ଶ୍ରୀମାଂଶ୍ଚ ପୁତ୍ରଵାନ୍ଵିଦ୍ଵାଞ୍ଜ୍ଞାନଵାନ୍ସର୍ଵତଃ ସୁଖୀ । ଭୋଜଯେଦ୍ଯୋଽପି ମିଷ୍ଟାନ୍ନଂ ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଭାରତେ
ସେ ଧନୀ, ପୁଅ ଥିବା, ଜ୍ଞାନୀ, ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ଓ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ସୁଖୀ ହୁଅନ୍ତି । ଏହି ଭାରତ ଭୂମିରେ ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ମିଠା ଖାଦ୍ୟ ଖୁଆନ୍ତି—
ଵିପ୍ରଲୋମପ୍ରମାଣାବ୍ଦଂ ମୋଦତେ ଵିଷ୍ଣୁମନ୍ଦିରେ । ତତଃ ପୁନରିହାଗତ୍ଯ ସୁଖୀ ଚ ଧନଵାନ୍ଭଵେତ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କ ଲୋମ ସଂଖ୍ୟା ଯେତେ ବର୍ଷ, ସେ ତେତେ ବର୍ଷ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି । ତାପରେ, ପୁନି ଏଠାକୁ ଫେରି ଆସି, ସେ ସୁଖୀ ଓ ଧନୀ ହୁଅନ୍ତି ।
ଵିଦ୍ଵାନ୍ସୁଚିରଜୀଵୀ ଚ ଶ୍ରୀମାନତୁଲଵିକ୍ରମଃ । ଯୋ ଵକ୍ତି ଵା ଦଦାତ୍ଯେଵ ହରେର୍ନାମାନି ଭାରତେ
ସେ ଜ୍ଞାନୀ, ଦୀର୍ଘାୟୁ, ଧନୀ ଓ ତୁଳନାହୀନ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ହୁଅନ୍ତି । ଏହି ଭାରତ ଭୂମିରେ ଯିଏ ହରିଙ୍କ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ଦାନ କରନ୍ତି—
ଯୁଗଂ ନାମ ପ୍ରମାଣଂ ଚ ଵିଷ୍ଣୁଲୋକେ ମହୀଯତେ । ତତଃ ପୁନରିହାଗତ୍ଯ ସ ସୁଖୀ ଧନଵାନ୍ଭଵେତ୍
ଏକ ଯୁଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ। ପୁଣି ଏଠାକୁ ଫେରି ଆସି, ସେ ସୁଖୀ ଓ ଧନୀ ହୁଏ।
ଯଦି ନାରାଯଣକ୍ଷେତ୍ରେ ଫଲଂ କୋଟିଗୁଣଂ ଭଵେତ୍ । ନାମ୍ନା କୋଟିଂ ହରେର୍ଯୋ ହି କ୍ଷେତ୍ରେ ନାରାଯଣେ ଜପେତ୍
ନାରାୟଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ କୋଟିଗୁଣା ମିଳେ। ଯିଏ ନାରାୟଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ହରିଙ୍କ ନାମ କୋଟିଥର ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ—
ସର୍ଵପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତୋ ଜୀଵନ୍ମୁକ୍ତୋ ଭଵେଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍ । ନ ଲଭେତ୍ସ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଵୈକୁଣ୍ଠେ ସ ମହୀଯତେ
ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ହୁଏ, ଜୀବନ କାଳରେ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରେ। ସେ ପୁଣି ଜନ୍ମ ନେଇନାହିଁ; ବୈକୁଣ୍ଠରେ ସମ୍ମାନ ପାଏ।
ଲଭେଦ୍ଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚ ସାରୂପ୍ଯଂ ନ ତସ୍ଯ ପତନଂ ଭଵେତ୍ । ଵିଷ୍ଣୁଭକ୍ତିଂ ଲଭେତ୍ସୋଽପି ଵିଷ୍ଣୁସାରୂପ୍ଯମାପ୍ନୁଯାତ୍
ଯେଉଁମାନେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସଦୃଶ ରୂପ ପାଆନ୍ତି, ସେମାନେ ସେଠାରୁ କେବେ ଅବନତି ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ । ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଭକ୍ତି ଲାଭ କରି, ସେମାନେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସମାନ ରୂପ ପାଇଥାନ୍ତି ।
ଶିଵଂ ଯଃ ପୂଜଯେନ୍ନିତ୍ଯଂ କୃତ୍ଵା ଲିଙ୍ଗଂ ଚ ପାର୍ଥିଵମ୍ । ଯାଵଜ୍ଜୀଵନପର୍ଯନ୍ତଂ ସ ଯାତି ଶିଵମନ୍ଦିରମ୍
ଯେଉଁଠି ବ୍ୟକ୍ତି ନିତ୍ୟ ଶିବଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି ଏବଂ ପୃଥିବୀର ମାଟିରେ ଲିଙ୍ଗ ତିଆରି କରି, ସେ ଜୀବନ ସମସ୍ତ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ପୂଜା କରିଲେ, ଶେଷରେ ଶିବଙ୍କ ଧାମକୁ ଯାଆନ୍ତି ।
ମୃଦୋ ରେଣୁପ୍ରମାଣାବ୍ଦଂ ଶିଵଲୋକେ ମହୀଯତେ । ତତଃ ପୁନରିହାଗତ୍ଯ ରାଜେନ୍ଦ୍ରୋ ଭାରତେ ଭଵେତ୍
ମାଟିର ଧୂଳି କଣା ଯେତେ, ସେତେ ବର୍ଷ ଶିବଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି । ପରେ ପୁନି ଏଠାକୁ ଆସି, ଭାରତରେ ରାଜା ହୁଅନ୍ତି ।
ଶିଲାଂ ଚ ପୂଜଯେନ୍ନିତ୍ଯଂ ଶିଲାତୋଯଂ ଚ ଭକ୍ଷତି । ମହୀଯତେ ଚ ଵୈକୁଣ୍ଠେ ଯାଵଦ୍ଵୈ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ଶତମ୍
ଯେଉଁଠି ବ୍ୟକ୍ତି ନିତ୍ୟ ଶିଳାକୁ ପୂଜା କରନ୍ତି ଏବଂ ଶିଳାରୁ ଜଳ ଖାନ୍ତି, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଶତ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୈକୁଣ୍ଠରେ ସମ୍ମାନ ପାଆନ୍ତି ।
ତତୋ ଲବ୍ଧ୍ଵା ପୁନର୍ଜନ୍ମ ହରିଭକ୍ତିଂ ଚ ଦୁର୍ଲଭାମ୍ । ମହୀଯତେ ଵିଷ୍ଣୁଲୋକେ ନ ତସ୍ଯ ପତନଂ ଭଵେତ୍
ତାପରେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଲାଭ କରି, ଦୁର୍ଲଭ ହରିଭକ୍ତି ପାଆନ୍ତି ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି, ସେଠାରୁ କେବେ ଅବନତି ହୁଏ ନାହିଁ ।
ତପାଂସି ଚୈଵ ସର୍ଵାଣି ଵ୍ରତାନି ନିଖିଲାନି ଚ । କୃତ୍ଵା ତିଷ୍ଠତି ଵୈକୁଣ୍ଠେ ଯାଵଦିନ୍ଦ୍ରାଶ୍ଚତୁର୍ଦଶ
ସମସ୍ତ ତପସ୍ୟା ଓ ବ୍ରତ କରି, ସେ ବ୍ୟକ୍ତି ଚୌଦ ଇନ୍ଦ୍ରର ଶାସନ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୈକୁଣ୍ଠରେ ବସିଥାନ୍ତି ।
ତତୋ ଲବ୍ଧ୍ଵା ପୁନର୍ଜନ୍ମ ରାଜେନ୍ଦ୍ରୋ ଭାରତେ ଭଵେତ୍ । ତତୋ ମୁକ୍ତୋ ଭଵେତ୍ପଶ୍ଚାତ୍ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନ ଵିଦ୍ଯତେ
ତାପରେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଲାଭ କରି, ଭାରତରେ ରାଜା ହୁଅନ୍ତି । ପରେ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରି, ଆଉ କେବେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ହୁଏ ନାହିଁ ।
ଯଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ସର୍ଵତୀର୍ଥେଷୁ ଭୁଵଃ କୃତ୍ଵା ପ୍ରଦକ୍ଷିଣାମ୍ । ସ ତୁ ନିର୍ଵାଣତାଂ ଯାତି ନ ଚ ଜନ୍ମ ଭଵେଦ୍ଭୁଵି
ଯେଉଁଠି ବ୍ୟକ୍ତି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରି, ପୃଥିବୀକୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରନ୍ତି, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି ଏବଂ ପୃଥିବୀରେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ହୁଏ ନାହିଁ ।
ପୁଣ୍ଯକ୍ଷେତ୍ରେ ଭାରତେ ଚ ଯୋଽଶ୍ଵମେଧଂ କରୋତି ଚ । ଅଶ୍ଵଲୋମମିତାବ୍ଦଂ ଚ ଶକ୍ରସ୍ଯାର୍ଧାସନଂ ଭଜେତ୍
ଭାରତର ପୁଣ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଯେଉଁଠି ବ୍ୟକ୍ତି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି, ଅଶ୍ୱର ଲୋମ କଣା ଯେତେ, ସେତେ ବର୍ଷ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆସନର ଅର୍ଦ୍ଧ ଭାଗ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି ।
ଚତୁର୍ଗୁଣଂ ରାଜସୂଯେ ଫଲମାପ୍ନୋତି ମାନଵଃ । ସର୍ଵେଭ୍ଯୋଽପି ମଖେଭ୍ଯୋ ହି ପରୋ ଦେଵୀମଖଃ ସ୍ମୃତଃ
ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞରେ ମଣିଷ ଚାରିଗୁଣା ଫଳ ପାଏ । ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଦେବୀଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ବୋଲି କୁହାଯାଏ ।
ଵିଷ୍ଣୁନା ଚ କୃତଃ ପୂର୍ଵଂ ବ୍ରହ୍ମଣା ଚ ଵରାନନେ । ଶଙ୍କରେଣ ମହେଶେନ ତ୍ରିପୁରାସୁରନାଶନେ
ପୂର୍ବରୁ ବିଷ୍ଣୁ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ସୁନ୍ଦରମୁଖୀ, ଏବଂ ମହେଶ୍ୱର ଶଙ୍କର ତ୍ରିପୁରାସୁର ବିନାଶ ସମୟରେ ଏହି ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ ।
ଶକ୍ତିଯଜ୍ଞଃ ପ୍ରଧାନଶ୍ଚ ସର୍ଵଯଜ୍ଞେଷୁ ସୁନ୍ଦରି । ନାନେନ ସଦୃଶୋ ଯଜ୍ଞସ୍ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଵିଦ୍ଯତେ
ଶକ୍ତି ଯଜ୍ଞ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଧାନ, ହେ ସୁନ୍ଦରୀ । ଏହି ଯଜ୍ଞ ସମାନ ତିନି ଲୋକରେ ଆଉ କୌଣସି ନାହିଁ ।
ଦକ୍ଷେଣ ଚ କୃତଃ ପୂର୍ଵଂ ମହାନ୍ସଂଵାଦସଂଯୁତଃ । ବଭୂଵ କଲହୋ ଯତ୍ର ଦକ୍ଷଶଙ୍କରଯୋଃ ସତି
ପୂର୍ବରୁ ଦକ୍ଷ ଏହି ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଠି ଦକ୍ଷ ଓ ଶଙ୍କରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼ ବିବାଦ ହୋଇଥିଲା ।
ଶେପୁଶ୍ଚ ନନ୍ଦିନଂ ଵିପ୍ରା ନନ୍ଦୀ ଵିପ୍ରାଂଶ୍ଚ କୋପତଃ । ଯଦ୍ଧେତୋର୍ଦକ୍ଷଯଜ୍ଞଂ ଚ ବଭଞ୍ଜ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖରଃ
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ନନ୍ଦିଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଇଥିଲେ, ନନ୍ଦି ମଧ୍ୟ କ୍ରୋଧରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଶାପ ଦେଇଥିଲେ । ଏହି କାରଣରୁ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଭଙ୍ଗ କରିଥିଲେ ।
ଚକାର ଦେଵୀଯଜ୍ଞଂ ସ ପୁରା ଦକ୍ଷଃ ପ୍ରଜାପତିଃ । ଧର୍ମଶ୍ଚ କଶ୍ଯପଶ୍ଚୈଵ ଶେଷଶ୍ଚାପି ଚ କର୍ଦମଃ
ପ୍ରଜାପତି ଦକ୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ଦେବୀଙ୍କ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ । ଧର୍ମ, କଶ୍ୟପ, ଶେଷ ଓ କର୍ଦ୍ଦମ ମଧ୍ୟ ଏହି ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ ।
ସ୍ଵାଯମ୍ଭୁଵୋ ମନୁଶ୍ଚୈଵ ତତ୍ପୁତ୍ରଶ୍ଚ ପ୍ରିଯଵ୍ରତଃ । ଶିଵଃ ସନତ୍କୁମାରଶ୍ଚ କପିଲଶ୍ଚ ଧ୍ରୁଵସ୍ତଥା
ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ମନୁ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ପ୍ରିୟବ୍ରତ, ଶିବ, ସନତ୍କୁମାର, କପିଳ ଓ ଧ୍ରୁବ ମଧ୍ୟ ଏହି ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ ।
ରାଜସୂଯସହସ୍ରାଣାଂ ଫଲମାପ୍ନୋତି ନିଶ୍ଚିତମ୍ । ଦେଵୀଯଜ୍ଞାତ୍ପରୋ ଯଜ୍ଞୋ ନାସ୍ତି ଵେଦେ ଫଲପ୍ରଦଃ
ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଦେବୀଙ୍କ ଯଜ୍ଞ କରି ଏକ ହଜାର ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳେ । ବେଦରେ ଦେବୀଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଠାରୁ ଉତ୍ତମ ଫଳଦାୟକ ଆଉ କୌଣସି ଯଜ୍ଞ ନାହିଁ ।
ଵର୍ଷାଣାଂ ଶତଜୀଵୀ ଚ ଜୀଵନ୍ମୁକ୍ତୋ ଭଵେଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍ । ଜ୍ଞାନେନ ତେଜସା ଚୈଵ ଵିଷ୍ଣୁତୁଲ୍ଯୋ ଭଵେଦିହ
ସେ ଶତ ବର୍ଷ ଜୀବନ୍ତ ରହନ୍ତି ଏବଂ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି । ଜ୍ଞାନ ଓ ତେଜରେ ସେ ଏଠାରେ ବିଷ୍ଣୁ ସମାନ ହୁଅନ୍ତି ।
ଦେଵାନାଂ ଚ ଯଥା ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵୈଷ୍ଣଵାନାଂ ଚ ନାରଦ । ଶାସ୍ତ୍ରାଣାଂ ଚ ଯଥା ଵେଦା ଵର୍ଣାନାଂ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଯଥା
ଯେପରି ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଷ୍ଣୁ, ବୈଷ୍ଣବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନାରଦ, ଶାସ୍ତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବେଦ, ଏବଂ ବର୍ଣ୍ଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସର୍ବୋତ୍ତମ,
ତୀର୍ଥାନାଂ ଚ ଯଥା ଗଙ୍ଗା ପଵିତ୍ରାଣାଂ ଶିଵୋ ଯଥା । ଏକାଦଶୀ ଵ୍ରତାନାଂ ଚ ପୁଷ୍ପାଣାଂ ତୁଲସୀ ଯଥା
ତୀର୍ଥମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗଙ୍ଗା, ପବିତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶିବ, ବ୍ରତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକାଦଶୀ, ଏବଂ ଫୁଲମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁଳସୀ ସର୍ବୋତ୍ତମ,
ନକ୍ଷତ୍ରାଣାଂ ଯଥା ଚନ୍ଦ୍ରଃ ପକ୍ଷିଣାଂ ଗରୁଡୋ ଯଥା । ଯଥା ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ଚ ପ୍ରକୃତୀ ରାଧା ଵାଣୀ ଵସୁନ୍ଧରା
ନକ୍ଷତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚନ୍ଦ୍ର, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗରୁଡ, ଏବଂ ଜଣେ ଜଣେ ଜନନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରକୃତି, ରାଧା, ବାଣୀ ଏବଂ ବସୁଧରା ସର୍ବୋତ୍ତମ,
ଶୀଘ୍ରାଣାଂ ଚେନ୍ଦ୍ରିଯାଣାଂ ଚ ଚଞ୍ଚଲାନାଂ ମନୋ ଯଥା । ପ୍ରଜାପତୀନାଂ ବ୍ରହ୍ମା ଚ ପ୍ରଜାନାଂ ଚ ପ୍ରଜାପତିଃ
ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମନ ସବୁଠାରୁ ତ୍ୱରିତ ଏବଂ ଅସ୍ଥିର, ପ୍ରଜାପତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ରହ୍ମା, ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଜାପତି ସର୍ବୋତ୍ତମ,
ଵୃନ୍ଦାଵନଂ ଵନାନାଂ ଚ ଵର୍ଷାଣାଂ ଭାରତଂ ଯଥା । ଶ୍ରୀମତାଂ ଚ ଯଥା ଶ୍ରୀଶ୍ଚ ଵିଦୁଷାଂ ଚ ସରସ୍ଵତୀ
ବନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୃନ୍ଦାବନ, ଦେଶମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତ, ଧନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରୀ, ଏବଂ ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସରସ୍ୱତୀ ସର୍ବୋତ୍ତମ,
ପତିଵ୍ରତାନାଂ ଦୁର୍ଗା ଚ ସୌଭାଗ୍ଯାନାଂ ଚ ରାଧିକା । ଦେଵୀଯଜ୍ଞସ୍ତଥା ଵତ୍ସେ ସର୍ଵଯଜ୍ଞେଷୁ ଭାମିନି
ପତିବ୍ରତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦୁର୍ଗା, ସୌଭାଗ୍ୟବତୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରାଧିକା, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବୀୟଜ୍ଞ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ହେ ସୁନ୍ଦରୀ,