ଚତୁର୍ମୁଖସ୍ତୁ ରୁଦ୍ରାକ୍ଷଃ ପିତାମହସ୍ଵରୂପକଃ । ତଦ୍ଧାରଣାନ୍ମହାଶ୍ରୀମାନ୍ମହଦାରୋଗ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍
ଚାରିମୁଖି ରୁଦ୍ରାକ୍ଷ ପିତାମହ (ବ୍ରହ୍ମା) ର ରୂପ। ଏହା ପିନ୍ଧିଲେ ବ୍ୟକ୍ତି ମହା ସମୃଦ୍ଧି ଓ ଉତ୍ତମ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପାଏ।
ମହତୀ ଜ୍ଞାନସମ୍ପତ୍ତିଃ ଶୁଦ୍ଧଯେ ଧାରଯେନ୍ନରଃ । ପଞ୍ଚମୁଖସ୍ତୁ ରୁଦ୍ରାକ୍ଷଃ ପଞ୍ଚବ୍ରହ୍ମସ୍ଵରୂପକଃ
ବଡ଼ ଜ୍ଞାନ ଓ ସଫଳତା ପାଇଁ, ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ଏହା ପିନ୍ଧିବା ଉଚିତ। ପଞ୍ଚମୁଖି ରୁଦ୍ରାକ୍ଷ ପଞ୍ଚବ୍ରହ୍ମ ର ରୂପ।
ତସ୍ଯ ଧାରଣମାତ୍ରେଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଯତି ମହେଶ୍ଵରଃ । ଷଡ୍ଵକ୍ତ୍ରଶ୍ଚୈଵ ରୁଦ୍ରାକ୍ଷଃ କାର୍ତିକେଯାଧିଦୈଵତଃ
ଏହାକୁ ପିନ୍ଧିବାମାତ୍ରରେ ମହାଦେବ ଖୁସି ହୁଅନ୍ତି । ଛଅମୁହା ରୁଦ୍ରାକ୍ଷର ଉପରେ କାର୍ତିକେୟଙ୍କର ଅଧିପତ୍ୟ ଅଛି ।
ଵିନାଯକଂ ଚାପି ଦେଵଂ ପ୍ରଵଦନ୍ତି ମନୀଷିଣଃ । ସପ୍ତଵକ୍ତ୍ରସ୍ତୁ ରୁଦ୍ରାକ୍ଷଃ ସପ୍ତମାତ୍ରାଧିଦୈଵତଃ
ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକମାନେ କହନ୍ତି ଏହାର ସଂଯୋଗ ଭିନାୟକ ଦେବଙ୍କ ସହିତ ଅଛି । ସାତମୁହା ରୁଦ୍ରାକ୍ଷର ଉପରେ ସାତ ମାତାଙ୍କର ଅଧିପତ୍ୟ ଅଛି ।
ସପ୍ତାଶ୍ଵଦୈଵତଶ୍ଚୈଵ ମୁନିସପ୍ତକଦୈଵତଃ । ତଦ୍ଧାରଣାନ୍ମହାଶ୍ରୀଃ ସ୍ଯାନ୍ମହଦାରୋଗ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍
ଏହାକୁ ସାତ ଘୋଡା ଓ ସାତ ଋଷିଙ୍କର ଅଧିପତ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଅଛି । ଏହାକୁ ପିନ୍ଧିଲେ ବଡ଼ ଧନ-ସମ୍ପଦ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ମିଳେ ।
ମହତୀ ଜ୍ଞାନସମ୍ପତ୍ତିଃ ଶୁଚିର୍ଵୈ ଧାରଯେନ୍ନରଃ । ଅଷ୍ଟଵକ୍ତ୍ରସ୍ତୁ ରୁଦ୍ରାକ୍ଷୋଽପ୍ଯଷ୍ଟମାତ୍ରାଧିଦୈଵତଃ
ଏହାକୁ ପିନ୍ଧିଲେ ବଡ଼ ଜ୍ଞାନ ଓ ପବିତ୍ରତା ଲଭ୍ୟ ହୁଏ । ଅଠମୁହା ରୁଦ୍ରାକ୍ଷର ଉପରେ ଅଠ ମାତାଙ୍କର ଅଧିପତ୍ୟ ଅଛି ।
ଵସ୍ଵଷ୍ଟକପ୍ରୀତିକରୋ ଗଙ୍ଗାପ୍ରୀତିକରଃ ଶୁଭଃ । ତଦ୍ଧାରଣାଦିମେ ପ୍ରୀତା ଭଵେଯୁଃ ସତ୍ଯଵାଦିନଃ
ଏହା ଅଠ ଵସୁ ଓ ଗଙ୍ଗାଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାଏ, ଏହା ଶୁଭ । ଏହାକୁ ପିନ୍ଧିଲେ ଏହି ସତ୍ୟବାଦୀ ଦେବତାମାନେ ଖୁସି ହୁଅନ୍ତି ।
ନଵଵକ୍ତ୍ରସ୍ତୁ ରୁଦ୍ରାକ୍ଷୋ ଯମଦେଵ ଉଦାହୃତଃ । ତଦ୍ଧାରଣାଦ୍ଯମଭଯଂ ନ ଭଵତ୍ଯେଵ ସର୍ଵଥା
ନଅମୁହା ରୁଦ୍ରାକ୍ଷର ସଂଯୋଗ ଯମ ଦେବଙ୍କ ସହିତ ଅଛି । ଏହାକୁ ପିନ୍ଧିଲେ କେବେ ଯମଙ୍କର ଭୟ ରହିନାହିଁ ।
ଦଶଵକ୍ତ୍ରସ୍ତୁ ରୁଦ୍ରାକ୍ଷୋ ଦଶାଶାଦୈଵତଃ ସ୍ମୃତଃ । ଦଶାଶାପ୍ରୀତିଜନକୋ ଧାରଣେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ଦଶମୁହା ରୁଦ୍ରାକ୍ଷର ଉପରେ ଦଶ ଦିଗପାଳଙ୍କର ଅଧିପତ୍ୟ ଅଛି । ଏହାକୁ ପିନ୍ଧିଲେ ଦଶ ଦିଗପାଳଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ନିଶ୍ଚିତ ମିଳେ ।
ଏକାଦଶମୁଖସ୍ତ୍ଵକ୍ଷୋ ରୁଦ୍ରୈକାଦଶଦୈଵତଃ । ତମିନ୍ଦ୍ରଦୈଵତଂ ଚାହୁଃ ସଦା ସୌଖ୍ଯଵିଵର୍ଧନମ୍
ଏକାଦଶମୁହା ରୁଦ୍ରାକ୍ଷର ଉପରେ ଏକାଦଶ ରୁଦ୍ରଙ୍କର ଅଧିପତ୍ୟ ଅଛି । ଏହାକୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସଂଯୋଗ ମଧ୍ୟ କହାଯାଏ, ଏହା ସଦା ସୁଖ ବଢ଼ାଏ ।
ରୁଦ୍ରାକ୍ଷୋ ଦ୍ଵାଦଶମୁଖୋ ମହାଵିଷ୍ଣୁସ୍ଵରୂପକଃ । ଦ୍ଵାଦଶାଦିତ୍ଯଦୈଵଶ୍ଚ ବିଭର୍ତ୍ଯେଵ ହି ତତ୍ପରଃ
ଦ୍ୱାଦଶମୁହା ରୁଦ୍ରାକ୍ଷ ମହାବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ରୂପ । ଏହାର ଉପରେ ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କର ଅଧିପତ୍ୟ ଅଛି, ଏହାକୁ ଭକ୍ତ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ପିନ୍ଧନ୍ତି ।
ତ୍ରଯୋଦଶମୁଖଶ୍ଚାକ୍ଷଃ କାମଦଃ ସିଦ୍ଧିଦଃ ଶୁଭଃ । ତସ୍ଯ ଧାରଣମାତ୍ରେଣ କାମଦେଵଃ ପ୍ରସୀଦତି
ତେରମୁହା ରୁଦ୍ରାକ୍ଷ ଇଚ୍ଛା ଓ ସିଦ୍ଧି ଦେଇଥାଏ, ଏହା ଶୁଭ । ଏହାକୁ ପିନ୍ଧିବାମାତ୍ରରେ କାମଦେବ ଖୁସି ହୁଅନ୍ତି ।
ଚତୁର୍ଦଶମୁଖଶ୍ଚାକ୍ଷୋ ରୁଦ୍ରନେତ୍ରସମୁଦ୍ଭଵଃ । ସର୍ଵଵ୍ଯାଧିହରଶ୍ଚୈଵ ସର୍ଵାରୋଗ୍ଯପ୍ରଦାଯକଃ
ଚଉଦମୁହା ରୁଦ୍ରାକ୍ଷ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ନେତ୍ରରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି । ଏହା ସମସ୍ତ ରୋଗ ଦୂର କରେ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆରୋଗ୍ୟ ଦେଇଥାଏ ।
ମଦ୍ଯଂ ମାଂସଂ ଚ ଲଶୁନଂ ପଲାଣ୍ଡୁଂ ଶିଗ୍ରୁମେଵ ଚ । ଶ୍ଲେଷ୍ମାତକଂ ଵିଡ୍ଵରାହଂ ଭକ୍ଷଣେ ଵର୍ଜଯେତ୍ତତଃ
ଏହିପରି ମଦ, ମାଂସ, ଲସୁନ, ପିଆଜ, ଶିଗ୍ରୁ, ଶ୍ଲେଷ୍ମାତକ ଫଳ ଓ ଜଙ୍ଗଲୀ ଶୁଆ ଭୋଜନରେ ବର୍ଜନ କରିବା ଉଚିତ ।
ଗ୍ରହଣେ ଵିଷୁଵେ ଚୈଵ ସଙ୍କ୍ରମେ ତ୍ଵଯନେ ତଥା । ଦର୍ଶେ ଚ ପୌର୍ଣମାସେ ଚ ପୁଣ୍ଯେଷୁ ଦିଵସେଷ୍ଵପି । ରୁଦ୍ରାକ୍ଷଧାରଣାତ୍ସଦ୍ଯଃ ସର୍ଵପାପୈଃ ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ
ଗ୍ରହଣ, ବିଷୁବ, ସଂକ୍ରାନ୍ତି, ଅୟନ, ଦର୍ଶ, ପୌର୍ଣ୍ଣମାସୀ ଓ ଅନ୍ୟ ଶୁଭ ଦିନରେ ରୁଦ୍ରାକ୍ଷ ପିନ୍ଧିଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ତୁରନ୍ତ ଦୂର ହୁଏ ।
ଭୂତଶୁଦ୍ଧିଵର୍ଣନମ୍ ଶ୍ରୀନାରାଯଣ ଉଵାଚ ଭୂତଶୁଦ୍ଧିପ୍ରକାରଂ ଚ କଥଯାମି ମହାମୁନେ । ମୂଲାଧାରାତ୍ସମୁତ୍ଥାଯ କୁଣ୍ଡଲୀଂ ପରଦେଵତାମ୍
ଭୂତଶୁଦ୍ଧି ବିବରଣା । ଶ୍ରୀନାରାୟଣ କହିଲେ: ମହାମୁନି, ମୁଁ ଭୂତଶୁଦ୍ଧିର ପ୍ରକ୍ରିୟା ବିବରଣା କରିବି । ମୂଳାଧାରରୁ ଉଠି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବୀ କୁଣ୍ଡଳିନୀ—
ସୁଷୁମ୍ଣାମାର୍ଗମାଶ୍ରିତ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମରନ୍ଧ୍ରଗତାଂ ସ୍ମରେତ୍ । ଜୀଵଂ ବ୍ରହ୍ମଣି ସଂଯୋଜ୍ଯ ହଂସମନ୍ତ୍ରେଣ ସାଧକଃ
ସୁଷୁମ୍ନା ମାର୍ଗ ଧରି ଦେବୀ ବ୍ରହ୍ମରନ୍ଧ୍ରକୁ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ । ଜୀବକୁ ବ୍ରହ୍ମ ସହିତ ଏକତ୍ୱ କରି 'ହଂସ' ମନ୍ତ୍ରରେ ଧ୍ୟାନ କରିବାକୁ ସାଧକ ଚେଷ୍ଟା କରେ ।
ପାଦାଦିଜାନୁପର୍ଯନ୍ତଂ ଚତୁଷ୍କୋଣଂ ସଵଜ୍ରକମ୍ । ଲଂ ବୀଜାଖ୍ଯଂ ସ୍ଵର୍ଣଵର୍ଣଂ ସ୍ମରେଦଵନିମଣ୍ଡଲମ୍
ପାଦରୁ ଗୁଡ଼ିକୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ଚାରିକୋଣା ଆକୃତି, ବଜ୍ର ଚିହ୍ନ, ସୁନା ରଙ୍ଗରେ, 'ଲଂ' ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଭୂମି ମଣ୍ଡଳକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ ।
ଜାନ୍ଵାଦ୍ଯାନାଭିଚନ୍ଦ୍ରାର୍ଧନିଭଂ ପଦ୍ମଦ୍ଵଯାଙ୍କିତମ୍ । ଵଂ ବୀଜଯୁକ୍ତଂ ଶ୍ଵେତାଭମମ୍ଭସୋ ମଣ୍ଡଲଂ ସ୍ମରେତ୍
ଗୁଡ଼ିରୁ ନାଭି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ରାର୍ଦ୍ଧ ରଙ୍ଗରେ, ଦୁଇଟି ପଦ୍ମ ଚିହ୍ନିତ, 'ଵଂ' ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଧଳା ରଙ୍ଗରେ ଜଳ ମଣ୍ଡଳକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ ।
ନାଭେର୍ହୃଦଯପର୍ଯନ୍ତଂ ତ୍ରିକୋଣଂ ସ୍ଵସ୍ତିକାନ୍ଵିତମ୍ । ରଂ ବୀଜେନ ଯୁତଂ ରକ୍ତଂ ସ୍ମରେତ୍ପାଵକମଣ୍ଡଲମ୍
ନାଭିରୁ ହୃଦୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ତ୍ରିକୋଣ ଆକୃତି, ସ୍ୱସ୍ତିକ ଚିହ୍ନ, ଲାଲ ରଙ୍ଗରେ, 'ରଂ' ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଅଗ୍ନି ମଣ୍ଡଳକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ ।
ହୃଦୋ ଭୂମଧ୍ଯପର୍ଯନ୍ତଂ ଵୃତ୍ତଂ ଷଡ୍ବିନ୍ଦୁଲାଞ୍ଛିତମ୍ । ଯଂ ବୀଜଯୁକ୍ତଂ ଧୂମ୍ରାଭଂ ନଭସ୍ଵନ୍ମଣ୍ଡଲଂ ସ୍ମରେତ୍
ହୃଦୟରୁ ଭୂମିର ମଧ୍ୟଭାଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ଗୋଲାକାର ଅଞ୍ଚଳ, ଯାହା ଛଅଟି ବିନ୍ଦୁରେ ଚିହ୍ନିତ ଏବଂ ବୀଜାକ୍ଷର ସହିତ ଧୂସର ଦେଖାଯାଏ, ଏହି ଆକାଶ ମଣ୍ଡଳକୁ ଚିନ୍ତନ କରିବା ଉଚିତ।
ଆବ୍ରହ୍ମରନ୍ଧ୍ରଂ ଭ୍ରୂମଧ୍ଯାଦ୍ଵୃତ୍ତଂ ସ୍ଵଚ୍ଛଂ ମନୋହରମ୍ । ହଂ ବୀଜଯୁକ୍ତମାକାଶମଣ୍ଡଲଂ ଚ ଵିଚିନ୍ତଯେତ୍
ଭୂରୁମଧ୍ୟରୁ ବ୍ରହ୍ମରନ୍ଧ୍ର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ ଏବଂ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଗୋଲାକାର ଆକାଶ ମଣ୍ଡଳ, ଯାହା 'ହଂ' ବୀଜାକ୍ଷର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଏହାକୁ ମନରେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ଭୂତାନି ସଞ୍ଚିନ୍ତ୍ଯ ପ୍ରତ୍ଯେକଂ ସଂଵିଲାପଯେତ୍ । ଭୁଵଂ ଜଲେ ଜଲଂ ଵହ୍ନୌ ଵହ୍ନିଂ ଵାଯୌ ନଭସ୍ଯମୁମ୍
ଏଭଳି ଭୂତଗୁଡିକୁ ଚିନ୍ତନ କରି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭୂତକୁ ଅନ୍ୟ ଭୂତରେ ବିଳିନ କରିବା ଉଚିତ—ଭୂମିକୁ ଜଳରେ, ଜଳକୁ ଅଗ୍ନିରେ, ଅଗ୍ନିକୁ ବାୟୁରେ, ଏବଂ ବାୟୁକୁ ଆକାଶରେ।
ଵିଲାପ୍ଯ ଖମହଙ୍କାରେ ମହତ୍ତତ୍ତ୍ଵେଽପ୍ଯହଙ୍କୃତିମ୍ । ମହାନ୍ତଂ ପ୍ରକୃତୌ ମାଯାମାତ୍ମନି ପ୍ରଵିଲାପଯେତ୍
ଆକାଶକୁ ଅହଂକାରରେ, ଅହଂକାରକୁ ମହତ୍ତତ୍ତ୍ୱରେ, ମହତ୍ତତ୍ତ୍ୱକୁ ପ୍ରକୃତିରେ ବିଳିନ କରି, ପ୍ରକୃତିକୁ ଆତ୍ମାରେ ବିଳିନ କରିବା ଉଚିତ।
ଶୁଦ୍ଧସଂଵିନ୍ମଯୋ ଭୂତ୍ଵା ଚିନ୍ତଯେତ୍ପାପପୂରୁଷମ୍ । ଵାମକୁକ୍ଷିସ୍ଥିତଂ କୃଷ୍ଣମଙ୍ଗୁଷ୍ଠପରିମାଣକମ୍
ଶୁଦ୍ଧ ଚେତନା ହୋଇ, ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଅଂଗୁଠି ପରିମାଣର କଳା ଦେଖାଯାଉଥିବା ପାପର ଦେହକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଶିରୋଯୁକ୍ତଂ କନକସ୍ତେଯବାହୁକମ୍ । ମଦିରାପାନହୃଦଯଂ ଗୁରୁତଲ୍ପକଟୀଯୁତମ୍
ଏହାର ମୁଣ୍ଡ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାର, ହାତ କନକ ଚୋରିର, ହୃଦୟ ମଦ୍ୟପାନର, ଏବଂ କଟି ଗୁରୁର ଶୟନ ଦୋଷର ସହିତ ଅନ୍ୱିତ।
ତତ୍ସଂସର୍ଗିପଦଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵମୁପପାତକମସ୍ତକମ୍ । ଖଡ୍ଗଚର୍ମଧରଂ କୃଷ୍ଣମଧୋଵକ୍ତ୍ରଂ ସୁଦୁଃସହମ୍
ଏହାର ପାଦ ସଂସର୍ଗ ଦୋଷରେ ଯୁକ୍ତ, ମୁଣ୍ଡ ଉପପାତକ ଦୋଷରେ ଯୁକ୍ତ, ଏହା କଳା, ତଳକୁ ମୁଁହ, ହାତରେ ତଳୱାର ଓ ଢାଲ ଧରିଛି, ଏବଂ ଅତି ଭୟଙ୍କର।
ଵାଯୁବୀଜଂ ସ୍ମରନ୍ଵାଯୁଂ ସମ୍ପୂର୍ଯୈନଂ ଵିଶୋଷଯେତ୍ । ସ୍ଵଶରୀରଯୁତଂ ମନ୍ତ୍ରୋ ଵହ୍ନିବୀଜେନ ନିର୍ଦହେତ୍
ବାୟୁ ବୀଜାକ୍ଷରକୁ ଚିନ୍ତନ କରି, ବାୟୁରେ ଏହାକୁ ପୂରି ଶୁଷ୍କ କରିବା ଉଚିତ; ପରେ ନିଜ ଶରୀର ସହିତ ମନ୍ତ୍ର ଏବଂ ଅଗ୍ନି ବୀଜାକ୍ଷର ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ଦହନ କରିବା ଉଚିତ।
କୁମ୍ଭକେ ପରିଜପ୍ତେନ ତତଃ ପାପନରୋଦ୍ଭଵମ୍ । ବହିର୍ଭସ୍ମ ସମୁତ୍ସାର୍ଯ ଵାଯୁବୀଜେନ ରେଚଯେତ୍
କୁମ୍ଭକରେ ଜପ କରି, ପରେ ବାୟୁ ବୀଜାକ୍ଷର ଦ୍ୱାରା ପାପ ଦହନରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଭସ୍ମକୁ ବାହାରକୁ ଫେଙ୍ଗିବା ଉଚିତ।
ସୁଧାବୀଜେନ ଦେହୋତ୍ଥଂ ଭସ୍ମ ସଂପ୍ଲାଵଯେତ୍ସୁଧୀଃ । ଭୂବୀଜେନ ଘନୀକୃତ୍ଯ ଭସ୍ମ ତତ୍କନକାଣ୍ଡଵତ୍
ଅମୃତ ବୀଜାକ୍ଷର ଦ୍ୱାରା ଶରୀରରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଭସ୍ମକୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଜଣେ ପ୍ରବାହିତ କରିବା ଉଚିତ; ଭୂ ବୀଜାକ୍ଷର ଦ୍ୱାରା ଭସ୍ମକୁ ସୁନାର ଦଣ୍ଡ ପରି ଦୃଢ କରିବା ଉଚିତ।