ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କୃଷ୍ଣଶ୍ଚ ତତ୍ତ୍ଯାଗଂ ହାହାକାରଂ ଚକାର ହ । ଶଶାପ ଦେଵୀଂ ଦେଵେଶସ୍ତତ୍କ୍ଷଣଂ ଚ ଯଥୋଚିତମ୍
କୃଷ୍ଣ ଏହି ତ୍ୟାଗକୁ ଦେଖି ବିଷଣ୍ଣ ହେଲେ ଓ ହାହାକାର କଲେ; ଦେବତାମାନଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ ସେହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଦେବୀଙ୍କୁ ଯଥାଯଥ ଶାପ ଦେଲେ ।
ଯତୋଽପତ୍ଯଂ ତ୍ଵଯା ତ୍ଯକ୍ତଂ କୋପଶୀଲେ ଚ ନିଷ୍ଠୁରେ । ଭଵ ତ୍ଵମନପତ୍ଯାପି ଚାଦ୍ଯପ୍ରଭୃତି ନିଶ୍ଚିତମ୍
ତୁମେ କ୍ରୋଧିନୀ ଓ କଠୋର ହୋଇ ତୁମର ଶିଶୁକୁ ତ୍ୟାଗ କରିଛ, ଏହି ଦିନଠାରୁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତୁମେ ସନ୍ତାନହୀନ ହେବ ।
ଯା ଯାସ୍ତ୍ଵଦଂଶରୂପାଶ୍ଚ ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ସୁରସ୍ତ୍ରିଯଃ । ଅନପତ୍ଯାଶ୍ଚ ତାଃ ସର୍ଵାସ୍ତ୍ଵତ୍ସମା ନିତ୍ଯଯୌଵନାଃ
ତୁମ ଅଂଶରୂପ ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ଦେବୀମାନେ ହେବେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ପରି ସନ୍ତାନହୀନ ଓ ସଦା ଯୁବତୀ ରହିବେ ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ଦେଵୀ ଜିହ୍ଵାଗ୍ରାତ୍ସହସା ତତଃ । ଆଵିର୍ବଭୂଵ କନ୍ଯୈକା ଶୁକ୍ଲଵର୍ଣା ମନୋହରା
ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ଦେବୀଙ୍କ ଜିହ୍ୱାର ଟିପରୁ ହଠାତ୍ ଏକ ଧଳାବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଆକର୍ଷକ କନ୍ୟା ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ ।
ଶ୍ଵେତଵସ୍ତ୍ରପରୀଧାନା ଵୀଣାପୁସ୍ତକଧାରିଣୀ । ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷାଢ୍ଯା ସର୍ଵଶାସ୍ତ୍ରାଧିଦେଵତା
ଧଳା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା, ବୀଣା ଓ ପୁସ୍ତକ ଧାରଣ କରିଥିବା, ରତ୍ନ ଗହନାରେ ଶୋଭିତ, ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ଅଧିଷ୍ଠାତ୍ରୀ ଦେବୀ ସେ ଥିଲେ ।
ଅଥ କାଲାନ୍ତରେ ସା ଚ ଦ୍ଵିଧାରୂପୋ ବଭୂଵ ହ । ଵାମାର୍ଧାଙ୍ଗାଚ୍ଚ କମଲା ଦକ୍ଷିଣାର୍ଧାଚ୍ଚ ରାଧିକା
ପରେ, ସମୟ କ୍ରମେ ସେ ଦୁଇ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ: ବାମ ଅଂଶରୁ କମଳା ଓ ଡାହାଣ ଅଂଶରୁ ରାଧିକା ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ କୃଷ୍ଣୋ ଦ୍ଵିଧାରୂପୋ ବଭୂଵ ସଃ । ଦକ୍ଷିଣାର୍ଧଶ୍ଚ ଦ୍ଵିଭୁଜୋ ଵାମାର୍ଧଶ୍ଚ ଚତୁର୍ଭୁଜଃ
ଏହି ସମୟରେ କୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ ଦୁଇ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ: ତାଙ୍କର ଡାହାଣ ଅଂଶ ଦୁଇଟି ହାତ ଓ ବାମ ଅଂଶ ଚାରିଟି ହାତ ଥିଲା ।
ଉଵାଚ ଵାଣୀଂ କୃଷ୍ଣସ୍ତାଂ ତ୍ଵମସ୍ଯ କାମିନୀ ଭଵ । ଅତ୍ରୈଵ ମାନିନୀ ରାଧା ତଵ ଭଦ୍ରଂ ଭଵିଷ୍ଯତି
କୃଷ୍ଣ ବାଣୀଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ତୁମେ ତାଙ୍କର ପ୍ରେମିକା ହେଅ; ଏଠାରେ ମାନିନୀ ରାଧା, ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେବ ।'
ଏଵଂ ଲକ୍ଷ୍ମୀଂ ଚ ପ୍ରଦଦୌ ତୁଷ୍ଟୋ ନାରାଯଣାଯ ଚ । ସ ଜଗାମ ଚ ଵୈକୁଣ୍ଠଂ ତାଭ୍ଯାଂ ସାର୍ଧଂ ଜଗତ୍ପତିଃ
ଏଭଳି, ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ସେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଦେଲେ, ଓ ବିଶ୍ୱର ସ୍ୱାମୀ ତାଙ୍କମାନେ ସହିତ ବୈକୁଣ୍ଠକୁ ଗଲେ ।
ଅନପତ୍ଯେ ଚ ତେ ଦ୍ଵେ ଚ ଜାତେ ରାଧାଂଶସମ୍ଭଵେ । ଭୂତା ନାରାଯଣାଙ୍ଗାଚ୍ଚ ପାର୍ଷଦାଶ୍ଚ ଚତୁର୍ଭୁଜାଃ
ସେ ଦୁଇଜଣ ସନ୍ତାନହୀନ ହେବା ପରେ ଓ ରାଧାଙ୍କ ଅଂଶ ଜନ୍ମ ନେଲା, ନାରାୟଣଙ୍କ ଦେହରୁ ଚାରି ହାତ ଥିବା ପାର୍ଷଦମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ ।
ତେଜସା ଵଯସା ରୂପଗୁଣାଭ୍ଯାଂ ଚ ସମା ହରେଃ । ବଭୂଵୁଃ କମଲାଙ୍ଗାଚ୍ଚ ଦାସୀକୋଟ୍ଯଶ୍ଚ ତତ୍ସମାଃ
ତେମାନେ ହରିଙ୍କ ତେଜ, ବୟସ, ରୂପ ଓ ଗୁଣରେ ସମାନ ଥିଲେ; କମଳାଙ୍କୁ ନେଇ ଅସଂଖ୍ୟ ଦାସୀମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ପରି ହେଲେ ।
ଅଥ ଗୋଲୋକନାଥସ୍ଯ ଲୋମ୍ନାଂ ଵିଵରତୋ ମୁନେ । ଭୂତାଶ୍ଚାସଂଖ୍ଯଗୋପାଶ୍ଚ ଵଯସା ତେଜସା ସମାଃ
ପରେ, ଗୋଲୋକନାଥଙ୍କ ଦେହର ରୋମକୁପରୁ ଅସଂଖ୍ୟ ଗୋପମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଯେଉଁମାନେ ବୟସ ଓ ତେଜରେ ସମାନ ।
ରୂପେଣ ଚ ଗୁଣେନୈଵ ବଲେନ ଵିକ୍ରମେଣ ଚ । ପ୍ରାଣତୁଲ୍ଯପ୍ରିଯାଃ ସର୍ଵେ ବଭୂଵୁଃ ପାର୍ଷଦା ଵିଭୋଃ
ସେଇ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ସମସ୍ତ ପାର୍ଷଦମାନେ ରୂପ, ଗୁଣ, ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରତାପରେ ତାଙ୍କ ପରି ହେଲେ ଏବଂ ସେମାନେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରାଣ ସମାନ ପ୍ରିୟ ହେଲେ।
ରାଧାଙ୍ଗଲୋମକୂପେଭ୍ଯୋ ବଭୂଵୁର୍ଗୋପକନ୍ଯକାଃ । ରାଧାତୁଲ୍ଯାଶ୍ଚ ତାଃ ସର୍ଵା ରାଧାଦାସ୍ଯଃ ପ୍ରିଯଂଵଦାଃ
ରାଧାଙ୍କ ଶରୀରର ଲୋମକୁପରୁ ଗୋପୀମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ରାଧାଙ୍କ ପରି ହେଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରି ମଧୁର କଥା କହୁଥିଲେ।
ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷାଢ୍ଯାଃ ଶଶ୍ଵତ୍ସୁସ୍ଥିରଯୌଵନାଃ । ଅନପତ୍ଯାଶ୍ଚ ତାଃ ସର୍ଵାଃ ପୁଂସଃ ଶାପେନ ସନ୍ତତମ୍
ସେଇ ସମସ୍ତ ଗୋପୀମାନେ ରତ୍ନ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ସଦା ଯୁବତୀ ଓ ଦୃଢ଼ ଯୌବନରେ ଥିଲେ। ଏକ ଶାପ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ସନ୍ତାନହୀନ ରହିଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ଵିପ୍ର ସହସା କୃଷ୍ଣଦେଵତା । ଆଵିର୍ବଭୂଵ ଦୁର୍ଗା ସା ଵିଷ୍ଣୁମାଯା ସନାତନୀ
ଏହି ସମୟରେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ହଠାତ୍ କୃଷ୍ଣଦେବୀ ଦୁର୍ଗା ରୂପେ, ଶାଶ୍ୱତ ବିଷ୍ଣୁମାୟା ଭାବେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।
ଦେଵୀ ନାରାଯଣୀଶାନା ସର୍ଵଶକ୍ତିସ୍ଵରୂପିଣୀ । ବୁଦ୍ଧ୍ଯଧିଷ୍ଠାତ୍ରୀ ଦେଵୀ ସା କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ପରମାତ୍ମନଃ
ସେ ଦେବୀ ନାରାୟଣୀ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଶାସିକା, ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିର ମୂର୍ତ୍ତି, କୃଷ୍ଣ ପରମାତ୍ମାଙ୍କର ବୁଦ୍ଧିର ଅଧିଷ୍ଠାତ୍ରୀ ଭାବେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।
ଦେଵୀନାଂ ବୀଜରୂପା ଚ ମୂଲପ୍ରକୃତିରୀଶ୍ଵରୀ । ପରିପୂର୍ଣତମା ତେଜଃସ୍ଵରୂପା ତ୍ରିଗୁଣାତ୍ମିକା
ସେ ସମସ୍ତ ଦେବୀଙ୍କର ବୀଜ ରୂପ, ମୂଳ ପ୍ରକୃତି ଓ ଶାସିକା; ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ତେଜର ମୂର୍ତ୍ତି ଏବଂ ତିନି ଗୁଣର ଅଧିଷ୍ଠାତ୍ରୀ।
ତପ୍ତକାଞ୍ଚନଵର୍ଣାଭା କୋଟିସୂର୍ଯସମପ୍ରଭା । ଈଷଦ୍ଧାସ୍ଯପ୍ରସନ୍ନାସ୍ଯା ସହସ୍ରଭୁଜସଂଯୁତା
ତାଙ୍କର ରଙ୍ଗ ତପ୍ତ ସୁନା ପରି ଜଳମଳାଉଥିଲା, ତାଙ୍କର ତେଜ ଦଶ କୋଟି ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମାନ; ମୁହଁ ହାଲୁକା ହସରେ ଶାନ୍ତ ଏବଂ ହଜାର ହସ୍ତ ଥିଲା।
ନାନାଶସ୍ତ୍ରାସ୍ତ୍ରନିକରଂ ବିଭ୍ରତୀ ସା ତ୍ରିଲୋଚନା । ଵହ୍ନିଶୁଦ୍ଧାଂଶୁକାଧାନା ରତ୍ନଭୂଷଣଭୂଷିତା
ସେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଶସ୍ତ୍ର ଓ ଅସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରିଥିଲେ, ତିନିଟି ଚକ୍ଷୁ ଥିଲା, ଅଗ୍ନିରେ ଶୁଧ୍ଧ ହୋଇଥିବା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ ଏବଂ ରତ୍ନ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ ଥିଲେ।
ଯସ୍ଯାଶ୍ଚାଂଶାଂଶକଲଯା ବଭୂଵୁଃ ସର୍ଵଯୋଷିତଃ । ସର୍ଵେ ଵିଶ୍ଵସ୍ଥିତା ଲୋକା ମୋହିତାଃ ସ୍ଯୁଶ୍ଚ ମାଯଯା
ତାଙ୍କର ଅଂଶର ଅଂଶ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ନାରୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛନ୍ତି; ସମସ୍ତ ଜଗତ ତାଙ୍କର ମାୟାରେ ମୋହିତ ହୋଇଛି।
ସର୍ଵୈଶ୍ଵର୍ଯପ୍ରଦାତ୍ରୀ ଚ କାମିନାଂ ଗୃହଵାସିନାମ୍ । କୃଷ୍ଣଭକ୍ତିପ୍ରଦା ଯା ଚ ଵୈଷ୍ଣଵାନାଂ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵୀ
ସେ ଚାହିଁଥିବା ଗୃହସ୍ଥମାନେ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଦେଇଥିବା, କୃଷ୍ଣଭକ୍ତି ଦେଇଥିବା ଏବଂ ବୈଷ୍ଣବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବୈଷ୍ଣବୀ।
ମୁମୁକ୍ଷୂଣାଂ ମୋକ୍ଷଦାତ୍ରୀ ସୁଖିନାଂ ସୁଖଦାଯିନୀ । ସ୍ଵର୍ଗେଷୁ ସ୍ଵର୍ଗଲକ୍ଷ୍ମୀଶ୍ଚ ଗୃହଲକ୍ଷ୍ଯୀର୍ଗୃହେଷୁ ଚ
ମୁକ୍ତି ଚାହୁଥିବାମାନେ ପାଇଁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥିବା, ସୁଖୀମାନେ ପାଇଁ ସୁଖ ଦେଇଥିବା, ସ୍ୱର୍ଗରେ ସ୍ୱର୍ଗଲକ୍ଷ୍ମୀ ଏବଂ ଘରେ ଗୃହଲକ୍ଷ୍ମୀ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି।
ତପସ୍ଵିଷୁ ତପସ୍ଯା ଚ ଶ୍ରୀରୂପା ତୁ ନୃପେଷୁ ଚ । ଯା ଵହ୍ନୌ ଦାହିକାରୂପା ପ୍ରଭାରୂପା ଚ ଭାସ୍କରେ
ତପସ୍ବୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ତପସ୍ୟା, ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରୀ, ଅଗ୍ନିରେ ଦାହନ ଶକ୍ତି ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରଭା ଭାବେ ଅଛନ୍ତି।
ଶୋଭାରୂପା ଚ ଚନ୍ଦ୍ରେ ଚ ସା ପଦ୍ମେଷୁ ଚ ଶୋଭନା । ସର୍ଵଶକ୍ତିସ୍ଵରୂପା ଯା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣେ ପରମାତ୍ମନି
ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଶୋଭା, ପଦ୍ମରେ ମଙ୍ଗଳ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ପରମାତ୍ମାଙ୍କରେ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିର ମୂର୍ତ୍ତି ସେ।
ଯଯା ଚ ଶକ୍ତିମାନାତ୍ମା ଯଯା ଚ ଶକ୍ତିମଜ୍ଜଗତ୍ । ଯଯା ଵିନା ଜଗତ୍ସର୍ଵଂ ଜୀଵନ୍ମୃତମିଵ ସ୍ଥିତମ୍
ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆତ୍ମା ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜଗତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ; ତାଙ୍କ ବିନା ସମସ୍ତ ଜଗତ ଜୀବନ୍ତ ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମୃତ ପରି ଅଛି।
ଯା ଚ ସଂସାରଵୃକ୍ଷସ୍ଯ ବୀଜରୂପା ସନାତନୀ । ସ୍ଥିତିରୂପା ଵୃଦ୍ଧିରୂପା ଫଲରୂପା ଚ ନାରଦ
ସେ ସଂସାର ବୃକ୍ଷର ଶାଶ୍ୱତ ବୀଜ ରୂପ, ତାହାର ଥିବା, ବୃଦ୍ଧି ଓ ଫଳ ରୂପ ହେଉଛନ୍ତି, ହେ ନାରଦ।
କ୍ଷୁତ୍ପିପାସାଦଯାରୂପା ନିଦ୍ରା ତନ୍ଦ୍ରା କ୍ଷମା ମତିଃ । ଶାନ୍ତିଲଜ୍ଜାତୁଷ୍ଟିପୁଷ୍ଟିଭ୍ରାନ୍ତିକାନ୍ତ୍ଯାଦିରୂପିଣୀ
ସେ ଭୁଖ, ପିଆସ, ଘୁମ, ଉଁଘା, କ୍ଷମା, ବୁଦ୍ଧି, ଶାନ୍ତି, ଲଜ୍ଜା, ସନ୍ତୋଷ, ପୋଷଣ, ଭ୍ରମ ଓ ରୂପର ଅନେକ ଭାବ ଧାରଣ କରନ୍ତି।
ସା ଚ ସଂସ୍ତୂଯ ସର୍ଵେଶଂ ତତ୍ପୁରଃ ସମୁଵାସ ହ । ରତ୍ନସିଂହାସନଂ ତସ୍ଯୈ ପ୍ରଦଦୌ ରାଧିକେଶ୍ଵରଃ
ସେ ଦେବୀ ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଥଙ୍କ ପ୍ରଶଂସା ପାଇଁ, ସେଠାରେ ରହିଲେ। ରାଧିକେଶ୍ୱର ତାଙ୍କୁ ରତ୍ନସିଂହାସନ ଦେଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ତତ୍ର ସସ୍ତ୍ରୀକଶ୍ଚ ଚତୁର୍ମୁଖଃ । ପଦ୍ମନାଭେର୍ନାଭିପଦ୍ମାନ୍ନିଃସସାର ମହାମୁନେ
ଏହି ସମୟରେ, ହେ ମହାମୁନି, ସ୍ତ୍ରୀ ସହିତ ଚତୁର୍ମୁଖ ବ୍ରହ୍ମା ପଦ୍ମନାଭଙ୍କ ନାଭିର ପଦ୍ମରୁ ବାହାରିଲେ।