ଆଦ୍ଯନ୍ତରହିତଂ ତତ୍ତୁ ନ ହସ୍ତାଦ୍ଯଙ୍ଗସଂଯୁତମ୍ । ନ ଚ ସ୍ତ୍ରୀରୂପମଥଵା ନ ପୁଂରୂପମଥୋଭଯମ୍
ସେଇ ତେଜର ଆରମ୍ଭ କିମ୍ବା ଶେଷ କିଛି ନଥିଲା, ହାତ ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଅଙ୍ଗ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ନଥିଲା। ଏହା ନା ଜଣେ ଜିଅ, ନା ପୁରୁଷ, ନା ଉଭୟ ରୂପରେ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
ଦୀପ୍ତ୍ଯା ପିଧାନଂ ନେତ୍ରାଣାଂ ତେଷାମାସୀନ୍ମହୀପତେ । ପୁନଶ୍ଚ ଧୈର୍ଯମାଲମ୍ବ୍ଯ ଯାଵତ୍ତେ ଦଦୃଶୁଃ ସୁରାଃ
ହେ ରାଜା, ସେଇ ତେଜର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଦେବତାମାନଙ୍କର ଚକ୍ଷୁକୁ ଢାକିଦେଲା। କିନ୍ତୁ ପୁନି ସ୍ଥିର ହୋଇ, ଦେବତାମାନେ ସେଉଁଠି ତେଜକୁ ଦେଖିଲେ।
ତାଵତ୍ତଦେଵ ସ୍ତ୍ରୀରୂପେଣାଭାଦ୍ଦିଵ୍ଯଂ ମନୋହରମ୍ । ଅତୀଵ ରମଣୀଯାଙ୍ଗୀଂ କୁମାରୀଂ ନଵଯୌଵନାମ୍
ତାପରେ, ସେଇ ତେଜ ଦିବ୍ୟ ଓ ଆକର୍ଷକ ଜିଅ ରୂପେ ପ୍ରକଟ ହେଲା; ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର ଅଙ୍ଗ ଓ ନବଯୌବନା କୁମାରୀ ଥିଲେ।
ଉଦ୍ଯତ୍ପୀନକୁଚଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵନିନ୍ଦିତାମ୍ଭୋଜକୁଡ୍ମଲାମ୍ । ରଣତ୍କିଙ୍କିଣିକାଜାଲସିଞ୍ଜନ୍ମଞ୍ଜୀରମେଖଲାମ୍
ତାଙ୍କର ଉଦ୍ଭିଦ୍ କୁଚ ଦଳ ଗୁଡ଼ିକୁ ଲଜ୍ଜିତ କରୁଥିଲା, ତାଙ୍କର କଟିରେ ଝୁଣ୍କାର ଦେଉଥିବା ଘଣ୍ଟି ଓ ମଞ୍ଜିରା ବନ୍ଧା ଥିଲା।
କନକାଙ୍ଗଦକେଯୂରଗ୍ରୈଵେଯକଵିଭୂଷିତାମ୍ । ଅନର୍ଘ୍ଯମଣିସମ୍ଭିନ୍ନଗଲବନ୍ଧଵିରାଜିତାମ୍
ସେ ସୁନାର ବାହୁବନ୍ଧ, କଙ୍ଗନ ଓ ହାର ପିନ୍ଧିଥିଲେ; ତାଙ୍କର ଗଳା ଅମୂଲ୍ୟ ମଣିରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଥିଲା।
ତନୁକେତକସଂରାଜନ୍ନୀଲଭ୍ରମରକୁନ୍ତଲାମ୍ । ନିତମ୍ବବିମ୍ବସୁଭଗାଂ ରୋମରାଜିଵିରାଜିତାମ୍
ତାଙ୍କର କେଶ ନୀଳ ଭୃଙ୍ଗ ଦଳ ଭଳି ଘନ ଓ କେତକୀ ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ। ତାଙ୍କର ନିତମ୍ବ ମଧୁର ଓ ଦେହରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ରୋମ ରେଖା ଶୋଭା ପାଉଥିଲା।
କର୍ପୂରଶକଲୋନ୍ମିଶ୍ରତାମ୍ବୂଲପୂରିତାନନାମ୍ । କନତ୍କନକତାଟଙ୍କଵିଟଙ୍କଵଦନାମ୍ବୁଜାମ୍
ତାଙ୍କର ମୁଖ କର୍ପୂର ମିଶ୍ରିତ ତାମ୍ବୁଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା, ତାଙ୍କର ପଦ୍ମମୁଖ ଚମକୁଥିଲା ସୁନାର ଝୁମକାରେ।
ଅଷ୍ଟମୀଚନ୍ଦ୍ରବିମ୍ବାଭଲଲାଟାମାଯତଭ୍ରୁଵମ୍ । ରକ୍ତାରଵିନ୍ଦନଯନାମୁନ୍ନସାଂ ମଧୁରାଧରାମ୍
ତାଙ୍କର ଲଳାଟ ଅଷ୍ଟମୀ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଭୃକୁଟି ଲମ୍ବା, ଚକ୍ଷୁ ରକ୍ତ କମଳ ଭଳି, ନାକ ଉଚ୍ଚ, ଓ ଅଧର ମଧୁର।
କୁନ୍ଦକୁଡ୍ମଲଦନ୍ତାଗ୍ରାଂ ମୁକ୍ତାହାରଵିରାଜିତାମ୍ । ରତ୍ନସମ୍ଭିନ୍ନମୁକୁଟାଂ ଚନ୍ଦ୍ରରେଖାଵତଂସିନୀମ୍
ତାଙ୍କର ଦାନ୍ତ କୁନ୍ଦ ମୁଖୁଳ ଭଳି, ଗଳାରେ ମୁକ୍ତା ମାଳା ଶୋଭିତ। ମୁଣ୍ଡରେ ରତ୍ନଖଣ୍ଡ ମୁକୁଟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରରେଖା ଅଳଙ୍କାର ଥିଲା।
ମଲ୍ଲିକାମାଲତୀମାଲାକେଶପାଶଵିରାଜିତାମ୍ । କାଶ୍ମୀରବିନ୍ଦୁନିଟିଲାଂ ନେତ୍ରତ୍ରଯଵିଲାସିନୀମ୍
ତାଙ୍କର କେଶ ମଲ୍ଲିକା ଓ ମାଲତୀ ମାଳାରେ ଶୋଭିତ, ଲଳାଟରେ କାଶ୍ମୀର ତିଳକ ଓ ତିନୋଟି ଚକ୍ଷୁ ରହିଥିଲା।
ପାଶାଙ୍କୁଶଵରାଭୀତିଚତୁର୍ବାହୁଂ ତ୍ରିଲୋଚନାମ୍ । ରକ୍ତଵସ୍ତ୍ରପରୀଧାନାଂ ଦାଡିମୀକୁସୁମପ୍ରଭାମ୍
ସେମାନେ ଦେଖିଲେ ଚାରିଟି ହାତରେ ପାଶ, ଅଙ୍କୁଶ, ଦାନ ଓ ନିର୍ଭୟତାର ମୁଦ୍ରା ଧରିଥିବା, ତିନୋଟି ଆଖି ଥିବା, ଲାଲ୍ ପୋଶାକ ପିନ୍ଧିଥିବା, ଦାଡିମ୍ବ ଫୁଲ ଭଳି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦେହ ଥିବା ମା'ଙ୍କୁ।
ସର୍ଵଶୃଙ୍ଗାରଵେଷାଢ୍ଯାଂ ସର୍ଵଦେଵନମସ୍କୃତାମ୍ । ସର୍ଵାଶାପୂରିକାଂ ସର୍ଵମାତରଂ ସର୍ଵମୋହିନୀମ୍
ସମସ୍ତ ଶୃଙ୍ଗାର ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ସମସ୍ତ ଆଶା ପୂରଣ କରୁଥିବା, ସମସ୍ତଙ୍କର ମା, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମୋହିତ କରୁଥିବା ମା'ଙ୍କୁ।
ପ୍ରସାଦସୁମୁଖୀମମ୍ବାଂ ମନ୍ଦସ୍ମିତମୁଖାମ୍ବୁଜାମ୍ । ଅଵ୍ଯାଜକରୁଣାମୂର୍ତିଂ ଦଦୃଶୁଃ ପୁରତଃ ସୁରାଃ
ଦେବତାମାନେ ସାମ୍ନାରେ ଦେଖିଲେ ଦୟାର ମୂର୍ତ୍ତି ମା'ଙ୍କୁ, ମୃଦୁ ହସରେ ମନୋହର ପଦ୍ମମୁଖ ଓ ଅନାୟାସ କରୁଣାର ଅବତାର।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାଂ କରୁଣାମୁର୍ତିଂ ପ୍ରଣେମୁଃ ସକଲାଃ ସୁରାଃ । ଵକ୍ତୁଂ ନାଶକ୍ନୁଵନ୍ କିଞ୍ଚିଦ୍ଵାଷ୍ପସଂରୁଦ୍ଧନିଃସ୍ଵନାଃ
ସେଇ କରୁଣାମୟୀ ରୂପକୁ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଦେବତା ଶିର ନମାଇଲେ; କିଛି କହିପାରିଲେନି, ତାଙ୍କର କଣ୍ଠ ଅଶ୍ରୁରେ ଆଟକିଗଲା।
କଥଞ୍ଚିତ୍ସ୍ଥୈର୍ଯମାଲମ୍ବ୍ଯ ଭକ୍ତ୍ଯା ଚାନତକନ୍ଧରାଃ । ପ୍ରେମାଶ୍ରୁପୂର୍ଣନଯନାସ୍ତୁଷ୍ଟୁଵୁର୍ଜଗଦମ୍ବିକାମ୍
କିପରି ହେଉନାହେଉ ଆତ୍ମସ୍ଥିରତା ଧରି, ଭକ୍ତିରେ ଶିର ନମାଇ, ପ୍ରେମର ଅଶ୍ରୁରେ ଭରିଥିବା ଚକ୍ଷୁରେ, ସେମାନେ ଜଗତ୍ଜନନୀଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ଦେଵା ଊଚୁଃ ନମୋ ଦେଵ୍ଯୈ ମହାଦେଵ୍ଯୈ ଶିଵାଯୈ ସତତଂ ନମଃ । ନମଃ ପ୍ରକୃତ୍ଯୈ ଭଦ୍ରାଯୈ ନିଯତାଃ ପ୍ରଣତାଃ ସ୍ମ ତାମ୍
ଦେବତାମାନେ କହିଲେ: ଦେବୀଙ୍କୁ, ମହାଦେବୀଙ୍କୁ, ଶିବାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ପ୍ରକୃତିଙ୍କୁ, ଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଆମେ ସଦା ତାଙ୍କୁ ଶରଣ ନେଇଛୁ।
ତାମଗ୍ନିଵର୍ଣାଂ ତପସା ଜ୍ଵଲନ୍ତୀଂ ଵୈରୋଚନୀଂ କର୍ମଫଲେଷୁ ଜୁଷ୍ଟାମ୍ । ଦୁର୍ଗାଂ ଦେଵୀଂ ଶରଣମହଂ ପ୍ରପଦ୍ଯେ ସୁତରସି ତରସେ ନମଃ
ଅଗ୍ନିର ରଙ୍ଗର, ତପସ୍ୟାରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ବୈରୋଚନୀ, କର୍ମର ଫଳରେ ଆନନ୍ଦିତ, ଦୁର୍ଗା ଦେବୀଙ୍କୁ ଶରଣ ନେଉଛି—ତୁମେ ତୀବ୍ର ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।
ଦେଵୀଂ ଵାଚମଜନଯନ୍ତ ଦେଵା- ସ୍ତାଂ ଵିଶ୍ଵରୂପାଃ ପଶଵୋ ଵଦନ୍ତି । ସା ନୋ ମନ୍ଦ୍ରେଷମୂର୍ଜଂ ଦୁହାନା ଧେନୁର୍ଵାଗସ୍ମାନୁପସୁଷ୍ଟୁତୈତୁ
ଦେବତାମାନେ ବାଣୀ ଦେବୀଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ; ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାଣୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ରୂପରେ ଡାକନ୍ତି; ସେଇ ମଧୁର ଦୁଧ ଦେଇଥିବା ବାଣୀ ଗାଈ ଆମ ପାଖକୁ ଆସୁନ୍ତୁ।
କାଲରାତ୍ରିଂ ବ୍ରହ୍ମସ୍ତୁତାଂ ଵୈଷ୍ଣଵୀଂ ସ୍କନ୍ଦମାତରମ୍ । ସରସ୍ଵତୀମଦିତିଂ ଦକ୍ଷଦୁହିତରଂ ନମାମଃ ପାଵନାଂ ଶିଵାମ୍
କାଳରାତ୍ରୀ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତିତ, ବୈଷ୍ଣବୀ, ସ୍କନ୍ଦମାତା, ସରସ୍ୱତୀ, ଅଦିତି, ଦକ୍ଷର କନ୍ୟା, ପବିତ୍ର ଓ ଶୁଭାଙ୍କୁ ଆମେ ନମସ୍କାର କରୁଛୁ।
ମହାଲକ୍ଷ୍ମ୍ଯୈ ଚ ଵିଦ୍ମହେ ସର୍ଵଶକ୍ତ୍ଯୈ ଚ ଧୀମହି । ତନ୍ନୋ ଦେଵୀ ପ୍ରଚୋଦଯାତ୍
ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ଆମେ ଚିନ୍ତା କରୁଛୁ, ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରୁଛୁ; ସେଇ ଦେବୀ ଆମକୁ ପ୍ରେରଣା ଦିଅନ୍ତୁ।
ନମୋ ଵିରାଟ୍ସ୍ଵରୂପିଣ୍ଯୈ ନମଃ ସୂତ୍ରାତ୍ମମୂର୍ତଯେ । ନମୋଽଵ୍ଯାକୃତରୂପିଣ୍ଯୈ ନମଃ ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମମୂର୍ତଯେ
ବିଶ୍ୱର ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ସୃଷ୍ଟିର ସୂତ୍ର ଭାବେ ଥିବା ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଅବ୍ୟାକୃତ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମର ମୂର୍ତ୍ତି ଭାବେ ଥିବା ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
ଯଦଜ୍ଞାନାଜ୍ଜଗଦ୍ଭାତି ରଜ୍ଜୁସର୍ପସ୍ରଗାଦିଵତ୍ । ଯଜ୍ଜ୍ଞାନାଲ୍ଲଯମାପ୍ନୋତି ନୁମସ୍ତାଂ ଭୁଵନେଶ୍ଵରୀମ୍
ଯେତେବେଳେ ଅଜ୍ଞାନ ଥାଏ, ବିଶ୍ୱଟି ରସି ଭୁଲେଇ ସାପ କିମ୍ବା ମାଳା ଭାବରେ ଦେଖାଯାଏ; ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ସେ ଲୟ ହୁଏ—ସେଇ ଭୁବନେଶ୍ୱରୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
ନୁମସ୍ତତ୍ପଦଲକ୍ଷ୍ଯାର୍ଥାଂ ଚିଦେକରସରୂପିଣୀମ୍ । ଅଖଣ୍ଡାନନ୍ଦରୂପାଂ ତାଂ ଵେଦତାତ୍ପର୍ଯଭୂମିକାମ୍
ଯାହା 'ତତ୍' ପଦର ଅର୍ଥରେ ଉପଲକ୍ଷିତ, ଶୁଦ୍ଧ ଚେତନାର ରୂପ, ଅଖଣ୍ଡ ଆନନ୍ଦର ମୂର୍ତ୍ତି, ବେଦର ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟର ଆଧାର—ସେଇ ଦେବୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
ପଞ୍ଚକୋଶାତିରିକ୍ତାଂ ତାମଵସ୍ଥାତ୍ରଯସାକ୍ଷିଣୀମ୍ । ନୁମସ୍ତ୍ଵଂପଦଲକ୍ଷ୍ଯାର୍ଥାଂ ପ୍ରତ୍ଯଗାତ୍ମସ୍ଵରୂପିଣୀମ୍
ପାଞ୍ଚ କୋଶ ଠାରୁ ଅତିରିକ୍ତ, ତିନିଟି ଅବସ୍ଥାର ସାକ୍ଷୀ, 'ତ୍ୱମ୍' ପଦର ଅର୍ଥରେ ଉପଲକ୍ଷିତ, ଅନ୍ତର୍ଆତ୍ମାର ରୂପ ଯିଏ, ସେଇ ଦେବୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
ନମଃ ପ୍ରଣଵରୂପାଯୈ ନମୋ ହ୍ରୀଙ୍କାରମୂର୍ତଯେ । ନାନାମନ୍ତ୍ରାତ୍ମିକାଯୈ ତେ କରୁଣାଯୈ ନମୋ ନମଃ
ଓଁକାରର ରୂପ ଦେବୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ହ୍ରୀଂକାର ମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ବିଭିନ୍ନ ମନ୍ତ୍ରର ମୂଳ ଯିଏ, ସେଇ କରୁଣାମୟୀଙ୍କୁ ପୁନି ପୁନି ନମସ୍କାର।
ଇତି ସ୍ତୁତା ତଦା ଦେଵୈର୍ମଣିଦ୍ଵୀପାଧିଵାସିନୀ । ପ୍ରାହ ଵାଚା ମଧୁରଯା ମତ୍ତକୋକିଲନିଃସ୍ଵନା
ଏଭଳି ଦେବତାମାନେ ସ୍ତୁତି କରିବା ପରେ, ମଣିଦ୍ୱୀପରେ ବସିଥିବା ଦେବୀ ମଧୁର କୁହୁକୁହୁ କୋଇଲିର ଧ୍ୱନି ଭଳି କଣ୍ଠରେ କଥା କହିଲେ।
ଶ୍ରୀଦେଵ୍ଯୁଵାଚ ଵଦନ୍ତୁ ଵିବୁଧାଃ କାର୍ଯଂ ଯଦର୍ଥମିହ ସଙ୍ଗତାଃ । ଵରଦାହଂ ସଦା ଭକ୍ତକାମକଲ୍ପଦ୍ରୁମାସ୍ମି ଚ
ଶ୍ରୀଦେବୀ କହିଲେ: ଜଣେ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଯେଉଁ କାରଣରେ ଏଠାରେ ଆସିଛନ୍ତି, ସେଇ କାର୍ଯ୍ୟ କହନ୍ତୁ; ମୁଁ ସଦା ବରଦାନ କରୁଥିବି, ମୋ ଭକ୍ତମାନେ ପାଇଁ ମୁଁ ଚିରଦା ଇଚ୍ଛାପୂରଣ ବୃକ୍ଷ।
ତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯାଂ ମଯି କା ଚିନ୍ତା ଯୁଷ୍ମାକଂ ଭକ୍ତିଶାଲିନାମ୍ । ସମୁଦ୍ଧରାମି ମଦ୍ଭକ୍ତାନ୍ଦୁଃଖସଂସାରସାଗରାତ୍
ମୁଁ ଥିବାବେଳେ ଭକ୍ତିଶୀଳ ତୁମମାନେ କାହିଁକି ଚିନ୍ତା କରିବେ? ମୁଁ ମୋ ଭକ୍ତମାନେ ଦୁଃଖର ସମୁଦ୍ର ଠାରୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ।
ଇତି ପ୍ରତିଜ୍ଞାଂ ମେ ସତ୍ଯାଂ ଜାନୀଥ ଵିବୁଧୋତ୍ତମାଃ । ଇତି ପ୍ରେମାକୁଲାଂ ଵାଣୀଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସନ୍ତୁଷ୍ଟମାନସାଃ
ଏହିପରି ମୋର ଦୃଢ଼ ପ୍ରତିଜ୍ଞାକୁ ତୁମେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଜାଣ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠମାନେ । ଏପରି ପ୍ରେମରେ ପ୍ରବାହିତ ମୋର କଥା ଶୁଣି, ସେମାନଙ୍କର ହୃଦୟ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟିରେ ଭରିଗଲା ।
ନିର୍ଭଯା ନିର୍ଜରା ରାଜନ୍ନୂଚୁର୍ଦୁଃଖଂ ସ୍ଵକୀଯକମ୍ । ଦେଵା ଊଚୁଃ ନାଜ୍ଞାତଂ କିଞ୍ଚିଦପ୍ଯତ୍ର ଭଵତ୍ଯାସ୍ତି ଜଗତ୍ତ୍ରଯେ
ରାଜା, ଭୟହୀନ ଦେବମାନେ ନିଜ ଦୁଃଖ ବିଷୟରେ କଥା କହିଲେ । ଦେବମାନେ କହିଲେ: ଏତି ତିନି ଜଗତରେ ତୁମ ପାଖରେ କିଛି ଅଜଣା ନାହିଁ ।