏପରି ଅପୈଶାଚିକ ଶକ୍ତିମାନେ ଆସିପାରନ୍ତି ନାହିଁ; ଯଦି କୌଣସି ଜଣେ ଜ୍ୱରରେ ପୀଡିତ ହେଉଛନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥ ଏକାଗ୍ରଚିତ୍ତରେ ପଢିଲେ,
ମଣ୍ଡଲାନ୍ନାଶମାପ୍ନୋତି ଜ୍ଵରୋ ଦାହସମନ୍ଵିତଃ । ଶତାଵୃତ୍ତ୍ଯାସ୍ଯ ପଠନାତ୍କ୍ଷଯରୋଗୋ ଵିନଶ୍ଯତି
ମଣ୍ଡଳ ଆକି ଦେଲେ ଜ୍ୱର ଓ ଦାହ ଦୂର ହେଉଛି; ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥକୁ ଶତବାର ପଢିଲେ କ୍ଷୟ ରୋଗ ନଶ୍ଟ ହେଉଛି।